ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା ୧.୪୦ — କୁଲକ୍ଷଯେ ପ୍ରଣଶ୍ଯନ୍ତି
श्रीमद्भगवद्गीता १.४० — कुलक्षये प्रणश्यन्ति in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଯୁଦ୍ଧ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯୁକ୍ତି ଦେଇ ଅର୍ଜୁନ ତାହାର ସାମାଜିକ ଓ ନୈତିକ ପରିଣାମ ପ୍ରତି ନିଜ ଭୟ ବ୍ୟକ୍ତ କରନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ଲୋକରେ ସେ କୁହନ୍ତି ଯେ କୁଳର ବିନାଶରୁ ତାହାର ସନାତନ ପରମ୍ପରା ଓ ଧର୍ମ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ, ଏବଂ ଧର୍ମ କ୍ଷୀଣ ହେଲେ ସମଗ୍ର ବଂଶକୁ ଅଧର୍ମ ଗ୍ରାସ କରେ। ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ଘଟିବ ବୋଲି ସେ ଆଶଙ୍କା କରୁଥିବା ବ୍ୟାପକ ବିନାଶ ବିଷୟରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବେଦନାପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୁକ୍ତିକୁ ଏହା ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ — ଏଭଳି ଚିନ୍ତା ଯାହାର ଉତ୍ତର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପରେ କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ଉଚ୍ଚତର ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦିଅନ୍ତି।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 40 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ, ଅର୍ଜୁନ ବିଷାଦ ଯୋଗରେ, ଅର୍ଜୁନ ଯୁଦ୍ଧ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯୁକ୍ତିର ଏକ ଶୃଙ୍ଖଳା ଉପସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି। ଏଠାରେ ସେ ବିଳାପ କରନ୍ତି ଯେ କୁଳର ବିନାଶରୁ ତାହାର ସନାତନ ଧର୍ମ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ, ଏବଂ ଧର୍ମର ଲୋପ ସମଗ୍ର ବଂଶ ଉପରେ ଅଧର୍ମକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରେ — ଏହି ଯୁକ୍ତି ତାଙ୍କ ଶୋକରୁ ଜନ୍ମ ନେଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉଚ୍ଚତର ଶିକ୍ଷାର ମଞ୍ଚ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଟୀକାକାରମାନେ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରନ୍ତି ଯେ ଯଦିଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ କୁଳଧର୍ମ ପ୍ରତି ଚିନ୍ତା ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ ଥିଲା, ଗଭୀର ସତ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା ଭଗବାନଙ୍କ ଶିକ୍ଷା — ଯେ ପ୍ରକୃତ ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅନାସକ୍ତିରେ କର୍ମ କଲେ ହିଁ ଟିକି ରହେ, ଏବଂ ଆତ୍ମାର କଲ୍ୟାଣ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଲୌକିକ ପରମ୍ପରାକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରେ।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
କୁଲକ୍ଷଯେ ପ୍ରଣଶ୍ଯନ୍ତି କୁଲଧର୍ମାଃ ସନାତନାଃ। ଧର୍ମେ ନଷ୍ଟେ କୁଲଂ କୃତ୍ସ୍ନମଧର୍ମୋଽଭିଭଵତ୍ଯୁତ॥
kula-kṣhaye praṇaśhyanti kula-dharmāḥ sanātanāḥ dharme naṣhṭe kulaṁ kṛitsnam adharmo ’bhibhavaty uta
ଅର୍ଥ:କୁଳର ବିନାଶରେ ତାହାର ସନାତନ ପରମ୍ପରା ଓ ଧର୍ମ (କୁଳଧର୍ମ) ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ; ଏବଂ ଧର୍ମ ନଷ୍ଟ ହେଲେ ସମଗ୍ର କୁଳକୁ ଅଧର୍ମ ଗ୍ରାସ କରେ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
श्रीमद्भगवद्गीता १.४० — कुलक्षये प्रणश्यन्ति ପାଠର ଲାଭ
ସମାଜରେ କୁଳ-ପରମ୍ପରା ଓ ଧର୍ମର ମୂଲ୍ୟକୁ ଉଜାଗର କରେ
ଆମ କର୍ମର ସୁଦୂରପ୍ରସାରୀ ପରିଣାମ ଉପରେ ଚିନ୍ତନ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ
ଅର୍ଜୁନଙ୍କର କେବଳ କାପୁରୁଷତା ନୁହେଁ, ଧର୍ମ ପ୍ରତି ଗଭୀର ଚିନ୍ତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ
ପ୍ରକୃତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଉପରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉଚ୍ଚତର ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ବୈପରୀତ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କରେ
ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ି ଧର୍ମ ସଂରକ୍ଷଣ ଉପରେ ଧ୍ୟାନକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରେ
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱର ନୈତିକ ପକ୍ଷ ବିଷୟରେ ବୁଝାମଣାକୁ ଗଭୀର କରେ
श्रीमद्भगवद्गीता १.४० — कुलक्षये प्रणश्यन्ति ପାଠ ବିଧି
ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଧ୍ୟୟନ ସମୟରେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ପାଠ କରନ୍ତୁ, କୁଳଧର୍ମର ପତନ ବିଷୟରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଯୁକ୍ତିକୁ ଅନୁସରଣ କରି। ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରାର ମହତ୍ତ୍ୱ ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ହଜିଗଲେ ତାହାର ପରିଣାମ ଉପରେ ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତୁ। ଏହି ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକୁ ମନରେ ରଖି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉତ୍ତର ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହୁଅନ୍ତୁ, ଯାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡ଼ିକରେ ଆସେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ପ୍ରଶ୍ନକୁ ଏକ ଉଚ୍ଚତର, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ପୁନଃ ଉପସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ श्रीमद्भगवद्गीता १.४० — कुलक्षये प्रणश्यन्ति ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ