దశశ్లోకీ (నిర్వాణ దశకమ్)
Dashashloki (Nirvana Dashakam) in Telugu · తెలుగు
మూలం & కథ
Ascribed to Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · Classical
The Dashashloki (Nirvana Dashakam) is traditionally ascribed to Adi Shankaracharya. Adi Shankaracharya’s ten verses of the highest non-dual truth — "I am not earth nor water, fire nor air nor space… I am Shiva alone, the one auspicious Reality, pure consciousness and bliss."
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
It is said that to recite the Dashashloki (Nirvana Dashakam) with a sincere and devoted heart is to draw near to the grace of the divine, which never forsakes those who lovingly call upon it.
మంత్రం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ఓం తత్ సత్। భుజఙ్గప్రయాత । ॥ అథ దశశ్లోకీ ॥ న భూమిర్న తోయం న తేజో న వాయుః న ఖం నేన్ద్రియం వా న తేషాం సమూహః । అనేకాన్తికత్వాత్ సుషుప్త్యేకసిద్ధః (అనైకాన్తికత్వాత్) తదేకోఽవశిష్టః శివః కేవలోఽహమ్ ॥ ౧॥ న మాతా పితా వా న దేవా న లోకా న వేదా న యజ్ఞా న తీర్థం బ్రువన్తి । సుషుప్తౌ నిరస్తాతిశూన్యాత్మకత్వాత్ తదేకోఽవశిష్టః శివః కేవలోఽహమ్ ॥ ౩॥ న చోర్ధ్వం న చాధో న చాన్తర్న బాహ్యం న మధ్యం న తిర్యఙ్ న పూర్వాఽపరా దిక్ । వియద్వ్యాపకత్వాదఖణ్డైకరూపః తదేకోఽవశిష్టః శివః కేవలోఽహమ్ ॥ ౫॥ న శాస్తా న శాస్త్రం న శిష్యో న శిక్షా న చ త్వం న చాహం న చాయం ప్రపఞ్చః । స్వరూపావబోధో వికల్పాసహిష్ణుః తదేకోఽవశిష్టః శివః కేవలోఽహమ్ ॥ ౭॥ అపి వ్యాపకత్వాత్ హితత్త్వప్రయోగాత్ (వ్యాపకత్వాద్ధితత్త్వ) స్వతః సిద్ధభావాదనన్యాశ్రయత్వాత్ । జగత్ తుచ్ఛమేతత్ సమస్తం తదన్యత్ తదేకోఽవశిష్టః శివః కేవలోఽహమ్ ॥ ౯॥ ॥ ఇతి శ్రీమద్ శంకరాచార్యవిరచితం దశశ్లోకీ అథవా నిర్వాణదశకస్తోత్రం సమాప్తం ॥
oṃ tat sat| bhujaṅgaprayāta | || atha daśaślokī || na bhūmirna toyaṃ na tejo na vāyuḥ na khaṃ nendriyaṃ vā na teṣāṃ samūhaḥ | anekāntikatvāt suṣuptyekasiddhaḥ (anaikāntikatvāt) tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 1|| na mātā pitā vā na devā na lokā na vedā na yajñā na tīrthaṃ bruvanti | suṣuptau nirastātiśūnyātmakatvāt tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 3|| na cordhvaṃ na cādho na cāntarna bāhyaṃ na madhyaṃ na tiryaṅ na pūrvā'parā dik | viyadvyāpakatvādakhaṇḍaikarūpaḥ tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 5|| na śāstā na śāstraṃ na śiṣyo na śikṣā na ca tvaṃ na cāhaṃ na cāyaṃ prapañcaḥ | svarūpāvabodho vikalpāsahiṣṇuḥ tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 7|| api vyāpakatvāt hitattvaprayogāt (vyāpakatvāddhitattva) svataḥ siddhabhāvādananyāśrayatvāt | jagat tucchametat samastaṃ tadanyat tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 9|| || iti śrīmad śaṃkarācāryaviracitaṃ daśaślokī athavā nirvāṇadaśakastotraṃ samāptaṃ ||
అర్థం:Adi Shankaracharya’s ten verses of the highest non-dual truth — "I am not earth nor water, fire nor air nor space… I am Shiva alone, the one auspicious Reality, pure consciousness and bliss."
Dashashloki (Nirvana Dashakam) పారాయణ ప్రయోజనాలు
Recitation of the Dashashloki (Nirvana Dashakam) is held to bring the grace, blessings and protection of the deity.
Cultivates devotion, calms the mind and steadies the heart in the Lord’s remembrance.
Most auspicious on Mondays, and during Maha Shivaratri and Shravan.
A treasured Sanskrit hymn, suitable for daily recitation with faith.
Dashashloki (Nirvana Dashakam) పారాయణ విధి
Bathe and sit facing east or north before an image of the deity. Light a lamp and recite the Dashashloki (Nirvana Dashakam) slowly and with devotion. It may be chanted daily, or especially on Mondays and during Maha Shivaratri and Shravan.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి Dashashloki (Nirvana Dashakam)ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి