శ్రీమద్భగవద్గీతా ౧.౧ — ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
ఇది భగవద్గీత యొక్క మొట్టమొదటి శ్లోకం, దీనిని అంధ రాజు ధృతరాష్ట్రుడు తన మంత్రి-సారథి అయిన సంజయునితో పలుకుతాడు. ధర్మక్షేత్రమైన కురుక్షేత్రంలో యుద్ధాభిలాషతో గుమిగూడిన తన కుమారులు (కౌరవులు), పాండు కుమారులు (పాండవులు) ఏమి చేసిరని ఆయన అడుగుతాడు. 'ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే' అనే ఆరంభ పదాలు మొత్తం సంభాషణకు భూమికను సిద్ధం చేసి, యుద్ధాన్ని ధర్మ భూమిపై జరిగిన సంఘర్షణగా చిత్రిస్తాయి.
మూలం & కథ
Bhagavad Gita Chapter 1, Verse 1 · Sage Veda Vyasa (Mahabharata, Bhishma Parva) · Ancient (text compiled c. 5th–2nd century BCE)
భగవద్గీత మొదటి అధ్యాయం 'అర్జున విషాద యోగం'తో ఆరంభమవుతుంది. మహాయుద్ధం ఆరంభం కాబోతున్నప్పుడు, స్వయంగా రణభూమిని చూడలేని అంధ రాజు ధృతరాష్ట్రుడు, వ్యాసునిచే దూరదృష్టిని పొందిన తన సారథి సంజయుని కురుక్షేత్ర సంఘటనలను వర్ణించమని అడుగుతాడు. అతని ఈ మొదటి పదాలే మొత్తం గీత యొక్క ఆరంభమవుతాయి.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
గీత ధర్మ భూమిపైనే ఆరంభమై ముగుస్తుందని, పఠనం ఆరంభంలో దీని మొదటి శ్లోకాన్ని భక్తితో ఉచ్చరించడం మాత్రమే శ్రోతను పవిత్రం చేసి, మొత్తం గ్రంథం యొక్క కృపను జీవితంలోకి ఆహ్వానిస్తుందని సంప్రదాయం నమ్ముతుంది.
మంత్రం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ధృతరాష్ట్ర ఉవాచ ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే సమవేతా యుయుత్సవః। మామకాః పాణ్డవాశ్చైవ కిమకుర్వత సఞ్జయ॥
dhṛitarāśhtra uvācha dharma-kṣhetre kuru-kṣhetre samavetā yuyutsavaḥ māmakāḥ pāṇḍavāśhchaiva kimakurvata sañjaya
అర్థం:ధృతరాష్ట్రుడు పలికెను: ఓ సంజయా! యుద్ధాభిలాషతో ధర్మభూమి అయిన కురుక్షేత్రంలో గుమిగూడిన నా కుమారులు మరియు పాండు కుమారులు ఏమి చేసిరి?
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे పారాయణ ప్రయోజనాలు
భగవద్గీత యొక్క శుభారంభానికి సంకేతం — దీని పఠనం మొత్తం గ్రంథాన్ని ఆవాహన చేస్తుంది
జీవితమే ఎంపికలు చేయవలసిన 'ధర్మక్షేత్రం' అని సాధకునికి గుర్తు చేస్తుంది
మొత్తం గీత అధ్యయనానికి లేదా పఠనానికి చింతనాత్మక భావాన్ని కలిగిస్తుంది
గీత పారాయణ (సంపూర్ణ పఠనం) ఆరంభంలో సంప్రదాయబద్ధంగా పఠించబడుతుంది
కృష్ణుడు, అర్జునుల కాలాతీత సంభాషణ పట్ల భక్తిని కలిగిస్తుంది
కర్తవ్యం, ధర్మం, మానవ హృదయంలోని పోరాటాలపై చింతనను ప్రేరేపిస్తుంది
श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे పారాయణ విధి
ఈ శ్లోకం చాలా తరచుగా గీత పారాయణ లేదా దైనందిన గీత అధ్యయనం ఆరంభంగా పఠించబడుతుంది. మీరు కోరుకుంటే గీత ధ్యానంతో ఆరంభించి, తర్వాత ఈ మొదటి శ్లోకాన్ని భక్తితో పఠించండి, కురుక్షేత్ర రణభూమిని ధర్మ భూమిగా చిత్రిస్తూ. ప్రతిరోజూ తనదైన 'కురుక్షేత్రం', ఎంపికల భూమిని ఎలా తెస్తుందో చింతించండి, అధ్యాయాన్ని కొనసాగించే ముందు ఈ శ్లోకంతో మనస్సును స్థిరపరచండి.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి श्रीमद्भगवद्गीता १.१ — धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रेను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి