શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા ૨.૪૦ — નેહાભિક્રમનાશોઽસ્તિ
ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾ 2.40 — ನೇಹಾಭಿಕ್ರಮನಾಶೋऽಸ್ತಿ in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
આ પ્રિય શ્લોકમાં શ્રીકૃષ્ણ ગીતાનું એક સૌથી ઉત્સાહવર્ધક આશ્વાસન આપે છે. નિષ્કામ કર્મયોગના માર્ગ પર કરેલો કોઈ સાચો પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી, અને અધૂરા અભ્યાસથી કોઈ હાનિની આશંકા પણ રહેતી નથી. આ માર્ગ પર કરેલો થોડોક આરંભ પણ જીવને મહાન ભય — જન્મ-મૃત્યુના ભય — થી રક્ષે છે. તે બધો સંકોચ દૂર કરી સાધકને આરંભ કરવાની પ્રેરણા આપે છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 40 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
બીજા અધ્યાય સાંખ્યયોગમાં શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને નિષ્કામ કર્મ (બુદ્ધિયોગ / કર્મયોગ)ના માર્ગનો પરિચય આપવાનું શરૂ કરે છે. તેને નિર્ભય થઈને એ અપનાવવા પ્રોત્સાહિત કરતાં શ્રીકૃષ્ણ ઘોષણા કરે છે કે આ માર્ગ પર કોઈ પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી અને અધૂરા અભ્યાસથી હાનિ થતી નથી — તેનો થોડોક ભાગ પણ મહાન રક્ષણ આપે છે.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
આ પ્રિય શિક્ષા છે કે ધર્મના માર્ગ પર ઉઠાવેલું એક પણ સાચું પગલું ક્યારેય ભૂંસાતું નથી; સંતો આશ્વાસન આપે છે કે અધૂરો રહેલો સાધક પણ એ પ્રયત્નનું પુણ્ય ભાવિ જીવનમાં સાથે લઈ જાય છે, જ્યાં તે ફળીને તેને ગહનતમ ભયોથી બચાવી લે છે.
મંત્ર
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
નેહાભિક્રમનાશોઽસ્તિ પ્રત્યવાયો ન વિદ્યતે। સ્વલ્પમપ્યસ્ય ધર્મસ્ય ત્રાયતે મહતો ભયાત્॥
nehābhikrama-nāśho ’sti pratyavāyo na vidyate svalpam apyasya dharmasya trāyate mahato bhayāt
અર્થ:આ માર્ગમાં કોઈ પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી અને કોઈ વિઘ્ન પ્રબળ થતું નથી; આ ધર્મનો થોડોક અભ્યાસ પણ મહાન ભયથી રક્ષણ કરે છે.
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾ 2.40 — ನೇಹಾಭಿಕ್ರಮನಾಶೋऽಸ್ತಿ પાઠના લાભ
આધ્યાત્મિક માર્ગ પર સંકોચ અને નિષ્ફળતાના ભયને દૂર કરે છે
સાધકને આશ્વાસન આપે છે કે કર્મયોગમાં કરેલો કોઈ સાચો પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી
આ વિશ્વાસ આપે છે કે થોડોક આરંભ પણ મહાન રક્ષણ લાવે છે
વારંવારના જન્મ-મૃત્યુ (સંસાર)ના મહાન ભયથી મુક્ત કરે છે
દૃઢતાને પ્રોત્સાહિત કરે છે — અધૂરા અભ્યાસથી કોઈ નકારાત્મક ફળ નથી
કોઈ પણ ધર્મયુક્ત કાર્યમાં આશા અને સ્થિરતા ભરે છે
ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾ 2.40 — ನೇಹಾಭಿಕ್ರಮನಾಶೋऽಸ್ತಿ જપ વિધિ
જ્યારે પણ સંદેહ કે પ્રયત્ન વ્યર્થ જવાનો ભય ઊભો થાય, ત્યારે આ શ્લોકનો પાઠ કરો. તેના આશ્વાસનને મનમાં ઠરવા દો — ધર્મના માર્ગ પર કોઈ સાચી વસ્તુ ક્યારેય નાશ પામતી નથી. કોઈ નવી સાધના, અભ્યાસ કે શ્રેષ્ઠ કાર્યના આરંભ પહેલાં તે ખાસ સહાયક છે; સંકોચ ઓગાળવા અને તમારા સંકલ્પને નવો કરવા તેનો પાઠ કરો, એ વિશ્વાસ સાથે કે નાનું પગલું પણ સુરક્ષિત અને ફળદાયી છે.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ ಶ್ರೀಮದ್ಭಗವದ್ಗೀತಾ 2.40 — ನೇಹಾಭಿಕ್ರಮನಾಶೋऽಸ್ತಿ શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ