ശിവ പ്രാതഃ സ്മരണ സ്തോത്രമ്
शिव प्रातः स्मरण स्तोत्रम् in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
ഉത്ഭവം & കഥ
Pratah Smarana Stotram tradition, attributed to Adi Shankaracharya · Traditionally attributed to Adi Shankaracharya · Classical (associated with the 8th century CE)
The 'Pratah Smarana' (dawn remembrance) hymns form a cherished class of morning prayers in the Hindu tradition, with verses devoted to Shiva, Vishnu and the Devi. The Shiva Pratah Smarana Stotram, attributed to Adi Shankaracharya, was composed so that a devotee's very first thought on waking would be of Lord Shiva. Its three verses deliberately ascend from Shiva as the loving, ornament-bearing Lord, to the cosmic cause of the universe, to the attributeless Absolute of Vedanta — teaching that the same Shiva is both the personal deity of devotion and the infinite reality of knowledge.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
Sages teach that the mind takes on the quality of whatever it dwells upon first at dawn; by remembering Shiva — the 'peerless medicine for the disease of worldly existence' — at the very start of the day, the devotee is said to be guarded through the day from fear and turned steadily toward liberation.
അർഥസഹിതം പൂർണ പാഠം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
പ്രാതഃ സ്മരാമി ഭവഭീതിഹരം സുരേശം ഗങ്ഗാധരം വൃഷഭവാഹനമമ്ബികേശമ്। ഖട്വാങ്ഗശൂലവരദാഭയഹസ്തമീശം സംസാരരോഗഹരമൌഷധമദ്വിതീയമ്॥
Pratah Smarami Bhava-bhiti-haram Suresham Gangadharam Vrishabha-vahanam-ambikesham Khatvanga-shoola-varadabhaya-hastam-isham Samsara-roga-haram-aushadham-advitiyam
അർഥം:प्रातःकाल मैं उन शिव का स्मरण करता हूँ जो संसार के भय को हरने वाले, देवों के ईश, गंगाधर, वृषभवाहन, अम्बिका के स्वामी हैं; जिनके हाथों में खट्वांग और त्रिशूल हैं तथा जो वरद और अभय मुद्रा धारण करते हैं — जो संसार रूपी रोग को हरने वाली अद्वितीय औषधि हैं।
പ്രാതര്നമാമി ഗിരിശം ഗിരിജാര്ധദേഹം സര്ഗസ്ഥിതിപ്രലയകാരണമാദിദേവമ്। വിശ്വേശ്വരം വിജിതവിശ്വമനോഭിരാമം സംസാരരോഗഹരമൌഷധമദ്വിതീയമ്॥
Pratar-namami Girisham Girija-ardha-deham Sarga-sthiti-pralaya-karanam-adi-devam Vishveshvaram Vijita-vishva-manobhiramam Samsara-roga-haram-aushadham-advitiyam
അർഥം:प्रातःकाल मैं उन गिरीश को नमन करता हूँ जिनका आधा शरीर गिरिजा (पार्वती) है, जो सृष्टि, स्थिति और प्रलय के कारण आदिदेव हैं, जो विश्वेश्वर हैं, जिन्होंने विश्व को जीत लिया है और जो सबके मन को रमणीय हैं — जो संसार रूपी रोग को हरने वाली अद्वितीय औषधि हैं।
പ്രാതര്ഭജാമി ശിവമേകമനന്തമാദ്യം വേദാന്തവേദ്യമനഘം പുരുഷം മഹാന്തമ്। നാമാദിഭേദരഹിതം ഷഡ്ഭാവശൂന്യം സംസാരരോഗഹരമൌഷധമദ്വിതീയമ്॥
Pratar-bhajami Shivam-ekam-anantam-aadyam Vedanta-vedyam-anagham Purusham Mahantam Nama-adi-bheda-rahitam Shad-bhava-shoonyam Samsara-roga-haram-aushadham-advitiyam
അർഥം:प्रातःकाल मैं उन शिव का भजन करता हूँ जो एक, अनन्त, आदि हैं, जो वेदान्त से ज्ञेय, निष्पाप, महान पुरुष हैं, जो नाम आदि समस्त भेदों से रहित तथा (जन्म-अस्तित्व-वृद्धि-परिणाम-क्षय-नाश इन) छह भावों से शून्य हैं — जो संसार रूपी रोग को हरने वाली अद्वितीय औषधि हैं।
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
शिव प्रातः स्मरण स्तोत्रम् പാരായണ ഫലങ്ങൾ
An auspicious way to begin the day by remembering Lord Shiva at dawn
Removes the fear of samsara (bhava-bhiti) and steadies the mind for the day
Each verse leads from Shiva's personal form to his formless, infinite nature
Hailed as the 'peerless medicine' for the disease of worldly existence
Short and easy to memorise, making daily morning recitation effortless
Cultivates devotion, wisdom, and inner peace from the very start of the day
Traditionally attributed to Adi Shankaracharya, carrying his blessing
शिव प्रातः स्मरण स्तोत्रम् പാരായണ വിധി
Recite the three verses first thing in the morning, ideally after washing, sitting up in bed or before your altar facing east. Remember Lord Shiva with each refrain — 'I remember,' 'I bow,' 'I worship.' Because it is short, it can be committed to memory and recited daily as the first prayer of the day to set a calm, devotional tone.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ शिव प्रातः स्मरण स्तोत्रम् ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ