ఆరతీ
ਆਰਤੀ in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
సిక్కు ఆరతి, “గగన్ మై థాల్” తో ప్రారంభమవుతుంది, దీనిని గురు నానక్ దేవ్ జీ జగన్నాథ్ పూరీ ఆలయంలో ఉచ్చరించారు. దీపం-పళ్ళెం కర్మకాండను పక్కనపెట్టి, సమస్త విశ్వమే వాహెగురు ఆరతి చేస్తుందని గురువు గానం చేస్తారు — ఆకాశం పళ్ళెం, సూర్యచంద్రులు దీపాలు, నక్షత్రాలు పొదిగిన ముత్యాలు, గాలి ధూపం. ఇది సిక్కుల అపరిమిత, విశ్వవ్యాప్త ఆరాధనా గీతం.
మూలం & కథ
Sri Guru Granth Sahib (Raag Dhanasari) and tradition. English translation: Sant Singh Khalsa (public domain). · Guru Nanak Dev Ji (with shabads of later Gurus) · 15th–17th century CE
జగన్నాథ్ పూరీలో, విగ్రహం ముందు పూజారులు దీపాల పళ్ళెం తిప్పడం చూసి, గురు నానక్ ఒక గొప్ప ఆరతిని గానం చేశారు: ఆకాశం పళ్ళెం, జ్యోతిర్మయ పిండాలు దాని దీపాలు, సుగంధ గాలులు దాని ధూపం — సమస్త ప్రకృతి నిరంతరం నిరాకార వాహెగురును ఆరాధిస్తోంది.
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ఓం సతిగుర ప్రసాది ॥
ikOankaar satigur prasaadh ||
అర్థం:ఒకే ఓంకారం, సద్గురువు కృపతో లభించినది — ఒకే విశ్వ సృష్టికర్త అయిన భగవంతుడు.
ధనాసరీ మహలా ౧ ఆరతీ
dhanaasaree mahalaa pehilaa aaratee
అర్థం:ధనాసరి, మొదటి మహల, ఆరతి.
ఓం సతిగుర ప్రసాది ॥
ikOankaar satigur prasaadh ||
అర్థం:ఒకే ఓంకారం, సద్గురువు కృపతో లభించినది — ఒకే విశ్వ సృష్టికర్త అయిన భగవంతుడు.
గగన మై థాలు రవి చందు దీపక బనే తారికా మండల జనక మోతీ ॥ ధూపు మలఆనలో పవణు చవరో కరే సగల బనరాఇ ఫూలంత జోతీ ॥౧॥
gagan mai thaal rav cha(n)dh dheepak bane taarikaa ma(n)ddal janak motee || dhoop malaanalo pavan chavaro kare sagal banarai foola(n)t jotee ||1||
అర్థం:ఆకాశమనే పళ్ళెంలో సూర్యచంద్రులు దీపాలు; నక్షత్రమండలంలోని తారలు ముత్యాలు. చందన సుగంధం ధూపం, గాలి విసనకర్ర, సమస్త వృక్షజాలం నీకు సమర్పించే పుష్పాలు, ఓ జ్యోతిర్మయ ప్రభూ. ॥1॥
కైసీ ఆరతీ హోఇ భవ ఖండనా తేరీ ఆరతీ ॥ అనహతా సబద వాజంత భేరీ ॥౧॥ రహాఉ ॥
kaisee aaratee hoi bhav kha(n)ddanaa teree aaratee || anahataa sabadh vaaja(n)t bheree ||1|| rahaau ||
అర్థం:ఇది ఎంత అద్భుతమైన ఆరతి! ఓ భయనాశకా, ఇదే నీ ఆరతి, నీ పూజ. శబ్దం యొక్క అనాహత ధ్వని ఆలయ నగారాల మ్రోత. ॥1॥విరామం॥
సహస తవ నైన నన నైన హై తోహి కౌ సహస మూరతి ననా ఏక తోహీ ॥ సహస పద బిమల నన ఏక పద గంధ బిను సహస తవ గంధ ఇవ చలత మోహీ ॥౨॥
sahas tav nain nan nain hai toh kau sahas moorat nanaa ek tohee || sahas padh bimal nan ek padh ga(n)dh bin sahas tav ga(n)dh iv chalat mohee ||2||
అర్థం:వేలాది నీ కన్నులు, అయినా నీకు కన్నులే లేవు; వేలాది నీ రూపాలు, అయినా నీకు ఒక్క రూపమూ లేదు. వేలాది నీ పాద పద్మాలు, అయినా నీకు పాదాలే లేవు; ముక్కు లేకున్నా వేలాది నీ ముక్కులు. నీ ఈ లీలకు నేను మోహితుడనయ్యాను! ॥2॥
సభ మహి జోతి జోతి హై సోఇ ॥ తిస కై చానణి సభ మహి చానణు హోఇ ॥ గుర సాఖీ జోతి పరగటు హోఇ ॥ జో తిసు భావై సు ఆరతీ హోఇ ॥౩॥
sabh meh jot jot hai soi || tis kai chaanan sabh meh chaanan hoi || gur saakhee jot paragaT hoi || jo tis bhaavai su aaratee hoi ||3||
అర్థం:దివ్య జ్యోతి అందరిలో ఉంది; నీవే ఆ జ్యోతివి. అందరిలో ప్రకాశించే ఆ జ్యోతి నీదే. గురు ఉపదేశంతో ఈ దివ్య జ్యోతి వెల్లడవుతుంది. ప్రభువుకు ఇష్టమైనదే నిజమైన ఆరతి. ॥3॥
హరి చరణ కమల మకరంద లోభిత మనో అనదినో మోహి ఆహీ పిఆసా ॥ క్రిపా జలు దేహి నానక సారింగ కౌ హోఇ జా తే తేరై నామి వాసా ॥౪॥౧॥౭॥౯॥
har charan kamal makara(n)dh lobhit mano anadhino moh aahee piaasaa || kirapaa jal dheh naanak saari(n)g kau hoi jaa te terai naam vaasaa ||4||1||7||9||
అర్థం:నా ఆత్మ ప్రభువు మధుర పాద పద్మాలకు మోహితమైంది; రేయింబవళ్ళు నేను వాటి కోసం దాహంతో ఉన్నాను. ఓ ప్రభూ, దాహంగొన్న చాతక పక్షి నానక్ను నీ కృపా జలంతో తృప్తిపరచు, అతడు నీ నామంలో నివసించునట్లు. ॥4॥1॥7॥9॥
నాము తేరో ఆరతీ మజను మురారే ॥ హరి కే నామ బిను ఝూఠే సగల పాసారే ॥౧॥ రహాఉ ॥
naam tero aaratee majan muraare || har ke naam bin jhooThe sagal paasaare ||1|| rahaau ||
అర్థం:ఓ ప్రభూ, నీ నామమే నా పూజ, శుద్ధి స్నానం. ప్రభువు నామం లేకుండా సమస్త ఆడంబరాలు వ్యర్థం. ॥1॥విరామం॥
నాము తేరో ఆసనో నాము తేరో ఉరసా నాము తేరా కేసరో లే ఛిటకారే ॥ నాము తేరా అంభులా నాము తేరో చందనో ఘసి జపే నాము లే తుఝహి కౌ చారే ॥౧॥
naam tero aasano naam tero urasaa naam teraa kesaro le chhiTakaare || naam teraa a(n)bhulaa naam tero cha(n)dhano ghas jape naam le tujheh kau chaare ||1||
అర్థం:నీ నామం నా ఆసనం, నీ నామం చందనం అరగదీసే రాయి. నీ నామమే కుంకుమ, దాన్ని తీసుకొని నీకు సమర్పిస్తాను. నీ నామం జలం, నీ నామం చందనం. నీ నామ జపమే చందనం అరగదీయడం. దాన్ని తీసుకొని ఇదంతా నీకు సమర్పిస్తాను. ॥1॥
నాము తేరా దీవా నాము తేరో బాతీ నాము తేరో తేలు లే మాహి పసారే ॥ నామ తేరే కీ జోతి లగాఈ భైఓ ఉజిఆరో భవన సగలారే ॥౨॥
naam teraa dheevaa naam tero baatee naam tero tel le maeh pasaare || naam tere kee jot lagaiee bhio ujiaaro bhavan sagalaare ||2||
అర్థం:నీ నామం దీపం, నీ నామం వత్తి. నీ నామమే అందులో పోసే నూనె. నీ నామమే ఈ దీపానికి పెట్టిన జ్యోతి, అది సమస్త లోకాన్ని ప్రకాశింపజేస్తుంది. ॥2॥
నాము తేరో తాగా నాము ఫూల మాలా భార అఠారహ సగల జూఠారే ॥ తేరో కీఆ తుఝహి కిఆ అరపౌ నాము తేరా తుహీ చవర ఢోలారే ॥౩॥
naam tero taagaa naam fool maalaa bhaar aThaareh sagal jooThaare || tero keeaa tujheh kiaa arapau naam teraa tuhee chavar ddolaare ||3||
అర్థం:నీ నామం దారం, నీ నామం పుష్పమాల. పద్దెనిమిది బరువుల వృక్షజాలం నీకు సమర్పించడానికి మరీ అపవిత్రం. నీవే సృష్టించినదాన్ని నీకు ఎందుకు సమర్పించాలి? నీ నామమే విసనకర్ర, దాన్ని నీపై వీస్తాను. ॥3॥
దస అఠా అఠసఠే చారే ఖాణీ ఇహై వరతణి హై సగల సంసారే ॥ కహై రవిదాసు నాము తేరో ఆరతీ సతి నాము హై హరి భోగ తుహారే ॥౪॥౩॥
dhas aThaa aThasaThe chaare khaanee ihai varatan hai sagal sa(n)saare || kahai ravidhaas naam tero aaratee sat naam hai har bhog tuhaare ||4||3||
అర్థం:సమస్త లోకం పద్దెనిమిది పురాణాలు, అరవై ఎనిమిది తీర్థాలు, సృష్టి నాలుగు మూలాల్లో మునిగి ఉంది. రవిదాస్ అంటాడు, నీ నామమే నా ఆరతి, నా పూజ. సత్నామ్ అనే నిజ నామమే నేను నీకు సమర్పించే ఆహారం. ॥4॥3॥
స్రీ సైణు ॥
sree sain ||
అర్థం:శ్రీ సైన.
ధూప దీప ఘ్రిత సాజి ఆరతీ ॥ వారనే జాఉ కమలా పతీ ॥౧॥
dhoop dheep ghirat saaj aaratee || vaarane jaau kamalaa patee ||1||
అర్థం:నేను లక్ష్మీపతి ప్రభువుపై బలిహారం అవుతాను. ॥1॥
మంగలా హరి మంగలా ॥ నిత మంగలు రాజా రామ రాఇ కో ॥౧॥ రహాఉ ॥
ma(n)galaa har ma(n)galaa || nit ma(n)gal raajaa raam rai ko ||1|| rahaau ||
అర్థం:నీకు జయం, ఓ ప్రభూ, నీకు జయం!
ఊతము దీఅరా నిరమల బాతీ ॥ తుహంఈ నిరంజను కమలా పాతీ ॥౨॥
uootam dheearaa niramal baatee || tuha(n)ee nira(n)jan kamalaa paatee ||2||
అర్థం:ఉత్తమం దీపం, పవిత్రం వత్తి. నీవు నిర్మలుడవు, శుద్ధుడవు, ఓ ధనానికి తేజోమయ స్వామీ! ॥2॥
రామా భగతి రామానందు జానై ॥ పూరన పరమానందు బఖానై ॥౩॥
raamaa bhagat raamaana(n)dh jaanai || pooran paramaana(n)dh bakhaanai ||3||
అర్థం:రామానంద ప్రభువు భక్తి పూజను ఎరుగుదురు. ప్రభువు సర్వవ్యాపి, పరమానంద స్వరూపుడని ఆయన అంటారు. ॥3॥
మదన మూరతి భై తారి గోబిందే ॥ సైను భణై భజు పరమానందే ॥౪॥౨॥
madhan moorat bhai taar gobi(n)dhe || sain bhanai bhaj paramaana(n)dhe ||4||2||
అర్థం:అద్భుత రూపుడైన జగత్ స్వామి నన్ను భయంకర భవసాగరం నుండి దాటించాడు. సైన అంటాడు, ప్రభువును స్మరించు, పరమానంద స్వరూపుడైనవాడిని! ॥4॥2॥
ప్రభాతీ ॥
prabhaatee ||
అర్థం:ప్రభాతి.
సుంన సంధిఆ తేరీ దేవ దేవాకర అధపతి ఆది సమాఈ ॥ సిధ సమాధి అంతు నహీ పాఇఆ లాగి రహే సరనాఈ ॥౧॥
su(n)n sa(n)dhiaa teree dhev dhevaakar adhapat aadh samaiee || sidh samaadh a(n)t nahee paiaa laag rahe saranaiee ||1||
అర్థం:ఓ ప్రభూ, నా ప్రార్థన ఆలకించు; నీవు దేవదేవుడవు, ఆది, సర్వవ్యాపి స్వామివి. సమాధిలో లీనమైన సిద్ధులు కూడా నీ హద్దును తెలియలేకపోయారు. వారు నీ శరణ్యం రక్షణను గట్టిగా పట్టుకుంటారు. ॥1॥
లేహు ఆరతీ హో పురఖ నిరంజన సతిగుర పూజహు భాఈ ॥ ఠాఢా బ్రహమా నిగమ బీచారై అలఖు న లఖిఆ జాఈ ॥౧॥ రహాఉ ॥
leh aaratee ho purakh nira(n)jan satigur poojahu bhaiee || Thaaddaa brahamaa nigam beechaarai alakh na lakhiaa jaiee ||1|| rahaau ||
అర్థం:శుద్ధ ఆది ప్రభువు పూజ, ఆరాధన సద్గురు ఉపాసనతో కలుగుతుంది, ఓ విధి సోదరులారా. ఆయన ద్వారం వద్ద నిలబడి బ్రహ్మ వేదాలు అధ్యయనం చేస్తాడు, కానీ అదృశ్య ప్రభువును చూడలేడు. ॥1॥విరామం॥
తతు తేలు నాము కీఆ బాతీ దీపకు దేహ ఉజੵఆరా ॥ జోతి లాఇ జగదీస జగాఇఆ బూఝై బూఝనహారా ॥౨॥
tat tel naam keeaa baatee dheepak dheh ujayeaaraa || jot lai jagadhees jagaiaa boojhai boojhanahaaraa ||2||
అర్థం:తత్త్వ వాస్తవికత జ్ఞానమనే నూనె, నామమనే వత్తితో, ఈ దీపం నా శరీరాన్ని ప్రకాశింపజేస్తుంది. జగత్ స్వామి జ్యోతిని పెట్టి ఈ దీపం వెలిగించాను. అంతర్యామి ప్రభువు అంతా ఎరుగును. ॥2॥
పంచే సబద అనాహద బాజే సంగే సారింగపానీ ॥ కబీర దాస తేరీ ఆరతీ కీనీ నిరంకార నిరబానీ ॥౩॥౫॥
pa(n)che sabadh anaahadh baaje sa(n)ge saari(n)gapaanee || kabeer dhaas teree aaratee keenee nira(n)kaar nirabaanee ||3||5||
అర్థం:పంచ శబ్దం — ఐదు ఆది నాదాల — అనాహత ధ్వని మ్రోగి ప్రతిధ్వనిస్తుంది. నేను జగత్ స్వామితో నివసిస్తాను. కబీర్, నీ దాసుడు, నీ కోసం ఈ ఆరతి చేస్తాడు, ఓ నిరాకార నిర్వాణ స్వామీ. ॥3॥5॥
ధంనా ॥
dha(n)naa ||
అర్థం:ధన్నా.
గోపాల తేరా ఆరతా ॥ జో జన తుమరీ భగతి కరంతే తిన కే కాజ సవారతా ॥౧॥ రహాఉ ॥
gopaal teraa aarataa || jo jan tumaree bhagat kara(n)te tin ke kaaj savaarataa ||1|| rahaau ||
అర్థం:ఓ జగత్ స్వామీ, ఇదే నీ ఆరతి. నీ భక్తి పూజ చేసే వినమ్ర జనుల కార్యాలను నీవే చక్కబెడతావు. ॥1॥విరామం॥
దాలి సీధా మాగౌ ఘీఉ ॥ హమరా ఖుసీ కరై నిత జీఉ ॥ పన̭ఈఆ ఛాదను నీకా ॥ అనాజు మగౌ సత సీ కా ॥౧॥
dhaal seedhaa maagau gheeau || hamaraa khusee karai nit jeeau || pan(h)eeaa chhaadhan neekaa || anaaj magau sat see kaa ||1||
అర్థం:పప్పు, పిండి, నెయ్యి — ఈ వస్తువులు నిన్ను అడుగుతాను. నా మనసు సదా సంతోషంగా ఉండుగాక. చెప్పులు, మంచి వస్త్రాలు,
గఊ భైస మగౌ లావేరీ ॥ ఇక తాజని తురీ చంగేరీ ॥ ఘర కీ గీహని చంగీ ॥ జను ధంనా లేవై మంగీ ॥౨॥౪॥
guoo bhais magau laaveree || eik taajan turee cha(n)geree || ghar kee geehan cha(n)gee || jan dha(n)naa levai ma(n)gee ||2||4||
అర్థం:పాడి ఆవు, ఒక గేదె నిన్ను అడుగుతాను, ఒక మంచి తుర్కీ గుర్రం కూడా. నా ఇంటిని చూసుకునే మంచి భార్య — నీ వినమ్ర సేవకుడు ధన్నా ఈ వస్తువులు అడుగుతాడు, ఓ ప్రభూ. ॥2॥4॥
స్వైయా ॥
savaiyaa ||
యా తే ప్రసంన భఏ హై మహా మున దేవన కే తప మై సుఖ పావై ॥ జగ్య కరై ఇక బేద రరై భవ తాప హరై మిలి ధిఆనహి లావై ॥ ఝాలర తాల మ్రిదంగ ఉపంగ రబాబ లీఏ సుర సాజ మిలావై ॥ కింనర గంధ్రబ గాన కరై గని జఛ అపఛర నిరత దిఖావై ॥౫౪॥
yaa te prasa(n)n bhe hai mahaa mun dhevan ke tap mai sukh paavai || jagay karai ik bedh rarai bhav taap harai mil dhiaaneh laavai || jhaalar taal miradha(n)g upa(n)g rabaab le'ee sur saaj milaavai || ki(n)nar ga(n)dhrab gaan karai gan jachh apachhar nirat dhikhaavai ||54||
సంఖన కీ ధున ఘంటని కీ కరి ఫూలన కీ బరఖా బరఖావై ॥ ఆరతీ కోటి కరై సుర సుందరి పేఖ పురందర కే బలి జావై ॥ దానత దఛన దై కై ప్రదఛన భాల మై కుంకమ అఛత లావై ॥ హోత కులాహల దేవపురీ మిల దేవన కే కులి మంగల గావై ॥౫౫॥
sa(n)khan kee dhun gha(n)Tan kee kar foolan kee barakhaa barakhaavai || aaratee koT karai sur su(n)dhar pekh pura(n)dhar ke bal jaavai || dhaanat dhachhan dhai kai pradhachhan bhaal mai ku(n)kam achhat laavai || hot kulaahal dhevapuree mil dhevan ke kul ma(n)gal gaavai ||55||
సవైయా ॥
savaiyaa ||
హే రవి హే ససి హే కరునానిధి మేరీ అబై బినతీ సుని లీజై ॥ ఔర న మాగత హౌ తుమ తే కఛు చాహత హౌ చిత మై సోఈ కీజై ॥ ససత్రన సో అతి హీ రన భీతర జూఝి మరో కహి సాచ పతీజై ॥ సంత సహాఇ సదా జగ మాఇ క్రిపా కర స్యామ ఇహై వరు దీజై ॥౧౯౦౦॥
he rav he sas he karunaanidh meree abai binatee sun leejai || aaur na maagat hau tum te kachh chaahat hau chit mai soiee keejai || sasatran so at hee ran bheetar joojh maro keh saach pateejai || sa(n)t sahai sadhaa jag mai kirapaa kar sayaam ihai var dheejai ||1900||
స్వైయా ॥
savaiyaa ||
పాఇ గహే జబ తే తుమరే తబ తే కోఊ ఆంఖ తరే నహీ ఆనయో ॥ రామ రహీమ పురాన కురాన అనేక కహైం మత ఏక న మానయో ॥ సింమ్రితి సాసత్ర బేద సభై బహు భేద కహై హమ ఏక న జానయో ॥ స్రీ అసిపాన క్రిపా తుమరీ కరి మై న కహయో సభ తోహి బఖానయో ॥౮౬౩॥
pai gahe jab te tumare tab te kouoo aa(n)kh tare nahee aanayo || raam raheem puraan kuraan anek kahai(n) mat ek na maanayo || si(n)mirat saasatr bedh sabhai bahu bhedh kahai ham ek na jaanayo || sree asipaan kirapaa tumaree kar mai na kahayo sabh toh bakhaanayo ||863||
దోహరా ॥
dhoharaa ||
సగల దుఆర కౌ ఛాడి కై గహయో తుహారో దుఆర ॥ బాహి గహే కీ లాజ అసి గోబింద దాస తుహార ॥౮౬౪॥
sagal dhuaar kau chhaadd kai gahayo tuhaaro dhuaar || baeh gahe kee laaj as gobi(n)dh dhaas tuhaar ||864||
దోహరా ॥
dhoharaa ||
ఐసే చండ ప్రతాప తే దేవన బఢిఓ ప్రతాప ॥ తీన లోక జై జై కరై రరై నాము సతి జాప ॥౫౬॥
aaise cha(n)dd prataap te dhevan baddio prataap || teen lok jai jai karai rarai naam sat jaap ||56||
చੱత్ర చੱక్ర వరతీ చੱత్ర చੱక్ర భుగతే ॥ సుయంభవ సుభం సరబదా సరబ జుగతే ॥ దుకాలం ప్రణాసీ దిఆలం సరూపే ॥ సదా అంగ సంగే అభంగం బిభూతే ॥౧౯౯॥
cha'tr cha'kr varatee cha'tr cha'kr bhugate || suya(n)bhav subha(n) sarabadhaa sarab jugate || dhukaala(n) pranaasee dhiaala(n) saroope || sadhaa a(n)g sa(n)ge abha(n)ga(n) bibhoote ||199||
ਆਰਤੀ పారాయణ ప్రయోజనాలు
గురు నానక్ యొక్క విశ్వవ్యాప్త ఆరాధనా శబద్ — సమస్త విశ్వమే వాహెగురు ఆరతి
హృదయాన్ని కర్మకాండకు అతీతంగా సమస్త సృష్టిలోని పరమాత్మ విస్మయం వరకు ఎత్తుతుంది
సాయంసంధ్యలో మరియు ఆరాధన ముగింపులో గానం చేస్తారు
విస్మయం, కృతజ్ఞత మరియు వాహెగురు అపరిమిత ఉనికి భావనను కలిగిస్తుంది
ਆਰਤੀ పారాయణ విధి
ఈ ఆరతిని పఠించేటప్పుడు లేదా గానం చేసేటప్పుడు అందులో వర్ణించిన విస్మయంపై ధ్యానించండి — సమస్త ప్రకృతి ఒకే పరమాత్మను ఆరాధిస్తోంది. ఇవ్వబడిన లిప్యంతరీకరణ మరియు అర్థంతో గురుముఖిలో చదవండి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి ਆਰਤੀను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి