ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ ਆਰਤੀ
Om Jai Jagdish Hare Aarti in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰਮਨ-ਪਿਆਰੀ ਆਰਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ (ਜਗਦੀਸ਼) ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਚਨਾ 1870 ਵਿੱਚ ਪੰਡਿਤ ਸ਼ਰਧਾਰਾਮ ਫਿੱਲੌਰੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਘਰ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸਿਰਜਦੀ ਹੈ ਤੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਪੂਜਾ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਉੱਤੇ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Composed devotional hymn (1870) · Pandit Shardha Ram Phillauri · 19th century (1870 CE)
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਤੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਪੰਡਿਤ ਸ਼ਰਧਾਰਾਮ ਫਿੱਲੌਰੀ ਨੇ 1870 ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਰਤੀ ਰਚੀ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ, ਇਹ ਛੇਤੀ ਹੀ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ ਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰਮਨ-ਪਿਆਰੀ ਆਰਤੀ ਬਣ ਗਈ। ਇਸ ਦੀ ਸਰਬ-ਸਾਂਝੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਇਸ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਫ਼ਿਰਕੂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਹੈ — ਇਹ ਰੱਬ ਨੂੰ ਕੇਵਲ 'ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸੁਆਮੀ' (ਜਗਦੀਸ਼) ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਹਿੰਦੂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨ ਹੈ। ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਆਰਤੀ ਨੂੰ ਸੁਣੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਹਿੰਦੂ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਭਾਰਤ ਭਰ ਦੇ ਅਣਗਿਣਤ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੰਧਿਆ-ਆਰਤੀ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ ਗਾਉਣ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਜਿੱਥੇ ਕਲੇਸ਼ ਸੀ ਉੱਥੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਪਰੰਪਰਾ ਇਹ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੰਡਿਤ ਸ਼ਰਧਾਰਾਮ ਖ਼ੁਦ ਇਸ ਆਰਤੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਦਿਵਯ ਅਨੁਭੂਤੀ ਵਿੱਚ ਸਨ — ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਆਨੰਦ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ, ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਆਰਤੀ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀ ਅਸਾਧਾਰਨ ਆਤਮਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੇ 150 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕਰੋੜਾਂ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਭਗਤੀ-ਸਾਧਨਾ ਵਿੱਚ ਜੋੜ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।
ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਜਪੋ
ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ, ਸ੍ਵਾਮੀ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ। ਭਕ੍ਤ ਜਨੋਂ ਕੇ ਸਂਕਟ, ਦਾਸ ਜਨੋਂ ਕੇ ਸਂਕਟ, ਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਦੂਰ ਕਰੇ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Om Jai Jagdish Hare, Swami Jai Jagdish Hare Bhakt Janon Ke Sankat, Das Janon Ke Sankat, Kshan Mein Door Kare Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਓਂ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਜੈ! ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਗਦੀਸ਼ ਦੀ ਜੈ! ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੇ ਸੰਕਟ ਪਲ ਭਰ ਵਿੱਚ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਜੋ ਧ੍ਯਾਵੇ ਫਲ ਪਾਵੇ, ਦੁਖ ਬਿਨਸੇ ਮਨ ਕਾ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਦੁਖ ਬਿਨਸੇ ਮਨ ਕਾ। ਸੁਖ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਘਰ ਆਵੇ, ਸੁਖ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਘਰ ਆਵੇ, ਕਸ਼੍ਟ ਮਿਟੇ ਤਨ ਕਾ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Jo Dhyave Phal Pave, Dukh Binase Man Ka Swami Dukh Binase Man Ka Sukh Sampatti Ghar Aave, Sukh Sampatti Ghar Aave, Kasht Mite Tan Ka Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਜੋ ਤੁਹਾਡਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ — ਮਨ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁਖ-ਸੰਪਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਸ਼ਟ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਤੁਮ ਮੇਰੇ, ਸ਼ਰਣ ਗਹੂਂ ਮੈਂ ਕਿਸਕੀ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਸ਼ਰਣ ਗਹੂਂ ਮੈਂ ਕਿਸਕੀ। ਤੁਮ ਬਿਨ ਔਰ ਨ ਦੂਜਾ, ਤੁਮ ਬਿਨ ਔਰ ਨ ਦੂਜਾ, ਆਸ ਕਰੂਂ ਮੈਂ ਜਿਸਕੀ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Mata Pita Tum Mere, Sharan Gahun Main Kiski Swami Sharan Gahun Main Kiski Tum Bin Aur Na Dooja, Tum Bin Aur Na Dooja, Aas Karun Main Jiski Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੇਰੇ ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਹੋ — ਮੈਂ ਕਿਸ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਜਾਵਾਂ? ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਮੈਂ ਆਸ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਤੁਮ ਪੂਰਣ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ, ਤੁਮ ਅਨ੍ਤਰ੍ਯਾਮੀ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਤੁਮ ਅਨ੍ਤਰ੍ਯਾਮੀ। ਪਾਰਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ, ਪਾਰਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ, ਤੁਮ ਸਬ ਕੇ ਸ੍ਵਾਮੀ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Tum Puran Paramatma, Tum Antaryami Swami Tum Antaryami Parabrahm Parameshwar, Parabrahm Parameshwar, Tum Sab Ke Swami Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਤੁਸੀਂ ਪੂਰਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਦੇ ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਪਰਬ੍ਰਹਮ, ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ ਹੋ — ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਭ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹੋ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਤੁਮ ਕਰੁਣਾ ਕੇ ਸਾਗਰ, ਤੁਮ ਪਾਲਨਕਰ੍ਤਾ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਤੁਮ ਪਾਲਨਕਰ੍ਤਾ। ਮੈਂ ਮੂਰਖ ਖਲ ਕਾਮੀ, ਮੈਂ ਸੇਵਕ ਤੁਮ ਸ੍ਵਾਮੀ, ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰੋ ਭਰ੍ਤਾ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Tum Karuna Ke Sagar, Tum Palankarta Swami Tum Palankarta Main Moorakh Khal Kami, Main Sevak Tum Swami, Kripa Karo Bharta Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਤੁਸੀਂ ਕਰੁਣਾ ਦੇ ਸਾਗਰ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਪਾਲਣਹਾਰ ਹੋ। ਮੈਂ ਮੂਰਖ, ਦੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹਾਂ — ਮੈਂ ਸੇਵਕ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਸੁਆਮੀ ਹੋ। ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਤੁਮ ਹੋ ਏਕ ਅਗੋਚਰ, ਸਬਕੇ ਪ੍ਰਾਣਪਤਿ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਸਬਕੇ ਪ੍ਰਾਣਪਤਿ। ਕਿਸ ਵਿਧਿ ਮਿਲੂਂ ਦਯਾਮਯ, ਕਿਸ ਵਿਧਿ ਮਿਲੂਂ ਦਯਾਮਯ, ਤੁਮਕੋ ਮੈਂ ਕੁਮਤਿ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Tum Ho Ek Agochar, Sabke Pranpati Swami Sabke Pranpati Kis Vidhi Milun Dayamay, Kis Vidhi Milun Dayamay, Tumko Main Kumati Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਅਗੋਚਰ ਸੱਤਾ ਹੋ, ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਅਲਪ-ਬੁੱਧੀ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਾਂ, ਹੇ ਦਯਾਮਯ? ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਦੀਨਬਨ੍ਧੁ ਦੁਖਹਰ੍ਤਾ, ਠਾਕੁਰ ਤੁਮ ਮੇਰੇ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਠਾਕੁਰ ਤੁਮ ਮੇਰੇ। ਅਪਨੇ ਹਾਥ ਉਠਾਓ, ਅਪਨੀ ਸ਼ਰਣ ਲਗਾਓ, ਦ੍ਵਾਰ ਪਡ़ਾ ਤੇਰੇ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Deenbandhu Dukhharta, Thakur Tum Mere Swami Thakur Tum Mere Apne Haath Uthao, Apni Sharan Lagao, Dwar Pada Tere Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਹੇ ਦੀਨਬੰਧੂ, ਦੁੱਖਹਰਤਾ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੇਰੇ ਸੁਆਮੀ ਹੋ। ਹੱਥ ਉਠਾ ਕੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿਓ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਰਨ ਦਿਓ — ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਦਰ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਹਾਂ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਵਿਸ਼ਯ ਵਿਕਾਰ ਮਿਟਾਓ, ਪਾਪ ਹਰੋ ਦੇਵਾ। ਸ੍ਵਾਮੀ ਪਾਪ ਹਰੋ ਦੇਵਾ। ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਭਕ੍ਤਿ ਬਢ़ਾਓ, ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਭਕ੍ਤਿ ਬਢ़ਾਓ, ਸਨ੍ਤਨ ਕੀ ਸੇਵਾ॥ ੴ ਜਯ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ॥
Vishay Vikar Mitao, Paap Haro Deva Swami Paap Haro Deva Shraddha Bhakti Badhao, Shraddha Bhakti Badhao, Santan Ki Seva Om Jai Jagdish Hare
ਅਰਥ:ਵਿਸ਼ੈ-ਵਿਕਾਰ ਮਿਟਾਓ, ਮੇਰੇ ਪਾਪ ਹਰ ਲਓ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਮੇਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਵਧਾਓ, ਅਤੇ ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ। ਓਂ ਜੈ ਜਗਦੀਸ਼ ਹਰੇ!
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
Om Jai Jagdish Hare Aarti ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਘਰ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸਿਰਜਦੀ ਹੈ
ਪਹਿਲੇ ਪਦ ਦੇ ਵਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਦੁਖ, ਸੰਕਟ ਤੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ
ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁਖ, ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਤੇ ਕਲਿਆਣ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ
ਭਗਤ ਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਬੰਧ ਨੂੰ ਪੱਕਾ ਕਰਦੀ ਹੈ
ਸੰਸਾਰਕ ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੇ ਮੋਹ ਨੂੰ ਹਟਾ ਕੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦੀ ਹੈ
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾ ਤੇ ਭਗਤੀ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ
ਸਰਬ-ਸਾਂਝੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਆਰਤੀ — ਸਮੂਹਿਕ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ
Om Jai Jagdish Hare Aarti ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਘਿਓ ਜਾਂ ਤੇਲ ਦਾ ਦੀਵਾ ਇੱਕ ਥਾਲੀ ਵਿੱਚ ਜਗਾਓ। ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਦੇਵ-ਸਥਾਨ ਜਾਂ ਮੰਦਰ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਅੱਗੇ ਖੜੇ ਹੋਵੋ। ਆਰਤੀ ਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਜਗਦੀ ਥਾਲੀ ਨੂੰ ਦੇਵਤਾ ਅੱਗੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪ੍ਰਦੱਖਣਾ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਗੋਲ ਘੁਮਾਓ। ਦੂਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਘੰਟੀ ਵਜਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਰਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋਤ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੋ — ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋਤ ਉੱਤੇ ਹੱਥ ਫੇਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਛੋਹਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਰਤੀ ਲਗਭਗ ਹਰ ਹਿੰਦੂ ਪੂਜਾ-ਸਮਾਰੋਹ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਉੱਤੇ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ Om Jai Jagdish Hare Aarti ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ