राम चालीसा Meaning — Line by Line
राम चालीसा
Every verse and every word explained in English & Hindi
Meaning — Line by Line
Every verse of राम चालीसा with its Hindi meaning. Tap any word to hear it, or ▶ to recite the verse.
Jump to a verse ▾
- Doha 1. Shri raghubira bhakta hitakari
- Doha 2. Nishi dina dhyana dharai jo koi
- Chaupai 1. Dhyana dharem shivaji mana mamhi
- Chaupai 2. Duta tumhara vira hanumana
- Chaupai 3. Jaya, jaya, jaya raghunatha kripala
- Chaupai 4. Tuva bhujadanda prachanda kripala
- Chaupai 5. Tuma anatha ke natha gosaim
- Chaupai 6. Brahmadika tava para na pavaim
- Chaupai 7. Chariu bheda bharata haim sakhi
- Chaupai 8. Guna gavata sharada mana mahim
- Chaupai 9. Nama tumhara leta jo koi
- Chaupai 10. Rama nama hai aparampara
- Chaupai 11. Ganapati nama tumharo linho
- Chaupai 12. Shesha ratata nita nama tumhara
- Chaupai 13. Phula samana rahata so bhara
- Chaupai 14. Bharata nama tumharo ura dharo
- Chaupai 15. Nama shatruhana hridaya prakasha
- Chaupai 16. Lakhana tumhare ajnakari
- Chaupai 17. Tate rana jite nahim koi
- Chaupai 18. Mahalakshmi dhara avatara
- Chaupai 19. Sita rama punita gayo
- Chaupai 20. Ghata som prakata bhai so ai
- Chaupai 21. Jo tumhare nita pamva palotata
- Chaupai 22. Siddhi atharaha mamgalakari
- Chaupai 23. Aurahu jo aneka prabhutai
- Chaupai 24. Ichchha te kotina samsara
- Chaupai 25. Jo tumhare charanana chita lavai
- Chaupai 26. Sunahu rama tuma tata hamare
- Chaupai 27. Tumahim deva kula deva hamare
- Chaupai 28. Jo kuchha ho so tumahim raja
- Chaupai 29. Rama atma poshana hare
- Chaupai 30. Jaya jaya jaya prabhu jyoti svarupa
- Chaupai 31. Satya satya jaya satyavrata svami
- Chaupai 32. Satya bhajana tumharo jo gavai
- Chaupai 33. Satya shapatha gauripati kinhim
- Chaupai 34. Jnana hridaya do jnana svarupa
- Chaupai 35. Dhanya dhanya tuma dhanya pratapa
- Chaupai 36. Satya shuddha devana mukha gaya
- Chaupai 37. Satya satya tuma satya sanatana
- Chaupai 38. Yako patha kare jo koi
- Chaupai 39. Avagamana mitai tihi kera
- Chaupai 40. Aura asa mana mem jo hoi
- Chaupai 41. Tinahum kala dhyana jo lyavai
- Chaupai 42. Saga patra so bhoga lagavai
- Chaupai 43. Anta samaya raghubara pura jai
- Chaupai 44. Shri haridasa kahai aru gavai
- Chaupai 45. Sata divasa jo nema kara,patha kare chita laya
- Closing Doha. Rama chalisa jo padha़e,rama charana chita laya
Shri raghubira bhakta hitakari
श्री रघुबीर भक्त हितकारी। सुनि लीजै प्रभु अरज हमारी॥
Shri raghubira bhakta hitakari Suni lijai prabhu araja hamari
Meaningहे श्री रघुवीर (राम), भक्तों के हितकारी, हे प्रभु, हमारी यह विनम्र विनती सुन लीजिए।
Nishi dina dhyana dharai jo koi
निशि दिन ध्यान धरै जो कोई। ता सम भक्त और नहीं होई॥
Nishi dina dhyana dharai jo koi Ta sama bhakta aura nahim hoi
Meaningजो कोई दिन-रात आपका ध्यान धरता है — उसके समान और कोई भक्त नहीं होता।
Dhyana dharem shivaji mana mamhi
ध्यान धरें शिवजी मन मांही। ब्रह्मा, इन्द्र पार नहीं पाहीं॥
Dhyana dharem shivaji mana mamhi Brahma, indra para nahim pahim
Meaningशिव स्वयं अपने हृदय में आपका ध्यान धरते हैं; ब्रह्मा और इन्द्र भी आपका पार नहीं पाते।
Duta tumhara vira hanumana
दूत तुम्हार वीर हनुमाना। जासु प्रभाव तिहुं पुर जाना॥
Duta tumhara vira hanumana Jasu prabhava tihum pura jana
Meaningआपके दूत वीर हनुमान हैं, जिनका प्रभाव तीनों लोकों में जाना जाता है।
Jaya, jaya, jaya raghunatha kripala
जय, जय, जय रघुनाथ कृपाला। सदा करो संतन प्रतिपाला॥
Jaya, jaya, jaya raghunatha kripala Sada karo samtana pratipala
Meaningजय, जय, जय हे कृपालु रघुनाथ; सदा सन्तों का पालन करो।
Tuva bhujadanda prachanda kripala
तुव भुजदण्ड प्रचण्ड कृपाला। रावण मारि सुरन प्रतिपाला॥
Tuva bhujadanda prachanda kripala Ravana mari surana pratipala
Meaningआपकी भुजाएँ प्रचण्ड हैं, हे दयालु; रावण का वध करके आपने देवताओं की रक्षा की।
Tuma anatha ke natha gosaim
तुम अनाथ के नाथ गोसाईं। दीनन के हो सदा सहाई॥
Tuma anatha ke natha gosaim Dinana ke ho sada sahai
Meaningआप अनाथों के नाथ हैं, हे स्वामी; सदा दीनों के सहायक हैं।
Brahmadika tava para na pavaim
ब्रह्मादिक तव पार न पावैं। सदा ईश तुम्हरो यश गावैं॥
Brahmadika tava para na pavaim Sada isha tumharo yasha gavaim
Meaningब्रह्मा और देवता आपका पार नहीं पाते; सदा, हे ईश, वे आपका यश गाते हैं।
Chariu bheda bharata haim sakhi
चारिउ भेद भरत हैं साखी। तुम भक्तन की लज्जा राखी॥
Chariu bheda bharata haim sakhi Tuma bhaktana ki lajja rakhi
Meaningचारों वेद साक्षी हैं; आप अपने भक्तों की लाज रखते हैं।
Guna gavata sharada mana mahim
गुण गावत शारद मन माहीं। सुरपति ताको पार न पाहिं॥
Guna gavata sharada mana mahim Surapati tako para na pahim
Meaningशारदा (सरस्वती) अपने हृदय में आपके गुण गाती हैं, फिर भी इन्द्र भी आपका पार नहीं पाते।
Nama tumhara leta jo koi
नाम तुम्हार लेत जो कोई। ता सम धन्य और नहीं होई॥
Nama tumhara leta jo koi Ta sama dhanya aura nahim hoi
Meaningजो कोई आपका नाम लेता है — उससे अधिक धन्य और कोई नहीं।
Rama nama hai aparampara
राम नाम है अपरम्पारा। चारिहु वेदन जाहि पुकारा॥
Rama nama hai aparampara Charihu vedana jahi pukara
Meaningराम का नाम अपरम्पार है; चारों वेद इसे पुकारते हैं।
Ganapati nama tumharo linho
गणपति नाम तुम्हारो लीन्हो। तिनको प्रथम पूज्य तुम कीन्हो॥
Ganapati nama tumharo linho Tinako prathama pujya tuma kinho
Meaningआपने गणपति (गणेश) का नाम धारण किया और उन्हें प्रथम पूज्य बनाया।
Shesha ratata nita nama tumhara
शेष रटत नित नाम तुम्हारा। महि को भार शीश पर धारा॥
Shesha ratata nita nama tumhara Mahi ko bhara shisha para dhara
Meaningशेष (नाग) सदा आपका नाम रटते हैं, अपने शीश पर पृथ्वी का भार धारण करते हुए।
Phula samana rahata so bhara
फूल समान रहत सो भारा। पावत कोऊ न तुम्हरो पारा॥
Phula samana rahata so bhara Pavata kou na tumharo para
Meaningवह भार उनके लिए फूल के समान हल्का रहता है; फिर भी कोई आपका पार नहीं पाता।
Bharata nama tumharo ura dharo
भरत नाम तुम्हरो उर धारो। तासों कबहूं न रण में हारो॥
Bharata nama tumharo ura dharo Tasom kabahum na rana mem haro
Meaningभरत का नाम अपने हृदय में धारण करो, और आप युद्ध में कभी पराजित नहीं होंगे।
Nama shatruhana hridaya prakasha
नाम शत्रुहन हृदय प्रकाशा। सुमिरत होत शत्रु कर नाशा॥
Nama shatruhana hridaya prakasha Sumirata hota shatru kara nasha
Meaningशत्रुघ्न का नाम हृदय में प्रकाशित होता है; उसका स्मरण करने से शत्रु का नाश होता है।
Lakhana tumhare ajnakari
लखन तुम्हारे आज्ञाकारी। सदा करत सन्तन रखवारी॥
Lakhana tumhare ajnakari Sada karata santana rakhavari
Meaningलक्ष्मण आपके आज्ञाकारी हैं, सदा सन्तों की रखवाली करते हैं।
Tate rana jite nahim koi
ताते रण जीते नहिं कोई। युद्ध जुरे यमहूं किन होई॥
Tate rana jite nahim koi Yuddha jure yamahum kina hoi
Meaningइसलिए युद्ध में उनसे कोई नहीं जीत सकता, चाहे यम स्वयं युद्ध में जुट जाएँ।
Mahalakshmi dhara avatara
महालक्ष्मी धर अवतारा। सब विधि करत पाप को छारा॥
Mahalakshmi dhara avatara Saba vidhi karata papa ko chhara
Meaningमहालक्ष्मी ने (सीता रूप में) अवतार लिया और हर प्रकार से पाप को छार (राख) कर दिया।
Sita rama punita gayo
सीता राम पुनीता गायो। भुवनेश्वरी प्रभाव दिखायो॥
Sita rama punita gayo Bhuvaneshvari prabhava dikhayo
Meaningसीता और राम पवित्र रूप में गाए गए; उन्होंने भुवनेश्वरी का प्रभाव दिखाया।
Ghata som prakata bhai so ai
घट सों प्रकट भई सो आई। जाको देखत चन्द्र लजाई॥
Ghata som prakata bhai so ai Jako dekhata chandra lajai
Meaningवे पृथ्वी (घट) से प्रकट हुईं, जिन्हें देखकर चन्द्रमा भी लजा जाता है।
Jo tumhare nita pamva palotata
जो तुम्हरे नित पांव पलोटत। नवो निद्धि चरणन में लोटत॥
Jo tumhare nita pamva palotata Navo niddhi charanana mem lotata
Meaningजो सदा आपके चरण दबाते हैं — नौ निधियाँ उनके चरणों में लोटती हैं।
Siddhi atharaha mamgalakari
सिद्धि अठारह मंगलकारी। सो तुम पर जावै बलिहारी॥
Siddhi atharaha mamgalakari So tuma para javai balihari
Meaningअठारह मंगलकारी सिद्धियाँ सदा आपकी भक्ति पर बलिहार जाती हैं।
Aurahu jo aneka prabhutai
औरहु जो अनेक प्रभुताई। सो सीतापति तुमहिं बनाई॥
Aurahu jo aneka prabhutai So sitapati tumahim banai
Meaningऔर जो भी अन्य प्रभुताएँ हैं, हे सीतापति, वे सब आपने ही बनाई हैं।
Ichchha te kotina samsara
इच्छा ते कोटिन संसारा। रचत न लागत पल की बारा॥
Ichchha te kotina samsara Rachata na lagata pala ki bara
Meaningआपकी मात्र इच्छा से करोड़ों संसार पल भर से भी कम में रच जाते हैं।
Jo tumhare charanana chita lavai
जो तुम्हरे चरणन चित लावै। ताकी मुक्ति अवसि हो जावै॥
Jo tumhare charanana chita lavai Taki mukti avasi ho javai
Meaningजो आपके चरणों में चित्त लगाता है, उसकी मुक्ति निश्चय ही हो जाती है।
Sunahu rama tuma tata hamare
सुनहु राम तुम तात हमारे। तुमहिं भरत कुल पूज्य प्रचारे॥
Sunahu rama tuma tata hamare Tumahim bharata kula pujya prachare
Meaningसुनो, हे राम, आप हमारे पिता हैं; भरत के कुल में आप पूज्य प्रचारित किए गए हैं।
Tumahim deva kula deva hamare
तुमहिं देव कुल देव हमारे। तुम गुरु देव प्राण के प्यारे॥
Tumahim deva kula deva hamare Tuma guru deva prana ke pyare
Meaningआप हमारे देव-कुल के देव हैं; आप हमारे गुरुदेव हैं, प्राणों के प्यारे।
Jo kuchha ho so tumahim raja
जो कुछ हो सो तुमहिं राजा। जय जय जय प्रभु राखो लाजा॥
Jo kuchha ho so tumahim raja Jaya jaya jaya prabhu rakho laja
Meaningजो कुछ है, सब आपका ही है, हे राजा; जय जय जय हे प्रभु, हमारी लाज रखो।
Rama atma poshana hare
राम आत्मा पोषण हारे। जय जय जय दशरथ के प्यारे॥
Rama atma poshana hare Jaya jaya jaya dasharatha ke pyare
Meaningहे राम, आत्मा के पोषणकर्ता; जय जय जय हे दशरथ के प्यारे।
Jaya jaya jaya prabhu jyoti svarupa
जय जय जय प्रभु ज्योति स्वरुपा। नर्गुण ब्रहृ अखण्ड अनूपा॥
Jaya jaya jaya prabhu jyoti svarupa Narguna brahri akhanda anupa
Meaningजय जय हे प्रभु, ज्योति स्वरूप; निर्गुण ब्रह्म, अखण्ड और अनूप।
Satya satya jaya satyavrata svami
सत्य सत्य जय सत्यव्रत स्वामी। सत्य सनातन अन्तर्यामी॥
Satya satya jaya satyavrata svami Satya sanatana antaryami
Meaningसत्य सत्य जय, हे सत्यव्रत स्वामी; सनातन सत्य, सबके अन्तर्यामी।
Satya bhajana tumharo jo gavai
सत्य भजन तुम्हरो जो गावै। सो निश्चय चारों फल पावै॥
Satya bhajana tumharo jo gavai So nishchaya charom phala pavai
Meaningजो आपकी सच्ची स्तुति गाता है, वह निश्चय ही जीवन के चारों फल पाता है।
Satya shapatha gauripati kinhim
सत्य शपथ गौरीपति कीन्हीं। तुमने भक्तिहिं सब सिधि दीन्हीं॥
Satya shapatha gauripati kinhim Tumane bhaktihim saba sidhi dinhim
Meaningगौरीपति (शिव) ने सच्ची शपथ ली: आप भक्ति के द्वारा सब सिद्धि प्रदान करते हैं।
Jnana hridaya do jnana svarupa
ज्ञान हृदय दो ज्ञान स्वरुपा। नमो नमो जय जगपति भूपा॥
Jnana hridaya do jnana svarupa Namo namo jaya jagapati bhupa
Meaningमेरे हृदय में ज्ञान दो, हे ज्ञानस्वरूप; नमो नमो, जय हे जगपति भूप।
Dhanya dhanya tuma dhanya pratapa
धन्य धन्य तुम धन्य प्रतापा। नाम तुम्हार हरत संतापा॥
Dhanya dhanya tuma dhanya pratapa Nama tumhara harata samtapa
Meaningधन्य धन्य धन्य आपका प्रताप; आपका नाम सब सन्ताप हर लेता है।
Satya shuddha devana mukha gaya
सत्य शुद्ध देवन मुख गाया। बजी दुन्दुभी शंख बजाया॥
Satya shuddha devana mukha gaya Baji dundubhi shamkha bajaya
Meaningसच्ची शुद्ध स्तुति देवताओं के मुख से गाई गई; दुन्दुभी बजी और शंख बजाए गए।
Satya satya tuma satya sanatana
सत्य सत्य तुम सत्य सनातन। तुम ही हो हमरे तन-मन धन॥
Satya satya tuma satya sanatana Tuma hi ho hamare tana-mana dhana
Meaningसत्य सत्य आप सनातन सत्य हैं; आप ही हमारे तन, मन और धन हैं।
Yako patha kare jo koi
याको पाठ करे जो कोई। ज्ञान प्रकट ताके उर होई॥
Yako patha kare jo koi Jnana prakata take ura hoi
Meaningजो कोई इसका पाठ करता है — उसके हृदय में ज्ञान स्पष्ट प्रकट होता है।
Avagamana mitai tihi kera
आवागमन मिटै तिहि केरा। सत्य वचन माने शिव मेरा॥
Avagamana mitai tihi kera Satya vachana mane shiva mera
Meaningउसका आवागमन (जन्म-मरण) मिट जाता है — शिव स्वयं इसे सत्य मानते हैं।
Aura asa mana mem jo hoi
और आस मन में जो होई। मनवांछित फल पावे सोई॥
Aura asa mana mem jo hoi Manavamchhita phala pave soi
Meaningऔर मन में जो भी अन्य आशा हो, वही मनवांछित फल पूरा हो जाता है।
Tinahum kala dhyana jo lyavai
तीनहुं काल ध्यान जो ल्यावै। तुलसी दल अरु फूल चढ़ावै॥
Tinahum kala dhyana jo lyavai Tulasi dala aru phula chadha़avai
Meaningजो तीनों कालों में आपका ध्यान लाता है, और तुलसी दल तथा फूल चढ़ाता है —
Saga patra so bhoga lagavai
साग पत्र सो भोग लगावै। सो नर सकल सिद्धता पावै॥
Saga patra so bhoga lagavai So nara sakala siddhata pavai
Meaning— और साग-पत्र का सरल भोग लगाता है — वह नर समस्त सिद्धता पा लेता है।
Anta samaya raghubara pura jai
अन्त समय रघुबर पुर जाई। जहां जन्म हरि भक्त कहाई॥
Anta samaya raghubara pura jai Jaham janma hari bhakta kahai
Meaningअन्त समय में वह राम के धाम जाता है, जहाँ वह हरि के भक्त रूप में जन्म लेता है।
Shri haridasa kahai aru gavai
श्री हरिदास कहै अरु गावै। सो बैकुण्ठ धाम को पावै॥
Shri haridasa kahai aru gavai So baikuntha dhama ko pavai
Meaningऐसा श्री हरिदास कहते और गाते हैं; वह वैकुण्ठ धाम को पाता है।
Sata divasa jo nema kara,patha kare chita laya
सात दिवस जो नेम कर,पाठ करे चित लाय। हरिदास हरि कृपा से,अवसि भक्ति को पाय॥
Sata divasa jo nema kara,patha kare chita laya Haridasa hari kripa se,avasi bhakti ko paya
Meaningजो एकाग्र मन से सात दिन नियम रखकर इसका पाठ करता है — हरि की कृपा से हरिदास (भक्त) निश्चय ही भक्ति पाता है।
Rama chalisa jo padha़e,rama charana chita laya
राम चालीसा जो पढ़े,राम चरण चित लाय। जो इच्छा मन में करै,सकल सिद्ध हो जाय॥
Rama chalisa jo padha़e,rama charana chita laya Jo ichchha mana mem karai,sakala siddha ho jaya
Meaningजो राम चालीसा पढ़ता है, राम के चरणों में चित्त लगाकर — जो भी इच्छा मन में हो, सब सिद्ध हो जाती है।
Word-by-Word Breakdown
Origin & History
Source: Traditional Hindi devotional hymn
Author: Traditional (signed 'Haridas')
Period: Devotional era
राम चालीसा प्रिय चालीसा परम्परा की चालीस छंदों वाली हिंदी स्तुति है, जो राम को मर्यादा पुरुषोत्तम—धर्म के पूर्ण स्वरूप—के रूप में स्तुति करती है। यह सबसे बढ़कर राम-नाम की अपार महिमा पर बल देती है, जिसे वेद पुकारते हैं, जिसे शिव सदा जपते हैं, और जो भक्त को हर कठिनाई से पार कर वैकुंठ धाम तक ले जाता है।
Frequently Asked Questions
राम चालीसा क्या है?▼
राम चालीसा किस दिन पढ़नी चाहिए?▼
राम चालीसा क्या वचन देती है?▼
राम चालीसा और राम रक्षा स्तोत्र में क्या अंतर है?▼
Ready to start chanting?
See Benefits & How to Chant →