દુર્ગા ચાલીસા
दुर्गा चालीसा in Gujarati · ગુજરાતી
✦ અર્થ
દુર્ગા ચાલીસા અજેય જગદંબા માં દુર્ગાની ચાલીસ ચોપાઈઓની સ્તુતિ છે. તે તેમનાં તેજોમય સ્વરૂપો અને મહિષાસુર, શુંભ-નિશુંભ જેવા અસુરો પરની વિજયોનું ગાન કરે છે — ભક્તોના દુઃખ હરનારી રક્ષિકા તેઓ છે. તેનો પાઠ રક્ષણ, નિર્ભયતા, બળ અને સાત્ત્વિક મનોકામનાઓની પૂર્તિ આપનાર મનાય છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Hindu devotional tradition · Unknown (folk devotional composition) · Medieval period
The Durga Chalisa draws its narrative from the Devi Mahatmyam (also called Durga Saptashati or Chandi Path) from the Markandeya Purana, one of the most important texts in Shaktism. It recounts how Goddess Durga was created from the combined energies of all the gods to destroy the buffalo demon Mahishasur, whom no god could defeat. She fought for 9 days and nights (the origin of Navratri) before slaying him on the 10th day (Vijayadashami/Dussehra).
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
The Devi Mahatmyam narrates that when Mahishasur had conquered heaven and earth, the gods pooled their divine energies — each god contributing a weapon and a power — creating Goddess Durga. She rode a lion into battle and fought the demon army for 9 nights. When Mahishasur transformed into a buffalo to escape, Durga leaped onto him, pinned him with her foot, and pierced him with her trident. This victory of good over evil is celebrated as Navratri and Dussehra across India.
સાંભળતાં સાંભળતાં જપો
અર્થ સહિત સંપૂર્ણ પાઠ
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
નમો નમો દુર્ગે સુખ કરની । નમો નમો દુર્ગે દુઃખ હરની ॥
Namo namo durge sukha karani namo namo durge duhkha harani
અર્થ:Salutations, salutations to Durga, giver of joy; salutations, salutations to Durga, remover of sorrow.
નિરંકાર હૈ જ્યોતિ તુમ્હારી । તિહૂં લોક ફૈલી ઉજિયારી ॥
Niramkara hai jyoti tumhari tihun loka phaili ujiyari
અર્થ:Formless, you are pure light; your radiance spreads through all three worlds.
શશિ લલાટ મુખ મહાવિશાલા । નેત્ર લાલ ભૃકુટિ વિકરાલા ॥
Shashi lalata mukha mahavishala netra lala bhrikuti vikarala
અર્થ:The moon adorns your forehead, your face vast and majestic; your eyes are red and your brow terrible.
રૂપ માતુ કો અધિક સુહાવે । દરશ કરત જન અતિ સુખ પાવે ॥
Rupa matu ko adhika suhave darasha karata jana ati sukha pave
અર્થ:Your form, O Mother, is exceedingly lovely; beholding it, devotees attain great joy.
તુમ સંસાર શક્તિ લૈ કીના । પાલન હેતુ અન્ન ધન દીના ॥
Tuma samsara shakti lai kina palana hetu anna dhana dina
અર્થ:You took up all the power of the world; for its sustenance you gave food and wealth.
અન્નપૂર્ણા હુઈ જગ પાલા । તુમ હી આદિ સુન્દરી બાલા ॥
Annapurna hui jaga pala tuma hi adi sundari bala
અર્થ:As Annapurna you nourished the world; you are the primal, beautiful maiden (Adi Sundari).
પ્રલયકાલ સબ નાશન હારી । તુમ ગૌરી શિવશંકર પ્યારી ॥
Pralayakala saba nashana hari tuma gauri shivashamkara pyari
અર્થ:At the time of dissolution you destroy all; you are Gauri, the beloved of Shiva-Shankara.
શિવ યોગી તુમ્હરે ગુણ ગાવેં । બ્રહ્મા વિષ્ણુ તુમ્હેં નિત ધ્યાવેં ॥
Shiva yogi tumhare guna gavem brahma vishnu tumhem nita dhyavem
અર્થ:Shiva the yogi sings your virtues; Brahma and Vishnu ever meditate upon you.
રૂપ સરસ્વતી કો તુમ ધારા । દે સુબુદ્ધિ ઋષિ મુનિન ઉબારા ॥
Rupa sarasvati ko tuma dhara de subuddhi rishi munina ubara
અર્થ:You took the form of Saraswati; granting good wisdom, you delivered the sages.
ધરયો રૂપ નરસિંહ કો અમ્બા । પરગટ ભઈ ફાડ઼કર ખમ્બા ॥
Dharayo rupa narasimha ko amba paragata bhai phaड़kara khamba
અર્થ:You assumed the form of Narasimha, O Amba, appearing as you burst forth from the pillar.
રક્ષા કરિ પ્રહ્લાદ બચાયો । હિરણ્યાક્ષ કો સ્વર્ગ પઠાયો ॥
Raksha kari prahlada bachayo hiranyaksha ko svarga pathayo
અર્થ:You protected and saved Prahlada, and dispatched Hiranyakashipu (to his end).
લક્ષ્મી રૂપ ધરો જગ માહીં । શ્રી નારાયણ અંગ સમાહીં ॥
Lakshmi rupa dharo jaga mahim shri narayana amga samahim
અર્થ:You took the form of Lakshmi in the world; you are merged in the body of Sri Narayana.
ક્ષીરસિન્ધુ મેં કરત વિલાસા । દયાસિન્ધુ દીજૈ મન આસા ॥
Kshirasindhu mem karata vilasa dayasindhu dijai mana asa
અર્થ:In the ocean of milk you delight; O ocean of compassion, fulfil the heart's hope.
હિંગલાજ મેં તુમ્હીં ભવાની । મહિમા અમિત ન જાત બખાની ॥
Himgalaja mem tumhim bhavani mahima amita na jata bakhani
અર્થ:In Hinglaj it is you, O Bhavani; your boundless glory cannot be told in full.
માતંગી અરુ ધૂમાવતિ માતા । ભુવનેશ્વરી બગલા સુખ દાતા ॥
Matamgi aru dhumavati mata bhuvaneshvari bagala sukha data
અર્થ:As Matangi and Mother Dhumavati; as Bhuvaneshwari and Bagala, the givers of joy.
શ્રી ભૈરવ તારા જગ તારિણી । છિન્ન ભાલ ભવ દુઃખ નિવારિણી ॥
Shri bhairava tara jaga tarini chhinna bhala bhava duhkha nivarini
અર્થ:As Sri Bhairavi and Tara, saviour of the world; as Chhinnamasta, remover of the sorrows of existence.
કેહરિ વાહન સોહ ભવાની । લાંગુર વીર ચલત અગવાની ॥
Kehari vahana soha bhavani lamgura vira chalata agavani
અર્થ:Riding upon the lion, O Bhavani; the hero Langur (Hanuman) goes before you as your escort.
કર મેં ખપ્પર ખડ્ગ વિરાજૈ । જાકો દેખ કાલ ડર ભાજૈ ॥
Kara mem khappara khadga virajai jako dekha kala dara bhajai
અર્થ:In your hand shine the skull-bowl and the sword; beholding which, even Death itself flees in fear.
સોહૈ અસ્ત્ર ઔર ત્રિશૂલા । જાતે ઉઠત શત્રુ હિય શૂલા ॥
Sohai astra aura trishula jate uthata shatru hiya shula
અર્થ:The mighty weapons and the trident also gleam; by which agony rises in the enemy's heart.
નગરકોટ મેં તુમ્હીં વિરાજત । તિહુંલોક મેં ડંકા બાજત ॥
Nagarakota mem tumhim virajata tihunloka mem damka bajata
અર્થ:In Nagarkot too you are enthroned; in the three worlds your victory-drum resounds.
શુમ્ભ નિશુમ્ભ દાનવ તુમ મારે । રક્તબીજ શંખન સંહારે ॥
Shumbha nishumbha danava tuma mare raktabija shamkhana samhare
અર્થ:You slew the demons Shumbha and Nishumbha; you destroyed Raktabija and his swarming clones.
મહિષાસુર નૃપ અતિ અભિમાની । જેહિ અઘ ભાર મહી અકુલાની ॥
Mahishasura nripa ati abhimani jehi agha bhara mahi akulani
અર્થ:The arrogant king Mahishasura — under whose burden of sin the earth groaned —
રૂપ કરાલ કાલિકા ધારા । સેન સહિત તુમ તિહિ સંહારા ॥
Rupa karala kalika dhara sena sahita tuma tihi samhara
અર્થ:Taking the dread form of Kalika, you destroyed him together with his entire army.
પરી ગાढ़ સન્તન પર જબ જબ । ભઈ સહાય માતુ તુમ તબ તબ ॥
Pari gaढ़ santana para jaba jaba bhai sahaya matu tuma taba taba
અર્થ:Whenever hardship befell the saints, you, O Mother, came to their aid time and again.
અમરપુરી અરુ બાસવ લોકા । તબ મહિમા સબ રહેં અશોકા ॥
Amarapuri aru basava loka taba mahima saba rahem ashoka
અર્થ:The immortal city and the realm of Indra — by your glory all remained free of sorrow.
જ્વાલા મેં હૈ જ્યોતિ તુમ્હારી । તુમ્હેં સદા પૂજેં નરનારી ॥
Jvala mem hai jyoti tumhari tumhem sada pujem naranari
અર્થ:In Jwalaji your flame of light burns; men and women worship you forever.
પ્રેમ ભક્તિ સે જો યશ ગાવેં । દુઃખ દારિદ્ર નિકટ નહિં આવેં ॥
Prema bhakti se jo yasha gavem duhkha daridra nikata nahim avem
અર્થ:Those who sing your glory with loving devotion — sorrow and poverty never come near them.
ધ્યાવે તુમ્હેં જો નર મન લાઈ । જન્મમરણ તાકૌ છુટિ જાઈ ॥
Dhyave tumhem jo nara mana lai janmamarana takau chhuti jai
અર્થ:Whoever meditates upon you with a focused mind — his cycle of birth and death is broken.
જોગી સુર મુનિ કહત પુકારી । યોગ ન હો બિન શક્તિ તુમ્હારી ॥
Jogi sura muni kahata pukari yoga na ho bina shakti tumhari
અર્થ:Yogis, gods and sages proclaim aloud: there is no attainment (yoga) without your Shakti.
શંકર આચારજ તપ કીનો । કામ અરુ ક્રોધ જીતિ સબ લીનો ॥
Shamkara acharaja tapa kino kama aru krodha jiti saba lino
અર્થ:Shankaracharya performed austerity; he wholly conquered lust and anger.
નિશિદિન ધ્યાન ધરો શંકર કો । કાહુ કાલ નહિં સુમિરો તુમકો ॥
Nishidina dhyana dharo shamkara ko kahu kala nahim sumiro tumako
અર્થ:Day and night he meditated upon Shankara, but at no time did he remember you.
શક્તિ રૂપ કા મરમ ન પાયો । શક્તિ ગઈ તબ મન પછિતાયો ॥
Shakti rupa ka marama na payo shakti gai taba mana pachhitayo
અર્થ:He did not grasp the secret of the Shakti-principle; when his power left him, his mind repented.
શરણાગત હુઈ કીર્તિ બખાની । જય જય જય જગદમ્બ ભવાની ॥
Sharanagata hui kirti bakhani jaya jaya jaya jagadamba bhavani
અર્થ:Taking refuge, he extolled your fame: “Victory, victory, victory to Jagadamba Bhavani!”
ભઈ પ્રસન્ન આદિ જગદમ્બા । દઈ શક્તિ નહિં કીન વિલમ્બા ॥
Bhai prasanna adi jagadamba dai shakti nahim kina vilamba
અર્થ:The primal Jagadamba was pleased, and gave back his power without delay.
મોકો માતુ કષ્ટ અતિ ઘેરો । તુમ બિન કૌન હરૈ દુઃખ મેરો ॥
Moko matu kashta ati ghero tuma bina kauna harai duhkha mero
અર્થ:“O Mother, great affliction surrounds me; without you, who will remove my sorrow?
આશા તૃષ્ણા નિપટ સતાવેં । મોહ મદાદિક સબ બિનશાવેં ॥
Asha trishna nipata satavem moha madadika saba binashavem
અર્થ:Hope and craving torment me sorely; delusion, pride and the rest — destroy them all.
શત્રુ નાશ કીજૈ મહારાની । સુમિરૌં ઇકચિત તુમ્હેં ભવાની ॥
Shatru nasha kijai maharani sumiraum ikachita tumhem bhavani
અર્થ:Destroy my enemies, O Great Queen; with single-minded focus I remember you, O Bhavani.
કરો કૃપા હે માતુ દયાલા । ઋદ્ધિસિદ્ધિ દૈ કરહુ નિહાલા ॥
Karo kripa he matu dayala riddhisiddhi dai karahu nihala
અર્થ:Show mercy, O compassionate Mother; granting prosperity and perfection, make me blessed.
જબ લગિ જિઊં દયા ફલ પાઊં । તુમ્હરો યશ મૈં સદા સુનાઊં ॥
Jaba lagi jiun daya phala paun tumharo yasha maim sada sunaun
અર્થ:As long as I live may I reap the fruit of your grace, and ever proclaim your glory.
શ્રી દુર્ગા ચાલીસા જો કોઈ ગાવૈ । સબ સુખ ભોગ પરમપદ પાવૈ ॥
Shri durga chalisa jo koi gavai saba sukha bhoga paramapada pavai
અર્થ:Whoever sings this Durga Chalisa gains every joy and attains the supreme state.
દેવીદાસ શરણ નિજ જાની । કહુ કૃપા જગદમ્બ ભવાની ॥
Devidasa sharana nija jani kahu kripa jagadamba bhavani
અર્થ:Knowing Devidas (this devotee) as one come to your refuge — show your mercy, O Jagadamba Bhavani.
શરણાગત રક્ષા કરે, ભક્ત રહે નિ શંક । મૈં આયા તેરી શરણ મેં, માતુ લિજિયે અંક ॥
Sharanagata raksha kare, bhakta rahe ni shamka maim aya teri sharana mem, matu lijiye amka
અર્થ:“Protect the one who takes refuge, that the devotee may stay fearless; I have come to your shelter, O Mother — take me into your embrace.”
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
दुर्गा चालीसा પાઠના લાભ
Invokes the protective power of Goddess Durga — destroyer of evil
Essential during Navratri (9 nights of Durga worship)
Removes fear, negativity and all forms of suffering
Grants courage, confidence and strength to face difficulties
Protects from enemies, black magic and evil forces
Fulfills wishes when chanted with sincere devotion during Navratri
दुर्गा चालीसा જપ વિધિ
Light a ghee diya before an image of Goddess Durga. Offer red flowers and kumkum. Chant the Durga Chalisa 9 times during Navratri for maximum benefit. On regular days, once daily is sufficient. Face east or north. The chalisa is especially powerful when chanted during Ashtami (8th day of Navratri).
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ दुर्गा चालीसा શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ