భజ గోవిన్దమ్
Bhaja Govindam in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
భజ గోవిందం ఆది శంకరాచార్యులు రచించిన ఒక తాత్విక స్తోత్రం, ఇది భగవాన్ గోవింద (విష్ణు) స్మరణకు పిలుపు. ఇది మనసును ధనం, దేహం, సంసారం యొక్క మోహం నుండి మేల్కొలిపి వైరాగ్యం వైపు మళ్లిస్తుంది. మరణం నిశ్చయమైనది కాబట్టి సమయం ఉండగానే భగవంతుని భజించమని దీని మూల సందేశం.
మూలం & కథ
Composed independently by Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · 8th century CE (circa 788-820)
సంప్రదాయం ప్రకారం, శంకరాచార్యులు తన శిష్యులతో వారణాసి (కాశీ) వీధుల్లో నడుస్తున్నప్పుడు, ఒక వృద్ధ పండితుడు పాణిని సంస్కృత వ్యాకరణ నియమాలను శ్రమతో కంఠస్థం చేస్తుండగా చూశారు. కరుణతో కదిలి శంకరాచార్యులు తనకుతానే 'భజ గోవిందం' రచించారు — మరణ సమయంలో వ్యాకరణ నియమాలు అతనిని రక్షించవని, బదులుగా మనసును భగవంతుని వైపు మళ్లించాలని ఆ వృద్ధునికి బోధిస్తూ. తరువాత ఆయన పద్నాలుగు మంది శిష్యులు ఒక్కొక్క శ్లోకం చేర్చారు, దీనితో ఇది ఒక సామూహిక రచన అయింది. ఈ గ్రంథాన్ని 'మోహ ముద్గర' — మోహాన్ని పగులగొట్టే సుత్తి — అని కూడా అంటారు.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
శంకరాచార్యులు తన జీవితం ద్వారా భజ గోవిందం బోధనను స్వయంగా నిరూపించారు. కేవలం 32 సంవత్సరాల వయసులో దేహత్యాగం చేసినప్పటికీ, ఆయన భారతదేశం అంతటా నాలుగు మఠాలను స్థాపించారు, ఉపనిషత్తులు, బ్రహ్మసూత్రాలు, భగవద్గీతలపై భాష్యాలు రాశారు, అనేక భక్తి స్తోత్రాలు రచించారు, మరియు వాదంలో ప్రతి తాత్విక ప్రత్యర్థిని ఓడించారు. ఆయన జీవితం, గోవిందుని భజించేవాడు (దైవం వైపు మళ్లేవాడు) దశాబ్దాలు భౌతిక వేటలో గడిపేవారి కంటే అల్ప జీవితంలో ఎక్కువ సాధిస్తాడని నిరూపిస్తుంది.
వింటూ పఠించండి
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
భజ గోవిన్దం భజ గోవిన్దం గోవిన్దం భజ మూఢమతే । సమ్ప్రాప్తే సన్నిహితే కాలే నహి నహి రక్షతి డుకృఞ్కరణే ॥
Bhaja govindam bhaja govindam govindam bhaja mudhamate Samprapte sannihite kale nahi nahi rakshati dukrinkarane
అర్థం:గోవిందుని భజించు, గోవిందుని భజించు, గోవిందుని భజించు, ఓ మూఢ మనసా! మరణ సమయం సమీపించినప్పుడు, వ్యాకరణ సూత్రాలు (డుకృఞ్కరణే) నిన్ను ఏమాత్రం రక్షించవు.
మూఢ జహీహి ధనాగమతృష్ణాం కురు సద్బుద్ధిం మనసి వితృష్ణామ్ । యల్లభసే నిజకర్మోపాత్తం విత్తం తేన వినోదయ చిత్తమ్ ॥
Mudha jahihi dhanagamatrishnam kuru sadbuddhim manasi vitrishnam Yallabhase nijakarmopattam vittam tena vinodaya chittam
అర్థం:ఓ మూఢా, ధనం కూడబెట్టే తృష్ణను విడిచిపెట్టు; మనసులో తృష్ణారహితమైన సద్బుద్ధిని పెంపొందించుకో. నీ స్వకర్మతో లభించిన దానితోనే నీ చిత్తాన్ని తృప్తిపరచుకో.
నారీస్తనభర నాభీదేశం దృష్ట్వా మా గా మోహావేశమ్ । ఏతన్మాంసవసాదివికారం మనసి విచిన్తయ వారం వారమ్ ॥
Naristanabhara nabhidesham drishtva ma ga mohavesham Etanmamsavasadivikaram manasi vichintaya varam varam
అర్థం:స్త్రీ శరీరాన్ని చూసి మోహంలో, ఆవేశంలో పడకు; ఇది మాంసం, క్రొవ్వు మొదలగువాటి వికారమేనని మాటిమాటికీ మనసులో తలచుకో.
నలినీదల గతజలమతితరలం తద్వజ్జీవితమతిశయ చపలమ్ । విద్ధి వ్యాధ్యభిమానగ్రస్తం లోకం శోకహతం చ సమస్తమ్ ॥
Nalinidala gatajalamatitaralam tadvajjivitamatishaya chapalam Viddhi vyadhyabhimanagrastam lokam shokahatam cha samastam
అర్థం:తామరాకుపై వణుకుతున్న నీటిబొట్టు వలె జీవితం అత్యంత చంచలం. ఈ జగమంతా రోగం, అభిమానం, శోకంతో నిండి ఉందని తెలుసుకో.
యావద్విత్తోపార్జనసక్తః తావన్నిజపరివారో రక్తః । పశ్చాజ్జీవతి జర్జరదేహే వార్తాం కోఽపి న పృచ్ఛతి గేహే ॥
Yavadvittoparjanasaktah tavannijaparivaro raktah Pashchajjivati jarjaradehe vartam kopi na prichchhati gehe
అర్థం:నీవు ధనం సంపాదించగలిగినంత కాలమే నీ కుటుంబం నిన్ను అంటిపెట్టుకుని ఉంటుంది; ఆ తరువాత దేహం జీర్ణమైనప్పుడు ఇంట్లో ఎవరూ నీ కుశలమైనా అడగరు.
యావత్పవనో నివసతి దేహే తావత్పృచ్ఛతి కుశలం గేహే । గతవతి వాయౌ దేహాపాయే భార్యా బిభ్యతి తస్మిన్కాయే ॥
Yavatpavano nivasati dehe tavatprichchhati kushalam gehe Gatavati vayau dehapaye bharya bibhyati tasminkaye
అర్థం:దేహంలో ప్రాణం ఉన్నంత కాలమే ఇంట్లోవారు నీ క్షేమం అడుగుతారు; ప్రాణం పోయి దేహం పడిపోయాక, ఆ శవానికి భార్య కూడా భయపడుతుంది.
బాలస్తావత్క్రీడాసక్తః తరుణస్తావత్తరుణీసక్తః । వృద్ధస్తావచ్చిన్తాసక్తః పరమే బ్రహ్మణి కోఽపి న సక్తః ॥
Balastavatkridasaktah tarunastavattarunisaktah Vriddhastavachchintasaktah parame brahmani kopi na saktah
అర్థం:బాలుడు ఆటలో, యువకుడు తన ప్రియురాలిలో, వృద్ధుడు చింతలో మునిగి ఉన్నారు — కానీ పరబ్రహ్మంలో ఎవరూ లగ్నం కాలేదు.
కా తే కాన్తా కస్తే పుత్రః సంసారోఽయమతీవ విచిత్రః । కస్య త్వం కః కుత ఆయాతః తత్త్వం చిన్తయ తదిహ భ్రాతః ॥
Ka te kanta kaste putrah samsaroyamativa vichitrah Kasya tvam kah kuta ayatah tattvam chintaya tadiha bhratah
అర్థం:నీ భార్య ఎవరు? నీ కొడుకు ఎవరు? ఈ సంసారం మిక్కిలి విచిత్రమైనది. నీవు ఎవరివాడవు? ఎక్కడి నుండి వచ్చావు? ఓ సోదరా, ఆ తత్త్వాన్ని ఇక్కడ ఆలోచించు.
సత్సఙ్గత్వే నిస్సఙ్గత్వం నిస్సఙ్గత్వే నిర్మోహత్వమ్ । నిర్మోహత్వే నిశ్చలతత్త్వం నిశ్చలతత్త్వే జీవన్ముక్తిః ॥
Satsangatve nissangatvam nissangatve nirmohatvam Nirmohatve nishchalatattvam nishchalatattve jivanmuktih
అర్థం:సత్సంగం వలన నిస్సంగత్వం; నిస్సంగత్వం వలన నిర్మోహత్వం; నిర్మోహత్వం వలన నిశ్చల తత్త్వం; నిశ్చల తత్త్వం వలన జీవన్ముక్తి కలుగుతుంది.
వయసి గతే కః కామవికారః శుష్కే నీరే కః కాసారః । క్షీణే విత్తే కః పరివారః జ్ఞాతే తత్త్వే కః సంసారః ॥
Vayasi gate kah kamavikarah shushke nire kah kasarah Kshine vitte kah parivarah jnate tattve kah samsarah
అర్థం:యౌవనం గడిచాక కామవికారం ఎక్కడ? నీరు ఎండిపోయాక సరస్సు ఎక్కడ? ధనం క్షీణించాక కుటుంబం ఎక్కడ? తత్త్వం తెలిసాక సంసారం ఎక్కడ?
మా కురు ధన యౌవన గర్వం హరతి నిమేషాత్కాలః సర్వమ్ । మాయామయమిదమఖిలం హిత్వా బ్రహ్మపదం త్వం ప్రవిశ విదిత్వా ॥
Ma kuru dhana yauvana garvam harati nimeshatkalah sarvam Mayamayamidamakhilam hitva brahmapadam tvam pravisha viditva
అర్థం:ధనం, జనం, యౌవనంపై గర్వపడకు; కాలం క్షణంలో వీటన్నిటినీ హరించివేస్తుంది. ఈ మాయామయ జగత్తంతటినీ విడిచి, బ్రహ్మపదాన్ని తెలుసుకుని అందులో ప్రవేశించు.
దినయామిన్యౌ సాయం ప్రాతః శిశిరవసన్తౌ పునరాయాతః । కాలః క్రీడతి గచ్ఛత్యాయుః తదపి న ముఞ్చత్యాశావాయుః ॥
Dinayaminyau sayam pratah shishiravasantau punarayatah Kalah kridati gachchhatyayuh tadapi na munchatyashavayuh
అర్థం:పగలు-రాత్రి, సాయంత్రం-ఉదయం, శిశిరం-వసంతం మాటిమాటికీ వచ్చిపోతాయి; కాలం క్రీడిస్తుంది, ఆయువు తరిగిపోతుంది — అయినా ఆశ అనే గాలి విడిచిపెట్టదు.
కా తే కాన్తా ధనగతచిన్తా వాతుల కిం తవ నాస్తి నియన్తా । త్రిజగతి సజ్జనసఙ్గతిరేకా భవతి భవార్ణవతరణే నౌకా ॥
Ka te kanta dhanagatachinta vatula kim tava nasti niyanta Trijagati sajjanasangatireka bhavati bhavarnavatarane nauka
అర్థం:ఓ పిచ్చివాడా, భార్య, ధనం గురించి ఈ చింత ఎందుకు? నీకు మార్గదర్శి ఎవరూ లేరా? మూడు లోకాలలో సజ్జన సాంగత్యమొక్కటే భవసాగరాన్ని దాటించే నౌక.
ద్వాదశ మఞ్జరికాభిరశేషః కథితో వైయాకరణస్యైషః । ఉపదేశోఽభూద్విద్యా నిపుణైః శ్రీమచ్ఛఙ్కర భగవచ్ఛరణైః ॥
Dvadasha manjarikabhirasheshah kathito vaiyakaranasyaishah Upadeshobhudvidya nipunaih shrimachchhankara bhagavachchharanaih
అర్థం:పన్నెండు శ్లోకాలలో (ద్వాదశ-మంజరిక) చెప్పబడిన ఈ సంపూర్ణ ఉపదేశాన్ని, విద్యాపరిపూర్ణులైన భగవాన్ శంకరుల పూజ్య పాదాలు (ఆ) వైయాకరణునికి ఇచ్చాయి.
జటిలో ముణ్డీ లుఞ్ఛితకేశః కాషాయామ్బర బహుకృతవేషః । పశ్యన్నపి చ న పశ్యతి మూఢః ఉదరనిమిత్తం బహుకృతవేషః ॥
Jatilo mundi lunchhitakeshah kashayambara bahukritaveshah Pashyannapi cha na pashyati mudhah udaranimittam bahukritaveshah
అర్థం:జటాధారి ఒకడు, ముండిత శిరస్కుడు ఒకడు, కేశలుంఛనం చేసినవాడు ఒకడు, కాషాయ వస్త్రాలలో అనేక వేషాలు ధరించినవాడు ఒకడు — మూఢుడు చూస్తూ కూడా చూడడు; ఈ వేషాలన్నీ కేవలం కడుపు కోసమే.
అఙ్గం గలితం పలితం ముణ్డం దశనవిహీనం జాతం తుణ్డమ్ । వృద్ధో యాతి గృహీత్వా దణ్డం తదపి న ముఞ్చత్యాశాపిణ్డమ్ ॥
Angam galitam palitam mundam dashanavihinam jatam tundam Vriddho yati grihitva dandam tadapi na munchatyashapindam
అర్థం:దేహం శిథిలమైంది, తల నెరిసింది, నోరు పళ్ళు ఊడి పోయింది; వృద్ధుడు చేతికర్ర పట్టుకుని నడుస్తాడు — అయినా ఆశ అనే ముద్దను విడవడు.
అగ్రే వహ్నిః పృష్ఠే భానుః రాత్రౌ చుబుక సమర్పిత జానుః । కరతల భిక్షస్తరుతలవాసః తదపి న ముఞ్చత్యాశాపాశః ॥
Agre vahnih prishthe bhanuh ratrau chubuka samarpita januh Karatala bhikshastarutalavasah tadapi na munchatyashapashah
అర్థం:ముందు అగ్ని, వెనుక సూర్యుడు; రాత్రి మోకాళ్ళను గడ్డానికి ఆనించి కూర్చుని; అరచేతిలో భిక్ష, చెట్టు కింద నివాసం — అయినా ఆశ అనే పాశం వదలదు.
కురుతే గఙ్గాసాగరగమనం వ్రత పరిపాలనమథవా దానమ్ । జ్ఞానవిహీనః సర్వమతేన భజతి న ముక్తిం జన్మశతేన ॥
Kurute gangasagaragamanam vrata paripalanamathava danam Jnanavihinah sarvamatena bhajati na muktim janmashatena
అర్థం:గంగాసాగర యాత్ర చేయవచ్చు, వ్రతాలు పాటించవచ్చు లేదా దానం చేయవచ్చు — అయినా జ్ఞానం లేకుంటే, అన్ని మతాల ప్రకారం, నూరు జన్మలలోనూ ముక్తి లభించదు.
సురమన్దిర నివాసః శయ్యా భూతలమజినం వాసః । సర్వ పరిగ్రహ భోగత్యాగః కస్య సుఖం న కరోతి విరాగః ॥
Suramandira nivasah shayya bhutalamajinam vasah Sarva parigraha bhogatyagah kasya sukham na karoti viragah
అర్థం:దేవాలయంలో నివాసం, పడకగా నేల, వస్త్రంగా జింకచర్మం — సర్వ పరిగ్రహాన్ని, భోగాన్ని త్యజించడం: అట్టి వైరాగ్యం ఎవరికి సుఖమివ్వదు?
యోగరతో వా భోగరతో వా సఙ్గరతో వా సఙ్గవిహీనః । యస్య బ్రహ్మణి రమతే చిత్తం నన్దతి నన్దతి నన్దత్యేవ ॥
Yogarato va bhogarato va sangarato va sangavihinah Yasya brahmani ramate chittam nandati nandati nandatyeva
అర్థం:యోగంలో నిమగ్నుడైనా, భోగంలో నిమగ్నుడైనా, సాంగత్యంలో ఉన్నా, ఏకాంతంలో ఉన్నా — ఎవరి చిత్తం బ్రహ్మంలో రమిస్తుందో, వాడే ఆనందిస్తాడు, ఆనందిస్తాడు, నిజంగా ఆనందిస్తాడు.
భగవద్గీతా కిఞ్చిదధీతా గఙ్గాజల లవకణికా పీతా । సకృదపి యేన మురారిసమర్చా క్రియతే తస్య యమేన న చర్చా ॥
Bhagavadgita kinchidadhita gangajala lavakanika pita Sakridapi yena murarisamarcha kriyate tasya yamena na charcha
అర్థం:భగవద్గీతను కొంచెమైనా అధ్యయనం చేసి, గంగాజలాన్ని ఒక్క బొట్టైనా త్రాగి, మురారిని ఒక్కసారైనా అర్చించినవానితో యముడు (మృత్యువు) వాదనకు దిగడు.
పునరపి జననం పునరపి మరణం పునరపి జననీజఠరే శయనమ్ । ఇహ సంసారే బహుదుస్తారే కృపయాఽపారే పాహి మురారే ॥
Punarapi jananam punarapi maranam punarapi jananijathare shayanam Iha samsare bahudustare kripayapare pahi murare
అర్థం:మళ్ళీ జననం, మళ్ళీ మరణం, మళ్ళీ తల్లి గర్భంలో శయనం — ఈ సంసారాన్ని దాటడం అత్యంత కష్టం. ఓ మురారీ, నీ అపార కృపతో నన్ను రక్షించు!
రథ్యాచర్పట విరచిత కన్థః పుణ్యాపుణ్య వివర్జిత పన్థః । యోగీ యోగనియోజిత చిత్తః రమతే బాలోన్మత్తవదేవ ॥
Rathyacharpata virachita kanthah punyapunya vivarjita panthah Yogi yoganiyojita chittah ramate balonmattavadeva
అర్థం:వీధి గుడ్డపీలికలతో కుట్టిన దుప్పటి కప్పుకుని, పుణ్యపాపాలకు అతీతమైన మార్గంలో నడుస్తూ, యోగంలో చిత్తం లగ్నం చేసిన యోగి బాలునిలా లేదా ఉన్మత్తునిలా విహరిస్తాడు.
కస్త్వం కోఽహం కుత ఆయాతః కా మే జననీ కో మే తాతః । ఇతి పరిభావయ సర్వమసారం విశ్వం త్యక్త్వా స్వప్నవిచారమ్ ॥
Kastvam koham kuta ayatah ka me janani ko me tatah Iti paribhavaya sarvamasaram vishvam tyaktva svapnavicharam
అర్థం:నీవెవరు? నేనెవరిని? ఎక్కడి నుండి వచ్చాను? నా తల్లి ఎవరు, తండ్రి ఎవరు? ఇలా ఆలోచించి, ఈ జగత్తంతా స్వప్నం వలె సారహీనమని తెలిసి దానిని విడిచిపెట్టు.
త్వయి మయి చాన్యత్రైకో విష్ణుః వ్యర్థం కుప్యసి మయ్యసహిష్ణుః । భవ సమచిత్తః సర్వత్ర త్వం వాఞ్ఛస్యచిరాద్యది విష్ణుత్వమ్ ॥
Tvayi mayi chanyatraiko vishnuh vyartham kupyasi mayyasahishnuh Bhava samachittah sarvatra tvam vanchhasyachiradyadi vishnutvam
అర్థం:నీలో, నాలో, సర్వత్రా ఒకే విష్ణువు ఉన్నాడు. అసహనంతో నీవు వ్యర్థంగా నాపై కోపపడతావు. త్వరగా విష్ణుత్వాన్ని పొందాలనుకుంటే సర్వత్రా సమచిత్తుడవు కా.
శత్రౌ మిత్రే పుత్రే బన్ధౌ మా కురు యత్నం విగ్రహసన్ధౌ । సర్వస్మిన్నపి పశ్యాత్మానం సర్వత్రోత్సృజ భేదాజ్ఞానమ్ ॥
Shatrau mitre putre bandhau ma kuru yatnam vigrahasandhau Sarvasminnapi pashyatmanam sarvatrotsrija bhedajnanam
అర్థం:శత్రువు, మిత్రుడు, కొడుకు, బంధువుతో విరోధం గానీ సంధి గానీ చేయడానికి ప్రయత్నించకు. అందరిలో ఆత్మను చూసి, సర్వత్రా భేద అజ్ఞానాన్ని విడిచిపెట్టు.
కామం క్రోధం లోభం మోహం త్యక్త్వాఽఽత్మానం పశ్యతి సోఽహమ్ । ఆత్మజ్ఞానవిహీనా మూఢాః తే పచ్యన్తే నరకనిగూఢాః ॥
Kamam krodham lobham moham tyaktvatmanam pashyati soham Atmajnanavihina mudhah te pachyante narakanigudhah
అర్థం:కామం, క్రోధం, లోభం, మోహాన్ని త్యజించి మనిషి ఆత్మను 'సోఽహమ్' రూపంలో చూస్తాడు. ఆత్మజ్ఞానం లేని మూఢులు నరకాలలో రహస్యంగా పీడింపబడతారు.
గేయం గీతా నామసహస్రం ధ్యేయం శ్రీపతి రూపమజస్రమ్ । నేయం సజ్జన సఙ్గే చిత్తం దేయం దీనజనాయ చ విత్తమ్ ॥
Geyam gita namasahasram dhyeyam shripati rupamajasram Neyam sajjana sange chittam deyam dinajanaya cha vittam
అర్థం:గీత, (విష్ణు) సహస్రనామం గానం చేయదగినవి; శ్రీపతి రూపాన్ని నిరంతరం ధ్యానించాలి; చిత్తాన్ని సత్సంగంలో లగ్నం చేయాలి; ధనాన్ని దీనజనులకు ఇవ్వాలి.
సుఖతః క్రియతే కామాభోగః పశ్చాదన్త శరీరే రోగః । యద్యపి లోకే మరణం శరణం తదపి న ముఞ్చతి పాపాచరణమ్ ॥
Sukhatah kriyate kamabhogah pashchadanta sharire rogah Yadyapi loke maranam sharanam tadapi na munchati papacharanam
అర్థం:సుఖంగా భోగం అనుభవించబడుతుంది — కానీ ఆ తరువాత, అయ్యో, దేహంలో రోగం చేరుతుంది. ఈ లోకంలో మరణమే అందరి అంతమైనా, మనిషి పాపాచరణను విడవడు.
అర్థమనర్థం భావయ నిత్యం నాస్తితతః సుఖలేశః సత్యమ్ । పుత్రాదపి ధనభాజాం భీతిః సర్వత్రైషా విహితా రీతిః ॥
Arthamanartham bhavaya nityam nastitatah sukhaleshah satyam Putradapi dhanabhajam bhitih sarvatraisha vihita ritih
అర్థం:ధనం అనర్థకారి అని ఎల్లప్పుడూ ఆలోచించు; నిజానికి అందులో సుఖలేశమైనా లేదు. ధనవంతులకు తమ కొడుకుల వలన కూడా భయం — సర్వత్రా ఇదే రీతి.
ప్రాణాయామం ప్రత్యాహారం నిత్యానిత్య వివేకవిచారమ్ । జాప్యసమేతసమాధివిధానం కుర్వవధానం మహదవధానమ్ ॥
Pranayamam pratyaharam nityanitya vivekavicharam Japyasametasamadhividhanam kurvavadhanam mahadavadhanam
అర్థం:ప్రాణాయామం, ప్రత్యాహారం, నిత్యానిత్య వివేక విచారం, జపసహిత సమాధి అనుష్ఠానం — వీటిని గొప్ప శ్రద్ధతో, గొప్ప ఏకాగ్రతతో ఆచరించు.
గురుచరణామ్బుజ నిర్భరభక్తః సంసారాదచిరాద్భవ ముక్తః । సేన్ద్రియమానస నియమాదేవం ద్రక్ష్యసి నిజహృదయస్థం దేవమ్ ॥
Gurucharanambuja nirbharabhaktah samsaradachiradbhava muktah Sendriyamanasa niyamadevam drakshyasi nijahridayastham devam
అర్థం:గురువు పాదపద్మాలయందు సంపూర్ణ భక్తి కలవాడవై సంసారం నుండి త్వరగా ముక్తుడవు కా. ఈ విధంగా ఇంద్రియ, మనో నిగ్రహంతో నీ హృదయంలోని దేవుని దర్శిస్తావు.
మూఢః కశ్చన వైయాకరణో డుఃకృఙ్కరణాధ్యయనధురీణః । శ్రీమచ్ఛఙ్కర భగవచ్ఛిష్యైః బోధిత ఆసీచ్ఛోధిత కరణః ॥
Mudhah kashchana vaiyakarano duhkrinkaranadhyayanadhurinah Shrimachchhankara bhagavachchhishyaih bodhita asichchhodhita karanah
అర్థం:వ్యాకరణ సూత్రాల ('డుకృఙ్కరణ') అధ్యయనంలో మునిగిన ఒక మూఢ వైయాకరణుని, భగవాన్ శంకరుల శిష్యులు బోధించి అతని బుద్ధిని శుద్ధి (సరిదిద్దు) చేశారు.
భజ గోవిన్దం భజ గోవిన్దం గోవిన్దం భజ మూఢమతే । నామస్మరణాదన్యముపాయం నహి పశ్యామో భవతరణే ॥
Bhaja govindam bhaja govindam govindam bhaja mudhamate Namasmaranadanyamupayam nahi pashyamo bhavatarane
అర్థం:గోవిందుని భజించు, గోవిందుని భజించు, గోవిందుని భజించు, ఓ మూఢ మనసా! భవసాగరాన్ని దాటడానికి నామస్మరణం తప్ప వేరే ఉపాయం మాకు కనిపించదు.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
Bhaja Govindam పారాయణ ప్రయోజనాలు
భౌతిక వేటలో మునిగిన మనసుకు లోతైన మేల్కొలుపు పిలుపు.
వైరాగ్యాన్ని పెంపొందిస్తుంది — ఆధ్యాత్మిక పురోగతికి పునాది.
ఆది శంకరాచార్యులు రచించారు — భారతదేశంలోని అత్యంత గొప్ప తత్వవేత్త-ఋషి.
ప్రతి శ్లోకం జీవన మరణ స్వరూపంపై ఒక సంపూర్ణ ధ్యానం.
మనసును ధనం, దేహం, బంధాల మోహం నుండి విముక్తం చేస్తుంది.
హిందూ ధర్మం మొత్తంలో అత్యధికంగా ఉదహరించబడే తాత్విక గ్రంథాలలో ఒకటి.
Bhaja Govindam పారాయణ విధి
భజ గోవిందాన్ని నెమ్మదిగా చదవడం ఉత్తమం, ప్రతి శ్లోకాన్ని లోతుగా ధ్యానిస్తూ. ఇది వేగంగా పునరావృతం చేసే మంత్రం కాదు, ఒక తాత్విక ధ్యానం. ఒక శ్లోకం చదివి, కళ్ళు మూసుకొని, దాని అర్థం లోపలికి చొచ్చుకుపోనివ్వండి. సంప్రదాయంగా దీనిని సత్సంగంలో గుంపుగా పాడతారు. 'భజ గోవిందం' అనే పల్లవిని గురువు మీ తిరుగాడే మనసుకు నేరుగా ఇచ్చిన పిలుపుగా అనుభవించాలి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి Bhaja Govindamను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి