કાશી પઞ્ચકમ્
Kashi Panchakam in Gujarati · ગુજરાતી
ઉત્પત્તિ અને કથા
Ascribed to Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · Classical
The Kashi Panchakam is traditionally ascribed to Adi Shankaracharya. Adi Shankaracharya’s five verses on Kashi (Varanasi) — revealing the holy city not only as a place but as the inner seat of consciousness: the stilling of the mind is Kashi, and the light of awareness its eternal Ganga.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
It is said that to recite the Kashi Panchakam with a sincere and devoted heart is to draw near to the grace of the divine, which never forsakes those who lovingly call upon it.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
મનોનિવૃત્તિઃ પરમોપશાન્તિઃ સા તીર્થવર્યા મણિકર્ણિકા ચ । જ્ઞાનપ્રવાહા વિમલાદિગઙ્ગા સા કાશિકાહં નિજબોધરૂપા ॥ ૧॥ યસ્યામિદં કલ્પિતમિન્દ્રજાલં ચરાચરં ભાતિ મનોવિલાસમ્ । સચ્ચિત્સુખૈકા પરમાત્મરૂપા સા કાશિકાહં નિજબોધરૂપા ॥ ૨॥ ઇન્દ્રવજ્રા છન્દ - કોશેષુ પઞ્ચસ્વધિરાજમાના બુદ્ધિર્ભવાની પ્રતિદેહગેહમ્ । સાક્ષી શિવઃ સર્વગતોઽન્તરાત્મા સા કાશિકાહં નિજબોધરૂપા ॥ ૩॥ અનુષ્ટુપ્ છન્દ - કાશ્યાં હિ કાશ્યતે કાશી કાશી સર્વપ્રકાશિકા । સા કાશી વિદિતા યેન તેન પ્રાપ્તા હિ કાશિકા ॥ ૪॥ સ્રગ્ધરા છન્દ - કાશીક્ષેત્રં શરીરં ત્રિભુવન-જનની વ્યાપિની જ્ઞાનગઙ્ગા । ભક્તિઃ શ્રદ્ધા ગયેયં નિજગુરુ-ચરણધ્યાનયોગઃ પ્રયાગઃ । વિશ્વેશોઽયં તુરીયઃ સકલજન-મનઃસાક્ષિભૂતોઽન્તરાત્મા દેહે સર્વં મદીયે યદિ વસતિ પુનસ્તીર્થમન્યત્કિમસ્તિ ॥ ૫॥ ઇતિ શ્રીમદ્ શઙ્કરાચાર્યવિરચિતં કાશીપઞ્ચકં સમાપ્તમ્ ।
manonivṛttiḥ paramopaśāntiḥ sā tīrthavaryā maṇikarṇikā ca | jñānapravāhā vimalādigaṅgā sā kāśikāhaṃ nijabodharūpā || 1|| yasyāmidaṃ kalpitamindrajālaṃ carācaraṃ bhāti manovilāsam | saccitsukhaikā paramātmarūpā sā kāśikāhaṃ nijabodharūpā || 2|| indravajrā chanda - kośeṣu pañcasvadhirājamānā buddhirbhavānī pratidehageham | sākṣī śivaḥ sarvagato'ntarātmā sā kāśikāhaṃ nijabodharūpā || 3|| anuṣṭup chanda - kāśyāṃ hi kāśyate kāśī kāśī sarvaprakāśikā | sā kāśī viditā yena tena prāptā hi kāśikā || 4|| sragdharā chanda - kāśīkṣetraṃ śarīraṃ tribhuvana-jananī vyāpinī jñānagaṅgā | bhaktiḥ śraddhā gayeyaṃ nijaguru-caraṇadhyānayogaḥ prayāgaḥ | viśveśo'yaṃ turīyaḥ sakalajana-manaḥsākṣibhūto'ntarātmā dehe sarvaṃ madīye yadi vasati punastīrthamanyatkimasti || 5|| iti śrīmad śaṅkarācāryaviracitaṃ kāśīpañcakaṃ samāptam |
અર્થ:Adi Shankaracharya’s five verses on Kashi (Varanasi) — revealing the holy city not only as a place but as the inner seat of consciousness: the stilling of the mind is Kashi, and the light of awareness its eternal Ganga.
Kashi Panchakam પાઠના લાભ
Recitation of the Kashi Panchakam is held to bring the grace, blessings and protection of the deity.
Cultivates devotion, calms the mind and steadies the heart in the Lord’s remembrance.
Most auspicious on Mondays, and during Maha Shivaratri and Shravan.
A treasured Sanskrit hymn, suitable for daily recitation with faith.
Kashi Panchakam જપ વિધિ
Bathe and sit facing east or north before an image of the deity. Light a lamp and recite the Kashi Panchakam slowly and with devotion. It may be chanted daily, or especially on Mondays and during Maha Shivaratri and Shravan.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ Kashi Panchakam શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ