ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗଵଦ୍ଗୀତା ୧.୪୭ — ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵାର୍ଜୁନଃ ସଂଖ୍ଯେ
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൭ — ഏവമുക്ത്വാർജുനഃ സംഖ്യേ in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଏହା ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟର ଅନ୍ତିମ ଶ୍ଲୋକ, ଯାହାକୁ ସଞ୍ଜୟ କହୁଛନ୍ତି। ନିଜ ଶୋକ ଓ ଯୁଦ୍ଧ ନ କରିବାର ଯୁକ୍ତିକୁ ବ୍ୟକ୍ତ କରିବା ପରେ ଅର୍ଜୁନ ନିଜ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁକୁ ବାଣ ସହିତ ତଳେ ରଖିଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଶୋକରେ ବ୍ୟାକୁଳ ମନରେ ରଥର ଆସନ ଉପରେ ବସିଯାଆନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବିଷାଦକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରେ ଏବଂ ଶ୍ରୋତାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉତ୍ତର ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟର ମହାନ ଉପଦେଶ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 47 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ନିଜ ସ୍ୱଜନ ଓ ଗୁରୁଜନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାର ବ୍ୟଥା ବ୍ୟକ୍ତ କରିବା ପରେ ଅର୍ଜୁନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ହତୋତ୍ସାହ ହୋଇଯାଆନ୍ତି। ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟର ଏହି ସମାପନ ଶ୍ଲୋକରେ ସଞ୍ଜୟ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଜଣାନ୍ତି ଯେ କିପରି ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ହାତରୁ ଧନୁ ଓ ବାଣ ଖସିଗଲା ଏବଂ ସେ ଶୋକରେ ବୁଡ଼ିଥିବା ମନରେ ରଥର ଆସନ ଉପରେ ବସିଗଲେ -- ସେହି କ୍ଷଣ ଯାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡ଼ିକରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପଦେଶକୁ ମାର୍ଗ ଦିଏ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
ଟୀକାକାରମାନେ ଦେଖନ୍ତି ଯେ ଯେଉଁ କ୍ଷଣରେ ଅର୍ଜୁନ ଅସହାୟତାରେ ନିଜ ଧନୁ ତଳେ ରଖିଲେ, ସେହି ହିଁ ଭଗବଦ୍ଗୀତାର ଜ୍ଞାନର ଜନ୍ମ-କ୍ଷଣ ହୋଇଗଲା -- ଏହା ସ୍ମରଣ କରାଇ ଯେ ଯେତେବେଳେ ଭକ୍ତ ଆଉ କିଛି କରିପାରେ ନାହିଁ, ସେତେବେଳେ ଭଗବାନ ସବୁକିଛି କରିବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି।
ମନ୍ତ୍ର
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ସଞ୍ଜଯ ଉଵାଚ ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵାଽର୍ଜୁନଃ ସଂଖ୍ଯେ ରଥୋପସ୍ଥ ଉପାଵିଶତ୍। ଵିସୃଜ୍ଯ ସଶରଂ ଚାପଂ ଶୋକସଂଵିଗ୍ନମାନସଃ॥
sañjaya uvācha evam uktvārjunaḥ saṅkhye rathopastha upāviśhat visṛijya sa-śharaṁ chāpaṁ śhoka-saṁvigna-mānasaḥ
ଅର୍ଥ:ସଞ୍ଜୟ କହିଲେ -- ରଣଭୂମିରେ ଏହିପରି କହି ଶୋକରେ ଉଦ୍ବିଗ୍ନ ମନ ଥିବା ଅର୍ଜୁନ ବାଣ ସହିତ ଧନୁକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ରଥର ପଛ ଭାଗରେ ବସିପଡ଼ିଲେ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൭ — ഏവമുക്ത്വാർജുനഃ സംഖ്യേ ପାଠର ଲାଭ
ଅର୍ଜୁନ ବିଷାଦ ଯୋଗ, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଶୋକର ଅଧ୍ୟାୟର ପରାକାଷ୍ଠାକୁ ଅଙ୍କିତ କରେ
ସାଧକଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ ସମର୍ପଣ ପ୍ରାୟଃ ସେଠାରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଯେଉଁଠାରେ ଆମର ନିଜ ବଳ ଶେଷ ହୋଇଯାଏ
ଦର୍ଶାଏ ଯେ ଅହଂକାରର 'ଶସ୍ତ୍ର' ତ୍ୟାଗ କରିବା ଜ୍ଞାନ ପ୍ରାପ୍ତି ପୂର୍ବରୁ ହୋଇପାରେ
ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟର ଦୀପ୍ତିମାନ ଉପଦେଶ ଆରମ୍ଭ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଚିନ୍ତନଶୀଳ ବିରାମ ସ୍ଥାପନ କରେ
ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଅସହାୟତାର କ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକୁ କୃପାର ଦ୍ୱାର ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବାରେ ସହାୟତା କରେ
ପରମ୍ପରାଗତ ଭାବେ ଗୀତାର ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟର ପାଠ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବାକୁ ପଠାଯାଏ
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൭ — ഏവമുക്ത്വാർജുനഃ സംഖ്യേ ପାଠ ବିଧି
ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଗୀତାର ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟକୁ ସମାପ୍ତ କରିବାକୁ ପାଠ କରନ୍ତୁ। ଜପ କରିବା ସମୟରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ନିଜ ମହାନ ଧନୁ ତଳେ ରଖୁଥିବା ଦେଖନ୍ତୁ, ତାଙ୍କ ବଳ ଶେଷ ଓ ହୃଦୟ ଭଗ୍ନ। ସେହି ସ୍ତବ୍ଧତାରେ ରୁହନ୍ତୁ, ଏହା ଚିହ୍ନି ଯେ ଆତ୍ମା, ଯେତେବେଳେ ନିଜେ ଆଉ କିଛି କରିପାରେ ନାହିଁ, ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବେ ଦିବ୍ୟ ଆଡ଼କୁ ବୁଲିଯାଏ। ତାପରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ -- ଏବଂ ସାଧକଙ୍କୁ -- ଶୋକରୁ ଉପରକୁ ଉଠାଇବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൪൭ — ഏവമുക്ത്വാർജുനഃ സംഖ്യേ ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ