ശ്രീ ദുര്ഗാഷ്ടകമ്
શ્રી દુર્ગાષ્ટકમ્ (કાત્યાયનિ મહામાયે) in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
✦ അർഥം
ദുർഗാഷ്ടകം ('കാത്യായനി മഹാമായേ') ദേവീ ദുർഗയുടെ സ്തുതിയിൽ എട്ട് ശ്ലോകങ്ങളുള്ള പ്രിയ സ്തോത്രമാണ്, അവളെ കാത്യായനി, കാളി, യോഗമായ, ചതുർവേദസ്വരൂപ, അഷ്ടഭുജ അസുരമർദിനിയായി നമസ്കരിക്കുന്നു. ഓരോ ശ്ലോകവും 'ദുർഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ' എന്ന അന്ത്യത്തോടെ അവസാനിക്കുന്നു. അവസാന ഫലശ്രുതി, ആര് ഭക്തിയോടെ ഇത് പാരായണം ചെയ്യുന്നുവോ അവൻ സർവ കാമനകളും നേടി ദുർഗാലോകം പ്രാപിക്കുന്നു എന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
ഉത്ഭവം & കഥ
Traditional Shakta hymn (Durga stotra literature) · Unknown (traditional) · Puranic era
ദുർഗാഷ്ടകം ദിവ്യ മാതാവിന്റെ സ്തുതിയിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ഭക്തിമയ അഷ്ടകങ്ങളുടെ സമൃദ്ധ സമൂഹത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഇത് തന്റെ പ്രതീകങ്ങളെ ദേവീ മാഹാത്മ്യം, ഭാഗവതത്തിൽനിന്ന് എടുക്കുന്നു: മഹിഷാസുരനെ വധിക്കുന്ന കാത്യായനി രൂപത്തിൽ ദുർഗ, കൃഷ്ണന്റെ സഹോദരിയായി ജനിച്ച യോഗമായ, ചതുർവേദസ്വരൂപ, നവരാത്രി അഷ്ടമീ-നവമീ നാളിൽ പൂജിക്കപ്പെടുന്ന അഷ്ടഭുജ യോദ്ധ ദേവി. ഇതിന്റെ സംക്ഷിപ്ത രൂപം ഇതിനെ നിത്യ പാരായണത്തിനും, മഹാ ശരദ് നവരാത്രി ഉത്സവത്തിനും പ്രിയമാക്കുന്നു.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
ഉപാസകർ ദുർഗാഷ്ടകം മഹാ-അഷ്ടമീ രാത്രി പാരായണം ചെയ്യുന്നു, അന്ന് ദേവിയുടെ സാന്നിധ്യം അത്യധികമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു; നവരാത്രി മുഴുവൻ ശ്രദ്ധയോടെ പാരായണം ചെയ്യുന്നത് ഗുരുതര ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഒഴിവാക്കി, ദീർഘകാല പ്രാർത്ഥനകൾ പൂർത്തിയാക്കി എന്ന് എണ്ണമറ്റ ഭക്തർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു, ഇത് പാരായണം ചെയ്യുന്നവൻ 'സമസ്ത കാമനകളും നേടുന്നു' എന്ന സ്തോത്ര വാഗ്ദാനത്തിന് അനുസൃതം.
അർഥസഹിതം പൂർണ പാഠം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
കാത്യായനി മഹാമായേ ഖഡ്ഗബാണധനുര്ധരി। ഖഡ്ഗധാരിണി ചണ്ഡി ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൧॥
katyayani mahamaye khadga-bana-dhanur-dhari | khadga-dharini chandi durga-devi namo'stu te ||1||
അർഥം:ഹേ കാത്യായനീ, മഹാമായേ, ഖഡ്ഗ-ബാണ-ധനുസ്സ് ധരിച്ചവളേ, ഖഡ്ഗധാരിണീ ചണ്ഡീ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
വസുദേവസുതേ കാലി വാസുദേവസഹോദരി। വസുന്ധരേ ശ്രിയേ ദുര്ഗേ ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൨॥
vasudeva-sute kali vasudeva-sahodari | vasundhare shriye durge durga-devi namo'stu te ||2||
അർഥം:ഹേ വസുദേവന്റെ മകൾ കാളീ, വാസുദേവന്റെ (കൃഷ്ണന്റെ) സഹോദരീ, ഹേ വസുന്ധരാ, ശ്രീ-സ്വരൂപാ ദുർഗേ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
യോഗനിദ്രേ മഹാനിദ്രേ യോഗമായേ മഹേശ്വരി। യോഗസിദ്ധികരി ശുദ്ധേ ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൩॥
yoga-nidre maha-nidre yoga-maye maheshwari | yoga-siddhi-kari shuddhe durga-devi namo'stu te ||3||
അർഥം:ഹേ യോഗനിദ്രാ, ഹേ മഹാനിദ്രാ, ഹേ യോഗമായാ, മഹേശ്വരീ, യോഗസിദ്ധി നൽകുന്നവളേ, ശുദ്ധസ്വരൂപാ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
ശങ്ഖചക്രഗദാപാണേ ശാര്ങ്ഗാദ്യായുധബാഹവേ। പീതാമ്ബരധരേ ധന്യേ ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൪॥
shankha-chakra-gada-pane sharngadyayudha-bahave | pitambara-dhare dhanye durga-devi namo'stu te ||4||
അർഥം:ഹേ ശംഖ, ചക്ര, ഗദ ധരിച്ചവളേ, ശാർങ്ഗം മുതലായ ആയുധങ്ങളോടുകൂടിയ ബാഹുക്കളുള്ളവളേ, പീതാംബരധാരിണീ, ധന്യേ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
ഋഗ്യജുഃസാമാഥര്വാണശ്ചതുഃസാമന്തലോകിനി। ബ്രഹ്മസ്വരൂപിണി ബ്രാഹ്മി ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൫॥
rig-yajuh-samatharvanash chatuh-samanta-lokini | brahma-svarupini brahmi durga-devi namo'stu te ||5||
അർഥം:ഹേ ഋക്, യജുഃ, സാമ, അഥർവ — നാല് വേദസ്വരൂപാ, സർവ ലോകങ്ങളിലും വ്യാപ്താ, ബ്രഹ്മസ്വരൂപിണീ ബ്രാഹ്മീ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
വൃഷ്ണീനാം കുലസമ്ഭൂതേ വിഷ്ണുനാഥസഹോദരി। വൃഷ്ണിരൂപധരേ ധന്യേ ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൬॥
vrishninam kula-sambhute vishnu-natha-sahodari | vrishni-rupa-dhare dhanye durga-devi namo'stu te ||6||
അർഥം:ഹേ വൃഷ്ണികുലത്തിൽ ജനിച്ചവളേ, വിഷ്ണുനാഥന്റെ സഹോദരീ, വൃഷ്ണിരൂപധാരിണീ, ധന്യേ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
സര്വജ്ഞേ സര്വഗേ ശര്വേ സര്വേശേ സര്വസാക്ഷിണി। സര്വാമൃതജടാഭാരേ ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൭॥
sarvajne sarvage sharve sarveshe sarva-sakshini | sarvamrita-jata-bhare durga-devi namo'stu te ||7||
അർഥം:ഹേ സർവജ്ഞേ, സർവവ്യാപിനീ, ശർവേ, സർവേശ്വരീ, സർവ സാക്ഷിണീ, സമസ്ത അമൃതത്തോടുകൂടിയ ജട ധരിച്ചവളേ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
അഷ്ടബാഹു മഹാസത്ത്വേ അഷ്ടമീനവമീപ്രിയേ। അട്ടഹാസപ്രിയേ ഭദ്രേ ദുര്ഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ॥൮॥
ashta-bahu mahasattve ashtami-navami-priye | attahasa-priye bhadre durga-devi namo'stu te ||8||
അർഥം:ഹേ അഷ്ടഭുജാ മഹാസത്ത്വാ, അഷ്ടമീ-നവമീ തിഥിയുടെ പ്രിയേ, അട്ടഹാസത്തിൽ രമിക്കുന്നവളേ, ഭദ്രേ — ഹേ ദേവീ ദുർഗേ, അവിടുത്തേക്ക് നമസ്കാരം!
ദുര്ഗാഷ്ടകമിദം പുണ്യം ഭക്തിതോ യഃ പഠേന്നരഃ। സര്വകാമമവാപ്നോതി ദുര്ഗാലോകം സ ഗച്ഛതി॥
durgashtakam idam punyam bhaktito yah pathen narah | sarva-kamam avapnoti durga-lokam sa gacchati ||
അർഥം:ഏത് മനുഷ്യൻ ഭക്തിയോടെ ഈ പവിത്ര ദുർഗാഷ്ടകം പാരായണം ചെയ്യുന്നുവോ, അവൻ സമസ്ത കാമനകളും നേടി ദുർഗാലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു.
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
શ્રી દુર્ગાષ્ટકમ્ (કાત્યાયનિ મહામાયે) പാരായണ ഫലങ്ങൾ
ദുർഗയെ അവളുടെ പ്രധാന രൂപങ്ങളിൽ സമ്പൂർണ്ണ, സംക്ഷിപ്ത നമസ്കാരം — നിത്യ ഉപാസനയ്ക്ക് ആദർശം
ഫലശ്രുതി സമസ്ത ധർമാനുകൂല കാമനകളുടെ (സർവ-കാമ) പൂർത്തിയെ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു
പാരായണം ഭക്തനെ ദുർഗാലോകത്തേക്ക്, ദേവിയുടെ ധാമത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്നു എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു
നവരാത്രിയിൽ, വിശേഷിച്ച് അഷ്ടമീ, നവമീ നാളിൽ അത്യന്തം പ്രഭാവശാലി
ദുർഗയെ യോഗമായ രൂപത്തിൽ ആവാഹനം ചെയ്യുന്നു — യോഗം, ആധ്യാത്മിക സാധനയിൽ വിജയം നൽകുന്നവൾ
രക്ഷ, ധൈര്യം, അക-പുറ ശത്രുക്കളുടെ നാശത്തിന് സാധനം
കണ്ഠസ്ഥമാക്കാൻ യോഗ്യമായ ചെറുത്, ഇതിനാൽ നിരന്തര ഭക്തി എളുപ്പമാകുന്നു
શ્રી દુર્ગાષ્ટકમ્ (કાત્યાયનિ મહામાયે) പാരായണ വിധി
ദുർഗയുടെ വിഗ്രഹത്തിന് മുന്നിൽ ഇരുന്ന്, വിളക്ക് കത്തിച്ച്, ചുവന്ന പൂക്കളും കുങ്കുമവും അർപ്പിക്കുക. എട്ട് ശ്ലോകങ്ങൾ ഭക്തിയോടെ പാരായണം ചെയ്യുക, ഓരോന്നിന്റെയും അവസാനം 'ദുർഗാദേവി നമോഽസ്തു തേ' എന്ന അന്ത്യത്തിൽ ധ്യാനിച്ച്, ഫലശ്രുതിയോടെ അവസാനിപ്പിക്കുക. പാരായണം നവരാത്രിയിൽ അത്യന്തം ഫലദായകം — വിശേഷിച്ച് എട്ടാം (അഷ്ടമീ), ഒമ്പതാം (നവമീ) ദിവസങ്ങളിൽ, ഇവയെ സ്തോത്രം സ്വയം ദേവിക്ക് പ്രിയമെന്ന് പറയുന്നു. നവരാത്രി മുഴുവൻ ദിവസവും എട്ടോ ഒമ്പതോ തവണ പാരായണം ചെയ്യുന്നത് ഒരു പാരമ്പര്യ അഭ്യാസമാണ്.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ શ્રી દુર્ગાષ્ટકમ્ (કાત્યાયનિ મહામાયે) ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ