vedicrigvedacreationcosmic

පුරුෂ සූක්තම්

ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତମ୍ in Sinhala · සිංහල

🕉️ vedic·📿 11× repetitions·🕐 During Vedic rituals, temple visits, or morning meditation·🎵 Audio included·📜 Rigveda (Mandala 10, Hymn 90)

Read in your language / script

हिन्दी / देवनागरी తెలుగు தமிழ்ಕನ್ನಡ മലയാളം ગુજરાતી বাংলা ଓଡ଼ିଆ ਪੰਜਾਬੀ Englishසිංහල𑌗𑍍𑌰𑌨𑍍𑌥

Origin & Story

Rigveda (Mandala 10, Hymn 90) · Rishi Narayana · 1500-1200 BCE

The Purusha Suktam is attributed to Rishi Narayana and appears in the 10th Mandala of the Rigveda. It describes a cosmic sacrifice where the primordial being (Purusha) offers himself to create the universe. The hymn is one of the most philosophically profound texts in the Vedas — it addresses the fundamental question of how the one becomes the many, how unity gives rise to diversity.

✦ As told in scripture

The Purusha Suktam contains one of the most remarkable statements in ancient literature: 'Purusha Evedam Sarvam' — the Cosmic Being IS all this, all that has been AND all that will be. This 3000-year-old text anticipated modern physics' concept that all matter and energy originated from a single source (the Big Bang). The hymn's description of a universe that extends 'ten fingers beyond' the physical — implying dimensions beyond the visible — resonates with modern theories of higher dimensions.

Listen & Chant Along

0all time

Complete Text with Meaning

Tap any line — or the ▶ button — to hear it recited

Verse 1

හරිඃ ඕං සහස්රශීර්ෂා පුරුෂඃ සහස්රාක්ෂඃ සහස්රපාත් . ස භූමිꣳ සර්වත ස්පෘත්වා(අ)ත්යතිෂ්ඨද්දශාඞ්ගුලම් ..

Harih Om sahasrashirsha purushah sahasrakshah sahasrapat Sa bhumiꣳ sarvata spritvatyatishthaddashangulam

Meaning:ବିରାଟ ପୁରୁଷଙ୍କ ସହସ୍ର ଶୀର୍ଷ, ସହସ୍ର ନେତ୍ର ଓ ସହସ୍ର ଚରଣ ଅଛି; ସେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀକୁ ସବୁ ଦିଗରୁ ବ୍ୟାପ୍ତ କରି ମଧ୍ୟ ତା'ଠାରୁ ଦଶ ଅଙ୍ଗୁଳି ଆଗକୁ ବିସ୍ତୃତ ଅଛନ୍ତି।

Verse 2

පුරුෂ ඒවේදꣳ සර්වං යද්භූතං යච්ච භාව්යම් . උතාමෘතත්වස්යේශානෝ යදන්නේනාතිරෝහති ..

Purusha evedaꣳ sarvam yadbhutam yachcha bhavyam Utamritatvasyeshano yadannenatirohati

Meaning:ଏସବୁ କିଛି ପୁରୁଷ ହିଁ — ଯାହା ହୋଇଯାଇଛି ଓ ଯାହା ହେବ ତାହା ସବୁ; ସେ ଅମରତ୍ୱର ସ୍ୱାମୀ, ଯିଏ ଅନ୍ନ (ଯଜ୍ଞ) ଦ୍ୱାରା ଆହୁରି ମହାନ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 3

ඒතාවානස්ය මහිමාතෝ ජ්යායාංශ්ච පූරුෂඃ . පාදෝ(අ)ස්ය විශ්වා භූතානි ත්රිපාදස්යාමෘතං දිවි ..

Etavanasya mahimato jyayanshcha purushah Padosya vishva bhutani tripadasyamritam divi

Meaning:ଏହା ତାଙ୍କ ମହିମା, ଆଉ ପୁରୁଷ ଏଥିରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ମହାନ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ତାଙ୍କର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ମାତ୍ର, ଆଉ ତିନି ଚତୁର୍ଥାଂଶ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଅମର ରୂପେ ସ୍ଥିତ।

Verse 4

ත්රිපාදූර්ධ්ව උදෛත්පුරුෂඃ පාදෝ(අ)ස්යේහාභවත් පුනඃ . තතෝ විෂ්වඞ් ව්යක්රාමත්සාශනානශනේ අභි ..

Tripadurdhva udaitpurushah padosyehabhavat punah Tato vishvan vyakramatsashananashane abhi

Meaning:ତିନି ଚତୁର୍ଥାଂଶ ସହ ପୁରୁଷ ଉପରକୁ ଉଠିଲେ; ତାଙ୍କର ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ପୁନଃ ଏଠାରେ ପ୍ରକଟ ହେଲା; ସେଠାରୁ ସେ ଖାଉଥିବା ଓ ନ ଖାଉଥିବା ସବୁଥିରେ ସବୁ ଦିଗକୁ ବ୍ୟାପିଗଲେ।

Verse 5

තතෝ විරාඩජායත විරාජෝ අධි පූරුෂඃ . ස ජාතෝ අත්යරිච්යත පශ්චාද්භූමිමථෝ පුරඃ ..

Tato viradajayata virajo adhi purushah Sa jato atyarichyata pashchadbhumimatho purah

Meaning:ତାଙ୍କଠାରୁ ବିରାଟ (ବିଶ୍ୱରୂପ) ଜନ୍ମ ନେଲା, ଆଉ ବିରାଟରୁ ପୁରୁଷ (ସମଷ୍ଟି-ପୁରୁଷ); ଜନ୍ମ ନେଇ ସେ ପୃଥିବୀଠାରୁ ଆଗକୁ, ପଛକୁ ଓ ସମ୍ମୁଖକୁ ବିସ୍ତୃତ ହେଲେ।

Verse 6

තස්මාද්යජ්ඤාත් සර්වහුතඃ සම්භෘතං පෘෂදාජ්යම් . පශූංස්තාංශ්චක්රේ වායව්යානාරණ්යා ග්රාම්යාශ්ච යේ ..

Tasmadyajnat sarvahutah sambhritam prishadajyam Pashunstanshchakre vayavyanaranya gramyashcha ye

Meaning:ସେହି ସର୍ବହୁତ ଯଜ୍ଞରୁ ଦହି ଓ ଘିଅ ସଂଗୃହୀତ ହେଲା; ତାହାରୁ ସେ ବାୟୁ, ବନ ଓ ଗ୍ରାମର ପଶୁମାନଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

Verse 7

තස්මාද්යජ්ඤාත් සර්වහුතඃ ඍචඃ සාමානි ජජ්ඤිරේ . ඡන්දාꣳසි ජජ්ඤිරේ තස්මාද්යජුස්තස්මාදජායත ..

Tasmadyajnat sarvahutah richah samani jajnire Chhandaꣳsi jajnire tasmadyajustasmadajayata

Meaning:ସେହି ସର୍ବହୁତ ଯଜ୍ଞରୁ ଋକ୍ ଓ ସାମ ମନ୍ତ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲା; ତାହାରୁ ଛନ୍ଦ ଜନ୍ମ ନେଲା, ଆଉ ତାହାରୁ ଯଜୁଃ ଜନ୍ମ ନେଲା।

Verse 8

තස්මාදශ්වා අජායන්ත යේ කේ චෝභයාදතඃ . ගාවෝ හ ජජ්ඤිරේ තස්මාත්තස්මාජ්ජාතා අජාවයඃ ..

Tasmadashva ajayanta ye ke chobhayadatah Gavo ha jajnire tasmattasmajjata ajavayah

Meaning:ତାହାରୁ ଅଶ୍ୱ ଜନ୍ମ ନେଲା, ଆଉ ଦୁଇ ଧାଡ଼ି ଦାନ୍ତଯୁକ୍ତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ; ତାହାରୁ ଗାଈମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଆଉ ତାହାରୁ ଛେଳି ଓ ମେଣ୍ଢା।

Verse 9

තං යජ්ඤං බර්හිෂි ප්රෞක්ෂන් පුරුෂං ජාතමග්රතඃ . තේන දේවා අයජන්ත සාධ්යා ඍෂයශ්ච යේ ..

Tam yajnam barhishi praukshan purusham jatamagratah Tena deva ayajanta sadhya rishayashcha ye

Meaning:ଆଦିରେ ଜନ୍ମିତ ସେହି ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ ପବିତ୍ର କୁଶ ଉପରେ ଯଜ୍ଞ ରୂପେ ଅଭିଷିକ୍ତ କଲେ; ତାଙ୍କ ସହ ଦେବତାମାନେ, ସାଧ୍ୟମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ଯଜ୍ଞ କଲେ।

Verse 10

යත්පුරුෂං ව්යදධුඃ කතිධා ව්යකල්පයන් . මුඛං කිමස්යාසීත් කිං බාහූ කිමූරූ පාදා උච්යේතේ ..

Yatpurusham vyadadhuh katidha vyakalpayan Mukham kimasyasit kim bahu kimuru pada uchyete

Meaning:ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ବିଭାଜିତ କଲେ, ତାଙ୍କୁ କେତେ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ କଲେ? ତାଙ୍କ ମୁଖ କଅଣ ହେଲା, ବାହୁ କଅଣ, ଜଙ୍ଘ ଓ ଚରଣ କଅଣ ହେଲା?

Verse 11

බ්රාහ්මණෝ(අ)ස්ය මුඛමාසීද්බාහූ රාජන්යඃ කෘතඃ . ඌරූ තදස්ය යද්වෛශ්යඃ පද්භ්යාꣳ ශූද්රෝ අජායත ..

Brahmanosya mukhamasidbahu rajanyah kritah Uru tadasya yadvaishyah padbhyaꣳ shudro ajayata

Meaning:ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କ ମୁଖ ହେଲେ; ରାଜନ୍ୟ (କ୍ଷତ୍ରିୟ) ତାଙ୍କ ବାହୁ ହେଲେ; ତାଙ୍କ ଜଙ୍ଘ ବୈଶ୍ୟ ହେଲା; ତାଙ୍କ ଚରଣରୁ ଶୂଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ।

Verse 12

චන්ද්රමා මනසෝ ජාතශ්චක්ෂෝඃ සූර්යෝ අජායත . ශ්රෝත්රාද්වායුශ්ච ප්රාණශ්ච මුඛාදග්නිරජායත ..

Chandrama manaso jatashchakshoh suryo ajayata Shrotradvayushcha pranashcha mukhadagnirajayata

Meaning:ତାଙ୍କ ମନରୁ ଚନ୍ଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ; ତାଙ୍କ ନେତ୍ରରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆସିଲେ; ତାଙ୍କ ମୁଖରୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ଆସିଲେ; ତାଙ୍କ ପ୍ରାଣରୁ ବାୟୁ ଜନ୍ମ ନେଲା।

Verse 13

නාභ්යා ආසීදන්තරික්ෂꣳ ශීර්ෂ්ණෝ ද්යෞඃ සමවර්තත . පද්භ්යාං භූමිර්දිශඃ ශ්රෝත්රාත්තථා ලෝකාං(අ)කල්පයන් ..

Nabhya asidantarikshaꣳ shirshno dyauh samavartata Padbhyam bhumirdishah shrotrattatha lokankalpayan

Meaning:ତାଙ୍କ ନାଭିରୁ ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା; ତାଙ୍କ ଶୀର୍ଷରୁ ସ୍ୱର୍ଗ ବିକଶିତ ହେଲା; ତାଙ୍କ ଚରଣରୁ ପୃଥିବୀ, ଆଉ ତାଙ୍କ କର୍ଣରୁ ଦିଗସମୂହ — ଏହିପରି ସେମାନେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

Verse 14

යත්පුරුෂේණ හවිෂා දේවා යජ්ඤමතන්වත . වසන්තෝ(අ)ස්යාසීදාජ්යං ග්රීෂ්ම ඉධ්මඃ ශරද්ධවිඃ ..

Yatpurushena havisha deva yajnamatanvata Vasantosyasidajyam grishma idhmah sharaddhavih

Meaning:ଯେତେବେଳେ ଦେବତାମାନେ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଆହୁତି କରି ଯଜ୍ଞ ବିସ୍ତାର କଲେ — ବସନ୍ତ ଥିଲା ତାହାର ଘିଅ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ତାହାର ଇନ୍ଧନ, ଆଉ ଶରତ ତାହାର ଆହୁତି।

Verse 15

සප්තාස්යාසන් පරිධයස්ත්රිඃ සප්ත සමිධඃ කෘතාඃ . දේවා යද්යජ්ඤං තන්වානා අබධ්නන් පුරුෂං පශුම් ..

Saptasyasan paridhayastrih sapta samidhah kritah Deva yadyajnam tanvana abadhnan purusham pashum

Meaning:ସାତ ଥିଲା ତାହାର ପରିଧି; ତିନିଗୁଣ ସାତ ସମିଧ ତିଆରି ହେଲା, ଯେତେବେଳେ ଦେବତାମାନେ ଯଜ୍ଞ କରି ପୁରୁଷଙ୍କୁ ପଶୁ ରୂପେ ବାନ୍ଧିଲେ।

Verse 16

යජ්ඤේන යජ්ඤමයජන්ත දේවාස්තානි ධර්මාණි ප්රථමාන්යාසන් . තේ හ නාකං මහිමානඃ සචන්ත යත්ර පූර්වේ සාධ්යාඃ සන්ති දේවාඃ ..

Yajnena yajnamayajanta devastani dharmani prathamanyasan Te ha nakam mahimanah sachanta yatra purve sadhyah santi devah

Meaning:ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେ ଯଜ୍ଞସ୍ୱରୂପ (ପୁରୁଷ)ଙ୍କ ଉପାସନା କଲେ; ଏହାହିଁ ପ୍ରଥମ ଧର୍ମ (ବିଧାନ) ଥିଲା। ଏହି ମହାନ ଶକ୍ତିମାନେ ସେହି ସ୍ୱର୍ଗରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରାଚୀନ ସାଧ୍ୟ ଓ ଦେବତାମାନେ ବାସ କରନ୍ତି।

Word-by-Word Meaning

Click any word to hear its pronunciation

සහස්රශීර්ෂා🔊Sahasra ShirshaWith a thousand heads

සහස්රාක්ෂඃ🔊SahasrakshahWith a thousand eyes

සහස්රපාත්🔊SahasrapatWith a thousand feet

පුරුෂඃ🔊PurushahThe Cosmic Being, the Supreme Person

භූමිං🔊BhumimThe earth

දශාඞ්ගුලම්🔊DashangulamTen fingers breadth (transcends the universe)

භූතං🔊BhutamAll that has been (past)

භව්යම්🔊BhavyamAll that will be (future)

අමෘතත්ව🔊AmritatvaImmortality

විරාට්🔊ViratThe cosmic form, the manifest universe

යජ්ඤ🔊YajnaSacred ritual, cosmic sacrifice

හවිෂ🔊HavishaOffering, oblation

වසන්තඃ🔊VasantahSpring season (was the ghee)

ග්රීෂ්මඃ🔊GrishmahSummer (was the fuel)

ශරත්🔊SharatAutumn (was the offering)

ඍෂයඃ🔊RishayahThe sages

Benefits of Chanting ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତମ୍

✦

The most important Vedic creation hymn — describes the origin of the universe

✦

Chanted during major Vedic rituals, temple consecrations, and homas

✦

Reveals the cosmic nature of the Supreme Being (Purusha/Vishnu)

✦

One of the foundational texts of Hindu philosophy and cosmology

✦

Chanting connects one to the primordial creative energy

✦

Used in all major temple rituals across South India

How to Chant ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତମ୍

Repetitions11times

Best TimeDuring Vedic rituals, temple visits, or morning meditation

The Purusha Suktam is traditionally chanted in Vedic meter with precise pronunciation. Listen to a trained Vedic priest's recitation first. Chant slowly and clearly, focusing on each verse's cosmic imagery. In temples, it is chanted during abhishekam (ritual bathing) of the deity. For personal practice, 11 recitations is standard.

Frequently Asked Questions

This page shows the complete ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତମ୍ written in the Sinhala script — the same Sanskrit/Hindi verses, transliterated character-by-character so you can read and chant comfortably. Tap any line (or the ▶ button) to hear it recited aloud.

Yes — only the script changes; the words and their meaning are the original. The verse-by-verse meaning, benefits and how-to-chant guidance on this page apply exactly the same.

It is a hymn from the Rigveda (10.90) with 16 verses describing the Cosmic Being (Purusha) whose sacrifice created the entire universe — the seasons, animals, social order, and all of reality.

It is from the Rigveda, composed between 1500-1200 BCE, making it one of the oldest religious texts in human history — over 3,000 years old.

It is a metaphysical concept — the Cosmic Being 'sacrifices' himself to create the universe. It does not refer to a literal sacrifice but to the self-giving of the divine that manifests as all of creation.

It is the foundational text for understanding Hindu cosmology. It describes how the one becomes the many — how a single divine being manifests as the entire diverse universe. It is chanted in virtually every major Hindu temple ritual.