ਗੋਪਿਕਾ ਗੀਤ
Gopika Gita in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਗੋਪਿਕਾ ਗੀਤ (ਗੋਪੀ ਗੀਤ) ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਦੀਆਂ ਗੋਪੀਆਂ ਦਾ ਵਿਰਹਭਰਿਆ ਗੀਤ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦਸ਼ਮ ਸਕੰਧ ਦੇ ਇਕੱਤੀਵੇਂ ਅਧਿਆਯ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਹੈ। ਰਾਸਲੀਲਾ ਸਮੇਂ ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਗਰਵ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਚਾਨਕ ਅੰਤਰਧਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਿਰਹ ਨਾਲ ਸੰਤਪਤ ਗੋਪੀਆਂ ਵਨ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੀਆਂ ਇਹ ਵਿਰਹ-ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੌਂਦਰ੍ਯ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦੀਆਂ, ਇਹ ਯਾਦ ਕਰਦੀਆਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਕੇ ਆਪਣਾ ਕਰਕਮਲ ਅਤੇ ਚਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੀਆਂ। ਇਹ ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ੁੱਧ, ਨਿਃਸੁਆਰਥ ਪ੍ਰੇਮ (ਪ੍ਰੇਮ-ਭਗਤੀ) ਅਤੇ ਵਿਰਹ ਵਿੱਚ ਆਤਮਾ ਦੀ ਵਿਆਕੁਲਤਾ ਦੀ ਪਰਮ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Srimad Bhagavata Purana, Tenth Canto, Chapter 31 · Veda Vyasa (the song of the gopis; narrated by Shuka to King Parikshit) · Puranic
ਗੋਪਿਕਾ ਗੀਤ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦਸ਼ਮ ਸਕੰਧ ਦੇ ਰਾਸਲੀਲਾ ਖੰਡ ('ਰਾਸ ਪੰਚਾਧ੍ਯਾਯੀ') ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਰਦ ਪੂਰਣਿਮਾ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਦੀਆਂ ਗੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਵਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਨ੍ਰਿਤ੍ਯ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਵ ਦਾ ਅੰਕੁਰ ਉੱਠਿਆ, ਤਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਨਮ੍ਰਤਾ ਸਿਖਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨੂੰ ਤੀਬਰ ਕਰਨ ਹੇਤੁ ਅੰਤਰਧਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਵਿਰਹ ਨਾਲ ਉਨਮੱਤ ਗੋਪੀਆਂ ਵਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੋਜਣ ਲੱਗੀਆਂ, ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਵੇਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੁੱਛਦੀਆਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਿਯਤਮ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇਹ ਵਿਰਹ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਦਾ ਗੀਤ ਗਾਇਆ — ਉੱਨੀ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸੌਂਦਰ੍ਯ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਪੂਰਨ ਨਿਰਭਰਤਾ ਦਾ ਸਮਰਣ ਕਰਦੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਆਉਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਃਸੁਆਰਥ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਦ੍ਰਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋ ਗਏ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਪਰੰਪਰਾ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤ ਗੋਪੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰੇਮ ਇੰਨਾ ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਨਿਃਸੁਆਰਥ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਅਨਿਵਾਰ੍ਯ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਕੁਲਤਾ ਨਾਲ ਦ੍ਰਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੁਰੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋਏ, ਇਹ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨਨ੍ਯ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਰਿਣ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਚੁਕਾ ਸਕਦੇ। ਭਗਤ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੱਚੇ, ਵਿਆਕੁਲ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਗੋਪੀ ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਨਾਲ ਉਹੀ ਭਗਵਤ੍-ਨਿਕਟਤਾ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਗੋਪ੍ਯ ਊਚੁਃ - ਜਯਤਿ ਤੇऽਧਿਕਂ ਜਨ੍ਮਨਾ ਵ੍ਰਜਃ ਸ਼੍ਰਯਤ ਇਨ੍ਦਿਰਾ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦਤ੍ਰ ਹਿ । ਦਯਿਤ ਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯਤਾਂ ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਤਾਵਕਾ- ਸ੍ਤ੍ਵਯਿ ਧ੍ਰਿਤਾਸਵਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਵਿਚਿਨ੍ਵਤੇ ॥
gopya ūcuḥ - jayati te'dhikaṃ janmanā vrajaḥ śrayata indirā śaśvad-atra hi | dayita dṛśyatāṃ dikṣu tāvakās- tvayi dhṛtāsavas-tvāṃ vicinvate ||
ਅਰਥ:ਗੋਪੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ — ਤੇਰੇ ਜਨਮ ਲੈਣ ਨਾਲ ਵ੍ਰਜ ਦੀ ਭੂਮੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਹਿਮਾਮੰਡਿਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਇਸੇ ਲਈ ਇੱਥੇ ਇੰਦਿਰਾ (ਲਕਸ਼ਮੀ) ਸਦਾ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਪ੍ਰਿਯਤਮ! ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਾ — ਅਸੀਂ ਤੇਰੀਆਂ ਹਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਖੋਜ ਰਹੀਆਂ ਹਾਂ।
ਸ਼ਰਦੁਦਾਸ਼ਯੇ ਸਾਧੁਜਾਤਸ- ਤ੍ਸਰਸਿਜੋਦਰਸ਼੍ਰੀਮੁਸ਼ਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾ । ਸੁਰਤਨਾਥ ਤੇऽਸ਼ੁਲ੍ਕਦਾਸਿਕਾ ਵਰਦ ਨਿਘ੍ਨਤੋ ਨੇਹ ਕਿਂ ਵਧਃ ॥
śarad-udāśaye sādhu-jāta-sat- sarasijodara-śrī-muṣā dṛśā | surata-nātha te'śulka-dāsikā varada nighnato neha kiṃ vadhaḥ ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਸਾਡੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਸੁਆਮੀ! ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਖਿੜੇ ਉੱਤਮ ਕਮਲ ਦੇ ਗਰਭ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਨੂੰ ਚੁਰਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਆਪਣੀ ਚਿਤਵਨ ਨਾਲ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਘਾਇਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਤੇਰੀਆਂ ਬਿਨਾ ਮੁੱਲ ਖਰੀਦੀਆਂ ਦਾਸੀਆਂ ਹਾਂ — ਹੇ ਵਰਦਾਯਕ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਕੀ ਵਧ ਨਹੀਂ ਹੈ?
ਵਿਸ਼ਜਲਾਪ੍ਯਯਾਦ੍ਵ੍ਯਾਲਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ- ਦ੍ਵਰ੍ਸ਼ਮਾਰੁਤਾਦ੍ਵੈਦ੍ਯੁਤਾਨਲਾਤ੍ । ਵ੍ਰਿਸ਼ਮਯਾਤ੍ਮਜਾਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਤੋਭਯਾ- ਦ੍ਰਿਸ਼ਭ ਤੇ ਵਯਂ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਮੁਹੁਃ ॥
viṣa-jalāpyayād-vyāla-rākṣasād- varṣa-mārutād-vaidyutānalāt | vṛṣa-mayātmajād-viśvato-bhayād- ṛṣabha te vayaṃ rakṣitā muhuḥ ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਪੁਰਖਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਤੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ — ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਵਿਸ਼ੈਲੇ ਜਲ ਤੋਂ, ਕਾਲਿਯ ਸੱਪ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਤੋਂ (ਅਘ, ਬਕ ਆਦਿ), ਇੰਦਰ ਦੀ ਭਿਆਨਕ ਵਰਖਾ-ਆਂਧੀ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ-ਅਗਨੀ ਤੋਂ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਾਸੁਰ ਅਤੇ ਮਯ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ (ਵ੍ਯੋਮਾਸੁਰ) — ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੂਹ ਭੈ ਤੋਂ।
ਨ ਖਲੁ ਗੋਪਿਕਾਨਨ੍ਦਨੋ ਭਵਾ- ਨਖਿਲਦੇਹਿਨਾਮਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਦ੍ਰਿਕ੍ । ਵਿਖਨਸਾਰ੍ਥਿਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਗੁਪ੍ਤਯੇ ਸਖ ਉਦੇਯਿਵਾਨ੍ਸਾਤ੍ਵਤਾਂ ਕੁਲੇ ॥
na khalu gopikā-nandano bhavān- akhila-dehinām-antarātma-dṛk | vikhanasārthito viśva-guptaye sakha udeyivān-sātvatāṃ kule ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਸਖਾ! ਤੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਗੋਪਿਕਾ (ਯਸ਼ੋਦਾ) ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਸਮੂਹ ਦੇਹਧਾਰੀਆਂ ਦਾ ਅੰਤਰਾਤਮਾ ਸਾਕਸ਼ੀ ਹੈਂ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਉੱਤੇ ਤੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਤੁ ਸਾਤ੍ਵਤ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਅਵਤਰਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈਂ।
ਵਿਰਚਿਤਾਭਯਂ ਵ੍ਰਿਸ਼੍ਣਿਧੂਰ੍ਯ ਤੇ ਚਰਣਮੀਯੁਸ਼ਾਂ ਸਂਸ੍ਰਿਤੇਰ੍ਭਯਾਤ੍ । ਕਰਸਰੋਰੁਹਂ ਕਾਨ੍ਤ ਕਾਮਦਂ ਸ਼ਿਰਸਿ ਧੇਹਿ ਨਃ ਸ਼੍ਰੀਕਰਗ੍ਰਹਮ੍ ॥
viracitābhayaṃ vṛṣṇi-dhūrya te caraṇam-īyuṣāṃ saṃsṛter-bhayāt | kara-saroruhaṃ kānta kāma-daṃ śirasi dhehi naḥ śrī-kara-graham ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣਿਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਭੈ ਤੋਂ ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਰਾ ਕਰਕਮਲ ਅਭਯ ਅਤੇ ਸਮੂਹ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਉਹੀ ਕਰ ਜਿਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀ (ਲਕਸ਼ਮੀ) ਦਾ ਪਾਣਿਗ੍ਰਹਣ ਕੀਤਾ। ਹੇ ਪ੍ਰਿਯਤਮ! ਉਹ ਹੱਥ ਸਾਡੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖ।
ਵ੍ਰਜਜਨਾਰ੍ਤਿਹਨ੍ਵੀਰ ਯੋਸ਼ਿਤਾਂ ਨਿਜਜਨਸ੍ਮਯਧ੍ਵਂਸਨਸ੍ਮਿਤ । ਭਜ ਸਖੇ ਭਵਤ੍ਕਿਙ੍ਕਰੀਃ ਸ੍ਮ ਨੋ ਜਲਰੁਹਾਨਨਂ ਚਾਰੁ ਦਰ੍ਸ਼ਯ ॥
vraja-janārti-han-vīra yoṣitāṃ nija-jana-smaya-dhvaṃsana-smita | bhaja sakhe bhavat-kiṅkarīḥ sma no jala-ruhānanaṃ cāru darśaya ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਵ੍ਰਜਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਹਰਨ ਵਾਲੇ ਵੀਰ! ਹੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਗਰਵ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੇ! ਹੇ ਸਖਾ! ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਦਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਸੁੰਦਰ ਕਮਲ-ਮੁਖ ਦਿਖਾ।
ਪ੍ਰਣਤਦੇਹਿਨਾਂ ਪਾਪਕਰ੍ਸ਼ਨਂ ਤ੍ਰਿਣਚਰਾਨੁਗਂ ਸ਼੍ਰੀਨਿਕੇਤਨਮ੍ । ਫਣਿਫਣਾਰ੍ਪਿਤਂ ਤੇ ਪਦਾਮ੍ਬੁਜਂ ਕ੍ਰਿਣੁ ਕੁਚੇਸ਼ੁ ਨਃ ਕ੍ਰਿਨ੍ਧਿ ਹ੍ਰਿਚ੍ਛਯਮ੍ ॥
praṇata-dehināṃ pāpa-karśanaṃ tṛṇa-carānugaṃ śrī-niketanam | phaṇi-phaṇārpitaṃ te padāmbujaṃ kṛṇu kuceṣu naḥ kṛndhi hṛc-chayam ||
ਅਰਥ:ਤੇਰੇ ਚਰਨਕਮਲ ਸ਼ਰਣਾਗਤ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਗਊਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਰਾਗਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਾਲਿਯ ਦੀਆਂ ਫਣਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੇ ਗਏ — ਉਹ ਚਰਨ ਸਾਡੇ ਵਕਸ਼ਃਸਥਲ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਕਾਮਜ੍ਵਾਲਾ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੇ।
ਮਧੁਰਯਾ ਗਿਰਾ ਵਲ੍ਗੁਵਾਕ੍ਯਯਾ ਬੁਧਮਨੋਜ੍ਞਯਾ ਪੁਸ਼੍ਕਰੇਕ੍ਸ਼ਣ । ਵਿਧਿਕਰੀਰਿਮਾ ਵੀਰ ਮੁਹ੍ਯਤੀ- ਰਧਰਸੀਧੁਨਾਪ੍ਯਾਯਯਸ੍ਵ ਨਃ ॥
madhurayā girā valgu-vākyayā budha-manojñayā puṣkarekṣaṇa | vidhi-karīr-imā vīra muhyatīr- adhara-sīdhunāpyāyayasva naḥ ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਕਮਲਨਯਨ! ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਵੀ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਤੇਰੀ ਮਧੁਰ ਵਾਣੀ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਵਚਨ ਸਾਨੂੰ ਮੁਗਧ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਵੀਰ! ਆਪਣੇ ਅਧਰਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਜੀਵਿਤ ਕਰ।
ਤਵ ਕਥਾਮ੍ਰਿਤਂ ਤਪ੍ਤਜੀਵਨਂ ਕਵਿਭਿਰੀਡਿਤਂ ਕਲ੍ਮਸ਼ਾਪਹਮ੍ । ਸ਼੍ਰਵਣਮਙ੍ਗਲਂ ਸ਼੍ਰੀਮਦਾਤਤਂ ਭੁਵਿ ਗ੍ਰਿਣਨ੍ਤਿ ਤੇ ਭੂਰਿਦਾ ਜਨਾਃ ॥
tava kathāmṛtaṃ tapta-jīvanaṃ kavibhir-īḍitaṃ kalmaṣāpaham | śravaṇa-maṅgalaṃ śrīmad-ātataṃ bhuvi gṛṇanti te bhūri-dā janāḥ ||
ਅਰਥ:ਤੇਰੀ ਕਥਾ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸੰਸਾਰ-ਤਾਪ ਨਾਲ ਸੰਤਪਤ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਜੀਵਨ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਕਵੀ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸਮੂਹ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਹਰਦਾ ਹੈ, ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਮੰਗਲਮਯ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਸੰਪੰਨ ਹੈ। ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭੂਮੀ ਉੱਤੇ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਹਸਿਤਂ ਪ੍ਰਿਯ ਪ੍ਰੇਮਵੀਕ੍ਸ਼ਣਂ ਵਿਹਰਣਂ ਚ ਤੇ ਧ੍ਯਾਨਮਙ੍ਗਲਮ੍ । ਰਹਸਿ ਸਂਵਿਦੋ ਯਾ ਹ੍ਰਿਦਿਸ੍ਪ੍ਰਿਸ਼ਃ ਕੁਹਕ ਨੋ ਮਨਃ ਕ੍ਸ਼ੋਭਯਨ੍ਤਿ ਹਿ ॥
prahasitaṃ priya prema-vīkṣaṇaṃ viharaṇaṃ ca te dhyāna-maṅgalam | rahasi saṃvido yā hṛdi-spṛśaḥ kuhaka no manaḥ kṣobhayanti hi ||
ਅਰਥ:ਹੇ ਪ੍ਰਿਯ! ਤੇਰੀ ਮੁਸਕਾਨ, ਪ੍ਰੇਮਭਰੀ ਚਿਤਵਨ ਅਤੇ ਤੇਰੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧ੍ਯਾਨ ਮੰਗਲਮਯ ਹੈ; ਅਤੇ ਇਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਛੂਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਉਹ ਗੁਪਤ ਗੱਲਾਂ ਸਾਡੇ ਮਨ ਨੂੰ ਵਿਚਲਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਹੇ ਛਲੀਆ!
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
Gopika Gita ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ੁੱਧ, ਨਿਃਸੁਆਰਥ ਪ੍ਰੇਮ (ਪ੍ਰੇਮ-ਭਗਤੀ) ਦੀਆਂ ਸਰਵੋਚ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰਤੀ ਤੀਬਰ ਵਿਰਹ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਵਿਰਹ (ਵਿਪ੍ਰਲੰਭ) ਦੇ ਭਾਵ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਭਗਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਤਿ ਪਿਆਰਾ
ਸੁਯੰ ਇਹ ਗੀਤ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਗਾਉਣ ਨਾਲ ਸਮੂਹ ਪਾਪ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ
ਸੰਸਾਰਕ ਕਸ਼ਟਾਂ ਨਾਲ ਸੰਤਪਤ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਨਿਕਟਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿਰਹ ਨੂੰ ਆਵਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਗਤਾਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ
ਵੈਸ਼ਣਵ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਗੋਪੀਆਂ ਦੀ ਪਰਮ ਸਮਰਪਣ-ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰਾ
Gopika Gita ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਕੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਸਾਹਮਣੇ, ਆਦਰਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਤਃਕਾਲ ਬੈਠੋ। ਗੋਪੀ ਗੀਤ ਦਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪਾਠ ਕਰੋ, ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮਪੂਰਨ ਵਿਰਹ ਦੇ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ। ਇਸ ਨੂੰ ਭਗਤ ਮਧੁਰ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਦ ਪੂਰਣਿਮਾ — ਰਾਸਲੀਲਾ ਦੀ ਪੂਰਨਚੰਦ੍ਰ ਰਾਤ ਨੂੰ। ਪਾਠ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਆਕੁਲਤਾ ਗਹਿਰੀ ਕਰਨ ਦਿਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਯੰ ਇਹ ਗੀਤ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਸੁਣਨੀ ਪਰਮ ਮੰਗਲਮਯ ਅਤੇ ਜੀਵਨਦਾਯੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ Gopika Gita ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ