ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾ ੧.੨੮ — ਕ੍ਰਿਪਯਾ ਪਰਯਾऽऽਵਿਸ਼੍ਟੋ
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൨൮ — കൃപയാ പരയാആവിഷ്ടോ in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਵਿਲਾਪ ਦਾ ਆਰੰਭ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸਵਜਨਾਂ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਇਕੱਠੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਡੂੰਘੀ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ੋਕ ਨਾਲ ਅਭਿਭੂਤ ਅਰਜੁਨ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਸ਼ੋਕ ਦਾ ਉਹ ਲੰਮਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਆਪਣੇ ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਵਿਥਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ -- ਉਹੀ ਵਿਸ਼ਾਦ ਜੋ ਸਮੁੱਚੇ ਗੀਤਾ-ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 28 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
ਪਹਿਲੇ ਅਧਿਆਇ 'ਅਰਜੁਨ ਵਿਸ਼ਾਦ ਯੋਗ' ਵਿੱਚ, ਦੋਵੇਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰ ਕੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਵਜਨਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕੇ ਅਰਜੁਨ ਕਰੁਣਾ ਅਤੇ ਸ਼ੋਕ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੋਕ ਨਾਲ ਅਭਿਭੂਤ ਅਰਜੁਨ ਕਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਇਹ ਸੰਜੈ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ -- ਇਹੀ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਗੀਤਾ-ਉਪਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਲਾਪ ਦਾ ਆਰੰਭ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਸੰਤ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਗੀਤਾ ਠੀਕ ਇਸੇ ਲਈ ਉਪਦੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਇੰਨਾ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ -- ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਦਿਵ੍ਯ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਕੋਮਲ ਹੋਏ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸਹਿਜੇ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਉਹ ਪ੍ਰੇਮ ਸਹੀ ਸਮਝ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਵੇ।
ਮੰਤਰ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਅਰ੍ਜੁਨ ਉਵਾਚ ਕ੍ਰਿਪਯਾ ਪਰਯਾऽऽਵਿਸ਼੍ਟੋ ਵਿਸ਼ੀਦਨ੍ਨਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍। ਦ੍ਰਿਸ਼੍ਟ੍ਵੇਮਂ ਸ੍ਵਜਨਂ ਕ੍ਰਿਸ਼੍ਣ ਯੁਯੁਤ੍ਸੁਂ ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਮ੍॥
arjuna uvācha dṛiṣhṭvemaṁ sva-janaṁ kṛiṣhṇa yuyutsuṁ samupasthitam
ਅਰਥ:ਸੰਜੈ ਨੇ ਕਿਹਾ -- ਡੂੰਘੀ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ੋਕਾਕੁਲ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ -- ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ! ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਆਪਣੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਜਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ...
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൨൮ — കൃപയാ പരയാആവിഷ്ടോ ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਕੋਮਲ, ਕਰੁਣਾਮਈ ਹਿਰਦੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਰੁਣਾ ਭਾਵੇਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ
ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਦਿਲੋਂ ਕੀਤੀ ਬੇਨਤੀ ਦੇ ਆਰੰਭ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ ਤੋਂ ਸ਼ੋਕ ਕਿਵੇਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼ੋਕ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੇ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜਵਾਬ ਲਈ ਪਿਛੋਕੜ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਆਪਣੀ ਵਿਥਾ ਨੂੰ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਅੱਗੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ
ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൨൮ — കൃപയാ പരയാആവിഷ്ടോ ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪੜ੍ਹੋ, ਅਤੇ ਉਸ ਕਰੁਣਾ ਅਤੇ ਸ਼ੋਕ ਨੂੰ ਅਨੁਭਵ ਕਰੋ ਜੋ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਬੋਲਦੇ ਸਮੇਂ ਅਭਿਭੂਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਚਿੰਤਨ ਕਰੋ ਕਿ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕੋਮਲਤਾ, ਜਦ ਤੱਕ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਕਿਵੇਂ ਭਰਮ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਦੇ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਅਧਿਆਇ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਣ ਦਿਓ, ਜਿੱਥੇ ਭਗਵਾਨ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਸ਼ੋਕ ਦਾ ਜਵਾਬ ਮੁਕਤੀਦਾਇਕ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീത ൧.൨൮ — കൃപയാ പരയാആവിഷ്ടോ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ