బిల్వాష్టకమ్
बिल्वाष्टकम् in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
బిల్వాష్టకం శివునికి బిల్వపత్రాలను సమర్పించేటప్పుడు పఠించే ఎనిమిది శ్లోకాల స్తోత్రం — ప్రతి శ్లోకం 'ఏకబిల్వం శివార్పణం'తో ముగుస్తుంది. భక్తితో సమర్పించిన ఒక బిల్వపత్రం మూడు జన్మల పాపాలను తొలగించి మహా యజ్ఞాల పుణ్యాన్ని ఇస్తుందని ఇది చెబుతుంది. శ్రావణం, సోమవారం, ప్రదోషం, మహాశివరాత్రిలో దీనికి ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యత.
మూలం & కథ
Traditional Shaiva stotra · Traditional (attributed in the Shaiva canon) · Ancient / medieval
బిల్వాష్టకం బిల్వపత్రాలను సమర్పించేటప్పుడు పఠించే సంప్రదాయ స్తోత్రం — శివపూజలో బిల్వపత్రం అత్యుత్తమ పత్రంగా పరిగణించబడుతుంది. భోళానాథుడైన శివుడు అత్యంత సులభంగా ప్రసన్నుడయ్యే దేవుడని, ప్రేమతో సమర్పించిన ఒక బిల్వపత్రంతోనే సంతోషిస్తాడని పురాణాల్లో వ్యాపించిన నమ్మకాన్ని ఇది వ్యక్తం చేస్తుంది. ప్రతిగా ఆయన అత్యంత ఖరీదైన యజ్ఞం కంటే ఎన్నో రెట్లు అధికమైన ఆశీర్వాదాలను ప్రసాదిస్తాడు.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
శివపురాణం ఇటువంటి భక్తుల కథలతో నిండి ఉంది — తెలియకుండానే పూజించిన వేటగాళ్ళతో సహా — రాత్రంతా శివలింగంపై బిల్వపత్రాలు రాలనిచ్చి ముక్తి పొందినవారు. బిల్వాష్టకం ఈ వాగ్దానాన్నే నిక్షిప్తం చేస్తుంది: భక్తితో సమర్పించిన ఒక వినమ్ర పత్రం వేయి యజ్ఞాల కంటే భారమైనది, ఆత్మను శివలోకానికి తీసుకువెళుతుంది.
వింటూ పఠించండి
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
త్రిదలం త్రిగుణాకారం త్రినేత్రం చ త్రియాయుధమ్ । త్రిజన్మపాపసంహారం ఏకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౧॥
Tridalam trigunakaram trinetram cha triyayudham Trijanmapapasamharam ekabilvam shivarpanam
అర్థం:ఒకటిలో మూడు ఆకులు, స్వభావంలో మూడింతలు (మూడు గుణాలు), శివుని మూడు కన్నులు మరియు మూడు ఆయుధాల వంటిది, మూడు జన్మల పాపాలను నశింపజేసేది — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
త్రిశాఖైః బిల్వపత్రైశ్చ హ్యచ్ఛిద్రైః కోమలైః శుభైః । శివపూజాం కరిష్యామి హ్యేకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౨॥
Trishakhaih bilvapatraishcha hyachchhidraih komalaih shubhaih Shivapujam karishyami hyekabilvam shivarpanam
అర్థం:త్రిదళ బిల్వ పత్రాలతో, అఖండంగా, మృదువుగా, శుభప్రదంగా ఉన్నవాటితో, నేను శివుని పూజ చేస్తాను — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
అఖణ్డ బిల్వ పత్రేణ పూజితే నన్దికేశ్వరే । శుద్ధ్యన్తి సర్వపాపేభ్యో హ్యేకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౩॥
Akhanda bilva patrena pujite nandikeshvare Shuddhyanti sarvapapebhyo hyekabilvam shivarpanam
అర్థం:నందికేశ్వరుని (శివుని) అఖండ బిల్వ పత్రంతో పూజించినప్పుడు, మనిషి అన్ని పాపాల నుండి విముక్తుడవుతాడు — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
శాలిగ్రామ శిలామేకాం విప్రాణాం జాతు చార్పయేత్ । సోమయజ్ఞ మహాపుణ్యం ఏకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౪॥
Shaligrama shilamekam vipranam jatu charpayet Somayajna mahapunyam ekabilvam shivarpanam
అర్థం:బ్రాహ్మణులకు శాలగ్రామ శిలను దానం చేయడంతో, సోమయాగపు మహాపుణ్యంతో సమానమైనది — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
దన్తికోటి సహస్రాణి వాజపేయ శతాని చ । కోటికన్యా మహాదానం ఏకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౫॥
Dantikoti sahasrani vajapeya shatani cha Kotikanya mahadanam ekabilvam shivarpanam
అర్థం:వేయి కోట్ల ఏనుగులను దానం చేయడం, వంద వాజపేయ యాగాలు, కోటి కన్యాదానపు మహాదానంతో సమానమైనది — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
లక్ష్మ్యాస్తనుత ఉత్పన్నం మహాదేవస్య చ ప్రియమ్ । బిల్వవృక్షం ప్రయచ్ఛామి హ్యేకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౬॥
Lakshmyastanuta utpannam mahadevasya cha priyam Bilvavriksham prayachchhami hyekabilvam shivarpanam
అర్థం:లక్ష్మీదేవి శరీరం నుండి జన్మించి, మహాదేవునికి అత్యంత ప్రియమైన ఈ బిల్వ వృక్షాన్ని నేను సమర్పిస్తున్నాను — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
దర్శనం బిల్వవృక్షస్య స్పర్శనం పాపనాశనమ్ । అఘోరపాపసంహారం ఏకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౭॥
Darshanam bilvavrikshasya sparshanam papanashanam Aghorapapasamharam ekabilvam shivarpanam
అర్థం:బిల్వ వృక్షపు దర్శనం, దాని స్పర్శ పాపాన్ని నశింపజేస్తాయి; ఇది ఘోర (అఘోర) పాపాలను సైతం నశింపజేస్తుంది — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
కాశీక్షేత్రనివాసం చ కాలభైరవదర్శనమ్ । ప్రయాగమాధవం దృష్ట్వా హ్యేకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥
Kashikshetranivasam cha kalabhairavadarshanam Prayagamadhavam drishtva hyekabilvam shivarpanam
అర్థం:ఇది పవిత్ర కాశీలో నివాసాన్ని, కాలభైరవుని దర్శనాన్ని, ప్రయాగలో మాధవుని దర్శనాన్ని ప్రసాదిస్తుంది — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
మూలతో బ్రహ్మరూపాయ మధ్యతో విష్ణురూపిణే । అగ్రతః శివరూపాయ హ్యేకబిల్వం శివార్పణమ్ ॥ ౮॥
Mulato brahmarupaya madhyato vishnurupine Agratah shivarupaya hyekabilvam shivarpanam
అర్థం:దాని మూలంలో బ్రహ్మ రూపం, మధ్యలో విష్ణు రూపం, చివరన శివ రూపం ఉన్నాయి — ఈ ఒక్క బిల్వ పత్రాన్ని నేను శివునికి సమర్పిస్తున్నాను.
బిల్వాష్టకమిదం పుణ్యం యః పఠేత్ శివసన్నిధౌ । సర్వపాప వినిర్ముక్తః శివలోకమవాప్నుయాత్ ॥
Bilvashtakamidam punyam yah pathet shivasannidhau Sarvapapa vinirmuktah shivalokamavapnuyat
అర్థం:శివుని సన్నిధిలో ఈ పవిత్ర బిల్వాష్టకాన్ని పఠించేవాడు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తుడై శివలోకాన్ని పొందుతాడు.
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
बिल्वाष्टकम् పారాయణ ప్రయోజనాలు
శివలింగానికి బిల్వపత్రాలను సమర్పించేటప్పుడు పఠిస్తారు — ప్రతి పత్రం మూడు జన్మల పాపాలను కడిగివేస్తుందని చెబుతారు.
శివునికి సమర్పించిన ఒక బిల్వపత్రం మహా యజ్ఞాలకు, విశాల దానాలకు సమానమైన పుణ్యం ఇస్తుందని బిల్వాష్టకం చెబుతుంది.
బిల్వవృక్ష దర్శనం, స్పర్శ కూడా పాపాలను, ఘోర (అఘోర) పాపాలను కూడా నశింపజేస్తాయి.
కాశీ నివాసాన్ని, కాలభైరవ దర్శనాన్ని, చివరికి శివలోకాన్ని ప్రసాదిస్తుందని వాగ్దానం చేస్తుంది.
శ్రావణ మాసం, సోమవారం, ప్రదోషం, మహాశివరాత్రిలో ప్రత్యేకంగా ఫలదాయకం.
చిన్నది, సులభమైనది కావడంతో నిత్య శివపూజ, అభిషేకంలో సులభంగా పఠించవచ్చు.
बिल्वाष्टकम् పారాయణ విధి
తాజా, అఖండ, త్రిదళ బిల్వపత్రాలను శివలింగానికి సమర్పిస్తూ బిల్వాష్టకాన్ని పఠించండి, వీలైతే ప్రతి శ్లోకంతో ఒక పత్రం. పూర్తిగా, మృదువుగా, రంధ్రాలు లేని పత్రాలను ఎంచుకుని, వాటి నున్నని వైపు లింగాన్ని తాకేలా ఉంచండి. నీటితో, ప్రశాంత భక్తియుత మనస్సుతో సమర్పించి చివరగా 'ఓం నమః శివాయ' అనండి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి बिल्वाष्टकम्ను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి