Mantra.Tips
bhagavad-gitagitakrishnasankhya-yoga

શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતા ૨.૪૦ — નેહાભિક્રમનાશોઽસ્તિ

ஶ்ரீமத் பகவத் கீதை 2.40 — நேஹாபிக்ரமநாஶோऽஸ்தி in Gujarati · ગુજરાતી

🕉️ hindu·📿 11× જપ·🕐 સવારે, કોઈ આધ્યાત્મિક સાધના કે મહત્ત્વના કાર્યના આરંભ પહેલાં, અથવા જ્યારે પણ નિરાશા અનુભવાય·📜 Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 40
Share:

અર્થ

આ પ્રિય શ્લોકમાં શ્રીકૃષ્ણ ગીતાનું એક સૌથી ઉત્સાહવર્ધક આશ્વાસન આપે છે. નિષ્કામ કર્મયોગના માર્ગ પર કરેલો કોઈ સાચો પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી, અને અધૂરા અભ્યાસથી કોઈ હાનિની આશંકા પણ રહેતી નથી. આ માર્ગ પર કરેલો થોડોક આરંભ પણ જીવને મહાન ભય — જન્મ-મૃત્યુના ભય — થી રક્ષે છે. તે બધો સંકોચ દૂર કરી સાધકને આરંભ કરવાની પ્રેરણા આપે છે.

ઉત્પત્તિ અને કથા

Bhagavad Gita Chapter 2, Verse 40 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)

બીજા અધ્યાય સાંખ્યયોગમાં શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને નિષ્કામ કર્મ (બુદ્ધિયોગ / કર્મયોગ)ના માર્ગનો પરિચય આપવાનું શરૂ કરે છે. તેને નિર્ભય થઈને એ અપનાવવા પ્રોત્સાહિત કરતાં શ્રીકૃષ્ણ ઘોષણા કરે છે કે આ માર્ગ પર કોઈ પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી અને અધૂરા અભ્યાસથી હાનિ થતી નથી — તેનો થોડોક ભાગ પણ મહાન રક્ષણ આપે છે.

શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે

આ પ્રિય શિક્ષા છે કે ધર્મના માર્ગ પર ઉઠાવેલું એક પણ સાચું પગલું ક્યારેય ભૂંસાતું નથી; સંતો આશ્વાસન આપે છે કે અધૂરો રહેલો સાધક પણ એ પ્રયત્નનું પુણ્ય ભાવિ જીવનમાં સાથે લઈ જાય છે, જ્યાં તે ફળીને તેને ગહનતમ ભયોથી બચાવી લે છે.

મંત્ર

કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો

નેહાભિક્રમનાશોઽસ્તિ પ્રત્યવાયો વિદ્યતે। સ્વલ્પમપ્યસ્ય ધર્મસ્ય ત્રાયતે મહતો ભયાત્॥

nehābhikrama-nāśho ’sti pratyavāyo na vidyate svalpam apyasya dharmasya trāyate mahato bhayāt

અર્થ:આ માર્ગમાં કોઈ પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી અને કોઈ વિઘ્ન પ્રબળ થતું નથી; આ ધર્મનો થોડોક અભ્યાસ પણ મહાન ભયથી રક્ષણ કરે છે.

શબ્દ-શબ્દ અર્થ

ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો

🔊naનહીં
ઇહ🔊ihaઆમાં (કર્મયોગના માર્ગમાં)
અભિક્રમ🔊abhikramaપ્રયત્ન, ઉદ્યમ
નાશઃ🔊nāśhaḥનાશ, હાનિ
અસ્તિ🔊astiછે
પ્રત્યવાયઃ🔊pratyavāyaḥપ્રતિકૂળ ફળ, દોષ
🔊naનહીં
વિદ્યતે🔊vidyateછે, હોય છે
સ્વલ્પમ્🔊su-alpamથોડોક
અપિ🔊apiપણ
અસ્ય🔊asyaઆનો
ધર્મસ્ય🔊dharmasyaઆ ધર્મ / અભ્યાસનો
ત્રાયતે🔊trāyateબચાવે છે, રક્ષણ કરે છે
મહતઃ🔊mahataḥમહાનથી
ભયાત્🔊bhayātભયથી

ஶ்ரீமத் பகவத் கீதை 2.40 — நேஹாபிக்ரமநாஶோऽஸ்தி પાઠના લાભ

આધ્યાત્મિક માર્ગ પર સંકોચ અને નિષ્ફળતાના ભયને દૂર કરે છે

સાધકને આશ્વાસન આપે છે કે કર્મયોગમાં કરેલો કોઈ સાચો પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી

આ વિશ્વાસ આપે છે કે થોડોક આરંભ પણ મહાન રક્ષણ લાવે છે

વારંવારના જન્મ-મૃત્યુ (સંસાર)ના મહાન ભયથી મુક્ત કરે છે

દૃઢતાને પ્રોત્સાહિત કરે છે — અધૂરા અભ્યાસથી કોઈ નકારાત્મક ફળ નથી

કોઈ પણ ધર્મયુક્ત કાર્યમાં આશા અને સ્થિરતા ભરે છે

ஶ்ரீமத் பகவத் கீதை 2.40 — நேஹாபிக்ரமநாஶோऽஸ்தி જપ વિધિ

જપ સંખ્યા11વાર
ઉત્તમ સમયસવારે, કોઈ આધ્યાત્મિક સાધના કે મહત્ત્વના કાર્યના આરંભ પહેલાં, અથવા જ્યારે પણ નિરાશા અનુભવાય

જ્યારે પણ સંદેહ કે પ્રયત્ન વ્યર્થ જવાનો ભય ઊભો થાય, ત્યારે આ શ્લોકનો પાઠ કરો. તેના આશ્વાસનને મનમાં ઠરવા દો — ધર્મના માર્ગ પર કોઈ સાચી વસ્તુ ક્યારેય નાશ પામતી નથી. કોઈ નવી સાધના, અભ્યાસ કે શ્રેષ્ઠ કાર્યના આરંભ પહેલાં તે ખાસ સહાયક છે; સંકોચ ઓગાળવા અને તમારા સંકલ્પને નવો કરવા તેનો પાઠ કરો, એ વિશ્વાસ સાથે કે નાનું પગલું પણ સુરક્ષિત અને ફળદાયી છે.

વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

આ પાના પર સંપૂર્ણ ஶ்ரீமத் பகவத் கீதை 2.40 — நேஹாபிக்ரமநாஶோऽஸ்தி ગુજરાતી લિપિમાં છે — એ જ મૂળ શ્લોકો, અક્ષર-અક્ષર લિપ્યંતરિત, જેથી તમે સરળતાથી વાંચી અને જપી શકો. કોઈપણ પંક્તિ (અથવા ▶ બટન) દબાવી તેનો પાઠ સાંભળો.
હા — માત્ર લિપિ બદલાય છે; શબ્દો અને તેમનો અર્થ મૂળ જ રહે છે. આ પાનાનો શ્લોક-શ્લોક અર્થ, લાભ અને જપ વિધિ એ જ રીતે લાગુ પડે છે.
શ્રીકૃષ્ણ અર્જુનને આશ્વાસન આપે છે કે કર્મયોગના માર્ગ પર કોઈ પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી અને અધૂરા અભ્યાસથી કોઈ હાનિ થતી નથી. આ માર્ગ પર થોડીક પ્રગતિ પણ જન્મ-મૃત્યુના મહાન ભયથી રક્ષે છે. તે આરંભ કરવા અને દૃઢ રહેવા માટે શુદ્ધ પ્રોત્સાહનનો શ્લોક છે.
'મહાન ભય' (મહતો ભયાત્)ને પરંપરામાં સંસારનો ભય માનવામાં આવે છે — જન્મ, મૃત્યુ અને દુઃખનું અનંત ચક્ર. નિષ્કામ કર્મયોગના માર્ગ પર થોડોક અભ્યાસ પણ આત્માને આ મૂળ ભયથી મુક્ત કરવાનું શરૂ કરે છે.
સામાન્ય, ફળ-લક્ષી કર્મોમાં અધૂરો પ્રયત્ન હાનિ કે દોષ લાવી શકે છે. પણ નિષ્કામ કર્મયોગના માર્ગ પર દરેક સાચો પ્રયત્ન સુરક્ષિત રહે છે અને આગળ લઈ જવાય છે; આ જીવનમાં અભ્યાસ અધૂરો રહે તોપણ કોઈ હાનિ કે પ્રતિકૂળ ફળ નથી.
તે ખૂબ આશ્વાસન આપનારો છે. તે સાધકને કહે છે કે ધીમી પ્રગતિ કે અપૂર્ણ અભ્યાસથી નિરાશ ન થાય, કારણ કે આધ્યાત્મિક પ્રયત્ન ક્યારેય વ્યર્થ જતો નથી. એ જ કારણે તે નવસાધકો અને અનુભવી સાધકો — બંને માટે પ્રેરણાનો પ્રિય સ્રોત છે.

આ પણ વાંચો

ઉપયોગી લાગ્યું? સ્વજનો સાથે વહેંચો 🙏

Share:

સંપૂર્ણ ஶ்ரீமத் பகவத் கீதை 2.40 — நேஹாபிக்ரமநாஶோऽஸ்தி શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ