કાશી વિશ્વનાથાષ્ટકમ્
काशी विश्वनाथाष्टकम् in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
ઉત્પત્તિ અને કથા
Shaiva stotra tradition; popularly attributed to Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya (traditional attribution) · c. 8th century CE (traditional)
Kashi (Varanasi), on the banks of the Ganga, is revered as the eternal city of Lord Shiva, where he is enshrined as Vishwanatha — 'Lord of the Universe' — in one of the twelve Jyotirlingas. According to tradition, Shiva never abandons Kashi even at the time of cosmic dissolution, and those who die within its sacred bounds receive the 'Taraka mantra' from his own mouth, leading to liberation. The Vishwanathashtakam distills the glory of this Lord into eight luminous verses, each calling the devotee to 'worship Vishwanatha, the Lord of Varanasi.' It is sung daily by pilgrims and devotees across India.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
It is traditionally held in Kashi that anyone who breathes their last within the sacred precincts of the city receives the Taraka (liberating) mantra directly from Lord Vishwanatha and crosses the ocean of birth and death — a grace echoed in the eighth and ninth verses of this hymn, which promise that steady meditation on the Lord seated in the heart leads to moksha at the body's end.
અર્થ સહિત સંપૂર્ણ પાઠ
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
ગઙ્ગાતરઙ્ગરમણીયજટાકલાપં ગૌરીનિરન્તરવિભૂષિતવામભાગમ્। નારાયણપ્રિયમનઙ્ગમદાપહારં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૧॥
Gaṅgā-taraṅga-ramaṇīya-jaṭā-kalāpaṁ Gaurī-nirantara-vibhūṣita-vāma-bhāgam। Nārāyaṇa-priyam-anaṅga-madāpahāraṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥1॥
અર્થ:वाराणसी नगरी के अधिपति विश्वनाथ का भजन करो — जिनका जटाजूट गंगा की तरंगों से रमणीय है, जिनका वाम भाग सदा गौरी से विभूषित है, जो नारायण के प्रिय हैं और जिन्होंने कामदेव के मद का हरण किया।
વાચામગોચરમનેકગુણસ્વરૂપં વાગીશવિષ્ણુસુરસેવિતપાદપીઠમ્। વામેન વિગ્રહવરેણ કલત્રવન્તં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૨॥
Vācām-agocaram-aneka-guṇa-svarūpaṁ Vāgīśa-viṣṇu-sura-sevita-pāda-pīṭham। Vāmena vigraha-vareṇa kalatra-vantaṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥2॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — जो वाणी के अगोचर हैं, अनेक गुणों के स्वरूप हैं, जिनके चरण-पीठ की सेवा ब्रह्मा, विष्णु और देवगण करते हैं, जो अपने सुन्दर वाम अंग में अपनी प्रिया (पार्वती) को धारण करते हैं।
ભૂતાધિપં ભુજગભૂષણભૂષિતાઙ્ગં વ્યાઘ્રાજિનામ્બરધરં જટિલં ત્રિનેત્રમ્। પાશાઙ્કુશાભયવરપ્રદશૂલપાણિં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૩॥
Bhūtādhipaṁ bhujaga-bhūṣaṇa-bhūṣitāṅgaṁ Vyāghrājināmbara-dharaṁ jaṭilaṁ trinetram। Pāśāṅkuśābhaya-vara-prada-śūla-pāṇiṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥3॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — जो भूतों के अधिपति हैं, सर्पों के आभूषणों से अंग सुशोभित हैं, व्याघ्रचर्म धारण करते हैं, जटाधारी और त्रिनेत्र हैं, तथा हाथों में पाश, अंकुश, अभय एवं वरमुद्रा और त्रिशूल धारण करते हैं।
શીતાંશુશોભિતકિરીટવિરાજમાનં ભાલેક્ષણાનલવિશોષિતપઞ્ચબાણમ્। નાગાધિપારચિતભાસુરકર્ણપૂરં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૪॥
Śītāṁśu-śobhita-kirīṭa-virājamānaṁ Bhālekṣaṇānala-viśoṣita-pañca-bāṇam। Nāgādhipāracita-bhāsura-karṇa-pūraṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥4॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — जिनका किरीट चन्द्रमा से सुशोभित होकर विराजमान है, जिन्होंने ललाट-नेत्र की अग्नि से पञ्चबाण (कामदेव) को सुखा दिया, जिनके कर्ण नागराज से रचित कुण्डलों से देदीप्यमान हैं।
પઞ્ચાનનં દુરિતમત્તમતઙ્ગજાનાં નાગાન્તકં દનુજપુઙ્ગવપન્નગાનામ્। દાવાનલં મરણશોકજરાટવીનાં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૫॥
Pañcānanaṁ durita-matta-mataṅga-jānāṁ Nāgāntakaṁ danuja-puṅgava-pannagānām। Dāvānalaṁ maraṇa-śoka-jarāṭavīnāṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥5॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — जो पापरूपी मतवाले हाथियों के लिए सिंह हैं, दैत्यश्रेष्ठरूपी सर्पों के नाशक हैं, तथा मृत्यु, शोक एवं जरारूपी वन के लिए दावानल हैं।
તેજોમયં સગુણનિર્ગુણમદ્વિતીયમ્ આનન્દકન્દમપરાજિતમપ્રમેયમ્। નાગાત્મકં સકલનિષ્કલમાત્મરૂપં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૬॥
Tejomayaṁ saguṇa-nirguṇam-advitīyam Ānanda-kandam-aparājitam-aprameyam। Nāgātmakaṁ sakala-niṣkalam-ātma-rūpaṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥6॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — जो तेजोमय, सगुण एवं निर्गुण, अद्वितीय, आनन्द के मूल, अपराजित, अप्रमेय, नागस्वरूप, आत्मस्वरूप, सकल एवं निष्कल हैं।
રાગાદિદોષરહિતં સ્વજનાનુરાગં વૈરાગ્યશાન્તિનિલયં ગિરિજાસહાયમ્। માધુર્યધૈર્યસુભગં ગરલાભિરામં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૭॥
Rāgādi-doṣa-rahitaṁ sva-janānurāgaṁ Vairāgya-śānti-nilayaṁ girijā-sahāyam। Mādhurya-dhairya-subhagaṁ garalābhirāmaṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥7॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — जो राग आदि दोषों से रहित होकर भी अपने जनों के प्रति अनुरागी हैं, वैराग्य एवं शान्ति के निलय हैं, गिरिजा के सहायक हैं, माधुर्य एवं धैर्य से सुभग हैं और विष को धारण करके भी अभिराम हैं।
આશાં વિહાય પરિહૃત્ય પરસ્ય નિન્દાં પાપે રતિં ચ સુનિવાર્ય મનઃ સમાધૌ। આદાય હૃત્કમલમધ્યગતં પરેશં વારાણસીપુરપતિં ભજ વિશ્વનાથમ્॥૮॥
Āśāṁ vihāya parihṛtya parasya nindāṁ Pāpe ratiṁ ca sunivārya manaḥ samādhau। Ādāya hṛt-kamala-madhya-gataṁ pareśaṁ Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham॥8॥
અર્થ:विश्वनाथ का भजन करो — आशा को त्यागकर, दूसरों की निन्दा छोड़कर, पाप में रति का निवारण करके, मन को समाधि में स्थिर कर, हृदय-कमल के मध्य विराजमान परमेश्वर को धारण करते हुए।
વારાણસીપુરપતેઃ સ્તવનં શિવસ્ય વ્યાખ્યાતમષ્ટકમિદં પઠતે મનુષ્યઃ। વિદ્યાં શ્રિયં વિપુલસૌખ્યમનન્તકીર્તિં સમ્પ્રાપ્ય દેહવિલયે લભતે ચ મોક્ષમ્॥૯॥
Vārāṇasī-pura-pateḥ stavanaṁ śivasya Vyākhyātam-aṣṭakam-idaṁ paṭhate manuṣyaḥ। Vidyāṁ śriyaṁ vipula-saukhyam-ananta-kīrtiṁ Samprāpya deha-vilaye labhate ca mokṣam॥9॥
અર્થ:जो मनुष्य वाराणसीपति शिव के इस व्याख्यात अष्टक का पाठ करता है, वह विद्या, श्री, विपुल सौख्य एवं अनन्त कीर्ति प्राप्त कर, देहत्याग पर मोक्ष को प्राप्त करता है।
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
काशी विश्वनाथाष्टकम् પાઠના લાભ
Invokes the grace and protection of Lord Vishwanatha, the presiding Jyotirlinga deity of Kashi (Varanasi)
Said to bestow knowledge (vidya), prosperity (shri), abundant happiness and lasting fame, as stated in the final verse
Cultivates dispassion and a meditative, one-pointed mind by its very theme of renouncing desire and slander
A complete contemplation on Shiva's form and supreme non-dual nature, ideal for daily devotion
Considered especially auspicious to recite on a pilgrimage to Kashi or before the Vishwanath Jyotirlinga
Recitation upon the fall of the body is traditionally held to lead the devotee to liberation (moksha)
काशी विश्वनाथाष्टकम् જપ વિધિ
Sit facing east or toward a Shiva Lingam, take a moment to still the mind, and recite all eight verses with the refrain 'Vārāṇasī-pura-patiṁ bhaja Viśvanātham', concluding with the ninth phala-shruti verse. It may be chanted once or in cycles of nine. As the eighth verse advises, recite it after letting go of worldly cravings and ill-will toward others, placing the mind in quiet meditation on the Lord seated in the heart-lotus. Chanting before the Kashi Vishwanath Jyotirlinga, or while mentally visualising Varanasi on the Ganga, deepens the devotion.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ काशी विश्वनाथाष्टकम् શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ