ಹರಿವರಾಸನಮ್
हरिवरासनम् in Kannada · ಕನ್ನಡ
ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ/ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿ
✦ ಅರ್ಥ
ಹರಿವರಾಸನಂ ಭಗವಾನ್ ಅಯ್ಯಪ್ಪ — ಹರಿ (ವಿಷ್ಣು) ಮತ್ತು ಹರ (ಶಿವ) ಮಗ — ಶರಣು ಬೇಡುವ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕವೂ 'ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ' — 'ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಬೇಡುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಶಬರಿಮಲೆಯಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ ದೇವಾಲಯದ ಬಾಗಿಲುಗಳು ಮುಚ್ಚುವಾಗ ಹಾಡುವ 'ಉರಕ್ಕ ಪಾಟ್ಟು' (ನಿದ್ರಾ ಗೀತೆ).
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Devotional Sanskrit stotra to Lord Ayyappa; sung as the nightly closing prayer at Sabarimala · Attributed to Kambakudi Kulathur Srinivasa Iyer · Traditional; popularised in the 20th century
ಅಯ್ಯಪ್ಪ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜ, ವಿಷ್ಣು (ಮೋಹಿನಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ) ಮತ್ತು ಶಿವನ ಐಕ್ಯದಿಂದ ಜನಿಸಿದವ — ಹಿಂದೂ ಭಕ್ತಿಯ ಎರಡು ಮಹಾ ಧಾರೆಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುತ್ತಾ. ಹರಿವರಾಸನಂ ಶಬರಿಮಲೆಯಲ್ಲಿ 'ಉರಕ್ಕ ಪಾಟ್ಟು' ಆಗಿ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಭಗವಂತನನ್ನು ನಿದ್ರೆಗೊಳಿಸುವ ಲಾಲಿ: ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಮಂದವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ದೀಪ ತಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ರಾತ್ರಿಗಾಗಿ ಬಾಗಿಲುಗಳು ಮುಚ್ಚಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಕೆ. ಜೆ. ಯೇಸುದಾಸ್ ಧ್ವನಿಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಪಂಚದೆಲ್ಲೆಡೆ ತಲುಪಿ, ಇದು ಪ್ರತಿ ಅಯ್ಯಪ್ಪ ಭಕ್ತನ ಸಂಕೇತ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಾಗಿದೆ.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
ಕಠಿಣ ೪೧ ದಿನಗಳ ವ್ರತವನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ಶಬರಿಮಲೆ ಏರುವ ಯಾತ್ರಿಕರು ರಾತ್ರಿಯ ಹರಿವರಾಸನವನ್ನು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿ ಕ್ಷಣವೆಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ — ಇಡೀ ಬೆಟ್ಟ ನಿಶ್ಶಬ್ದವಾಗುತ್ತದೆ, ಈ ಮೃದು ಸ್ತೋತ್ರ ಸಾವಿರಾರು ಜನರನ್ನು ಭಗವಂತನ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಮೂಹಿಕ ಶರಣಾಗತಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೊಂದಿಗೆ ದಿನವನ್ನು ಮುಗಿಸುವುದು ಆಳವಾದ, ನಿಶ್ಚಿಂತ ನಿದ್ರೆಯನ್ನೂ ಅಯ್ಯಪ್ಪನ ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಭಾವವನ್ನೂ ತರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಕ್ತರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪಾಠ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ಹರಿವರಾಸನಂ ವಿಶ್ವಮೋಹನಂ ಹರಿದಧೀಶ್ವರಂ ಆರಾಧ್ಯಪಾದುಕಮ್। ಅರಿವಿಮರ್ದನಂ ನಿತ್ಯನರ್ತನಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Harivarasanam Vishwamohanam Haridadhishwaram Aradhyapadukam Arivimardanam Nityanartanam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಹರಿಹರಾತ್ಮಜನ (ಅಯ್ಯಪ್ಪನ) ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ಹರಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತವನು, ವಿಶ್ವವನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುವವನು, ಆರಾಧ್ಯ ಪಾದುಕೆಗಳುಳ್ಳವನು, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಸದಾ ಆನಂದ ನರ್ತನದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾದವನು.
ಶರಣಕೀರ್ತನಂ ಶಕ್ತಮಾನಸಂ ಭಜನಮಾನಸಂ ನರ್ತನಾಲಸಮ್। ಅರುಣಭಾಸುರಂ ಭೂತನಾಯಕಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Sharanakirtanam Shaktamanasam Bhajanamanasam Nartanalasam Arunabhasuram Bhutanayakam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — 'ಶರಣಂ' ಕೀರ್ತನೆಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುವವನು, ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ನೆಲೆಸಿರುವವನು, ಅರುಣೋದಯದಂತೆ ದೀಪ್ತಿಮಂತನು, ಸಮಸ್ತ ಭೂತಗಳ ನಾಯಕನು.
ಪ್ರಣಯಸತ್ಯಕಂ ಪ್ರಾಣನಾಯಕಂ ಪ್ರಣತಕಲ್ಪಕಂ ಸುಪ್ರಭಾಞ್ಚಿತಮ್। ಪ್ರಣವಮನ್ದಿರಂ ಕೀರ್ತನಪ್ರಿಯಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Pranayasatyakam Prananayakam Pranatakalpakam Suprabhanchitam Pranavamandiram Kirtanapriyam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ನಿಜ ಪ್ರೇಮದ ಸ್ವರೂಪನು, ಪ್ರಾಣಗಳ ನಾಯಕನು, ನಮಿಸುವವರ ಬಯಕೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವವನು, ಸದಾ ಸುಪ್ರಭೆಯಿಂದ ಬೆಳಗುವವನು, ಪ್ರಣವದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವನು, ಕೀರ್ತನಪ್ರಿಯನು.
ತುರಗವಾಹನಂ ಸುನ್ದರಾನನಂ ವರಗದಾಯುಧಂ ದೇವವರ್ಣಿತಮ್। ಗುರುಕೃಪಾಕರಂ ಕೀರ್ತನಪ್ರಿಯಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Turagavahanam Sundarananam Varagadayudham Devavarnitam Gurukripakaram Kirtanapriyam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ಅಶ್ವ ವಾಹನನು, ಸುಂದರ ಮುಖವುಳ್ಳವನು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗದಾಯುಧನು, ದೇವತೆಗಳಿಂದ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಡುವವನು, ಗುರು ಕೃಪೆಯನ್ನು ಕರುಣಿಸುವವನು, ಕೀರ್ತನಪ್ರಿಯನು.
ತ್ರಿಭುವನಾರ್ಚಿತಂ ದೇವತಾತ್ಮಕಂ ತ್ರಿನಯನಂ ಪ್ರಭುಂ ದಿವ್ಯದೇಶಿಕಮ್। ತ್ರಿದಶಪೂಜಿತಂ ಚಿನ್ತಿತಪ್ರದಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Tribhuvanarchitam Devatatmakam Trinayanam Prabhum Divyadeshikam Tridashapujitam Chintitapradam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವವನು, ದೇವತೆಗಳ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪನು, ತ್ರಿನಯನನು, ದಿವ್ಯ ದೇಶಿಕನು (ಗುರು), ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವವನು, ಚಿಂತಿಸಿದ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವವನು.
ಭವಭಯಾಪಹಂ ಭಾವುಕಾವಹಂ ಭುವನಮೋಹನಂ ಭೂತಿಭೂಷಣಮ್। ಧವಲವಾಹನಂ ದಿವ್ಯವಾರಣಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Bhavabhayapaham Bhavukavaham Bhuvanamohanam Bhutibhushanam Dhavalavahanam Divyavaranam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ಸಂಸಾರ ಭಯವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನು, ಮಂಗಳವನ್ನು ತರುವವನು, ಭುವನಗಳನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುವವನು, ವಿಭೂತಿಯಿಂದ ಅಲಂಕೃತನು, ಶ್ವೇತ ವಾಹನನು, ದಿವ್ಯ ಗಜವುಳ್ಳವನು.
ಕಲಮೃದುಸ್ಮಿತಂ ಸುನ್ದರಾನನಂ ಕಲಭಕೋಮಲಂ ಗಾತ್ರಮೋಹನಮ್। ಕಲಭಕೇಸರೀ ವಾಜಿವಾಹನಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Kalamridusmitam Sundarananam Kalabhakomalam Gatramohanam Kalabhakesari Vajivahanam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ಮಧುರ ಮಂದಸ್ಮಿತವುಳ್ಳವನು, ಸುಂದರ ಮುಖವುಳ್ಳವನು, ಗಜಶಿಶುವಿನಂತೆ ಕೋಮಲನು, ಮನೋಹರ ಅವಯವಗಳುಳ್ಳವನು, ಸಿಂಹ ಸದೃಶನು, ಅಶ್ವ ವಾಹನನು.
ಶ್ರಿತಜನಪ್ರಿಯಂ ಚಿನ್ತಿತಪ್ರದಂ ಶ್ರುತಿವಿಭೂಷಣಂ ಸಾಧುಜೀವನಮ್। ಶ್ರುತಿಮನೋಹರಂ ಗೀತಲಾಲಸಂ ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ॥
Shritajanapriyam Chintitapradam Shrutivibhushanam Sadhujivanam Shrutimanoharam Gitalalasam Hariharatmajam Devamashraye
ಅರ್ಥ:ನಾನು ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತೇನೆ — ಶರಣಾಗತರಿಗೆ ಪ್ರಿಯನು, ಚಿಂತಿಸಿದ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವವನು, ವೇದಗಳ ಆಭರಣನು, ಸಾಧುಗಳ ಜೀವನನು, ಶ್ರುತಿಯಂತೆ ಮನೋಹರನು, ಗೀತಪ್ರಿಯನು.
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
हरिवरासनम् ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
'ಉರಕ್ಕ ಪಾಟ್ಟು' (ನಿದ್ರಾ ಗೀತೆ) — ಪ್ರತಿದಿನ ರಾತ್ರಿ ಶಬರಿಮಲೆಯ ಬಾಗಿಲುಗಳು ಮುಚ್ಚುವಾಗ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹರಿ (ವಿಷ್ಣು) ಮತ್ತು ಹರ (ಶಿವ) ಮಗನಾದ ಭಗವಾನ್ ಅಯ್ಯಪ್ಪನಿಗೆ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಶರಣಾಗತಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.
ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕವೂ 'ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ' — 'ಆ ದೇವನ ಶರಣು ಬೇಡುತ್ತೇನೆ'ಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಮಧುರ ಮತ್ತು ನಿಧಾನ — ದಿನವನ್ನು ಶರಣಾಗತಿಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಸಲು ಒಂದು ಉತ್ತಮ ರಾತ್ರಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.
ಕೆ. ಜೆ. ಯೇಸುದಾಸ್ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಅಮರ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಯ್ಯಪ್ಪ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ.
हरिवरासनम् ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
ಇದನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮೃದುವಾಗಿ ಹಾಡಿ, ಶರಣಾಗತಿಯ ಲಾಲಿಯಂತೆ, ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು 'ಹರಿಹರಾತ್ಮಜಂ ದೇವಮಾಶ್ರಯೇ'ಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯಲು ಬಿಡಿ. ಇದು ಶಬರಿಮಲೆಯಲ್ಲಿ ದಿನದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ದೀಪ ಮಂದವಾಗಿ ಭಗವಂತನನ್ನು ನಿದ್ರೆಗೊಳಿಸುವಾಗ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ — ಹಾಗೆಯೇ ಇದನ್ನು ನಿದ್ರೆಗೆ ಮುನ್ನ ಕೊನೆಯ ಕರ್ಮವಾಗಿ ಹಾಡಿ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ हरिवरासनम्ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ