യമുനാഷ്ടകമ്
यमुनाष्टकम् in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
ഉത്ഭവം & കഥ
Yamunashtakam (Shri Vallabhacharya's stotras, Pushtimarg tradition) · Shri Vallabhacharya (Vallabha Mahaprabhu) · 15th–16th century CE
Shri Vallabhacharya, the founder of the Pushtimarg path of grace, held the river Yamuna in the highest reverence as Shri Yamunaji, the eternal beloved of Lord Krishna and the very embodiment of His grace flowing into the world. Composing the Yamunashtakam, he glorified her as the daughter of the sun, the purifier of all worlds, and the giver of love for Krishna. The hymn remains a central daily prayer in the Pushtimarg, sung especially during seva and bathing in her sacred waters.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
It is told in the tradition that the Yamuna's waters, bearing the dust of Krishna's lotus feet, remove the torments of Yama himself — for being the sister of Yama, those who bathe in her and serve her are spared his punishments. Devotees recount that sincere worship of Shri Yamunaji through this Ashtakam awakens spontaneous love for Krishna and fulfils long-cherished spiritual desires.
അർഥസഹിതം പൂർണ പാഠം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
നമാമി യമുനാമഹം സകലസിദ്ധിഹേതും മുദാ മുരാരിപദപങ്കജസ്ഫുരദമന്ദരേണൂത്കടാമ്। തടസ്ഥനവകാനനപ്രകടമോദപുഷ്പാമ്ബുനാ സുരാസുരസുപൂജിതസ്മരപിതുഃ ശ്രിയം ബിഭ്രതീമ്॥
namāmi yamunām ahaṃ sakala-siddhi-hetuṃ mudā murāri-pada-paṅkaja-sphurad-amanda-reṇūtkaṭām | taṭastha-nava-kānana-prakaṭa-moda-puṣpāmbunā surāsura-supūjita-smara-pituḥ śriyaṃ bibhratīm ||
അർഥം:मैं आनन्दपूर्वक यमुना को प्रणाम करता हूँ, जो समस्त सिद्धियों की हेतु हैं, मुरारि के चरण-कमलों की प्रचुर चमकती रज से समृद्ध हैं; जिनका जल उनके तटों के नवीन उपवनों के प्रफुल्ल पुष्पों की सुगन्ध से युक्त है, और जो देवों-असुरों से पूजित कामदेव के पिता (कृष्ण) की शोभा धारण करती हैं।
കലിന്ദഗിരിമസ്തകേ പതദമന്ദപൂരോജ്ജ്വലാ വിലാസഗമനോല്ലസത്പ്രകടഗണ്ഡശൈലോന്നതാ। സഘോഷഗതിദന്തുരാ സമധിരൂഢദോലോത്തമാ മുകുന്ദരതിവര്ധിനീ ജയതി പദ്മബന്ധോഃ സുതാ॥
kalinda-giri-mastake patad-amanda-pūrojjvalā vilāsa-gamanollasat-prakaṭa-gaṇḍa-śailonnatā | saghoṣa-gati-danturā samadhirūḍha-dolottamā mukunda-rati-vardhinī jayati padma-bandhoḥ sutā ||
അർഥം:कलिन्द-गिरि के शिखर से प्रबल धारा रूप में गिरती हुई उज्ज्वल, अपनी लीलामयी गति में प्रकट शिलाओं के ऊपर उठती हुई ऊँची, ध्वनि करते जल-प्रपातों से युक्त और श्रेष्ठ झूले के समान झूलती हुई — मुकुन्द के प्रति प्रेम बढ़ाने वाली सूर्यपुत्री यमुना की जय हो!
ഭുവം ഭുവനപാവനീമധിഗതാമനേകസ്വനൈഃ പ്രിയാഭിരിവ സേവിതാം ശുകമയൂരഹംസാദിഭിഃ। തരങ്ഗഭുജകങ്കണപ്രകടമുക്തികാവാലുകാ- നിതമ്ബതടസുന്ദരീം നമത കൃഷ്ണതുര്യപ്രിയാമ്॥
bhuvaṃ bhuvana-pāvanīm adhigatām aneka-svanaiḥ priyābhir iva sevitāṃ śuka-mayūra-haṃsādibhiḥ | taraṅga-bhuja-kaṅkaṇa-prakaṭa-muktikā-vālukā- nitamba-taṭa-sundarīṃ namata kṛṣṇa-turya-priyām ||
അർഥം:पृथ्वी पर आकर समस्त लोकों को पवित्र करती हुई, तोते-मोर-हंस आदि के अनेक स्वरों से मानो प्रियजनों द्वारा सेवित, जिनकी लहरें भुजाएँ हैं, प्रकट मोती जिनके कंगन हैं, और रेत के तट जिनके सुन्दर नितम्ब हैं — उन कृष्ण-प्रिया को प्रणाम करो।
അനന്തഗുണഭൂഷിതേ ശിവവിരിഞ്ചിദേവസ്തുതേ ഘനാഘനനിഭേ സദാ ധ്രുവപരാശരാഭീഷ്ടദേ। വിശുദ്ധമഥുരാതടേ സകലഗോപഗോപീവൃതേ കൃപാജലധിസംശ്രിതേ മമ മനഃസുഖം ഭാവയ॥
ananta-guṇa-bhūṣite śiva-viriñci-deva-stute ghanāghana-nibhe sadā dhruva-parāśarābhīṣṭa-de | viśuddha-mathurā-taṭe sakala-gopa-gopī-vṛte kṛpā-jaladhi-saṃśrite mama manaḥ-sukhaṃ bhāvaya ||
അർഥം:हे अनन्त गुणों से विभूषित, शिव-ब्रह्मा और देवों से स्तुत, सघन मेघ के समान श्याम, ध्रुव और पराशर के अभीष्ट देने वाली; जिनके विशुद्ध तट पर मथुरा है, जो समस्त गोप-गोपियों से घिरी हैं, कृपा-सागर का आश्रय हैं — मेरे मन को सुख प्रदान करें।
യയാ ചരണപദ്മജാ മുരരിപോഃ പ്രിയം ഭാവുകാ സമാഗമനതോഽഭവത്സകലസിദ്ധിദാ സേവതാമ്। തയാ സദൃശതാമിയാത്കമലജാ സപത്നീവ യദ് ഹരിപ്രിയകലിന്ദയാ മനസി മേ സദാ സ്ഥീയതാമ്॥
yayā caraṇa-padma-jā mura-ripoḥ priyaṃ bhāvukā samāgamanato 'bhavat sakala-siddhi-dā sevatām | tayā sadṛśatām iyāt kamalajā sapatnīva yad hari-priya-kalindajā manasi me sadā sthīyatām ||
അർഥം:जिनके स्पर्श से मुरारि के चरणों से उत्पन्न कमल भी उन्हें प्रिय हुआ और उनके संग से सेवकों को समस्त सिद्धि देने वाला बना — जिनके समान होने की कमला (लक्ष्मी) भी सपत्नी रूप में इच्छा करें — वे हरि-प्रिया कालिन्दी सदा मेरे मन में विराजें।
നമോഽസ്തു യമുനേ സദാ തവ ചരിത്രമത്യദ്ഭുതം ന ജാതു യമയാതനാ ഭവതി തേ പയഃപാനതഃ। യമോഽപി ഭഗിനീസുതാന്കഥമു ഹന്തി ദുഷ്ടാനപി പ്രിയോ ഭവതി സേവനാത്തവ ഹരേര്യഥാ ഗോപികാഃ॥
namo 'stu yamune sadā tava caritram aty-adbhutaṃ na jātu yama-yātanā bhavati te payaḥ-pānataḥ | yamo 'pi bhaginī-sutān katham u hanti duṣṭān api priyo bhavati sevanāt tava harer yathā gopikāḥ ||
അർഥം:हे यमुने! आपको सदा नमस्कार हो; आपका चरित्र अत्यन्त अद्भुत है — आपका जल पीने से कभी यम-यातना नहीं होती। यम भी अपनी बहन के पुत्रों को, चाहे वे दुष्ट ही क्यों न हों, कैसे दण्ड दें? आपकी सेवा से प्राणी हरि को वैसे ही प्रिय हो जाता है जैसे गोपियाँ।
മമാസ്തു തവ സന്നിധൌ തനുനവത്വമേതാവതാ ന ദുര്ലഭതമാ രതിര്മുരരിപൌ മുകുന്ദപ്രിയേ। അതോഽസ്തു തവ ലാലനാ സുരധുനീ പരം സങ്ഗമാത് തവൈവ ഭുവി കീര്തിതാ ന തു കദാപി പുഷ്ടിസ്ഥിതൈഃ॥
mamāstu tava sannidhau tanu-navatvam etāvatā na durlabhatamā ratir mura-ripau mukunda-priye | ato 'stu tava lālanā sura-dhunī paraṃ saṅgamāt tavaiva bhuvi kīrtitā na tu kadāpi puṣṭi-sthitaiḥ ||
അർഥം:आपके सान्निध्य में मुझे नवीन देह प्राप्त हो; इससे, हे मुकुन्दप्रिये, मुरारि में प्रीति अत्यन्त दुर्लभ नहीं रहती। अतः मुझ पर आपका लालन हो। देवनदी गंगा भी आपके संगम से ही गौरवान्वित है; इस भूमि पर वस्तुतः आप ही कीर्तित हैं — पुष्टिमार्ग में स्थित जन इसमें कभी सन्देह नहीं करते।
സ്തുതിം തവ കരോതി കഃ കമലജാസപത്നി പ്രിയേ ഹരേര്യദനുസേവയാ ഭവതി സൌഖ്യമാമോക്ഷതഃ। ഇയം തവ കഥാധികാ സകലഗോപികാസങ്ഗമ- സ്മരശ്രമജലാണുഭിഃ സകലഗാത്രജൈഃ സങ്ഗതാ॥
stutiṃ tava karoti kaḥ kamalajā-sapatni priye harer yad-anusevayā bhavati saukhyam ā-mokṣataḥ | iyaṃ tava kathādhikā sakala-gopikā-saṅgama- smara-śrama-jalāṇubhiḥ sakala-gātra-jaiḥ saṅgatā ||
അർഥം:हे कमला की प्रिय सपत्नी! आपकी स्तुति कौन कर सकता है, जिनकी हरि-सेवा से मोक्ष-पर्यन्त सुख प्राप्त होता है? आपकी महिमा इससे भी अधिक है — आप उन गोपियों के समस्त अंगों से युक्त हैं, जो कृष्ण के संग से उत्पन्न श्रम-जल की बूँदों सहित आपके पास आईं।
തവാഷ്ടകമിദം മുദാ പഠതി സൂരസൂനുര്മുദാ ഭവേത്സപദി തത്ക്ഷണാത്തദഖിലം ഹരേസ്തത്പരമ്। സദാ ഭവതു സേവനേ വ്രജവനേ നഗാധീശ്വരീ പ്രകാശിതനിജാര്ഥദാ ഹരിരയം ദദാതി ശ്രിയമ്॥
tavāṣṭakam idaṃ mudā paṭhati sūra-sūnur mudā bhavet sapadi tat-kṣaṇāt tad akhilaṃ hares tat-param | sadā bhavatu sevane vraja-vane nagādhīśvarī prakāśita-nijārtha-dā harir ayaṃ dadāti śriyam ||
അർഥം:जो भी आनन्दपूर्वक आपके इस अष्टक का पाठ करता है, वह उसी क्षण सर्वथा हरि-परायण हो जाता है। व्रज के वनों में सेवा के समय पर्वतों की अधीश्वरी यमुना सदा उपस्थित रहें; अपना निज धन प्रकट करते हुए ये हरि श्री (दिव्य सम्पदा) प्रदान करते हैं।
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
यमुनाष्टकम् പാരായണ ഫലങ്ങൾ
Increases pure love and devotion (rati/prema) for Lord Krishna
Worship of Yamuna is said to bestow all spiritual perfections (sakala-siddhi)
Believed to free the devotee from the torments of Yama (suffering at death)
Purifies the heart and mind, granting deep inner peace
Draws the grace of Krishna, by which one becomes dear to Him like the gopis
Central to Pushtimarg seva; recitation invites Yamuna's motherly, protective care
Anyone who recites the Ashtakam joyfully is said to become wholly devoted to Hari
यमुनाष्टकम् പാരായണ വിധി
Sit or stand facing the Yamuna (or any sacred water, or an image of Krishna) and recite the eight verses with devotion and a joyful heart, dwelling on Yamuna as the beloved of Krishna and the bestower of His love. It is traditionally chanted while offering worship or taking a holy bath. Devotees of the Pushtimarg recite it daily as part of seva, concluding with a prayer for ever-growing love for Krishna.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ यमुनाष्टकम् ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ