ਵੇਦਸਾਰ ਸ਼ਿਵ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍
वेदसार शिव स्तोत्रम् in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਵੇਦਸਾਰ ਸ਼ਿਵ ਸਤੋਤ੍ਰਮ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਸ਼ਿਵ ਦੀ "ਵੇਦਸਾਰ" ਸਤੁਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ (ਪਸ਼ੁਪਤੀ), ਨਾਮ-ਰੂਪ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਵੇਦਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤੇ ਇੱਕ ਪਰਮ ਸੱਚ ਨੂੰ ਵੰਦਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟਾ, ਮਧੁਰ ਸਤੋਤ੍ਰ ਭਗਤੀ ਜਗਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਮਵਾਰ, ਮਹਾਸ਼ਿਵਰਾਤ੍ਰੀ, ਪ੍ਰਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Ascribed to Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · Classical
ਵੇਦਸਾਰ ਸ਼ਿਵ ਸਤੋਤ੍ਰਮ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਨੂੰ ਆਰੋਪਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਸ਼ਿਵ ਦੀ "ਵੇਦਸਾਰ" ਸਤੁਤੀ ਹੈ — ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ (ਪਸ਼ੁਪਤੀ), ਨਾਮ-ਰੂਪ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਵੇਦਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤੇ ਇੱਕ ਪਰਮ ਸੱਚ ਨੂੰ ਵੰਦਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੇਦਸਾਰ ਸ਼ਿਵ ਸਤੋਤ੍ਰਮ ਨੂੰ ਸੱਚੇ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਭਰੇ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾਣ ਸਮਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਤਿਆਗਦੇ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
॥ ਸ਼੍ਰੀਃ॥ ॥ ਅਥ ਵੇਦਸਾਰਸ਼ਿਵਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍॥ ਪਸ਼ੂਨਾਂ ਪਤਿਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਂ ਪਰੇਸ਼ਂ ਗਜੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਕ੍ਰਿਤ੍ਤਿਂ ਵਸਾਨਂ ਵਰੇਣ੍ਯਮ੍ । ਜਟਾਜੂਟਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਫੁਰਦ੍ਗਾਙ੍ਗਵਾਰਿਂ ਮਹਾਦੇਵਮੇਕਂ ਸ੍ਮਰਾਮਿ ਸ੍ਮਰਾਰਿਮ੍ ॥ ੧॥ ਮਹੇਸ਼ਂ ਸੁਰੇਸ਼ਂ ਸੁਰਾਰਾਤਿਨਾਸ਼ਂ ਵਿਭੁਂ ਵਿਸ਼੍ਵਨਾਥਂ ਵਿਭੂਤ੍ਯਙ੍ਗਭੂਸ਼ਮ੍ । ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਮਿਨ੍ਦ੍ਵਰ੍ਕਵਹ੍ਨਿਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਂ ਸਦਾਨਨ੍ਦਮੀਡੇ ਪ੍ਰਭੁਂ ਪਞ੍ਚਵਕ੍ਤ੍ਰਮ੍ ॥ ੨॥ ਗਿਰੀਸ਼ਂ ਗਣੇਸ਼ਂ ਗਲੇ ਨੀਲਵਰ੍ਣਂ ਗਵੇਨ੍ਦ੍ਰਾਧਿਰੂਢਂ ਗੁਣਾਤੀਤਰੂਪਮ੍ । ਭਵਂ ਭਾਸ੍ਵਰਂ ਭਸ੍ਮਨਾ ਭੂਸ਼ਿਤਾਙ੍ਗਂ ਭਵਾਨੀਕਲਤ੍ਰਂ ਭਜੇ ਪਞ੍ਚਵਕ੍ਤ੍ਰਮ੍ ॥ ੩॥ ਸ਼ਿਵਾਕਾਨ੍ਤ ਸ਼ਂਭੋ ਸ਼ਸ਼ਾਙ੍ਕਾਰ੍ਧਮੌਲੇ ਮਹੇਸ਼ਾਨ ਸ਼ੂਲਿਞ੍ਜਟਾਜੂਟਧਾਰਿਨ੍ । ਤ੍ਵਮੇਕੋ ਜਗਦ੍ਵ੍ਯਾਪਕੋ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਃ ਪ੍ਰਸੀਦ ਪ੍ਰਸੀਦ ਪ੍ਰਭੋ ਪੂਰ੍ਣਰੂਪ ॥ ੪॥ ਪਰਾਤ੍ਮਾਨਮੇਕਂ ਜਗਦ੍ਬੀਜਮਾਦ੍ਯਂ ਨਿਰੀਹਂ ਨਿਰਾਕਾਰਮੋਂਕਾਰਵੇਦ੍ਯਮ੍ । ਯਤੋ ਜਾਯਤੇ ਪਾਲ੍ਯਤੇ ਯੇਨ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਤਮੀਸ਼ਂ ਭਜੇ ਲੀਯਤੇ ਯਤ੍ਰ ਵਿਸ਼੍ਵਮ੍ ॥ ੫॥ ਨ ਭੂਮਿਰ੍ਨਂ ਚਾਪੋ ਨ ਵਹ੍ਨਿਰ੍ਨ ਵਾਯੁ- ਰ੍ਨ ਚਾਕਾਸ਼ਮਾਸ੍ਤੇ ਨ ਤਨ੍ਦ੍ਰਾ ਨ ਨਿਦ੍ਰਾ । ਨ ਚੋਸ਼੍ਣਂ ਨ ਸ਼ੀਤਂ ਨ ਦੇਸ਼ੋ ਨ ਵੇਸ਼ੋ ਨ ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਤਿ ਮੂਰ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਰਿਮੂਰ੍ਤਿਂ ਤਮੀਡੇ ॥ ੬॥ ਅਜਂ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਂ ਕਾਰਣਂ ਕਾਰਣਾਨਾਂ ਸ਼ਿਵਂ ਕੇਵਲਂ ਭਾਸਕਂ ਭਾਸਕਾਨਾਮ੍ । ਤੁਰੀਯਂ ਤਮਃਪਾਰਮਾਦ੍ਯਨ੍ਤਹੀਨਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯੇ ਪਰਂ ਪਾਵਨਂ ਦ੍ਵੈਤਹੀਨਮ੍ ॥ ੭॥ ਨਮਸ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇ ਵਿਭੋ ਵਿਸ਼੍ਵਮੂਰ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇ ਚਿਦਾਨਨ੍ਦਮੂਰ੍ਤੇ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇ ਤਪੋਯੋਗਗਮ੍ਯ ਨਮਸ੍ਤੇ ਨਮਸ੍ਤੇ ਸ਼੍ਰੁਤਿਜ੍ਞਾਨਗਮ੍ਯ ॥ ੮॥ ਪ੍ਰਭੋ ਸ਼ੂਲਪਾਣੇ ਵਿਭੋ ਵਿਸ਼੍ਵਨਾਥ ਮਹਾਦੇਵ ਸ਼ਂਭੋ ਮਹੇਸ਼ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰ । ਸ਼ਿਵਾਕਾਨ੍ਤ ਸ਼ਾਨ੍ਤ ਸ੍ਮਰਾਰੇ ਪੁਰਾਰੇ ਤ੍ਵਦਨ੍ਯੋ ਵਰੇਣ੍ਯੋ ਨ ਮਾਨ੍ਯੋ ਨ ਗਣ੍ਯਃ ॥ ੯॥ ਸ਼ਂਭੋ ਮਹੇਸ਼ ਕਰੁਣਾਮਯ ਸ਼ੂਲਪਾਣੇ ਗੌਰੀਪਤੇ ਪਸ਼ੁਪਤੇ ਪਸ਼ੁਪਾਸ਼ਨਾਸ਼ਿਨ੍ । ਕਾਸ਼ੀਪਤੇ ਕਰੁਣਯਾ ਜਗਦੇਤਦੇਕ- ਸ੍ਤ੍ਵਂਹਂਸਿ ਪਾਸਿ ਵਿਦਧਾਸਿ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰੋऽਸਿ ॥ ੧੦॥ ਤ੍ਵਤ੍ਤੋ ਜਗਦ੍ਭਵਤਿ ਦੇਵ ਭਵ ਸ੍ਮਰਾਰੇ ਤ੍ਵਯ੍ਯੇਵ ਤਿਸ਼੍ਠਤਿ ਜਗਨ੍ਮ੍ਰਿਡ ਵਿਸ਼੍ਵਨਾਥ । ਤ੍ਵਯ੍ਯੇਵ ਗਚ੍ਛਤਿ ਲਯਂ ਜਗਦੇਤਦੀਸ਼ ਲਿਙ੍ਗਾਤ੍ਮਕੇ ਹਰ ਚਰਾਚਰਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਿਨ੍ ॥ ੧੧॥ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਤ੍ਪਰਮਹਂਸਪਰਿਵ੍ਰਾਜਕਾਚਾਰ੍ਯਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੀਗੋਵਿਨ੍ਦਭਗਵਤ੍ਪੂਜ੍ਯਪਾਦਸ਼ਿਸ਼੍ਯਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰੀਮਚ੍ਛਂਕਰਭਗਵਤਃ ਕ੍ਰਿਤੌ ਵੇਦਸਾਰਸ਼ਿਵਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਮ੍ ।
|| śrīḥ|| || atha vedasāraśivastotram|| paśūnāṃ patiṃ pāpanāśaṃ pareśaṃ gajendrasya kṛttiṃ vasānaṃ vareṇyam | jaṭājūṭamadhye sphuradgāṅgavāriṃ mahādevamekaṃ smarāmi smarārim || 1|| maheśaṃ sureśaṃ surārātināśaṃ vibhuṃ viśvanāthaṃ vibhūtyaṅgabhūṣam | virūpākṣamindvarkavahnitrinetraṃ sadānandamīḍe prabhuṃ pañcavaktram || 2|| girīśaṃ gaṇeśaṃ gale nīlavarṇaṃ gavendrādhirūḍhaṃ guṇātītarūpam | bhavaṃ bhāsvaraṃ bhasmanā bhūṣitāṅgaṃ bhavānīkalatraṃ bhaje pañcavaktram || 3|| śivākānta śaṃbho śaśāṅkārdhamaule maheśāna śūliñjaṭājūṭadhārin | tvameko jagadvyāpako viśvarūpaḥ prasīda prasīda prabho pūrṇarūpa || 4|| parātmānamekaṃ jagadbījamādyaṃ nirīhaṃ nirākāramoṃkāravedyam | yato jāyate pālyate yena viśvaṃ tamīśaṃ bhaje līyate yatra viśvam || 5|| na bhūmirnaṃ cāpo na vahnirna vāyu- rna cākāśamāste na tandrā na nidrā | na coṣṇaṃ na śītaṃ na deśo na veṣo na yasyāsti mūrtistrimūrtiṃ tamīḍe || 6|| ajaṃ śāśvataṃ kāraṇaṃ kāraṇānāṃ śivaṃ kevalaṃ bhāsakaṃ bhāsakānām | turīyaṃ tamaḥpāramādyantahīnaṃ prapadye paraṃ pāvanaṃ dvaitahīnam || 7|| namaste namaste vibho viśvamūrte namaste namaste cidānandamūrte | namaste namaste tapoyogagamya namaste namaste śrutijñānagamya || 8|| prabho śūlapāṇe vibho viśvanātha mahādeva śaṃbho maheśa trinetra | śivākānta śānta smarāre purāre tvadanyo vareṇyo na mānyo na gaṇyaḥ || 9|| śaṃbho maheśa karuṇāmaya śūlapāṇe gaurīpate paśupate paśupāśanāśin | kāśīpate karuṇayā jagadetadeka- stvaṃhaṃsi pāsi vidadhāsi maheśvaro'si || 10|| tvatto jagadbhavati deva bhava smarāre tvayyeva tiṣṭhati jaganmṛḍa viśvanātha | tvayyeva gacchati layaṃ jagadetadīśa liṅgātmake hara carācaraviśvarūpin || 11|| iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṃkarabhagavataḥ kṛtau vedasāraśivastotraṃ sampūrṇam |
ਅਰਥ:ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਸ਼ਿਵ ਦਾ 'ਵੇਦਸਾਰ' (ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਸਾਰ) ਸਤੋਤਰ — ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਦੀ ਵੰਦਨਾ, ਜੋ ਨਾਮ ਅਤੇ ਰੂਪ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਪਰਮ ਸੱਚ ਜਿਸ ਵੱਲ ਵੇਦ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
वेदसार शिव स्तोत्रम् ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਵੇਦਸਾਰ ਸ਼ਿਵ ਸਤੋਤ੍ਰਮ ਦਾ ਪਾਠ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਗਤੀ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸਿਮਰਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ, ਤੇ ਮਹਾਸ਼ਿਵਰਾਤ੍ਰੀ, ਪ੍ਰਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ।
ਇੱਕ ਛੋਟਾ, ਮਧੁਰ ਸਤੋਤ੍ਰ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਸਿੱਖ ਕੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪਾਠ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
वेदसार शिव स्तोत्रम् ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਰਬ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠੋ। ਦੀਪ ਜਗਾ ਕੇ ਵੇਦਸਾਰ ਸ਼ਿਵ ਸਤੋਤ੍ਰਮ ਦਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰੋ। ਇਸ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼, ਜਾਂ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਹਾਸ਼ਿਵਰਾਤ੍ਰੀ, ਪ੍ਰਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਾਵਣ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਰਪਾ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਕਰੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ वेदसार शिव स्तोत्रम् ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ