વેઙ્કટેશ અષ્ટકમ્
Venkatesha Ashtakam in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
વેંકટેશ અષ્ટકમ્ તિરુમલાના ભગવાન વેંકટેશ (બાલાજી) ને આઠ શ્લોકોની સંસ્કૃત સ્તુતિ છે, જે તેમના ચરણ-કમલની ધૂળ અને અનંત કૃપાને વંદન કરે છે. તે સપ્તગિરિ-પતિની શરણ લેનાર સૌનો આશ્રય છે અને ભક્તિ, શાંતિ તથા રક્ષા માટે પાઠ કરવામાં આવે છે. ગુરુવાર અને એકાદશીએ તેનું વિશેષ મહત્વ છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Traditional (Brahmanda Purana) · Traditional · Classical
વેંકટેશ અષ્ટકમ્ એક પ્રિય પરંપરાગત સ્તોત્ર છે. તિરુમલાના ભગવાન વેંકટેશ (બાલાજી) ને આઠ શ્લોકોની સ્તુતિ — જે તેમના ચરણ-કમલની ધૂળ અને અનંત કૃપાને વંદન કરે છે, સપ્તગિરિ-પતિની શરણ લેનારનો આશ્રય.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
કહેવાય છે કે વેંકટેશ અષ્ટકમ્ ને સાચા અને ભક્તિપૂર્ણ હૃદયથી પાઠ કરવો એ તે દિવ્ય કૃપાની નજીક જવું છે, જે પ્રેમપૂર્વક તેને પોકારનારને કદી ત્યજતી નથી.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
શ્રીવેઙ્કટેશપદપઙ્કજ ધૂલિપઙ્ક્તિઃ સંસારસિન્ધુતરણે તરણિર્નવીના । સર્વાઘપુઞ્જહરણાયચ ધૂમકેતુઃ પાયાદનન્યશરણં સ્વયમેવ લોકમ્ ॥ ૧॥ શેષાદ્રિગેહતવ કીર્તિતરઙ્ગપુઞ્જ આભૂમિનાકમભિતઃસકલાન્પુનાનઃ । મત્કર્ણયુગ્મવિવરેપરિગમ્ય સમ્યક્ કુર્યાદશેષમનિશઙ્ખલુ તાપભઙ્ગમ્ ॥ ૨॥ વૈકુણ્ઠરાજસકલોઽપિ ધનેશવર્ગો નીતોઽપમાનસરણિંત્વયિ વિશ્વસિત્રા । તસ્માદયંન સમયઃ પરિહાસવાચામ્ ઇષ્ટંપ્રપૂર્ય કુરુ માં કૃતકૃત્યસઙ્ઘમ્ ॥ ૩॥ શ્રીમન્નારાસ્તુકતિચિદ્ધનિકાંશ્ચ કેચિત્ ક્ષોણીપતીન્કતિચિદત્રચ રાજલોકાન્ । આરાધયન્તુમલશૂન્યમહં ભવન્તં કલ્યાણલાભજનનાયસમર્થમેકમ્ ॥ ૪॥ લક્ષ્મીપતિત્વમખિલેશતવ પ્રસિદ્ધમત્ર પ્રસિદ્ધમવનૌમદકિઞ્ચનત્વમ્ । તસ્યોપયોગકરણાયમયા ત્વયા ચ કાર્યઃ સમાગમૈદં મનસિ સ્થિતં મે ॥ ૫॥ શેષાદ્રિનાથભવતાઽયમહં સનાથઃ સત્યંવદામિ ભગવંસ્ત્વમનાથ એવ । તસ્માત્કુરુષ્વમદભીપ્સિત કૃત્યજાલમ્- એવત્વદીપ્સિત કૃતૌ તુ ભવાન્સમર્થઃ ॥ ૬॥ ક્રુદ્ધોયદા ભવસિ તત્ક્ષણમેવ ભૂપો રઙ્કાયતેત્વમસિ ચેત્ખલુ તોષયુક્તઃ । ભૂપાયતેઽથનિખિલશ્રુતિવેદ્ય રઙ્ક ઇચ્છામ્યતસ્તવદયાજલવૃષ્ટિપાતમ્ ॥ ૭॥ અઙ્ગીકૃતંસુવિરુદં ભગવંસ્ત્વયેતિ મદ્ભક્તપોષણમહંસતતં કરોમિ । આવિષ્કુરુસ્વમયિ સત્સતતં પ્રદીને ચિન્તાપ્રહારમયમેવહિયોગ્યકાલઃ ॥ ૮॥ સર્વાસુજાતિષુ મયાતુ સમત્વમેવ નિશ્ચીયતેતવ વિભો કરુણાપ્રવાહાત્ । પ્રહ્લાદપાણ્ડુસુતબલ્લવ ગૃઘ્રકાદૌ નીચોન ભાતિ મમ કોઽપ્યત એવ હેતોઃ ॥ ૯॥ સમ્ભાવિતાસ્તુપરિભૂતિમથ પ્રયાન્તિ ધૂર્તાજપં હિ કપટૈકપરા જગત્યામ્ । પ્રાપ્તેતુ વેઙ્કટવિભો પરિણામકાલે સ્યાદ્વૈપરીત્યમિવકૌરવપાણ્ડવાનામ્ ॥ ૧૦॥ શ્રીવેઙ્કટેશતવ પાદસરોજયુગ્મે સંસારદુઃખશમનાય સમર્પયામિ । ભાસ્વત્સદષ્ટકમિદં રચિતં પ્રભાકરોઽહમનિશંવિનયેન યુક્તઃ ॥ ૧૧॥ શ્રીશાલિવાહનશકેશરકાષ્ટભૂમિ (૧૮૧૫) સઙ્ખ્યામિતેઽથવિજયાભિધવત્સરેઽયમ્ । શ્રીકેશવાત્મજૈદં વ્યતનોત્સમલ્પં સ્તોત્રમ્પ્રભાકર ઇતિ પ્રથિતાભિધાના ॥ ૧૨॥ ઇતિગાર્ગ્યકુલોત્પન્ન યશોદાગર્ભજ-કેશવાત્મજ-પ્રભાકર-કૃતિષુ શ્રીવેઙ્કટેશાષ્ટકં સ્તોત્રં સમાપ્તમ્ ॥
śrīveṅkaṭeśapadapaṅkaja dhūlipaṅktiḥ saṃsārasindhutaraṇe taraṇirnavīnā | sarvāghapuñjaharaṇāyaca dhūmaketuḥ pāyādananyaśaraṇaṃ svayameva lokam || 1|| śeṣādrigehatava kīrtitaraṅgapuñja ābhūminākamabhitaḥsakalānpunānaḥ | matkarṇayugmavivareparigamya samyak kuryādaśeṣamaniśaṅkhalu tāpabhaṅgam || 2|| vaikuṇṭharājasakalo'pi dhaneśavargo nīto'pamānasaraṇiṃtvayi viśvasitrā | tasmādayaṃna samayaḥ parihāsavācām iṣṭaṃprapūrya kuru māṃ kṛtakṛtyasaṅgham || 3|| śrīmannārāstukaticiddhanikāṃśca kecit kṣoṇīpatīnkaticidatraca rājalokān | ārādhayantumalaśūnyamahaṃ bhavantaṃ kalyāṇalābhajananāyasamarthamekam || 4|| lakṣmīpatitvamakhileśatava prasiddhamatra prasiddhamavanaumadakiñcanatvam | tasyopayogakaraṇāyamayā tvayā ca kāryaḥ samāgamaidaṃ manasi sthitaṃ me || 5|| śeṣādrināthabhavatā'yamahaṃ sanāthaḥ satyaṃvadāmi bhagavaṃstvamanātha eva | tasmātkuruṣvamadabhīpsita kṛtyajālam- evatvadīpsita kṛtau tu bhavānsamarthaḥ || 6|| kruddhoyadā bhavasi tatkṣaṇameva bhūpo raṅkāyatetvamasi cetkhalu toṣayuktaḥ | bhūpāyate'thanikhilaśrutivedya raṅka icchāmyatastavadayājalavṛṣṭipātam || 7|| aṅgīkṛtaṃsuvirudaṃ bhagavaṃstvayeti madbhaktapoṣaṇamahaṃsatataṃ karomi | āviṣkurusvamayi satsatataṃ pradīne cintāprahāramayamevahiyogyakālaḥ || 8|| sarvāsujātiṣu mayātu samatvameva niścīyatetava vibho karuṇāpravāhāt | prahlādapāṇḍusutaballava gṛghrakādau nīcona bhāti mama ko'pyata eva hetoḥ || 9|| sambhāvitāstuparibhūtimatha prayānti dhūrtājapaṃ hi kapaṭaikaparā jagatyām | prāptetu veṅkaṭavibho pariṇāmakāle syādvaiparītyamivakauravapāṇḍavānām || 10|| śrīveṅkaṭeśatava pādasarojayugme saṃsāraduḥkhaśamanāya samarpayāmi | bhāsvatsadaṣṭakamidaṃ racitaṃ prabhākaro'hamaniśaṃvinayena yuktaḥ || 11|| śrīśālivāhanaśakeśarakāṣṭabhūmi (1815) saṅkhyāmite'thavijayābhidhavatsare'yam | śrīkeśavātmajaidaṃ vyatanotsamalpaṃ stotramprabhākara iti prathitābhidhānā || 12|| itigārgyakulotpanna yaśodāgarbhaja-keśavātmaja-prabhākara-kṛtiṣu śrīveṅkaṭeśāṣṭakaṃ stotraṃ samāptam ||
અર્થ:તિરુમલાના ભગવાન વેંકટેશ (બાલાજી) માટે આઠ શ્લોક — તેમના ચરણકમળની રજ અને તેમની અસીમ કૃપાની વંદના; જે સપ્તગિરિના સ્વામીના શરણે આવે છે, તે સૌના આશ્રય.
Venkatesha Ashtakam પાઠના લાભ
વેંકટેશ અષ્ટકમ્ નો પાઠ દેવતાની કૃપા, આશીર્વાદ અને રક્ષા પ્રદાન કરે છે એમ માનવામાં આવે છે.
ભક્તિને વિકસાવે છે, મનને શાંત કરે છે અને ભગવાનના સ્મરણમાં હૃદયને સ્થિર કરે છે.
ગુરુવાર અને એકાદશીએ, તથા એકાદશી અને વિષ્ણુ પર્વો દરમિયાન સૌથી શુભ.
એક અમૂલ્ય સંસ્કૃત સ્તોત્ર, શ્રદ્ધાપૂર્વક દૈનિક પાઠ માટે યોગ્ય.
Venkatesha Ashtakam જપ વિધિ
સ્નાન કરીને દેવતાની પ્રતિમા સામે પૂર્વ કે ઉત્તર દિશા તરફ મુખ કરીને બેસો. દીપ પ્રગટાવો અને વેંકટેશ અષ્ટકમ્ નો ધીમે ધીમે તથા ભક્તિપૂર્વક પાઠ કરો. તેને દરરોજ, અથવા વિશેષ રૂપે ગુરુવાર અને એકાદશીએ તથા એકાદશી અને વિષ્ણુ પર્વો દરમિયાન પાઠ કરી શકાય છે.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ Venkatesha Ashtakam શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ