గణేశ పఞ్చరత్నమ్
Ganesh Pancharatnam in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
గణేశ పంచరత్నం ఆది శంకరాచార్యులు రచించిన ఐదు రత్నాల వంటి శ్లోకాల స్తోత్రం, ఇది గణేశుని అన్ని విఘ్నాల నాశకుడిగా, మోక్ష ప్రదాతగా వందిస్తుంది. దీని చివరి శ్లోకం నిత్యం ఉదయం పఠించేవారికి ఆరోగ్యం, ఉత్తమ విద్య, సుపుత్రులు లభిస్తారని వాగ్దానం చేస్తుంది. కొత్త పని, పరీక్ష లేదా ప్రయాణానికి ముందు దీనిని పఠిస్తారు.
మూలం & కథ
Composed by Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · c. 8th century CE
ఆది శంకరాచార్యులు గణేశ పంచరత్నాన్ని వినాయకుని — ప్రతి ప్రయత్నానికి ముందు పూజించబడే విఘ్నహర్త — స్తుతి యొక్క ఐదు 'రత్నాలు'గా రచించారు. ఒక వేగవంతమైన, జలపాతం వంటి ప్రవాహమయ ఛందస్సులో రచించబడిన, ప్రతి శ్లోకం విశేషణంపై విశేషణాన్ని పేర్చుతుంది — మోదకధారి, చంద్ర-కిరీటధారి, ఏకదంత ప్రభువు, యోగుల హృదయాలలో నివసించేవాడు — ఇది దీనిని ఒక తాత్విక ధ్యానంగా, ఆనందమయ గీతంగా రెండింటిగా చేస్తుంది.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
ప్రతి హిందూ ఆచారంలో గణేశుని విఘ్నహర్తగా ముందుగా పూజిస్తారు. శంకరాచార్యుల పంచరత్నం ఆ శక్తిని ఐదు శ్లోకాలలో నింపుతుంది, దీని సొంత ముగింపు వాగ్దానం — ఆరోగ్యం, విద్య, యోగ్య సంతానం, దీర్ఘాయువు — ఇది విద్యార్థులు, సాధకులు, కొత్త పని ఆరంభించే గృహస్థులకు ఒక ప్రియమైన నిత్య ప్రార్థనగా చేసింది.
వింటూ పఠించండి
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ముదాకరాత్తమోదకం సదా విముక్తిసాధకం కలాధరావతంసకం విలాసిలోకరక్షకమ్ । అనాయకైకనాయకం వినాశితేభదైత్యకం నతాశుభాశునాశకం నమామి తం వినాయకమ్ ॥ ౧॥
Mudakarattamodakam sada vimuktisadhakam Kaladharavatamsakam vilasilokarakshakam Anayakaikanayakam vinashitebhadaityakam Natashubhashunashakam namami tam vinayakam
అర్థం:నేను వినాయకునికి నమస్కరిస్తాను — ఆనందంగా తన చేతిలో మోదకాన్ని ధరించేవాడు, ఎల్లప్పుడూ ముక్తి ప్రదాత, చంద్రకళతో అలంకరితుడు, క్రీడామయ లోకాల రక్షకుడు, అనాథులకు ఏకైక నాయకుడు, గజాసురుని సంహారకుడు, తనకు నమస్కరించేవారి దురదృష్టాన్ని త్వరగా తొలగించేవాడు.
నతేతరాతిభీకరం నవోదితార్కభాస్వరం నమత్సురారినిర్జరం నతాధికాపదుద్ధరమ్ । సురేశ్వరం నిధీశ్వరం గజేశ్వరం గణేశ్వరం మహేశ్వరం తమాశ్రయే పరాత్పరం నిరన్తరమ్ ॥ ౨॥
Natetaratibhikaram navoditarkabhasvaram Namatsurarinirjaram natadhikapaduddharam Sureshvaram nidhishvaram gajeshvaram ganeshvaram Maheshvaram tamashraye paratparam nirantaram
అర్థం:నేను ఆ పరాత్పరుని (శ్రేష్ఠునికంటే శ్రేష్ఠుని) నిరంతరం శరణు పొందుతాను — వినయవంతుల శత్రువులకు భయంకరుడు, నవోదిత సూర్యునిలా దీప్తిమంతుడు, ఎవరి ముందు దేవతలు, అమరులు వంగుతారో, తీవ్రంగా బాధపడేవారి ఉద్ధారకుడు; దేవతల ప్రభువు, ధనాధిపతి, గజేశ్వరుడు, గణాధిపతి, మహా ప్రభువు.
సమస్తలోకశంకరం నిరస్తదైత్యకుఞ్జరం దరేతరోదరం వరం వరేభవక్త్రమక్షరమ్ । కృపాకరం క్షమాకరం ముదాకరం యశస్కరం మనస్కరం నమస్కృతాం నమస్కరోమి భాస్వరమ్ ॥ ౩॥
Samastalokashamkaram nirastadaityakunjaram Daretarodaram varam varebhavaktramaksharam Kripakaram kshamakaram mudakaram yashaskaram Manaskaram namaskritam namaskaromi bhasvaram
అర్థం:నేను ఆ దీప్తిమంతునికి నమస్కరిస్తాను — సమస్త లోకాలకు క్షేమకరుడు, గజాసురుని పారద్రోలినవాడు, అందమైన గుండ్రని ఉదరం గలవాడు, వరదాత, గజముఖుడు, అవినాశి; కృప, క్షమ, ఆనందం, కీర్తి కర్త, తనకు నమస్కరించేవారి మనస్సులో నివసించేవాడు.
అకించనార్తిమార్జనం చిరన్తనోక్తిభాజనం పురారిపూర్వనన్దనం సురారిగర్వచర్వణమ్ । ప్రపఞ్చనాశభీషణం ధనంజయాదిభూషణం కపోలదానవారణం భజే పురాణవారణమ్ ॥ ౪॥
Akimchanartimarjanam chirantanoktibhajanam Puraripurvanandanam surarigarvacharvanam Prapanchanashabhishanam dhanamjayadibhushanam Kapoladanavaranam bhaje puranavaranam
అర్థం:నేను ఆ ప్రాచీన గజేశ్వరుని ఆరాధిస్తాను — దీనుల దుఃఖాన్ని తుడిచేవాడు, చిరంతన స్తుతికి ఆధారం, త్రిపురారి శివుని ఆనందమయ పుత్రుడు, అసురుల గర్వాన్ని చూర్ణం చేసేవాడు; ప్రళయకాలంలో జగత్తు ప్రచండ సంహారకుడు, అర్జునునిలా అలంకరితుడు, ఎవరి గండస్థలం నుండి కృపా మదం ప్రవహిస్తుందో.
నితాన్తకాన్తదన్తకాన్తిమన్తకాన్తకాత్మజం అచిన్త్యరూపమన్తహీనమన్తరాయకృన్తనమ్ । హృదన్తరే నిరన్తరం వసన్తమేవ యోగినాం తమేకదన్తమేవ తం విచిన్తయామి సన్తతమ్ ॥ ౫॥
Nitantakantadantakantimantakantakatmajam Achintyarupamantahinamantarayakrintanam Hridantare nirantaram vasantameva yoginam Tamekadantameva tam vichintayami santatam
అర్థం:నేను సదా ఆ ఏకదంత గణేశుని మాత్రమే ధ్యానిస్తాను — అత్యంత మనోహర దంతం, తేజస్సు గలవాడు, మృత్యు సంహారకుడైన (శివుని) పుత్రుడు, అచింత్య రూపుడు, అనంతుడు, సమస్త విఘ్నాల ఛేదకుడు, యోగుల హృదయాలలో నిరంతరం నివసించేవాడు.
మహాగణేశపఞ్చరత్నమాదరేణ యోఽన్వహం ప్రజల్పతి ప్రభాతకే హృది స్మరన్ గణేశ్వరమ్ । అరోగతామదోషతాం సుసాహితీం సుపుత్రతాం సమాహితాయురష్టభూతిమభ్యుపైతి సోఽచిరాత్ ॥
Mahaganeshapancharatnamadarena yonvaham Prajalpati prabhatake hridi smaran ganeshvaram Arogatamadoshatam susahitim suputratam Samahitayurashtabhutimabhyupaiti sochirat
అర్థం:ఎవరైతే భక్తితో ప్రతిదినం ఉదయాన ఈ మహా-గణేశ పంచరత్నాన్ని పఠిస్తారో, హృదయంలో గణేశ్వరుని స్మరిస్తూ, వారు త్వరగా ఆరోగ్యం, దోషరహితత్వం, ఉత్తమ విద్య, సద్గుణ సంతానం, అష్ట ఐశ్వర్యాలతో కూడిన ప్రశాంత దీర్ఘాయుష్షును పొందుతారు.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
Ganesh Pancharatnam పారాయణ ప్రయోజనాలు
ఆది శంకరాచార్యులు రచించిన ఐదు శ్లోకాల రత్నం వంటి స్తోత్రం, ఇది గణేశుని ప్రతి విఘ్నం నాశకుడిగా, మోక్ష ప్రదాతగా వందిస్తుంది.
నిత్యం ఉదయం పఠిస్తే ఆరోగ్యం, దోషరాహిత్యం, ఉత్తమ విద్య, సుపుత్రులను ప్రసాదిస్తుందని వాగ్దానం (చివరి శ్లోకంలో చెప్పబడింది).
ఏదైనా కొత్త ప్రయత్నం, పరీక్ష లేదా ప్రయాణానికి ముందు నిర్విఘ్న విజయం కోసం దీనిని ఆహ్వానిస్తారు.
బుద్ధి, జ్ఞాపకశక్తిని పదునుపెడుతుంది — విద్యార్థులు, జ్ఞాన సాధకులకు ఆదర్శం.
దీని ముగింపు శ్లోకం ఎనిమిది సిద్ధులతో (అష్ట-సిద్ధి) కూడిన స్థిర దీర్ఘాయువును వాగ్దానం చేస్తుంది.
ముఖ్యంగా గణేశ చతుర్థి, బుధవారాలు, సంకష్టి చతుర్థి నాడు పఠించబడుతుంది.
Ganesh Pancharatnam పారాయణ విధి
స్తోత్రం స్వయంగా నిర్దేశించినట్లు, దీనిని ఉదయం (ప్రభాత) హృదయంలో గణేశ్వరుని స్మరిస్తూ పఠించండి. గణేశుని చిత్రం ముందు కూర్చుని, దూర్వా, మోదకాన్ని సమర్పించి, ఐదు శ్లోకాలను వాటి అర్థంపై దృష్టి పెట్టి పఠించండి, ఫలశ్రుతితో ముగించండి. విఘ్నాలను తొలగించడానికి ఈ పఠనం తర్వాత కొత్త పనులను ఆరంభించండి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి Ganesh Pancharatnamను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి