ਭਦ੍ਰਂ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸ਼੍ਰਿਣੁਯਾਮ
ਭਦ੍ਰੰ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸ਼੍ਰੁਣੁਯਾਮ in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਭਦ੍ਰੰ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਵੈਦਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਮੰਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਰਿਗਵੇਦ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਜੋ ਮੁੰਡਕ ਸਮੇਤ ਕਈ ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ ਕੇਵਲ ਸ਼ੁਭ ਸੁਣੀਏ, ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਕੇਵਲ ਸ਼ੁਭ ਵੇਖੀਏ, ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਦੇਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਪੂਰਨ ਆਯੂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਈਏ। 'ਓਮ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ' ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਮੰਤਰ ਸ਼ਾਸਤਰ-ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਉਪਾਸਨਾ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝ ਤੇ ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Rig Veda 1.89.8; Shanti Mantra of the Mundaka and other Upanishads · Traditional (Vedic) · Vedic
ਭਦ੍ਰੰ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਰਿਗਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਹੈ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਦਹਿਲੀਜ਼ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਪਾਠ, ਅਰਥਾਤ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਸੱਦੇ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਇਹ ਮੁੰਡਕ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਥਰਵ ਤੇ ਰਿਗਵੇਦ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਤਰ-ਪਾਠ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਪਾਸਕ, ਦੇਦੀਪਮਾਨ ਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਨ ਕੇਵਲ ਸ਼ੁਭ ਸੁਣਨ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਕੇਵਲ ਸ਼ੁਭ ਵੇਖਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰਹਿਣ, ਅਤੇ ਉਹ ਦੇਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਪੂਰਨ ਆਯੂ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਣ। ਇਸ ਨੂੰ ਮੁਕਾਉਂਦਾ ਤ੍ਰਿਵਿਧ 'ਸ਼ਾਂਤਿਃ' ਹੋਂਦ ਦੇ ਹਰ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸੱਦੇ ਨਾਲ ਅਧਿਐਨ ਜਾਂ ਉਪਾਸਨਾ ਦਾ ਆਰੰਭ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਾਂਝਾ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਧਕ ਦੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ, ਮਨ ਤੇ ਸਰੀਰ ਸ਼ੁਭ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਦੁਆਰਾ ਉਚਾਰਿਆ ਤ੍ਰਿਵਿਧ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਕਲੇਸ਼ਾਂ — ਅੰਦਰੋਂ, ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਤੋਂ ਉਪਜਦੇ — ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ੴ ਭਦ੍ਰਂ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸ਼੍ਰਿਣੁਯਾਮ ਦੇਵਾਃ । ਭਦ੍ਰਂ ਪਸ਼੍ਯੇਮਾਕ੍ਸ਼ਭਿਰ੍ਯਜਤ੍ਰਾਃ । ਸ੍ਥਿਰੈਰਙ੍ਗੈਸ੍ਤੁਸ਼੍ਟੁਵਾਂਸਸ੍ਤਨੂਭਿਃ । ਵ੍ਯਸ਼ੇਮ ਦੇਵਹਿਤਂ ਯਦਾਯੁਃ ॥ ੴ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃ ॥
oṁ bhadraṁ karṇebhiḥ śṛṇuyāma devāḥ bhadraṁ paśyemākṣabhir yajatrāḥ sthirair aṅgais tuṣṭuvāṁsas tanūbhiḥ vyaśema devahitaṁ yad āyuḥ oṁ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ
ਅਰਥ:ਓਮ। ਹੇ ਦੇਵਗਣ! ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਭ (ਮੰਗਲਮਈ) ਹੀ ਸੁਣੀਏ; ਹੇ ਪੂਜਨੀਕ ਦੇਵੋ! ਅਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਭ ਹੀ ਵੇਖੀਏ। ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਅੰਗਾਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਰੀਰਾਂ ਨਾਲ ਆਪ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਿਆਂ, ਅਸੀਂ ਦੇਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਪੂਰਨ ਆਯੂ ਦਾ ਭੋਗ ਕਰੀਏ। ਓਮ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
ਭਦ੍ਰੰ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸ਼੍ਰੁਣੁਯਾਮ ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਪਵਿੱਤਰ ਅਧਿਐਨ, ਉਪਾਸਨਾ ਅਤੇ ਕਾਰਜ-ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਵੈਦਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਸੱਦਾ (ਸ਼ਾਂਤੀ-ਮੰਤਰ)।
ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਵੱਲ ਮੋੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ — ਕੇਵਲ ਚੰਗਾ ਤੇ ਉੱਚਾ ਸੁਣਨਾ ਤੇ ਵੇਖਣਾ।
ਆਪਣੀ ਪੂਰਨ, ਰੱਬ-ਦਿੱਤੀ ਆਯੂ ਜੀਣ ਲਈ ਸਿਹਤ, ਬਲ ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨ ਤੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਤੇ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਕੇ ਭਗਤੀ-ਭਾਵ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
'ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ' ਦੁਆਰਾ ਸੱਦੇ ਤਿੰਨ ਪੱਧਰਾਂ 'ਤੇ — ਅੰਦਰ, ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਤੇ ਉੱਪਰੋਂ — ਸਾਂਝ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਆਤਮਿਕ ਸਾਧਨਾ ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤ, ਸਾਤਵਿਕ ਮਨੋਭਾਵ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਭਦ੍ਰੰ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸ਼੍ਰੁਣੁਯਾਮ ਪਾਠ ਵਿਧੀ
'ਓਮ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਕੇ ਸ਼ਲੋਕ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸਮੂਹਿਕ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਵਜੋਂ (ਇਸ ਵਿੱਚ 'ਮੈਂ' ਨਹੀਂ, 'ਅਸੀਂ' ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ) ਪੜ੍ਹੋ, ਨਾਲ ਅਧਿਐਨ ਤੇ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਭ ਦੇ ਕਲਿਆਣ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦਿਆਂ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ 'ਤੇ ਮਨਨ ਕਰੋ: ਕੇਵਲ ਸ਼ੁਭ ਸੁਣਨਾ-ਵੇਖਣਾ; ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਰੀਰ ਰੱਖਣਾ; ਪੂਰਨ ਜੀਵਨ ਦਿਵ੍ਯ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਣਾ। 'ਓਮ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ ਸ਼ਾਂਤਿਃ' ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਕਰੋ, ਤਿੰਨੇ 'ਸ਼ਾਂਤੀ' ਨੂੰ ਸਰੀਰ, ਮਨ ਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਉਚਾਰਦਿਆਂ। ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰ-ਪਾਠ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ ਭਦ੍ਰੰ ਕਰ੍ਣੇਭਿਃ ਸ਼੍ਰੁਣੁਯਾਮ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ