અક્રૂર સ્તુતિ
Akrura Stuti (Prayers of Akrura) in Gujarati · ગુજરાતી
તમારી ભાષા/લિપિમાં વાંચો
✦ અર્થ
અક્રૂર સ્તુતિ શ્રીમદ્ભાગવતના દશમ સ્કંધમાં (અધ્યાય 40) અક્રૂર દ્વારા ભગવાન કૃષ્ણને અર્પિત પ્રસિદ્ધ પ્રાર્થના છે; યમુનાના જળમાં કૃષ્ણનું દિવ્ય દર્શન પામી વિસ્મયથી કહેવાઈ. ઓજસ્વી શ્લોકોમાં તેઓ પ્રભુને નારાયણ, સમસ્ત કારણોના કારણ, જેમાંથી સમગ્ર સૃષ્ટિ અને એના સર્વ તત્ત્વો ઉદ્ભવે છે, અને અનંત શક્તિઓવાળા પરબ્રહ્મ રૂપે સ્તુતિ કરે છે. એ પ્રસિદ્ધ શરણાગતિ 'નમસ્તે વાસુદેવાય... પ્રપન્નં પાહિ માં પ્રભો' — 'હે પ્રભો, મેં આપનું શરણ લીધું છે, મારી રક્ષા કરો'થી પૂરી થાય છે.
ઉત્પત્તિ અને કથા
Srimad Bhagavata Purana, Canto 10, Chapter 40 (The Prayers of Akrura) · Veda Vyasa (as spoken by Akrura) · Ancient (Puranic)
જ્યારે કંસે ભક્ત અક્રૂરને કૃષ્ણ અને બલરામને વૃંદાવનથી મથુરા લાવવા મોકલ્યા, ત્યારે અક્રૂર પ્રભુના દર્શનની ઉત્કટ અભિલાષાથી ભરેલા હૃદયથી યાત્રા કરવા લાગ્યા. માર્ગમાં યમુના નદીમાં સ્નાન કરતી વખતે તેમને કૃષ્ણનું પરમ પ્રભુ નારાયણ રૂપે, શેષનાગ પર વિરાજમાન અને દિવ્ય પ્રાણીઓથી ઘેરાયેલ, અદ્ભુત દર્શન થયું. વિસ્મય અને પ્રેમથી અભિભૂત થઈને અક્રૂરે હાથ જોડીને આ સ્તુતિ કરી, કૃષ્ણને સમસ્ત કારણોના કારણ, જેમની નાભિ-કમળથી બ્રહ્મા ઉત્પન્ન થયા અને જેમના શરીરમાં સમગ્ર બ્રહ્માંડ સ્થિત છે, એ રૂપે મહિમામંડિત કર્યા. તેમણે પોતાને સંપૂર્ણ સમર્પિત કરતા, 'હે પ્રભો, હું આપની શરણમાં છું, મારી રક્ષા કરો' કહીને સમાપન કર્યું. તેમની આ પ્રાર્થના ભાગવતના મહાન ભક્તિ-સ્તોત્રોમાં સ્થાન પામે છે.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
ભાગવતમાં વર્ણિત છે કે યમુનામાં સ્નાન કરતી વખતે અક્રૂરે કૃષ્ણ અને બલરામને જળની અંદર અનંત-શેષ પર વિરાજમાન ચતુર્ભુજ નારાયણ રૂપે, બ્રહ્મા, શિવ અને દિવ્ય ઋષિઓથી સેવિત જોયા — આ દર્શન તેમને એકલા તેમની શુદ્ધ ભક્તિના પુરસ્કાર રૂપે પ્રાપ્ત થયું, જેણે તેમને આ જ પ્રાર્થના અર્પિત કરવા પ્રેર્યા.
અર્થ સહિત સંપૂર્ણ પાઠ
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
નતોઽસ્મ્યહં ત્વાખિલહેતુહેતું નારાયણં પૂરુષમાદ્યમવ્યયમ્ । યન્નાભિજાતાદરવિન્દકોશાદ્ બ્રહ્માવિરાસીદ્યત એષ લોકઃ ॥ ૧॥
nato'smy ahaṁ tvākhila-hetu-hetuṁ nārāyaṇaṁ pūruṣam ādyam avyayam | yan-nābhi-jātād aravinda-kośād brahmāvirāsīd yata eṣa lokaḥ || 1||
અર્થ:હું આપને પ્રણામ કરું છું — સમસ્ત કારણોના કારણ, નારાયણ, આદિ અને અવ્યય પરમ પુરુષ — જેમની નાભિમાંથી ઉત્પન્ન કમલકોશથી બ્રહ્મા પ્રગટ થયા અને જેમનાથી આ સમગ્ર લોક ઉત્પન્ન થયો.
ભૂસ્તોયમગ્નિઃ પવનં ખમાદિર્ મહાનજાદિર્મન ઇન્દ્રિયાણિ । સર્વેન્દ્રિયાર્થા વિબુધાશ્ચ સર્વે યે હેતવસ્તે જગતોઽઙ્ગભૂતાઃ ॥ ૨॥
bhūs toyam agniḥ pavanaṁ kham ādir mahān ajādir mana indriyāṇi | sarvendriyārthā vibudhāś ca sarve ye hetavas te jagato'ṅga-bhūtāḥ || 2||
અર્થ:પૃથ્વી, જળ, અગ્નિ, વાયુ, આકાશ અને તેમનું આદિકારણ (અહંકાર); મહત્તત્ત્વ; અજન્મા પ્રકૃતિ; મન, ઇન્દ્રિયો, ઇન્દ્રિયોના વિષય તથા સમસ્ત અધિષ્ઠાતૃ દેવતા — આ સૌ જગતના કારણ આપના જ અંગભૂત છે.
નમો વિજ્ઞાનમાત્રાય સર્વપ્રત્યયહેતવે । પુરુષેશપ્રધાનાય બ્રહ્મણેઽનન્તશક્તયે ॥ ૩॥
namo vijñāna-mātrāya sarva-pratyaya-hetave | puruṣeśa-pradhānāya brahmaṇe'nanta-śaktaye || 3||
અર્થ:આપને નમસ્કાર છે, જે વિશુદ્ધ વિજ્ઞાન (ચૈતન્ય) માત્ર છો, સમસ્ત જ્ઞાનના હેતુ છો, પુરુષ અને પ્રધાન (પ્રકૃતિ)ના સ્વામી છો — અનંત શક્તિઓવાળા એ પરબ્રહ્મને નમસ્કાર.
નમસ્તે વાસુદેવાય સર્વભૂતક્ષયાય ચ । હૃષીકેશ નમસ્તુભ્યં પ્રપન્નં પાહિ માં પ્રભો ॥ ૪॥
namas te vāsudevāya sarva-bhūta-kṣayāya ca | hṛṣīkeśa namas tubhyaṁ prapannaṁ pāhi māṁ prabho || 4||
અર્થ:હે વાસુદેવ, આપને નમસ્કાર, જે સમસ્ત ભૂતોના આશ્રય છો; હે હૃષીકેશ, આપને નમસ્કાર. હે પ્રભો, હું આપની શરણમાં છું — મારી રક્ષા કરો.
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
Akrura Stuti (Prayers of Akrura) પાઠના લાભ
પરમ પ્રભુ કૃષ્ણના નારાયણ રૂપે સમર્પણ (શરણાગતિ)ની ગંભીર પ્રાર્થના
પ્રભુને સમસ્ત કારણોના કારણ અને સમગ્ર સૃષ્ટિના સ્રોત રૂપે સ્તુત કરી જ્ઞાન અને ભક્તિને ઊંડી કરે છે
સમાપન યાચના 'પ્રપન્નં પાહિ માં પ્રભો' શરણાગતિ અને પ્રભુની રક્ષાની કામનાનો ઉત્તમ મંત્ર છે
નમ્રતા, શ્રદ્ધા તથા આ બોધ જગાડવા માટે પાઠ થાય છે કે સમસ્ત સૃષ્ટિ પ્રભુમાં સ્થિત છે
વૈષ્ણવો દ્વારા આ આદર્શ રૂપે પ્રિય કે પ્રભુનું દર્શન પામી ભક્તે કેવી રીતે પ્રાર્થના કરવી જોઈએ
ભાવથી પાઠ કરનારાઓને આધ્યાત્મિક રક્ષા, મનની શાંતિ અને ભક્તિમાં સ્થિરતા આપે છે
શ્રીમદ્ભાગવતની એક પ્રામાણિક શાસ્ત્રીય સ્તુતિ, જે એને મહાન પવિત્રતા આપે છે
Akrura Stuti (Prayers of Akrura) જપ વિધિ
શ્રીમદ્ભાગવતના આ શ્લોકોનો શ્રદ્ધાપૂર્વક પાઠ કરો, આદર્શ રૂપે કૃષ્ણ કે વિષ્ણુની મૂર્તિ સમક્ષ. એમના અર્થ પર ચિંતન કરો — કે પ્રભુ સમસ્ત કારણોના કારણ છે અને સમસ્ત સૃષ્ટિ તેમનું શરીર છે — અને 'પ્રપન્નં પાહિ માં પ્રભો' કહીને સાચા ભાવથી શરણાગત થઈને સમાપ્ત કરો. આ પ્રાર્થનાનો પાઠ નિત્ય પૂજાના અંગ રૂપે અથવા જ્યારે પણ પ્રભુની રક્ષા અને સમર્પણ-ભાવની કામના હોય, કરી શકાય. એને ધીરે-ધીરે, પ્રભુની મહિમા અને તેમના પર પોતાની નિર્ભરતાના ધ્યાન રૂપે પાઠ કરવો ઉચિત છે.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ Akrura Stuti (Prayers of Akrura) શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ