ଘାଲୀନ ଲୋଟାଂଗଣ
घालीन लोटांगण in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଘାଲୀନ ଲୋଟାଙ୍ଗଣ ମରାଠୀ ପୂଜାର ପ୍ରିୟ ସମାପନ-ପ୍ରାର୍ଥନା, ଯାହା ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ସାରା ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆରତୀର ଶେଷରେ ଗାନ କରାଯାଏ। ଏହା ସନ୍ଥ ନାମଦେବଙ୍କ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭକ୍ତିର ପଦରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ — ଲୋଟାଙ୍ଗଣ, ଦର୍ଶନ, ଆଲିଙ୍ଗନ ଓ ପୂଜନ — ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସଂସ୍କୃତ ଶ୍ଳୋକ 'ତ୍ୱମେବ ମାତା' (ତୁମେ ହିଁ ମାତା, ପିତା, ସର୍ବସ୍ୱ) ଓ 'କାୟେନ ବାଚା' (ମୋର ସର୍ବ କର୍ମ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ) ସହିତ ଯୋଡ଼ି ହୁଏ। ଏମାନେ ମିଳି ପୂଜାର ଶେଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ପଣର ସୁନ୍ଦର ଭାବ ରଚନା କରନ୍ତି।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Marathi aarti tradition (Varkari sampradaya); opening verse by Sant Namdev · Sant Namdev (opening verse); traditional Sanskrit shlokas · 13th century CE and later
ଘାଲୀନ ଲୋଟାଙ୍ଗଣ ସମସ୍ତ ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ପୂଜାର ସାର୍ବଭୌମ ସମାପନ-ପ୍ରାର୍ଥନା ହୋଇଯାଇଛି। ଏହାର ପ୍ରଥମ ପଦ ସନ୍ଥ ନାମଦେବଙ୍କର, ଯିଏ ବୟନକାର-ସନ୍ଥ ଓ ଜ୍ଞାନେଶ୍ୱରଙ୍କ ସହଯୋଗୀ ଥିଲେ, ଭକ୍ତିର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବ ଢାଳି ଦେଲେ — ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଲୋଟାଙ୍ଗଣ କରିବା, ଦେଖିବା, ଆଲିଙ୍ଗନ କରିବା, ପୂଜା କରିବା ଓ ଆରତୀ କରିବା। ଏହା ସହିତ ଯୋଡ଼ି ହୁଏ ସନାତନ ସଂସ୍କୃତ ଶ୍ଳୋକ 'ତ୍ୱମେବ ମାତା' ଯାହା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସମ୍ବନ୍ଧ ଘୋଷଣା କରେ, ଏବଂ 'କାୟେନ ବାଚା' ଯାହା ନିଜର ସର୍ବ କର୍ମ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆରତୀର ଶେଷରେ ଗାନ କରାଯାଇ ଏହା ବିଧିବତ୍ ପୂଜାକୁ ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ ଆତ୍ମ-ସମର୍ପଣରେ ପରିଣତ କରେ।
✦ ଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ପରି
କୁହାଯାଏ ଯେ ବିଠ୍ଠଲ ତାଙ୍କ ଭକ୍ତ ନାମଦେବଙ୍କୁ ଏତେ ପ୍ରେମ କରୁଥିଲେ ଯେ ଯେତେବେଳେ ବାଳକ ନାମଦେବ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତିମାକୁ ଭୋଗ ଅର୍ପଣ କଲେ, ସେତେବେଳେ ବିଠ୍ଠଲ ପ୍ରକୃତରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇ ତାହା ଭୋଜନ କଲେ। ଏପରି ଆତ୍ମୀୟତା 'ଘାଲୀନ ଲୋଟାଙ୍ଗଣ'ରେ ନିଃଶ୍ୱାସ ନିଏ, ଯାହାର ସମାପନ-ସମର୍ପଣ ଭକ୍ତମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ଦିନର ପ୍ରତ୍ୟେକ କର୍ମକୁ ନାରାୟଣଙ୍କ ଚରଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚାଏ।
ଅର୍ଥ ସହିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ ପାଠ
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ଘାଲୀନ ଲୋଟାଂଗଣ ଵଂଦୀନ ଚରଣ । ଡୋଳ୍ଯାଂନୀ ପାହୀନ ରୂପ ତୁଝେ ॥ ପ୍ରେମେ ଆଲିଂଗିନ ଆନଂଦେ ପୂଜିନ । ଭାଵେ ଓଵାଳୀନ ମ୍ହଣେ ନାମା ॥
Ghalin Lotangan Vandin Charan | Dolyanni Pahin Roop Tuze || Preme Aalingin Aanande Poojin | Bhave Ovalin Mhane Nama ||
ଅର୍ଥ:ମୁଁ ସାଷ୍ଟାଙ୍ଗ ଲୋଟାଙ୍ଗଣ କରିବି ଏବଂ ତୁମ ଚରଣରେ ବନ୍ଦନା କରିବି; ମୋ ଆଖିରେ ତୁମ ରୂପ ଦେଖିବି। ପ୍ରେମରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରିବି, ଆନନ୍ଦରେ ପୂଜା କରିବି, ଏବଂ ଭାବପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଆରତୀ କରିବି — ବୋଲି ନାମା (ନାମଦେବ) କୁହନ୍ତି।
ତ୍ଵମେଵ ମାତା ଚ ପିତା ତ୍ଵମେଵ । ତ୍ଵମେଵ ବଂଧୁଶ୍ଚ ସଖା ତ୍ଵମେଵ ॥ ତ୍ଵମେଵ ଵିଦ୍ଯା ଦ୍ରଵିଣଂ ତ୍ଵମେଵ । ତ୍ଵମେଵ ସର୍ଵଂ ମମ ଦେଵଦେଵ ॥
Tvameva Mata Cha Pita Tvameva | Tvameva Bandhushcha Sakha Tvameva || Tvameva Vidya Dravinam Tvameva | Tvameva Sarvam Mama Deva-Deva ||
ଅର୍ଥ:ତୁମେ ହିଁ ମୋର ମାତା ଏବଂ ତୁମେ ହିଁ ପିତା; ତୁମେ ହିଁ ବନ୍ଧୁ ଏବଂ ତୁମେ ହିଁ ସଖା; ତୁମେ ହିଁ ବିଦ୍ୟା ଏବଂ ତୁମେ ହିଁ ଧନ; ତୁମେ ହିଁ ମୋର ସର୍ବସ୍ୱ, ହେ ଦେବଦେବ।
କାଯେନ ଵାଚା ମନସେନ୍ଦ୍ରିଯୈର୍ଵା । ବୁଦ୍ଧ୍ଯାତ୍ମନା ଵା ପ୍ରକୃତେଃ ସ୍ଵଭାଵାତ୍ ॥ କରୋମି ଯଦ୍ଯତ୍ସକଲଂ ପରସ୍ମୈ । ନାରାଯଣାଯେତି ସମର୍ପଯାମି ॥
Kayena Vacha Manasendriyairva | Buddhyatmana Va Prakriteh Svabhavat || Karomi Yadyat-Sakalam Parasmai | Narayanayeti Samarpayami ||
ଅର୍ଥ:ଶରୀରରେ, ବାଣୀରେ, ମନ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟରେ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଆତ୍ମାରେ, ଅଥବା ପ୍ରକୃତିର ସ୍ୱଭାବରେ — ଯାହା କିଛି ମୁଁ କରେ, ତାହା ସମସ୍ତ ପରମାତ୍ମା ନାରାୟଣଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରେ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
घालीन लोटांगण ପାଠର ଲାଭ
ଯେ କୌଣସି ପୂଜାକୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତି ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ପଣର ଭାବରେ ସମ୍ପନ୍ନ କରେ
ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ମାତା, ପିତା, ସଖା ଓ ନିଜର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଶ୍ରୟ ରୂପେ ପ୍ରକାଶ କରେ
ଶରୀର, ବାଣୀ ଓ ମନର ସର୍ବ କର୍ମ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରି ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ପବିତ୍ର କରେ
ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ସାରା ଘର ଓ ମନ୍ଦିରରେ ଆରତୀର ଶେଷରେ ସର୍ବତ୍ର ପ୍ରିୟ ଓ ଗାନ କରାଯାଏ
ବିନମ୍ରତା, ଭକ୍ତି ଓ ସମର୍ପଣ (ଅର୍ପଣ)ର ଭାବ ବିକଶିତ କରେ
ଛୋଟ, ସୁନ୍ଦର ଓ ସର୍ବ ବୟସର ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ସହଜରେ ଶିଖିବା ଯୋଗ୍ୟ
घालीन लोटांगण ପାଠ ବିଧି
ଆରତୀର ଠିକ୍ ଶେଷରେ, ଦେବତାଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ଆରତୀ ଅର୍ପିତ ହୋଇଗଲା ପରେ, ହାତ ଯୋଡ଼ି ଠିଆ ହୋଇ 'ଘାଲୀନ ଲୋଟାଙ୍ଗଣ' ଗାନ କରନ୍ତୁ। ନାମଦେବଙ୍କ ମରାଠୀ ପଦରୁ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତୁ, ତା'ପରେ ସଂସ୍କୃତ 'ତ୍ୱମେବ ମାତା' ଓ 'କାୟେନ ବାଚା', ସାଷ୍ଟାଙ୍ଗ ପ୍ରଣାମ କରୁ କରୁ ଏବଂ ନିଜର ସର୍ବ କର୍ମ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରୁ କରୁ। ଏହା ବାରକରୀ ଓ ବ୍ୟାପକ ମରାଠୀ ପରମ୍ପରାରେ ପୂଜାକୁ ସମ୍ପନ୍ନ କରୁଥିବା ଭକ୍ତିର ସେହି ପ୍ରଥାଗତ ମୁଦ୍ରା।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ घालीन लोटांगण ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ