ದುರ್ಗೇ ದುರ್ಘಟ ಭಾರೀ
దుర్గే దుర్ఘట భారీ (మరాఠీ దేవీ ఆరతి) in Kannada · ಕನ್ನಡ
ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ/ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿ
✦ ಅರ್ಥ
ದುರ್ಗೆ ದುರ್ಘಟ ಭಾರೀ ದೇವಿ ಮಾತೆಗೆ (ದುರ್ಗ / ಭವಾನಿ / ಅಂಬೆ) ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಮರಾಠಿ ಆರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು, ಇದರ ಪಲ್ಲವಿ 'ಜಯ ದೇವಿ ಜಯ ದೇವಿ'. ಭಕ್ತನು ಅವಳಿಲ್ಲದೆ ಜೀವನವು ದಾಟಲಾಗದ ಕಷ್ಟಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ, ವೇದಗಳಿಂದಲೂ ವರ್ಣಿಸಲಾಗದ ಮಹಿಷಾಸುರ-ಮರ್ದಿನಿಯಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅವಳ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಧೂಳಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನು ತುಳಜಾಪುರದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭವಾನಿ ದೇಗುಲ ಸೇರಿದಂತೆ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಾದ್ಯಂತ ದೇವಿ ದೇಗುಲಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Traditional Marathi Devi aarti (sant-sahitya) · Traditional (signed 'Narahari' in the final verse) · Medieval
ದುರ್ಗೆ ದುರ್ಘಟ ಭಾರೀ ದೇವಿ ಮಾತೆಯ ಸಂಜೆಯ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುವ ಮರಾಠಿ ಆರತಿಗಳ ಸಂಪನ್ನ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಅದರ ಭಕ್ತನು ಅವಳ ಕೃಪೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸಂಸಾರ ಜೀವನವು ದಾಟಲಾಗದ ಕಷ್ಟ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳು, ಆರು ದರ್ಶನಗಳೂ ಅವಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ, ಆದರೂ ಅವಳು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಧಾವಿಸಿ ಬರುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕೊನೆಯ 'ನರಹರಿ' ಮುದ್ರೆ ಕವಿಯ ಮುದ್ರೆ, ಅವಳ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಒಂದು ಧೂಳಿಗೇ ತನ್ನನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಈ ಆರತಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತುಳಜಾಪುರ ಭವಾನಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ, ಅವಳು ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಕುಟುಂಬಗಳ ಪೂಜ್ಯ ಕುಲದೇವತೆ.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
ತುಳಜಾಪುರ ಭವಾನಿ ದೇವಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರಿಗೆ ತನ್ನ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಪ್ರದಾನಿಸಿದ ದೇವಿಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ. 'ದುರ್ಗೆ ದುರ್ಘಟ ಭಾರೀ'ಯಂತಹ ಅವಳ ಆರತಿಯನ್ನು ಶರಣಾಗತಿಯಿಂದ ಹಾಡುವವರು ಅಸಾಧ್ಯವೆಂದು ತೋರಿದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ತಾಯಿ ನಿವಾರಿಸುವುದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಭಕ್ತರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ.
ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪಾಠ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ದುರ್ಗೇ ದುರ್ಘಟ ಭಾರೀ ತುಜವೀಣ ಸಂಸಾರೀಂ । ಅನಾಥನಾಥೇ ಅಂಬೇ ಕರುಣಾ ವಿಸ್ತಾರೀಂ ॥ ವಾರೀಂ ವಾರೀಂ ಜನ್ಮಮರಣಾತೇಂ ವಾರೀಂ । ಹಾರೀಂ ಪಡಲೋ ಆತಾಂ ಸಂಕಟ ನಿವಾರೀಂ ॥
Durge Durghata Bhari Tujavin Samsari | Anathanathe Ambe Karuna Vistari || Vari Vari Janma-Maranate Vari | Hari Padalo Aata Sankat Nivari ||
ಅರ್ಥ:ಓ ದುರ್ಗೆ, ನೀನಿಲ್ಲದೆ ಈ ಸಂಸಾರವು ದಾಟಲಾಗದ ಕಷ್ಟಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ; ಓ ಅನಾಥರ ನಾಥೆ ಅಂಬೆ, ನಿನ್ನ ಕರುಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸು. ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ನನ್ನ ಜನ್ಮ-ಮರಣವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸು — ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೋತಿದ್ದೇನೆ, ಈಗ ಈ ಸಂಕಟವನ್ನು ನಿವಾರಿಸು.
ಜಯ ದೇವೀ ಜಯ ದೇವೀ ಜಯ ಮಹಿಷಾಸುರಮಥನೀ । ಸುರವರಈಶ್ವರವರದೇ ತಾರಕ ಸಂಜೀವನೀ ॥ ಧೃ ॥
Jai Devi Jai Devi Jai Mahishasura-Mathani | Suravara-Ishwara-Varade Taraka Sanjivani || Dhru ||
ಅರ್ಥ:ಜಯ, ಜಯ, ಓ ದೇವಿ, ಮಹಿಷಾಸುರನನ್ನು ಮಥಿಸಿದವಳೇ! ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಈಶ್ವರರಿಗೂ ವರವ ನೀಡುವವಳೇ, ತಾರಕ ಸಂಜೀವಿನಿ.
ತ್ರಿಭುವನಭುವನೀಂ ಪಾಹತಾಂ ತುಜಐಸೀ ನಾಹೀಂ । ಚಾರೀ ಶ್ರಮಲೇ ಪರಂತು ನ ಬೋಲವೇ ಕಾಂಹೀಂ ॥ ಸಾಹೀ ವಿವಾದ ಕರಿತಾಂ ಪಡಿಲೇ ಪ್ರವಾಹೀಂ । ತೇ ತೂಂ ಭಕ್ತಾಂಲಾಗೀಂ ಪಾವಸಿ ಲವಲಾಹೀಂ ॥
Tribhuvana-Bhuvani Pahata Tuj-Aisi Nahi | Chari Shramale Parantu Na Bolave Kahi || Sahi Vivad Karita Padile Pravahi | Te Tu Bhaktanlagi Paavasi Lavalahi ||
ಅರ್ಥ:ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಸಮಸ್ತ ಭುವನಗಳಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಸಮಾನರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳು ಬಳಲಿದವು ಆದರೆ ಏನೂ ಹೇಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ; ಆರು (ದರ್ಶನಗಳು) ವಾದಿಸುತ್ತಾ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಕೊಚ್ಚಿಹೋದವು — ಆದರೂ ನೀನು ಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತೀ.
ಪ್ರಸನ್ನವದನೇ ಪ್ರಸನ್ನ ಹೋಸೀ ನಿಜದಾಸಾಂ । ಕ್ಲೇಶಾಂಪಾಸುನಿ ಸೋಡವೀಂ ತೋಡೀಂ ಭವಪಾಶಾಂ ॥ ಅಂಬೇ ತುಜವಾಂಚೂನ ಕೋಣ ಪುರವೀಲ ಆಶಾ । ನರಹರಿ ತಲ್ಲಿನ ಝಾಲಾ ಪದಪಂಕಜಲೇಶಾ ॥
Prasanna-Vadane Prasanna Hosi Nijadasa | Kleshanpasuni Sodavi Todi Bhavapasha || Ambe Tujavanchun Kon Puravil Asha | Narahari Tallin Zhala Padapankaja-Lesha ||
ಅರ್ಥ:ಪ್ರಸನ್ನ ಮುಖದಿಂದ ನೀನು ನಿನ್ನ ದಾಸರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನಳಾಗುತ್ತೀ; ಕ್ಲೇಶಗಳಿಂದ ಬಿಡಿಸು, ಭವಪಾಶವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸು. ಓ ಅಂಬೆ, ನೀನಿಲ್ಲದೆ ಯಾರು ಆಸೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಾರೆ? ನರಹರಿ ನಿನ್ನ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಒಂದು ಧೂಳಿನಲ್ಲೇ ತಲ್ಲೀನನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
దుర్గే దుర్ఘట భారీ (మరాఠీ దేవీ ఆరతి) ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ದಾಟಲಾಗದ ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಅಪಾಯಗಳ ವಿರುದ್ಧ ತಾಯಿಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ
ಕರೆಯುವವರ ಬಳಿ ದೇವಿ ಶೀಘ್ರ ಬರುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾ ಧೈರ್ಯ, ಶರಣಾಗತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಾದ್ಯಂತ ದೇವಿ, ಭವಾನಿ, ಅಂಬೆ ದೇಗುಲಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಿಯವಾದ ನಿತ್ಯ ಆರತಿ
ದೇವಿಯ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಧೂಳಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯಿಂದ ವಿನಯವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ
ಸಂಕಟ, ರೋಗ ಅಥವಾ ಭಯದ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಮನಃಶಾಂತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ
ನವರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ತುಳಜಾಪುರದಂತಹ ಶಕ್ತಿಪೀಠಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯುತ
దుర్గే దుర్ఘట భారీ (మరాఠీ దేవీ ఆరతి) ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
ಈ ಆರತಿಯನ್ನು ದುರ್ಗ, ಭವಾನಿ ಅಥವಾ ಅಂಬೆಯ ವಿಗ್ರಹದ ಮುಂದೆ ದೀಪ (ಆರತಿ) ತಿರುಗಿಸುತ್ತಾ ಹಾಡಿ, ನೆರೆದ ಭಕ್ತರೊಂದಿಗೆ 'ಜಯ ದೇವಿ ಜಯ ದೇವಿ' ಪಲ್ಲವಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿ. ಇದನ್ನು ಬೆಳಗ್ಗೆ, ಸಂಜೆ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ನವರಾತ್ರಿಯ ಒಂಬತ್ತು ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ. ಇದನ್ನು ಶರಣಾದ ಹೃದಯದಿಂದ ಹಾಡಿ, ತಾಯಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿ ದಾಟಲಾಗದ ಕಷ್ಟವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವಳಾಗಿ ಶರಣು ಹೋಗುತ್ತಾ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ దుర్గే దుర్ఘట భారీ (మరాఠీ దేవీ ఆరతి)ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ