దేవీ సూక్తమ్ (ఋగ్వేదోక్త)
దేవీ సూక్తం (ఋగ్వేదోక్త) in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
దేవీ సూక్తం (ఋగ్వేదోక్త) ఋగ్వేదపు దశమ మండలములోని ప్రసిద్ధ సూక్తం (10.125), దీని ఋషిక వాక్, అంభృణ ఋషి కుమార్తె (అందుకే దీనిని 'అంభృణీ సూక్తం' అంటారు). ఇందులో దేవి ప్రథమ పురుషలో తనను సమస్త దేవులలో, లోకములలో, ప్రాణులలో వ్యాపించి వారికి ఆధారమైన ఆ పరమ విశ్వ-శక్తిగా ప్రకటిస్తుంది. ఇది ప్రతి దేవీ పూజలో, విశేషంగా నవరాత్రిలో పఠించబడుతుంది, దివ్య మాతను పరమ సత్యముగా ప్రతిష్ఠించే అత్యంత ముఖ్యమైన వైదిక సూక్తం.
మూలం & కథ
Rigveda, Mandala 10, Sukta 125 (the Devi Sukta / Vak Sukta / Ambhrini Sukta) · Revealed by the rishika Vak, daughter of sage Ambhrina · Vedic (ancient)
దేవీ సూక్తం ఋగ్వేదపు దార్శనికంగా అత్యంత గంభీరమైన సూక్తములలో ఒకటి. దీని ఋషిక వాక్ అంభృణి పరమ సాక్షాత్కారాన్ని పొంది ఈ సూక్తాన్ని ఉచ్చరించింది, ఇందులో దివ్య మాత సమస్త దేవులను, లోకములను, జీవితాన్ని చైతన్యవంతం చేసే ఆ ఏక ఆత్మగా పలుకుతుంది. తాను రుద్రుని ధనుస్సు ఎక్కుపెడతానని, ఎవరిని కోరుతానో వారికి బుద్ధి ప్రసాదిస్తానని, ద్యావా-పృథివీలలో వ్యాపించానని, వాయువు వలె ప్రవహించి సృష్టిని గతిశీలం చేస్తానని ప్రకటిస్తుంది. ఈ సూక్తం శాక్త ధర్మశాస్త్రానికి వైదిక పునాది అయింది, దుర్గా సప్తశతి పూజా పద్ధతి హృదయములో పఠించబడుతుంది.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
ఋషిక వాక్ ఈ సాక్షాత్కార బలముతోనే తాను స్తుతించిన దేవితో ఏకమైందని సంప్రదాయం భావిస్తుంది — మరియు ఈ సూక్తాన్ని శ్రద్ధతో పఠించడం సాధకునిలో సూక్తములో పలుకుతున్న పరమ 'అహం' మరెవరో కాదు, స్వయం అంతరాత్మయే అనే గుర్తింపును మేల్కొలుపుతుంది.
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ఓం అహం రుద్రేభిర్వసుభిశ్చరామ్యహమాదిత్యైరుత విశ్వదేవైః। అహం మిత్రావరుణోభా బిభర్మ్యహమిన్ద్రాగ్నీ అహమశ్వినోభా॥౧॥
Om Aham Rudrebhir-Vasubhish-Charamy-Aham-Adityair-Uta Vishva-Devaih। Aham Mitra-Varunobha Bibharmy-Aham-Indragni Aham-Ashvinobha॥1॥
అర్థం:నేను రుద్రులతో, వసువులతో, ఆదిత్యులతో, సమస్త విశ్వేదేవులతో సంచరిస్తాను. నేను మిత్ర, వరుణులిద్దరినీ, ఇంద్ర, అగ్నులను, ఇద్దరు అశ్వినులను ధరిస్తాను.
అహం సోమమాహనసం బిభర్మ్యహం త్వష్టారముత పూషణం భగమ్। అహం దధామి ద్రవిణం హవిష్మతే సుప్రావ్యే యజమానాయ సున్వతే॥౨॥
Aham Somam-Ahanasam Bibharmy-Aham Tvashtaram-Uta Pushanam Bhagam। Aham Dadhami Dravinam Havishmate Supravye Yajamanaya Sunvate॥2॥
అర్థం:నేను ఉల్లాసకరమైన సోమమును ధరిస్తాను; నేను త్వష్ట, పూష, భగులను ధరిస్తాను. హవిష్మంతుడైన, చక్కగా యజ్ఞము చేసే, సోమమును పిండే యజమానునికి నేను ధనమును ప్రసాదిస్తాను.
అహం రాష్ట్రీ సఙ్గమనీ వసూనాం చికితుషీ ప్రథమా యజ్ఞియానామ్। తాం మా దేవా వ్యదధుః పురుత్రా భూరిస్థాత్రాం భూర్యావేశయన్తీమ్॥౩॥
Aham Rashtri Sangamani Vasunam Chikitushi Prathama Yajniyanam। Tam Ma Deva Vyadadhuh Purutra Bhuristhatram Bhury-Aveshayantim॥3॥
అర్థం:నేను రాష్ట్రరూపిణిని, సమస్త వసువుల (ధనముల) సంగ్రహకర్త్రిని, జ్ఞానమయిని, యజ్ఞయోగ్య దేవులలో ప్రథమను. దేవతలు నన్ను అనేక స్థానములలో నెలకొల్పారు, అనేక నివాసములు గలదానిగా చేసి అనేక రూపములలో ప్రవేశింపజేశారు.
మయా సో అన్నమత్తి యో విపశ్యతి యః ప్రాణితి య ఈం శృణోత్యుక్తమ్। అమన్తవో మాం త ఉప క్షియన్తి శ్రుధి శ్రుత శ్రద్ధివం తే వదామి॥౪॥
Maya So Annam-Atti Yo Vipashyati Yah Praniti Ya Im Shrinoty-Uktam। Amantavo Mam Ta Upa Kshiyanti Shrudhi Shruta Shraddhivam Te Vadami॥4॥
అర్థం:నాచేతనే అతడు అన్నము తింటాడు, ఎవడు చూస్తాడో, ఎవడు ప్రాణము తీస్తాడో, ఎవడు చెప్పినది వింటాడో. నన్ను ఎరుగనివారు సైతం నాలోనే నివసిస్తారు. ఓ విఖ్యాతుడా! విను, నేను నీకు శ్రద్ధాయోగ్యమైన వచనమును చెబుతాను.
అహమేవ స్వయమిదం వదామి జుష్టం దేవేభిరుత మానుషేభిః। యం కామయే తం తముగ్రం కృణోమి తం బ్రహ్మాణం తమృషిం తం సుమేధామ్॥౫॥
Aham-Eva Svayam-Idam Vadami Jushtam Devebhir-Uta Manushebhih। Yam Kamaye Tam Tam-Ugram Krinomi Tam Brahmanam Tam-Rishim Tam Sumedham॥5॥
అర్థం:నేను స్వయముగా ఇది చెబుతాను, ఇది దేవులకు, మనుష్యులకు ఇద్దరికీ ప్రియమైనది. ఎవరిని నేను కోరుతానో అతనినే నేను ఉగ్రుని (శక్తిమంతుని) చేస్తాను, అతనిని బ్రహ్మను, అతనిని ఋషిని, అతనిని సుమేధను (ఉత్తమ బుద్ధి గలవానిని) చేస్తాను.
అహం రుద్రాయ ధనురా తనోమి బ్రహ్మద్విషే శరవే హన్తవా ఉ। అహం జనాయ సమదం కృణోమ్యహం ద్యావాపృథివీ ఆ వివేశ॥౬॥
Aham Rudraya Dhanura Tanomi Brahma-Dvishe Sharave Hantava U। Aham Janaya Samadam Krinomy-Aham Dyava-Prithivi A Vivesha॥6॥
అర్థం:నేను రుద్రుని కొరకు ధనుస్సు ఎక్కుపెడతాను, తద్వారా అతని బాణము బ్రహ్మద్వేషిని సంహరించును. నేను జనులలో యుద్ధ-ఉత్సాహమును కలిగిస్తాను; నేను ద్యావా-పృథివీలలో ప్రవేశించాను.
అహం సువే పితరమస్య మూర్ధన్మమ యోనిరప్స్వన్తః సముద్రే। తతో వి తిష్ఠే భువనాను విశ్వోతామూం ద్యాం వర్ష్మణోప స్పృశామి॥౭॥
Aham Suve Pitaram-Asya Murdhan-Mama Yonir-Apsv-Antah Samudre। Tato Vi Tishthe Bhuvananu Vishvota-Amum Dyam Varshmanopa Sprishami॥7॥
అర్థం:నేను ఈ జగత్తు శిఖరమున పితరుని (ద్యులోకమును) జన్మింపజేస్తాను; నా ఉద్గమము జలములలో, సముద్రములోపల ఉన్నది. అక్కడి నుండి నేను సమస్త భువనములలో వ్యాపిస్తాను, నా విశాల స్వరూపముతో ఆ ద్యులోకమును స్పృశిస్తాను.
అహమేవ వాత ఇవ ప్ర వామ్యారభమాణా భువనాని విశ్వా। పరో దివా పర ఏనా పృథివ్యైతావతీ మహినా సం బభూవ॥౮॥
Aham-Eva Vata Iva Pra Vamy-Arabhamana Bhuvanani Vishva। Paro Diva Para Ena Prithivy-Etavati Mahina Sam Babhuva॥8॥
అర్థం:నేనే వాయువు వలె ప్రవహిస్తాను, సమస్త భువనములను ఆరంభించుచు (గతిశీలము చేయుచు). ద్యులోకమునకు అతీతముగా, ఈ పృథివికి అతీతముగా — ఇంత మహిమామయిగా నేను విద్యమానమై ఉన్నాను.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
దేవీ సూక్తం (ఋగ్వేదోక్త) పారాయణ ప్రయోజనాలు
దేవిని సర్వవ్యాప్త సత్యముగా (బ్రహ్మముగా) ప్రతిష్ఠించే పరమ వైదిక సూక్తములలో ఒకటి.
నవరాత్రి, చండీ పారాయణం, సమస్త ఔపచారిక దేవీ పూజలకు కేంద్రబిందువు.
దివ్య జ్ఞానం (మేధ), సార్వభౌమత్వం, ఆధ్యాత్మిక శక్తి ఆవాహన కొరకు పఠించబడుతుంది.
సాధకుని విశ్వ-శక్తితో ఏకత్వాన్ని ధృవీకరించి ఆత్మ-జ్ఞానాన్ని లోతుగా చేస్తుంది.
సంప్రదాయికంగా వాక్కు, విద్యపై అధికారాన్ని ప్రసాదిస్తుంది, ఎందుకంటే ఇది వాక్ (వాక్కు దేవత) సూక్తం.
సమృద్ధి, రక్షణ, ధర్మ-విరోధులపై విజయ సామర్థ్యాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.
మనస్సును పవిత్రం చేసి సాధకుని సార్వభౌమ మాతతో సంరేఖనం చేస్తుంది.
దేవీ సూక్తం (ఋగ్వేదోక్త) పారాయణ విధి
సంప్రదాయికంగా దేవీ పూజ అంగముగా, దుర్గా సప్తశతి (దేవీ మాహాత్మ్యం) పారాయణానికి ముందు దీనిని పఠిస్తారు. తూర్పు దిశగా ముఖం పెట్టి, శుద్ధతను పాటించి, వైదిక శబ్దములపై దృష్టి పెట్టి పఠించండి. వైదిక సూక్తం కావున దీనిని గురువు నుండి నేర్చుకోవడం ఉత్తమం, తద్వారా సరైన ఉచ్చారణ సురక్షితంగా ఉంటుంది. దీని తర్వాత తంత్రోక్త దేవీ సూక్తం ('యా దేవీ సర్వభూతేషు'), అర్గళ, కీలక స్తోత్రములను పఠించవచ్చు.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి దేవీ సూక్తం (ఋగ్వేదోక్త)ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి