ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാ ൧.൧ — ധര്മക്ഷേത്രേ കുരുക്ഷേത്രേ
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
✦ അർഥം
ഇത് ഭഗവദ്ഗീതയുടെ ആദ്യ ശ്ലോകമാണ്, ഇത് അന്ധനായ രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രര് തന്റെ മന്ത്രി-സാരഥിയായ സഞ്ജയനോട് പറയുന്നു. ധര്മക്ഷേത്രമായ കുരുക്ഷേത്രത്തില് യുദ്ധാഭിലാഷത്തോടെ ഒത്തുകൂടിയ തന്റെ മക്കള് (കൗരവര്), പാണ്ഡുവിന്റെ മക്കള് (പാണ്ഡവര്) എന്തു ചെയ്തുവെന്ന് അദ്ദേഹം ചോദിക്കുന്നു. 'ധര്മക്ഷേത്രേ കുരുക്ഷേത്രേ' എന്ന ആരംഭ വാക്കുകള് മുഴുവന് സംഭാഷണത്തിനും വേദിയൊരുക്കി, യുദ്ധത്തെ ധര്മത്തിന്റെ ഭൂമിയില് നടന്ന പോരാട്ടമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു.
ഉത്ഭവം & കഥ
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 1 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ഭഗവദ്ഗീത ആദ്യ അധ്യായമായ 'അര്ജുന വിഷാദ യോഗ'ത്തോടെ ആരംഭിക്കുന്നു. മഹായുദ്ധം ആരംഭിക്കാന് പോകുമ്പോള്, സ്വയം യുദ്ധഭൂമി കാണാന് കഴിയാത്ത അന്ധനായ രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രര്, വ്യാസന് ദൂരദര്ശന ദൃഷ്ടി നല്കിയ തന്റെ സാരഥി സഞ്ജയനോട് കുരുക്ഷേത്രത്തിലെ സംഭവങ്ങള് വിവരിക്കാന് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ ആദ്യ വാക്കുകള് തന്നെ മുഴുവന് ഗീതയുടെ ആരംഭമായി മാറുന്നു.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
ഗീത ധര്മത്തിന്റെ ഭൂമിയില് തന്നെ ആരംഭിക്കുകയും അവസാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്നും, പാരായണത്തിന്റെ തുടക്കത്തില് ഇതിന്റെ ആദ്യ ശ്ലോകം ഭക്തിയോടെ ഉച്ചരിക്കുന്നത് മാത്രം ശ്രോതാവിനെ ശുദ്ധീകരിച്ച്, മുഴുവന് ഗ്രന്ഥത്തിന്റെയും കൃപയെ ജീവിതത്തിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുന്നുവെന്നും പാരമ്പര്യം വിശ്വസിക്കുന്നു.
മന്ത്രം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
ധൃതരാഷ്ട്ര ഉവാച ധര്മക്ഷേത്രേ കുരുക്ഷേത്രേ സമവേതാ യുയുത്സവഃ। മാമകാഃ പാണ്ഡവാശ്ചൈവ കിമകുര്വത സഞ്ജയ॥
dhṛitarāśhtra uvācha dharma-kṣhetre kuru-kṣhetre samavetā yuyutsavaḥ māmakāḥ pāṇḍavāśhchaiva kimakurvata sañjaya
അർഥം:ധൃതരാഷ്ട്രര് പറഞ്ഞു: ഓ സഞ്ജയാ! യുദ്ധാഭിലാഷത്തോടെ ധര്മഭൂമിയായ കുരുക്ഷേത്രത്തില് ഒത്തുകൂടിയ എന്റെ മക്കളും പാണ്ഡുവിന്റെ മക്കളും എന്തു ചെയ്തു?
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे പാരായണ ഫലങ്ങൾ
ഭഗവദ്ഗീതയുടെ മംഗളകരമായ തുടക്കത്തിന്റെ പ്രതീകം — ഇത് ഉരുവിടുന്നത് മുഴുവന് ഗ്രന്ഥത്തെയും ആവാഹനം ചെയ്യുന്നു
ജീവിതം തന്നെ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകള് നടത്തേണ്ട ഒരു 'ധര്മക്ഷേത്രം' ആണെന്ന് സാധകനെ ഓര്മിപ്പിക്കുന്നു
മുഴുവന് ഗീത പഠിക്കാനോ ഉരുവിടാനോ ധ്യാനാത്മക മാനസികാവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കുന്നു
ഗീതാ പാരായണത്തിന്റെ (സമ്പൂര്ണ പാരായണം) തുടക്കത്തില് പാരമ്പര്യമായി ഉരുവിടുന്നു
കൃഷ്ണനും അര്ജുനനും തമ്മിലുള്ള കാലാതീത സംഭാഷണത്തോട് ഭക്തി ഉണര്ത്തുന്നു
കര്ത്തവ്യം, ധര്മം, മനുഷ്യഹൃദയത്തിനുള്ളിലെ പോരാട്ടങ്ങള് എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്തയെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे പാരായണ വിധി
ഈ ശ്ലോകം മിക്കവാറും ഗീതാ പാരായണത്തിന്റെയോ ദൈനംദിന ഗീതാ പഠനത്തിന്റെയോ ആരംഭമായി ഉരുവിടുന്നു. ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കില് ഗീതാ ധ്യാനത്തോടെ ആരംഭിച്ച്, പിന്നെ ഈ ആദ്യ ശ്ലോകം ഭക്തിയോടെ ഉരുവിടുക, കുരുക്ഷേത്ര യുദ്ധഭൂമിയെ ധര്മത്തിന്റെ ഭൂമിയായി ചിത്രീകരിച്ച്. ഓരോ ദിവസവും അതിന്റേതായ 'കുരുക്ഷേത്രവും' തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളുടെ ഭൂമിയും എങ്ങനെ കൊണ്ടുവരുന്നുവെന്ന് ചിന്തിച്ച്, അധ്യായം തുടരുന്നതിന് മുമ്പ് ഈ ശ്ലോകത്താല് മനസ്സിനെ ശാന്തമാക്കുക.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ