bhagavad-gitagitakrishnasankhya-yoga

శ్రీమద్భగవద్గీతా ౨.౫౫ — ప్రజహాతి యదా కామాన్

శ్రీమద్భగవద్గీత 2.55 — ప్రజహాతి యదా కామాన్ in Telugu · తెలుగు

🕉️ hindu·📿 11× జపం·🕐 ఉదయపు ధ్యానం లేదా సాయంత్రం అంతరంగ సంతృప్తి, ఆత్మనిగ్రహంపై మననం చేసే సమయంలో·📜 Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 55

మీ భాష/లిపిలో చదవండి

हिन्दी / देवनागरीతెలుగుதமிழ்ಕನ್ನಡ മലയാളം ગુજરાતી বাংলা ଓଡ଼ିଆ ਪੰਜਾਬੀ English සිංහල 𑌗𑍍𑌰𑌨𑍍𑌥

✦ అర్థం

ఈ శ్లోకం స్థితప్రజ్ఞుడు — స్థిరబుద్ధి కల జ్ఞాని — యొక్క ప్రసిద్ధ వర్ణనకు ఆరంభం, ఇది అటువంటి వ్యక్తి ఎలా మాట్లాడతాడు, కూర్చుంటాడు, నడుస్తాడు అనే అర్జునుడి ప్రశ్నకు శ్రీకృష్ణుడు ఇచ్చే సమాధానం. శ్రీకృష్ణుడి మొదటి కొలమానం అంతరంగ స్వాతంత్ర్యం — మనిషి మనసులోని ప్రతి కోరికను త్యజించి, కేవలం ఆత్మలోనే పూర్ణ సంతృప్తి పొందినప్పుడు, బయట ఏదీ అవసరం లేనప్పుడు, అతడు అచంచల జ్ఞానాన్ని పొందినట్లే. ఈ శ్లోకం ఆధ్యాత్మిక జీవిత లక్ష్యాన్ని లోపల లభించే తృప్తిగా నిర్వచిస్తుంది.

మూలం & కథ

Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 55 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)

సాంఖ్యయోగ అధ్యాయం ముగింపులో అర్జునుడు శ్రీకృష్ణుడిని స్థిరబుద్ధి కల వ్యక్తి ఎలా మాట్లాడతాడు, కూర్చుంటాడు, నడుస్తాడు అని అడుగుతాడు. శ్రీకృష్ణుడు స్థితప్రజ్ఞుడి దీప్తిమంతమైన చిత్రాన్ని ఇక్కడ నుండి ఆరంభిస్తాడు — అటువంటి వాడు మనసులోని అన్ని కోరికలను త్యజించి, కేవలం ఆత్మలోనే పూర్ణ సంతృప్తుడు. ఈ శ్లోకాలు ఆత్మజ్ఞాని అయిన ఋషి యొక్క సాంప్రదాయిక వర్ణనగా మారాయి.

✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు

ఋషులు స్థితప్రజ్ఞ శ్లోకాలను ఎల్లప్పుడూ ఆత్మపరిశీలన అద్దంగా భావించారు, భక్తులు 'ప్రజహాతి యదా కామాన్' పై మననం చేయడం కోరిక యొక్క నిరంతర లాగుడును సడలించిందని, చంచలత్వ స్థానంలో ఏ బాహ్య నష్టమూ చలింపజేయలేని ప్రశాంత, ఆత్మనిర్భర సంతృప్తి వచ్చిందని చెబుతారు.

0మొత్తం జపం

మంత్రం

ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్‌పై తాకి వినండి

శ్రీభగవానువాచ ప్రజహాతి యదా కామాన్ సర్వాన్ పార్థ మనోగతాన్। ఆత్మన్యేవాత్మనా తుష్టః స్థితప్రజ్ఞస్తదోచ్యతే॥

śhrī bhagavān uvācha prajahāti yadā kāmān sarvān pārtha mano-gatān ātmany-evātmanā tuṣhṭaḥ sthita-prajñas tadochyate

అర్థం:శ్రీభగవానుడు పలికెను — ఓ పార్థా! మనిషి మనసులోని అన్ని కోరికలను పూర్తిగా త్యజించి, ఆత్మ చేతనే ఆత్మలో సంతృప్తుడై ఉన్నప్పుడు, అతడు స్థిరబుద్ధి కలవాడు (స్థితప్రజ్ఞుడు) అని చెప్పబడతాడు.

పదం-పదం అర్థం

ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి

శ్రీభగవాన్ ఉవాచ🔊śhrī bhagavān uvāchaశ్రీ భగవానుడు పలికెను

ప్రజహాతి🔊prajahātiత్యజిస్తాడు, పూర్తిగా విడిచిపెడతాడు

యదా🔊yadāఎప్పుడు

కామాన్🔊kāmānకోరికలు, స్వార్థపూరిత ఆశలు

సర్వాన్🔊sarvānఅన్ని

పార్థ🔊pārthaఓ పార్థా (అర్జునా, పృథ కుమారా)

మనః-గతాన్🔊manaḥ-gatānమనసు యొక్క, మనసులో ఉన్న

ఆత్మని🔊ātmaniఆత్మలో

ఏవ🔊evaమాత్రమే, కేవలం

ఆత్మనా🔊ātmanāఆత్మ చేత, శుద్ధమైన మనసు చేత

తుష్టః🔊tuṣhṭaḥసంతృప్తుడు, తృప్తుడు

స్థిత-ప్రజ్ఞః🔊sthita-prajñaḥస్థిరబుద్ధి కలవాడు, బుద్ధి దృఢంగా ఉన్నవాడు

తదా🔊tadāఅప్పుడు, ఆ సమయంలో

ఉచ్యతే🔊uchyateచెప్పబడతాడు, అనబడతాడు

శ్రీమద్భగవద్గీత 2.55 — ప్రజహాతి యదా కామాన్ పారాయణ ప్రయోజనాలు

✦

స్థిరబుద్ధి కల వ్యక్తి (స్థితప్రజ్ఞుడు) లక్షణాలను వెల్లడిస్తుంది

✦

ఆత్మలో శాశ్వత సంతృప్తి పొందే మార్గాన్ని సాధకుడికి చూపుతుంది

✦

చంచల మనసు యొక్క అనంత కోరికలను విడిచిపెట్టడంలో సహాయపడుతుంది

✦

బాహ్య పరిస్థితులపై ఆధారపడని అంతరంగ శాంతిని పెంపొందిస్తుంది

✦

సమత్వం, ఆత్మనిగ్రహం, కోరిక నుండి విముక్తిని ప్రేరేపిస్తుంది

✦

ఆధ్యాత్మిక మార్గ లక్ష్యానికి ధ్యానపూర్వక ఆదర్శంగా నిలుస్తుంది

శ్రీమద్భగవద్గీత 2.55 — ప్రజహాతి యదా కామాన్ పారాయణ విధి

జప సంఖ్య11సార్లు

ఉత్తమ సమయంఉదయపు ధ్యానం లేదా సాయంత్రం అంతరంగ సంతృప్తి, ఆత్మనిగ్రహంపై మననం చేసే సమయంలో

ఈ శ్లోకాన్ని నెమ్మదిగా చదివి, మనిషి మనసు కోరికల నుండి విముక్తుడై తనలోనే సంతృప్తుడుగా ఉండే స్థితిని ధ్యానించండి. తృప్తిని బాహ్య వస్తువులలో కాక లోపలికి మళ్లి వెతకాలనే నిత్య ఆకాంక్షగా దీన్ని చేసుకోండి. ధ్యానంతో మళ్లీ మళ్లీ పఠించినప్పుడు ఇది క్రమంగా కోరిక పట్టును సడలించి, మనసును ఆత్మ శాంతిలో స్థిరపరుస్తుంది.

తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు

ఈ పేజీలో పూర్తి శ్రీమద్భగవద్గీత 2.55 — ప్రజహాతి యదా కామాన్ తెలుగు లిపిలో ఇవ్వబడింది — అవే మూల శ్లోకాలు, అక్షరం-అక్షరం లిప్యంతరించి, మీరు సౌకర్యంగా చదివి పఠించగలిగేలా. ఏ పంక్తిపైన అయినా (లేదా ▶ బటన్) తాకి దాని పఠనం వినండి.

అవును — లిపి మాత్రమే మారుతుంది; పదాలు, వాటి అర్థం మూలమే. ఈ పేజీలోని శ్లోకం-శ్లోకం అర్థం, ప్రయోజనాలు, పారాయణ విధి యథాతథంగా వర్తిస్తాయి.

స్థిరబుద్ధి కల వ్యక్తి (స్థితప్రజ్ఞుడు) అంటే మనసులోని అన్ని స్వార్థపూరిత కోరికలను త్యజించి, కేవలం ఆత్మలోనే పూర్ణ సంతృప్తుడై ఉన్నవాడని శ్రీకృష్ణుడు బోధిస్తాడు. నిజమైన, శాశ్వత తృప్తి బాహ్య సంపాదనల నుండి కాదు, తన అంతరంగ స్వరూపంలో నిలవడం నుండి వస్తుంది.

స్థితప్రజ్ఞుడు అంటే స్థిరమైన, దృఢమైన బుద్ధి కల జ్ఞాని — సుఖదుఃఖాలచే చలించని వాడు. శ్లోకం 2.55 అటువంటి ఆత్మజ్ఞాని యొక్క గుణాలు, ప్రవర్తన, ప్రశాంతతను శ్రీకృష్ణుడు వర్ణించే అనేక శ్లోకాలలో (2.55–2.72) మొదటిది.

ఇది అంతరంగ శాంతిని భంగపరిచే మనసు యొక్క స్వార్థపూరిత, బంధించే కోరికల నుండి విముక్తి వైపు సూచిస్తుంది. లక్ష్యం నిర్జీవ అణచివేత కాదు, బదులుగా సహజమైన పూర్ణత్వం, దానిలో మనిషి సుఖం కోసం బాహ్య వస్తువులపై ఆధారపడడు, ఆత్మలోనే పూర్ణ సంతృప్తి పొందినందున.

ఒక కోరిక తర్వాత మరో కోరికను వెంబడించే బదులు సంతృప్తి కోసం లోపలికి మళ్లడం అభ్యసించండి. మనసు ఏదైనా కోరినప్పుడు, శాశ్వత శాంతి లోపలే ఉందని మిమ్మల్ని మీరు మృదువుగా గుర్తుచేసుకోండి. కాలక్రమంలో ఇది స్థితప్రజ్ఞుడి స్థిరమైన, ప్రశాంత మనసును పెంపొందించి, చంచలత్వం నుండి విముక్తి కలిగిస్తుంది.

ఇవి కూడా చదవండి

శ్రీమద్భగవద్గీత 2.69 — యా నిశా సర్వభూతానాంश्रीमद्भगवद्गीता २.६९ — या निशा सर्वभूतानां శ్రీమద్భగవద్గీత 2.40 — నేహాభిక్రమనాశోఽస్తిश्रीमद्भगवद्गीता २.४० — नेहाभिक्रमनाशोऽस्ति భగవద్గీత ౬.౧౯ — యథా దీపో నివాతస్థోश्रीमद्भगवद्गीता ६.१९ — यथा दीपो निवातस्थो భగవద్గీత 12.15 — యస్మాన్నోద్విజతే లోకోश्रीमद्भगवद्गीता १२.१५ — यस्मान्नोद्विजते लोको ధ్యాయతో విషయాన్పుంసః (భగవద్గీత 2.62)ध्यायतो विषयान्पुंसः గీతా ధ్యానంगीता ध्यानम्

ఉపయోగపడిందా? ఆత్మీయులతో పంచుకోండి 🙏

ॐ

పూర్తి శ్రీమద్భగవద్గీత 2.55 — ప్రజహాతి యదా కామాన్ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి

పూర్తి శ్రీమద్భగవద్గీత 2.55 — ప్రజహాతి యదా కామాన్ (దేవనాగరి)అన్ని మంత్రాలు ప్రయోజనం ద్వారా వెతకండి