ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା 18.42 — ଶମୋ ଦମସ୍ତପଃ ଶୌଚମ୍
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ 18.42 — ਸ਼ਮੋ ਦਮਸ੍ਤਪਃ ਸ਼ੌਚਮ੍ in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଅନ୍ତିମ ଅଧ୍ୟାୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସେହି ସ୍ୱାଭାବିକ କର୍ମଗୁଡ଼ିକର ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି ଯାହା ମନୁଷ୍ୟର ନିଜ ଗୁଣରୁ ଜନ୍ମ ନିଏ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ସ୍ୱଭାବରୁ ପ୍ରକଟିତ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକର ଗଣନା କରେ: ପ୍ରଶାନ୍ତି, ଆତ୍ମସଂଯମ, ତପସ୍ୟା, ପବିତ୍ରତା, କ୍ଷମା, ସରଳତା, ଜ୍ଞାନ, ଅନୁଭୂତି ଓ ଈଶ୍ୱରଙ୍କଠାରେ ବିଶ୍ୱାସ। ଏହା ପରିଷ୍କୃତ ସ୍ୱଭାବରୁ ପ୍ରବାହିତ ଆନ୍ତରିକ, ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଗୁଣର ମହିମା।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 18, Verse 42 · Bhagavan Sri Krishna (as recorded by Maharishi Veda Vyasa) · Ancient (part of the Mahabharata, c. 5th–2nd century BCE in present form)
ଅଠରଗୋଟି ଅଧ୍ୟାୟ, ସନ୍ନ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ମୋକ୍ଷର ଯୋଗ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗୀତାର ଶିକ୍ଷାଗୁଡ଼ିକୁ ଏକାଠି କରି ଶିଖରକୁ ନେଇଯାଏ। ଏଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବୁଝାନ୍ତି ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ତାହାର ନିଜ ସହଜ ଗୁଣ (ସ୍ୱଭାବ)ରୁ ଜନ୍ମ ନିଏ, ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ସ୍ୱଭାବରୁ ପ୍ରକଟିତ ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକର ଗଣନା କରନ୍ତି। ପ୍ରଶାନ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ବିଶ୍ୱାସ ମାନବ ସ୍ୱଭାବର ଶ୍ରେଷ୍ଠତମ ଅଭିବ୍ୟକ୍ତି ବୋଲି ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ନିଶ୍ଚିତ କରେ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଋଷିମାନେ ଶିଖାନ୍ତି ଯେ ଏହି ଶ୍ଲୋକର ଶାନ୍ତ, ଆତ୍ମସଂଯମୀ ଓ ବିଶ୍ୱାସପୂର୍ଣ୍ଣ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକ ଆତ୍ମା ମୁକ୍ତି ଆଡ଼କୁ ପରିପକ୍ୱ ହେବାର ଚିହ୍ନ; ଏଗୁଡ଼ିକୁ ବିକଶିତ କଲେ, ସେମାନେ କୁହନ୍ତି, ସାଧକ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବେ ଗୀତାର ଶେଷରେ ଶିଖାଯାଇଥିବା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଜ୍ଞାନ ଓ ଶରଣାଗତି ଆଡ଼କୁ ଆକର୍ଷିତ ହୁଅନ୍ତି।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ଶମୋ ଦମସ୍ତପଃ ଶୌଚଂ କ୍ଷାନ୍ତିରାର୍ଜଵମେଵ ଚ।ଜ୍ଞାନଂ ଵିଜ୍ଞାନମାସ୍ତିକ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମକର୍ମ ସ୍ଵଭାଵଜମ୍॥
śhamo damas tapaḥ śhauchaṁ kṣhāntir ārjavam eva cha jñānaṁ vijñānam āstikyaṁ brahma-karma svabhāva-jam
ଅର୍ଥ:ପ୍ରଶାନ୍ତି, ଆତ୍ମସଂଯମ, ତପସ୍ୟା, ପବିତ୍ରତା, କ୍ଷମା ଓ ସରଳତା, ତଥା ଜ୍ଞାନ, ଅନୁଭୂତି ଓ ଈଶ୍ୱରଙ୍କଠାରେ ବିଶ୍ୱାସ — ଏସବୁ ନିଜ ସ୍ୱଭାବରୁ ଜାତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର କର୍ମ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ 18.42 — ਸ਼ਮੋ ਦਮਸ੍ਤਪਃ ਸ਼ੌਚਮ੍ ପାଠର ଲାଭ
ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକର ନାମ ନିଏ — ପ୍ରଶାନ୍ତି, ସଂଯମ, ତପସ୍ୟା ଓ ପବିତ୍ରତା
କ୍ଷମା, ସରଳତା, ଜ୍ଞାନ ଓ ବିଶ୍ୱାସ (ଆସ୍ତିକ୍ୟ)କୁ ବିକଶିତ କରେ
ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଭାବେ ଅନୁରକ୍ତ ସ୍ୱଭାବର ଆନ୍ତରିକ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକର ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ
ମନର ପ୍ରଶାନ୍ତି (ଶମ) ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ-ସଂଯମ (ଦମ)କୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ
ନୈତିକ ଚରିତ୍ରକୁ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅନୁଭୂତି (ଜ୍ଞାନ-ବିଜ୍ଞାନ) ସହିତ ଏକତ୍ର କରେ
ନିଜ ସ୍ୱଭାବକୁ ପରିଷ୍କୃତ କରିବାର ଏକ ଦୈନନ୍ଦିନ ଆକାଂକ୍ଷା
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ 18.42 — ਸ਼ਮੋ ਦਮਸ੍ਤਪਃ ਸ਼ੌਚਮ੍ ପାଠ ବିଧି
ଶ୍ଲୋକଟି ପାଠ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗୁଣ ଉପରେ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ — ପ୍ରଶାନ୍ତି, ଆତ୍ମସଂଯମ, ତପସ୍ୟା, ପବିତ୍ରତା, ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ସରଳତା, ଜ୍ଞାନ, ଅନୁଭୂତି, ବିଶ୍ୱାସ। ଏଗୁଡ଼ିକ ପରିଷ୍କୃତ, ସାତ୍ତ୍ୱିକ ସ୍ୱଭାବ (ସ୍ୱଭାବ)ରୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ଆଚରଣରେ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ପୋଷଣ କରିବାର ସଂକଳ୍ପ କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ଏହି ଜପକୁ ଆପଣଙ୍କ ଚରିତ୍ରକୁ ପ୍ରଶାନ୍ତି, ଜ୍ଞାନ ଓ ଭକ୍ତି ଆଡ଼କୁ ମୁହାଁଇବାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ 18.42 — ਸ਼ਮੋ ਦਮਸ੍ਤਪਃ ਸ਼ੌਚਮ੍ ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ