ఆరతీ కుంజబిహారీ కీ
Krishna Aarti — Aarti Kunj Bihari Ki in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
'ఆరతీ కుంజ్ బిహారీ కీ' శ్రీకృష్ణుని అత్యంత ప్రియమైన ఆరతులలో ఒకటి, బృందావనపు బాంకే బిహారీ మహిమను గానం చేస్తుంది. ఇది కృష్ణుని సుందర స్వరూపాన్ని — నెమలి కిరీటం, వేణువు, శ్యామ వర్ణం, కస్తూరి తిలకం — సజీవంగా వర్ణిస్తుంది. దీనిని గానం చేయడం వలన ఇల్లు దివ్య ప్రేమతో నిండుతుంది, మోహం, దుఃఖం తొలగుతాయి.
మూలం & కథ
Braj bhakti tradition, Vrindavan · Unknown (folk composition from Braj region) · Medieval period, likely 16th-17th century
ఈ ఆరతి బ్రజ్ ప్రాంతపు సమృద్ధ భక్తి సంస్కృతి నుండి ఉద్భవించింది — కృష్ణుని బాల్య భూమి. బృందావనపు ఆలయాలు, ముఖ్యంగా ప్రసిద్ధ బాంకే బిహారీ ఆలయం, శతాబ్దాలుగా ఈ ఆరతిని గానం చేస్తున్నాయి. 'కుంజ్ బిహారీ' అనే పదం స్వయంగా బాంకే బిహారీ ఆలయపు దేవత పేరు, దీనిని తాన్సేన్ గురువైన స్వామి హరిదాస్ స్థాపించారు. ఈ ఆరతి కృష్ణుని సజీవ చిత్రాన్ని గీస్తుంది — నెమలి కిరీటం, వేణువు, శ్యామ వర్ణం, కస్తూరి తిలకం — భక్తుని ప్రభువు సమస్త సౌందర్యంలో ధ్యానించమని ఆహ్వానిస్తూ.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
బృందావనపు బాంకే బిహారీ ఆలయం, ఈ ఆరతి ఉద్భవించిన చోటు, తన చమత్కారిక విగ్రహానికి ప్రసిద్ధి. కుంజ్ బిహారీ విగ్రహం 16వ శతాబ్దంలో స్వామి హరిదాస్ భక్తి గానం సమయంలో స్వయంగా ఆవిర్భవించిందని చెబుతారు. దేవత చూపు ఎంత ప్రబలమైనదంటే విగ్రహం ముందున్న తెరను పదేపదే తెరిచి మూస్తారు — దేవతతో దీర్ఘకాలం కంటి సంబంధం పెట్టుకుంటే దివ్యానందంలో మూర్ఛపోవచ్చని భక్తులు నమ్ముతారు. లెక్కలేనంత మంది భక్తులు ఆరతి సమయంలో దేవత దర్శనం పొందినప్పుడు ప్రేమ, ఆనందపు ప్రబల తరంగాన్ని అనుభవిస్తామని చెబుతారు.
వింటూ పఠించండి
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ఆరతీ కుంజబిహారీ కీ। శ్రీ గిరిధర కృష్ణమురారీ కీ॥
Aarti Kunj Bihari Ki Shri Giridhar Krishna Murari Ki
అర్థం:కుంజబిహారీ ఆరతి చేయండి — వృందావన కుంజాలలో విహరించేవాడు. శ్రీ గిరిధర కృష్ణ మురారీది.
గలే మేం బైజంతీ మాలా। బజావై మురలీ మధుర బాలా॥ శ్రవణ మేం కుణ్డల ఝలకాలా। నంద కే ఆనంద నందలాలా॥ గగన సమ అంగ కాంతి కాలీ। రాధికా చమక రహీ ఆలీ॥ లతన మేం ఠాఢ़ే బనమాలీ। భ్రమర సీ అలక, కస్తూరీ తిలక లాలీ॥
Gale Mein Baijanti Mala Bajaave Murali Madhur Bala Shravan Mein Kundal Jhalakala Nand Ke Aanand Nandlala Gagan Sam Ang Kanti Kali Radhika Chamak Rahi Aali Latan Mein Thaade Banmali Bhramar Si Alak, Kasturi Tilak Lali
అర్థం:ఆయన మెడలో బైజంతి పూల మాల వేలాడుతోంది. అందమైన బాలుడు మధురమైన మురళి వాయిస్తాడు. చెవులలో కుండలాలు మెరుస్తాయి. ఆయన నందుని ఆనందమైన నందలాలుడు. ఆయన శరీరం ఆకాశంలా శ్యామలంగా మెరుస్తుంది. ఆయన పక్కన రాధిక శోభిస్తోంది, ఓ సఖీ. వనపూల మాల ధరించినవాడు తీగల మధ్య నిలిచి ఉన్నాడు. ఆయన ముంగురులు తుమ్మెదల వలె ఉన్నాయి, కస్తూరి తిలకం, ఎర్రని పెదవులతో.
ఆరతీ కుంజబిహారీ కీ। శ్రీ గిరిధర కృష్ణమురారీ కీ॥
Aarti Kunj Bihari Ki Shri Giridhar Krishna Murari Ki
అర్థం:కుంజబిహారీ ఆరతి చేయండి — శ్రీ గిరిధర కృష్ణ మురారీది.
కనకమయ మోర ముకుట బిలసై। దేవతా దరసన కో తరసేం॥ గగన సోం సుమన రాసి బరసై। హాథన మేం వేణు బిరాజై॥ భ్రమర సీ అలక, కస్తూరీ తిలక లాలీ॥
Kanakmay Mor Mukut Bilasai Devata Darsan Ko Tarsein Gagan Son Suman Rasi Barsai Hathan Mein Venu Birajai Bhramar Si Alak, Kasturi Tilak Lali
అర్థం:శిరస్సుపై బంగారు నెమలి కిరీటం శోభిస్తోంది. దేవతలు కూడా ఆయన దర్శనం కోసం తపిస్తారు. ఆకాశం నుండి పూల వర్షం కురుస్తుంది. ఆయన చేతులలో మురళి శోభిస్తోంది. ఆయన ముంగురులు తుమ్మెదల వలె ఉన్నాయి, కస్తూరి తిలకం, ఎర్రని పెదవులతో.
ఆరతీ కుంజబిహారీ కీ। శ్రీ గిరిధర కృష్ణమురారీ కీ॥
Aarti Kunj Bihari Ki Shri Giridhar Krishna Murari Ki
అర్థం:కుంజబిహారీ ఆరతి చేయండి — శ్రీ గిరిధర కృష్ణ మురారీది.
ఛప్పన భోగ ఛత్తీస వ్యంజన। సురపతిన కో భీ మన భావన॥ చౌంసఠ యోగినీ నాచత గగన। ఛిన ఛిన భోగ లగావత సఖన॥ భ్రమర సీ అలక, కస్తూరీ తిలక లాలీ॥
Chhappan Bhog Chhattis Vyanjan Surpatin Ko Bhi Man Bhavan Chaunsath Yogini Nachat Gagan Chhin Chhin Bhog Lagavat Sakhan Bhramar Si Alak, Kasturi Tilak Lali
అర్థం:ఏభై ఆరు భోగాలు, ముప్పై ఆరు వంటకాలు — దేవరాజు ఇంద్రునికి కూడా మనోహరం. అరవై నాలుగు యోగినులు ఆకాశంలో నృత్యం చేస్తారు. క్షణక్షణం సఖులు ఆయనకు భోగం సమర్పిస్తారు. ఆయన ముంగురులు తుమ్మెదల వలె ఉన్నాయి, కస్తూరి తిలకం, ఎర్రని పెదవులతో.
ఆరతీ కుంజబిహారీ కీ। శ్రీ గిరిధర కృష్ణమురారీ కీ॥
Aarti Kunj Bihari Ki Shri Giridhar Krishna Murari Ki
అర్థం:కుంజబిహారీ ఆరతి చేయండి — శ్రీ గిరిధర కృష్ణ మురారీది.
జహాం తే ప్రకట భఈ గంగా। సకల మన హారిణి శ్రీ గంగా॥ స్మరణ తే హోత మోహ భంగా। బసీ మేరే నందలాల కే సంగా॥ భ్రమర సీ అలక, కస్తూరీ తిలక లాలీ॥
Jahan Te Prakat Bhai Ganga Sakal Man Harini Shri Ganga Smaran Te Hot Moh Bhanga Basi Mere Nandlal Ke Sanga Bhramar Si Alak, Kasturi Tilak Lali
అర్థం:ఎవరి పాదాల నుండి పవిత్ర గంగ ఆవిర్భవించిందో — సకల మనస్సులను హరించే శ్రీ గంగ. ఆయనను స్మరించడం వల్ల ప్రాపంచిక మోహం నశిస్తుంది. ఆమె ఎల్లప్పుడూ నా నందలాలుని తోడుగా ఉంటుంది. ఆయన ముంగురులు తుమ్మెదల వలె ఉన్నాయి, కస్తూరి తిలకం, ఎర్రని పెదవులతో.
ఆరతీ కుంజబిహారీ కీ। శ్రీ గిరిధర కృష్ణమురారీ కీ॥
Aarti Kunj Bihari Ki Shri Giridhar Krishna Murari Ki
అర్థం:కుంజబిహారీ ఆరతి చేయండి — శ్రీ గిరిధర కృష్ణ మురారీది.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
Krishna Aarti — Aarti Kunj Bihari Ki పారాయణ ప్రయోజనాలు
ఈ ఆరతిని గానం చేయడం వలన కృష్ణుని అనుగ్రహం ఆవాహన అవుతుంది, ఇల్లు దివ్య ప్రేమతో నిండుతుంది
మోహం, దుఃఖం, లౌకిక భ్రాంతిని (మోహాన్ని) తొలగిస్తుంది
కృష్ణుని సుందర స్వరూప స్మరణ ద్వారా మనసుకు శాంతి, ఆనందం తెస్తుంది
సంప్రదాయికంగా భారతదేశం అంతటా కృష్ణ ఆలయాలలో ప్రతిరోజూ సాయంత్రం గానం చేయబడుతుంది
భక్తిని దృఢపరచి, దైవంతో సంబంధాన్ని లోతుగా చేస్తుంది
పరిసరాలను శుద్ధి చేసే పవిత్ర వాతావరణాన్ని సృష్టిస్తుంది
ఇది రాధ, కృష్ణుల ఆశీర్వాదాన్ని కలిసి ఆకర్షిస్తుందని చెబుతారు
Krishna Aarti — Aarti Kunj Bihari Ki పారాయణ విధి
ఒక పళ్ళెంలో దీపం లేదా కర్పూరం వెలిగించండి. కృష్ణుని విగ్రహం లేదా చిత్రం ముందు నిలబడండి. ఆరతి గానం చేస్తూ వెలుగుతున్న పళ్ళెంను దేవత ముందు మెల్లగా ప్రదక్షిణ దిశలో తిప్పండి. వీలైతే మరో చేత్తో గంట మోగించండి. చివరిలో అక్కడున్న అందరికీ జ్యోతిని అర్పించండి. ఈ ఆరతిని జన్మాష్టమి ఉత్సవాలలో అర్ధరాత్రి కూడా గానం చేయవచ్చు.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి Krishna Aarti — Aarti Kunj Bihari Kiను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి