ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା ୧.୨୬ — ତତ୍ରାପଶ୍ଯତ୍ସ୍ଥିତାନ୍ପାର୍ଥଃ
श्रीमद्भगवद्गीता १.२६ — तत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ରଥ ଦୁଇ ସେନାର ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥିତ ହେବାମାତ୍ରେ ଅର୍ଜୁନ ଦେଖନ୍ତି ଯେ ଦୁଇ ପଟେ ଅପରିଚିତ ନୁହଁନ୍ତି, ବରଂ ତାଙ୍କ ନିଜର ସ୍ୱଜନମାନେ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି — ପିତୃତୁଲ୍ୟ ଗୁରୁଜନ ଓ ପିତାମହ, ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ମାମୁ, ଭାଇ, ପୁତ୍ର, ନାତି, ମିତ୍ର ଓ ଶ୍ୱଶୁର ଆଦି। ପ୍ରିୟଜନଙ୍କୁ ପରସ୍ପର ସମ୍ମୁଖାସମ୍ମୁଖୀ ଠିଆ ଦେଖିବା ହିଁ ତାଙ୍କ ମହାନ ଶୋକର ବୀଜ। ଏହି ଶ୍ଲୋକ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ଯୁଦ୍ଧର ମୂଳରେ ଥିବା ମାନବୀୟ ବିଷାଦକୁ ମର୍ମସ୍ପର୍ଶୀ ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରେ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 26 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ 'ଅର୍ଜୁନ ବିଷାଦ ଯୋଗ'ରେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ରଥକୁ ଦୁଇ ସେନାର ମଧ୍ୟକୁ ନେବାକୁ କହିବା ପରେ, ଅର୍ଜୁନ ଏକତ୍ର ସେନାମାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି। ସଞ୍ଜୟ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଶୁଣାନ୍ତି ଯେ କିପରି ଅର୍ଜୁନ ଦୁଇ ପଟେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ତାଙ୍କ ପିତା, ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ସ୍ୱଜନ ଓ ମିତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ — ସେହି ଦୃଶ୍ୟ ହିଁ ଯାହା ସେହି ଶୋକକୁ ଜନ୍ମ ଦିଏ ଯାହା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପଦେଶ ଆଡ଼କୁ ନେଇଯାଏ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ସନ୍ଥମାନେ କୁହନ୍ତି ଯେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସ୍ୱଜନଙ୍କ ପ୍ରତି କରୁଣା, ଯଦିଓ ତାହା ତାଙ୍କୁ ଅଭିଭୂତ କରିଦେଲା, ସେହି ହୃଦୟର କୋମଳତା ହିଁ ଥିଲା ଯାହା ତାଙ୍କୁ ଗୀତାର ଯୋଗ୍ୟ ପାତ୍ର କରିଥିଲା — କାରଣ ଭଗବାନ ତାଙ୍କ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଜ୍ଞାନ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ହିଁ ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ବାଛିଲେ ଯାହାଙ୍କ ହୃଦୟ ଏତେ ଗଭୀର ଭାବେ ଅନୁଭବ କରିପାରୁଥିଲା।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ତତ୍ରାପଶ୍ଯତ୍ସ୍ଥିତାନ୍ପାର୍ଥଃ ପିତୃ़ନଥ ପିତାମହାନ୍। ଆଚାର୍ଯାନ୍ମାତୁଲାନ୍ଭ୍ରାତୃ़ନ୍ପୁତ୍ରାନ୍ପୌତ୍ରାନ୍ସଖୀଂସ୍ତଥା॥
tatrāpaśhyat sthitān pārthaḥ pitṝīn atha pitāmahān āchāryān mātulān bhrātṝīn putrān pautrān sakhīṁs tathā śhvaśhurān suhṛidaśh chaiva senayor ubhayor api
ଅର୍ଥ:ସେଠାରେ ଅର୍ଜୁନ ଦୁଇ ସେନାରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ତାଙ୍କ ପିତାମାନଙ୍କୁ ଓ ପିତାମହମାନଙ୍କୁ, ଆଚାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କୁ, ମାମୁମାନଙ୍କୁ, ଭାଇମାନଙ୍କୁ, ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ, ନାତିମାନଙ୍କୁ, ମିତ୍ରମାନଙ୍କୁ, ତଥା ଶ୍ୱଶୁରମାନଙ୍କୁ ଓ ହିତୈଷୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
श्रीमद्भगवद्गीता १.२६ — तत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः ପାଠର ଲାଭ
ଗୀତାର ଉପଦେଶ ପଛରେ ଲୁଚିଥିବା ସଂଗ୍ରାମର ମାନବୀୟ ମୂଲ୍ୟକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ
ସ୍ୱଜନଙ୍କ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତି ଉପରେ କରୁଣା ଓ ଚିନ୍ତନ ଜଗାଏ
ସମ୍ପର୍କ କିପରି କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ସ୍ପଷ୍ଟ ବିବେକକୁ ଅସ୍ପଷ୍ଟ କରିପାରେ ତାହା ସାଧକଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ
ଶାଶ୍ୱତ ଆତ୍ମା ଉପରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପଦେଶ ପାଇଁ ଭାବନାତ୍ମକ ଭୂମିକା ରଚନା କରେ
ଆସକ୍ତିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଶୋକର ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱକୁ ଉଠିବା ଉପରେ ଚିନ୍ତନ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବିଷାଦ କାହିଁକି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା ତାହାର ଗଭୀର ବୋଧ ଦିଏ
श्रीमद्भगवद्गीता १.२६ — तत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः ପାଠ ବିଧି
ଏହି ଶ୍ଲୋକକୁ ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା ସମୟରେ ପାଠ କରନ୍ତୁ, ଏହା କଳ୍ପନା କରି ଯେ ଅର୍ଜୁନ ଦୁଇ ସେନାକୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଦୁଇ ପଟେ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟଜନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନୁଛନ୍ତି। ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ ଯେ ସମ୍ପର୍କ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତି କିପରି ମନକୁ ବିଚଳିତ କରିପାରେ ଏବଂ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ବୋଧକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିପାରେ। ଆଗକୁ ଆସୁଥିବା ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଆପଣଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସେହି ଉପଦେଶ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁ ଯାହା ଆତ୍ମାକୁ ଶୋକର ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱକୁ ଉଠାଇ ଶାଶ୍ୱତ ଆତ୍ମାର ଜ୍ଞାନକୁ ନେଇଯାଏ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ श्रीमद्भगवद्गीता १.२६ — तत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ