Mantra.Tips
bhaja-govindamshankaracharyagovindadevotion

గోవిన్దం భజ మూఢమతే

गोविन्दं भज मूढमते in Telugu · తెలుగు

🕉️ hindu·📿 11× జపం·🕐 చింతన చేసే ఏ సమయంలోనైనా; ముఖ్యంగా సత్సంగం, భజన లేదా ఉదయ ప్రార్థన సమయంలో·📜 Bhaja Govindam (Moha Mudgara), verse 1 and refrain
Share:

అర్థం

ఇది ఆది శంకరాచార్యుల 'భజ గోవిందం' యొక్క ప్రసిద్ధ ప్రారంభ మరియు పునరావృత్త ధ్రువపదం — సంస్కృత భక్తి కావ్యంలో బహుశా అత్యంత ప్రసిద్ధ పంక్తి. ఇది మూఢ మనసును శుష్క బౌద్ధికతను వదిలి గోవిందుని (భగవంతుని) భజించమని ఆహ్వానిస్తుంది, ఎందుకంటే మరణ సమయంలో కేవలం పుస్తక జ్ఞానం ఎవరినీ రక్షించలేదు. ఇది సంపూర్ణ స్తోత్రంలో గురువు ప్రేమపూర్వక హెచ్చరికగా మాటిమాటికీ పాడబడుతుంది.

మూలం & కథ

Bhaja Govindam (Moha Mudgara), verse 1 and refrain · Adi Shankaracharya · 8th century CE (circa 788-820)

సంప్రదాయం ప్రకారం, ఆది శంకరాచార్యులు తమ శిష్యులతో వారణాసి (కాశీ) వీధుల గుండా వెళ్తుండగా, ఒక వృద్ధ పండితుడు పాణిని వ్యాకరణ నియమాలను చాలా శ్రమతో బట్టీ పడుతుండగా చూశారు. కరుణతో ద్రవించి, ఆ వృద్ధుడికి మరణ సమయంలో వ్యాకరణం రక్షించదని, బదులుగా గోవిందుని భజించాలని బోధిస్తూ ఈ శ్లోకాన్ని ఆశువుగా పాడారు. ఈ ప్రారంభ శ్లోకం సంపూర్ణ స్తోత్రం యొక్క ధ్రువపదమైంది, ప్రతి శ్లోకం తర్వాత పునరావృతమవుతుంది.

శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు

కాశీ వృద్ధ వ్యాకరణవేత్త ఈ శ్లోకాన్ని విని తన ఆజీవిత శుష్క పాండిత్యం నుండి మేల్కొని, తన హృదయాన్ని భగవంతుని వైపు మళ్ళించాడని చెబుతారు. ఈ పంక్తి అప్పటి నుండి సమస్త భారతదేశంలో ఒక గృహ పిలుపుగా మారింది, ఆత్మను సాంసారికత నిద్ర నుండి మేల్కొల్పడానికి దేవాలయాలలో, ఇళ్ళలో సమానంగా పాడబడుతుంది.

మంత్రం

ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్‌పై తాకి వినండి

భజ గోవిన్దం భజ గోవిన్దం గోవిన్దం భజ మూఢమతే సమ్ప్రాప్తే సన్నిహితే కాలే నహి నహి రక్షతి డుకృఞ్కరణే

Bhaja govindam bhaja govindam govindam bhaja mudhamate Samprapte sannihite kale nahi nahi rakshati dukrinkarane

అర్థం:గోవిందుని భజించు, గోవిందుని భజించు, గోవిందుని భజించు, ఓ మూఢ బుద్ధీ! మరణపు నియత సమయం దగ్గరికి వచ్చినప్పుడు, వ్యాకరణ నియమాలు ('డుకృఞ్కరణే') నిన్ను ఏమాత్రం రక్షించవు.

పదం-పదం అర్థం

ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి

భజ🔊Bhajaభజించు, సేవించు, శరణు పొందు, ఆరాధించు
గోవిన్దం🔊Govindamగోవింద — భగవాన్ కృష్ణ/విష్ణు, గోవులకు, ఇంద్రియాలకు రక్షకుడు
మూఢమతే🔊Mudhamateఓ మూఢ/మోహగ్రస్త బుద్ధీ!
సమ్ప్రాప్తే🔊Samprapteపూర్తిగా వచ్చినప్పుడు / దగ్గరికి వచ్చినప్పుడు
సన్నిహితే🔊Sannihiteదగ్గరగా ఉన్నప్పుడు, ఆసన్నమైనప్పుడు
కాలే🔊Kaleఆ (నియత) సమయం — మరణపు
నహి నహి🔊Nahi nahiఏమాత్రం కాదు, ఎన్నడూ కాదు (బలమైన పునరావృత్తి)
రక్షతి🔊Rakshatiరక్షిస్తుంది, కాపాడుతుంది, ఉద్ధరిస్తుంది
డుకృఞ్కరణే🔊Dukrinkaraneవ్యాకరణ నియమాలు (పాణిని 'కృ' ధాతువు రూపాలు) — శుష్క, యాంత్రిక పాండిత్యానికి ప్రతీక

गोविन्दं भज मूढमते పారాయణ ప్రయోజనాలు

ఈశ్వరుని కేవలం బౌద్ధిక ప్రయత్నం కంటే పైన ఉంచమని నిరంతర స్మరణ

వైరాగ్యాన్ని, మరణం నిశ్చయమనే స్మృతిని పెంపొందిస్తుంది

భజ గోవిందం యొక్క అత్యధికంగా ఉదహరించబడే పంక్తి — కంఠస్థం చేయడానికి, జపించడానికి సులభం

అశాంత మనసును గోవింద పవిత్ర నామం వైపు మళ్ళిస్తుంది

భక్తిభావాన్ని తక్షణం రేకెత్తించడానికి సత్సంగంలో, భజనలో పాడబడుతుంది

మహా ఆచార్యులైన ఆది శంకరాచార్యుల కృపను వహిస్తుంది

गोविन्दं भज मूढमते పారాయణ విధి

జప సంఖ్య11సార్లు
ఉత్తమ సమయంచింతన చేసే ఏ సమయంలోనైనా; ముఖ్యంగా సత్సంగం, భజన లేదా ఉదయ ప్రార్థన సమయంలో

ఈ ధ్రువపదాన్ని భజనగా మాటిమాటికీ పాడవచ్చు, 'భజ గోవిందం'ను రాగం, భావంతో విస్తరిస్తూ. 'గోవిందం' ప్రతి పునరావృత్తిని మనసులో స్థిరపడనివ్వండి, 'మూఢమతే' (ఓ మూఢ మనసు)ను మీ స్వంత తిరుగుతున్న ఆలోచనల పట్ల మృదువైన సరిదిద్దుబాటుగా వినండి. దీనిని సంప్రదాయికంగా సమూహాలలో ప్రశ్న-జవాబు శైలిలో పాడతారు.

తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు

ఈ పేజీలో పూర్తి गोविन्दं भज मूढमते తెలుగు లిపిలో ఇవ్వబడింది — అవే మూల శ్లోకాలు, అక్షరం-అక్షరం లిప్యంతరించి, మీరు సౌకర్యంగా చదివి పఠించగలిగేలా. ఏ పంక్తిపైన అయినా (లేదా ▶ బటన్) తాకి దాని పఠనం వినండి.
అవును — లిపి మాత్రమే మారుతుంది; పదాలు, వాటి అర్థం మూలమే. ఈ పేజీలోని శ్లోకం-శ్లోకం అర్థం, ప్రయోజనాలు, పారాయణ విధి యథాతథంగా వర్తిస్తాయి.
దీని అర్థం 'గోవిందుని (భగవంతుని) భజించు, ఓ మూఢ బుద్ధీ!' గోవింద కృష్ణ/విష్ణు నామం, 'మూఢమతే' మోహగ్రస్త బుద్ధిని సంబోధిస్తుంది. ఈ పంక్తి మనసును సాంసారిక విక్షేపం నుండి భగవంతుని వైపు మళ్ళించమని కోరుతుంది.
'డుకృఞ్కరణే' సంస్కృత వ్యాకరణ నియమాలను ('కృ' ధాతువు రూపాలు) సూచిస్తుంది. శంకరాచార్యులు దీనిని శుష్క, యాంత్రిక పాండిత్యానికి ప్రతీకగా వాడుతారు, మరణ సమయంలో అటువంటి పుస్తక జ్ఞానం నిన్ను రక్షించదని చెబుతూ.
ఇది సంపూర్ణ భజ గోవిందం యొక్క ధ్రువపదం, శ్లోకాల మధ్య తిరిగి వస్తుంది. పునరావృత్తి కేంద్ర బోధనను దృఢపరుస్తుంది — అందుకే ఈ రచనను 'మోహ ముద్గర' అంటే మోహాన్ని పగలగొట్టే సుత్తి అని కూడా అంటారు.
ఆది శంకరాచార్యులు దీనిని రచించారు. వారు వారణాసిలో ఒక వృద్ధ పండితుడు భగవంతుని వెతకడానికి బదులు వ్యాకరణ నియమాలు బట్టీ పడుతుండగా చూసి దీనిని ఆశువుగా పాడారని సంప్రదాయం చెబుతుంది.

ఇవి కూడా చదవండి

ఉపయోగపడిందా? ఆత్మీయులతో పంచుకోండి 🙏

Share:

పూర్తి गोविन्दं भज मूढमतेను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి