ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਰ੍ਤਿਹਰੇ ਪ੍ਰਸੀਦ
ଦେବି ପ୍ରପନ୍ନାର୍ତିହରେ ପ୍ରସୀଦ in Punjabi (Gurmukhi) · ਪੰਜਾਬੀ
ਆਪਣੀ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ
✦ ਅਰਥ
ਇਹ ਸ਼ਲੋਕ ਦੁਰਗਾ ਸਪਤਸ਼ਤੀ (ਦੇਵੀ ਮਾਹਾਤਮਯ) ਦੇ ਗਿਆਰ੍ਹਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਰਾਇਣੀ ਸਤੁਤੀ ਦੇ ਆਰੰਭਿਕ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁੰਭ-ਵਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਗਾਇਆ। 'ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਪੰਨਾਰਤਿਹਰੇ ਪ੍ਰਸੀਦ' ਦੇਵੀ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਣਾਗਤਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਹਰਨ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਜਲ ਦਾ ਆਧਾਰ, ਅਨੰਤ ਵੈਸ਼ਣਵੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਬੀਜ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਹੇਤੁ ਦੱਸਦੀ ਹੈ।
ਉਤਪਤੀ ਅਤੇ ਕਥਾ
Durga Saptashati (Devi Mahatmyam) Chapter 11 — Narayani Stuti, verses 2-4; from the Markandeya Purana · Sage Markandeya (traditional) · Ancient (the Devi Mahatmyam is dated to c. 5th-6th century CE)
ਦੇਵੀ ਮਾਹਾਤਮਯ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੁਰ ਭਰਾ ਸ਼ੁੰਭ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਜਿੱਤ ਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਊਰਜਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਕੇ ਦੇਵੀ ਨੇ ਨਿਸ਼ੁੰਭ, ਰਕਤਬੀਜ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਸ਼ੁੰਭ ਦਾ ਵਧ ਕੀਤਾ। ਮਹਾਨ ਅਸੁਰ ਡਿੱਗਣ 'ਤੇ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ — ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਖਿੜੇ ਮੁੱਖ ਵਾਲੇ — ਕ੍ਰਿਤੱਗਤਾ ਨਾਲ ਨਾਰਾਇਣੀ ਸਤੁਤੀ ਗਾਉਣ ਲੱਗੇ, ਜੋ 'ਸ਼ਰਣਾਗਤਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਹਰਨ ਵਾਲੀ' ਪ੍ਰਤੀ ਇਸ ਬੇਨਤੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
✦ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ
ਪਰੰਪਰਾ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵੀ ਮਾਹਾਤਮਯ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਦਾ ਆਪਣਾ ਵਚਨ — ਕਿ ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਹੀ ਗੰਭੀਰਤਮ ਬਿਪਤਾਵਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਪ੍ਰਪੰਨਾਰਤਿਹਰੇ' ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਭਗਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੰਕਟ ਜਾਂ ਸੋਗ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪਾਠ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭਾਰ ਦਾ ਤੇਜ਼, ਲਗਭਗ ਪ੍ਰਤੱਖ ਉਪਸ਼ਮਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਤਾ ਸ਼ਰਣਾਗਤ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਕਿਰਪਾ ਮੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੂਰਾ ਪਾਠ
ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੰਗਤੀ ਜਾਂ ▶ ਬਟਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਸੁਣੋ
ਦੇਵਿ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨਾਰ੍ਤਿਹਰੇ ਪ੍ਰਸੀਦ ਪ੍ਰਸੀਦ ਮਾਤਰ੍ਜਗਤੋऽਖਿਲਸ੍ਯ । ਪ੍ਰਸੀਦ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਿ ਪਾਹਿ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਤ੍ਵਮੀਸ਼੍ਵਰੀ ਦੇਵਿ ਚਰਾਚਰਸ੍ਯ ॥
devi prapannārtihare prasīda prasīda mātarjagato'khilasya prasīda viśveśvari pāhi viśvaṃ tvamīśvarī devi carācarasya
ਅਰਥ:ਹੇ ਸ਼ਰਣਾਗਤਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਹਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ! ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ; ਹੇ ਸਮੁੱਚੇ ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਤਾ! ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ; ਹੇ ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਵਰੀ! ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ — ਹੇ ਦੇਵੀ! ਚਰਾਚਰ ਦੀ ਈਸ਼ਵਰੀ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ।
ਆਧਾਰਭੂਤਾ ਜਗਤਸ੍ਤ੍ਵਮੇਕਾ ਮਹੀਸ੍ਵਰੂਪੇਣ ਯਤਃ ਸ੍ਥਿਤਾਸਿ । ਅਪਾਂ ਸ੍ਵਰੂਪਸ੍ਥਿਤਯਾ ਤ੍ਵਯੈਤ- ਦਾਪ੍ਯਾਯਤੇ ਕ੍ਰਿਤ੍ਸ੍ਨਮਲਙ੍ਘ੍ਯਵੀਰ੍ਯੇ ॥
ādhārabhūtā jagatastvamekā mahīsvarūpeṇa yataḥ sthitāsi apāṃ svarūpasthitayā tvayaita- dāpyāyate kṛtsnamalaṅghyavīrye
ਅਰਥ:ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਇਕੱਲੇ ਜਗਤ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੋ; ਅਤੇ ਜਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਸਭ ਪੋਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਅਲੰਘ ਵੀਰਜ ਵਾਲੀ!
ਤ੍ਵਂ ਵੈਸ਼੍ਣਵੀਸ਼ਕ੍ਤਿਰਨਨ੍ਤਵੀਰ੍ਯਾ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਬੀਜਂ ਪਰਮਾਸਿ ਮਾਯਾ । ਸਮ੍ਮੋਹਿਤਂ ਦੇਵਿ ਸਮਸ੍ਤਮੇਤਤ੍ ਤ੍ਵਂ ਵੈ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਭੁਵਿ ਮੁਕ੍ਤਿਹੇਤੁਃ ॥
tvaṃ vaiṣṇavīśaktiranantavīryā viśvasya bījaṃ paramāsi māyā sammohitaṃ devi samastametat tvaṃ vai prasannā bhuvi muktihetuḥ
ਅਰਥ:ਤੁਸੀਂ ਅਨੰਤ ਵੀਰਜ ਵਾਲੀ ਵੈਸ਼ਣਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਬੀਜ ਅਤੇ ਪਰਮ ਮਾਇਆ ਹੋ। ਹੇ ਦੇਵੀ! ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਸਮੁੱਚਾ ਜਗਤ ਮੋਹਿਤ ਹੈ; ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ 'ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਹੇਤੁ ਬਣਦੇ ਹੋ।
ਸ਼ਬਦ-ਸ਼ਬਦ ਅਰਥ
ਉਚਾਰਨ ਸੁਣਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
ଦେବି ପ୍ରପନ୍ନାର୍ତିହରେ ପ୍ରସୀଦ ਪਾਠ ਦੇ ਲਾਭ
ਜੋ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਮਾਤਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਆਵਾਹਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਰਣਾਗਤ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਅਤੇ ਕਸ਼ਟ (ਆਰਤਿ) ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵੀ ਸਮੁੱਚੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਤ ਹੈ।
ਮਾਤਾ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਣਾਗਤੀ (ਪ੍ਰੇਮਪੂਰਵਕ ਸਮਰਪਣ) ਦਾ ਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨਵਰਾਤਰੀ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਸਪਤਸ਼ਤੀ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣੀ ਸਤੁਤੀ ਦੇ ਅੰਗ ਵਜੋਂ ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੇਵੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੂੰ ਸਾਧਕ ਵੱਲ ਮੋੜ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਹੇਤੁ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਅਜਿਹਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ଦେବି ପ୍ରପନ୍ନାର୍ତିହରେ ପ୍ରସୀଦ ਪਾਠ ਵਿਧੀ
ਬਲਦੇ ਦੀਵੇ ਨਾਲ ਦੁਰਗਾ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਜਾਂ ਯੰਤਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠੋ। 'ੴ' ਅਤੇ 'ਪ੍ਰਸੀਦ' ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਪੂਰਨ ਸਮਰਪਣ ਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਨਾਰਾਇਣੀ ਸਤੁਤੀ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰੋ। ਇਹ ਅਕਸਰ ਸੰਪੂਰਨ ਦੁਰਗਾ ਸਪਤਸ਼ਤੀ ਪਾਠ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਮਾਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਦਿਲੋਂ ਉੱਠੀ ਬੇਨਤੀ ਵਜੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 'ਪ੍ਰਪੰਨਾਰਤਿਹਰੇ' — ਜੋ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਦੀ ਪੀੜਾ ਹਰਦੇ ਹਨ — ਦੇ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਕੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪਾਠ ਕਰੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ
ॐ
ਪੂਰਾ ଦେବି ପ୍ରପନ୍ନାର୍ତିହରେ ପ୍ରସୀଦ ਸ਼ਲੋਕ-ਦਰ-ਸ਼ਲੋਕ ਅਰਥ ਸਹਿਤ ਪੜ੍ਹੋ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਠ ਵੇਖੋ