ಶ್ರೀ ಹನುಮತ್ ಸ್ತೋತ್ರಮ್
श्री हनुमत् स्तोत्रम् in Kannada · ಕನ್ನಡ
ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ/ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿ
✦ ಅರ್ಥ
ಶ್ರೀ ಹನುಮತ್ ಸ್ತೋತ್ರಂ ('ಅಕ್ಷಾದಿ ರಾಕ್ಷಸಹರಂ' ಎಂದು ಆರಂಭ) ಶ್ರೀ ಹನುಮಂತನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ; ಇದು ಸ್ತುತಿಯಿಂದ ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ಯಾಚನೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಹನುಮಂತನನ್ನು ರಾಕ್ಷಸ ಸಂಹಾರಕನಾಗಿ, ರಾವಣನ ಗರ್ವ ಮುರಿಯುವವನಾಗಿ, ಸೀತೆಯ ದುಃಖ ತೊಡೆಯುವವನಾಗಿ ಕೊಂಡಾಡುತ್ತದೆ; ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ, ಬಂಧ ವಿಮೋಚನೆ, ರೋಗ ನಾಶ, ಸಮೃದ್ಧಿ-ಧನಕ್ಕಾಗಿ ಆರ್ತಭಾವದಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತವೆ. ಫಲಶ್ರುತಿ — ಶ್ರದ್ಧೆಯುಳ್ಳ ಭಕ್ತನು ಹೀಗೆ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರೆ ಸಕಲ ಬಯಕೆಗಳು ಈಡೇರುತ್ತವೆಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Traditional Sanskrit Hanuman hymn · Traditional (anonymous) · Traditional devotional period
ಹನುಮತ್ ಸ್ತೋತ್ರಂ ಆ ವಿಶಾಲ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಸಮೂಹದ ಒಂದು ಭಾಗ, ಇದರಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನು ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನ ಮಹಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು — ಅಕ್ಷನ ವಧೆ, ರಾವಣನ ದರ್ಪ ಮರ್ದನ, ಶೋಕಮಗ್ನ ಸೀತೆಗೆ ಸಾಂತ್ವನ, ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನುಂಗಲು ಬಾಲ್ಯದ ನೆಗೆತ, ಸಂಜೀವನಿ ಪರ್ವತವನ್ನು ತರುವುದು — ಸ್ಮರಿಸಿ ಅವನ ಮುಂದೆ ಆತ್ಮೀಯ, ಆರ್ತ ಯಾಚನೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾನೆ. ಇದರ ಸ್ವರೂಪ ಶರಣಾಗತಿಯದು — ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಭಕ್ತನು ಉಳಿದ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಸುರಿಯುತ್ತಾನೆ, ರಾಮನ ರಕ್ಷಕನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಉಪಾಸಿಸುವವನನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸಿ ಭರಿಸುತ್ತಾನೆಂಬ ವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
ಹನುಮಂತನು ರಾವಣನ ದರ್ಪವನ್ನು ಕಿತ್ತೊಗೆದು, ಸಂಜೀವನಿ ಪರ್ವತವನ್ನು ಹೊತ್ತು ತಂದು ಜೀವವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಿದಂತೆ, ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪಠಿಸುವವರ ಕದಲದ ಕಷ್ಟಗಳೂ ಕಿತ್ತುಹೋಗುತ್ತವೆಂದು ಭಕ್ತರು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ — ಶತ್ರುಗಳು ಶಾಂತವಾಗಿ, ರೋಗಗಳು ಶಮನಗೊಂಡು, ಬಂಧನಗಳು ಛೇದಿಸಲ್ಪಟ್ಟು — ಈ ಸ್ತೋತ್ರ ಅವನ ಚರಣಗಳಲ್ಲಿ ಇಡುವ ಆ ಯಾಚನೆಗಳೇ ಅವನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಈಡೇರುತ್ತವೆ.
ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪಾಠ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ಅಕ್ಷಾದಿರಾಕ್ಷಸಹರಂ ದಶಕಣ್ಠದರ್ಪ- ನಿರ್ಮೂಲನಂ ರಘುವರಾಙ್ಘ್ರಿಸರೋಜಭಕ್ತಮ್। ಸೀತಾವಿಷಹ್ಯಘನದುಃಖನಿವಾರಕಂ ತಂ ವಾಯೋಃ ಸುತಂ ಗಿಲಿತಭಾನುಮಹಂ ನಮಾಮಿ॥೧॥
Akshaadi-raakshasaharam dashakantha-darpa- nirmoolanam raghuvaraanghri-saroja-bhaktam, Seetaa-vishahya-ghana-duhkha-nivaarakam tam Vaayoh sutam gilitabhaanum aham namaami. (1)
ಅರ್ಥ:ಅಕ್ಷ ಮೊದಲಾದ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನಿಗೆ, ದಶಮುಖ ರಾವಣನ ದರ್ಪವನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲ ಮಾಡಿದವನಿಗೆ, ರಘುಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ರಾಮನ ಚರಣಕಮಲಗಳ ಭಕ್ತನಿಗೆ, ಸೀತೆಯ ಅಸಹ್ಯ ಘೋರ ದುಃಖವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿದವನಿಗೆ, (ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ) ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನುಂಗಿದವನಿಗೆ — ಆ ವಾಯುಪುತ್ರನಿಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಮಾಂ ಪಶ್ಯ ಪಶ್ಯ ದಯಯಾ ನಿಜದೃಷ್ಟಿಪಾತೈಃ ಮಾಂ ರಕ್ಷ ರಕ್ಷ ಪರಿತೋ ರಿಪುದುಃಖಪುಞ್ಜಾತ್। ವಶ್ಯಂ ಕುರು ತ್ರಿಜಗತಾಂ ವಸುಧಾಧಿಪಾನಾಂ ಮೇ ದೇಹಿ ದೇಹಿ ಮಹತೀಂ ವಸುಧಾಂ ಶ್ರಿಯಂ ಚ॥೨॥
Maam pashya pashya dayayaa nija-drishtipaataih, Maam raksha raksha parito ripu-duhkha-punjaat, Vashyam kuru trijagataam vasudhaadhipaanaam, Me dehi dehi mahateem vasudhaam shriyam cha. (2)
ಅರ್ಥ:ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು, ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು ನಿನ್ನ ಕೃಪಾದೃಷ್ಟಿಯ ನಿಪಾತದಿಂದ; ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಸುತ್ತಲೂ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ದುಃಖರಾಶಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು; ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು, ಭೂಪತಿಗಳನ್ನು ನನಗೆ ವಶ ಮಾಡು; ನನಗೆ ವಿಶಾಲ ಭೂಮಿಯನ್ನು (ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು), ಶ್ರೀಯನ್ನು (ಧನವನ್ನು) ಪ್ರಸಾದಿಸು.
ಆಪದ್ಭ್ಯೋ ರಕ್ಷ ಸರ್ವತ್ರ ಆಞ್ಜನೇಯ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ। ಬನ್ಧನಂ ಛೇದಯಾಶು ತ್ವಂ ಕಪಿವರ್ಯ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ॥೩॥
Aapadbhyo raksha sarvatra aanjaneya namo'stu te, Bandhanam chhedayaashu tvam kapivarya namo'stu te. (3)
ಅರ್ಥ:ಎಲ್ಲೆಡೆ ಆಪತ್ತುಗಳಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಓ ಆಂಜನೇಯ! ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ನನ್ನ ಬಂಧನವನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಛೇದಿಸು, ಓ ಕಪಿಶ್ರೇಷ್ಠ! ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
ದೇಹಿ ಮೇ ಸಮ್ಪದೋ ನಿತ್ಯಂ ತ್ರಿಲೋಚನ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ। ದುಷ್ಟರೋಗಾನ್ ಹನ ಹನ ರಾಮದೂತ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ॥೪॥
Dehi me sampado nityam trilochana namo'stu te, Dushtarogaan hana hana raamadoota namo'stu te. (4)
ಅರ್ಥ:ನನಗೆ ಸದಾ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪ್ರಸಾದಿಸು, ಓ ತ್ರಿಲೋಚನ! ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ನನ್ನ ದುಷ್ಟ ರೋಗಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡು, ನಾಶಮಾಡು, ಓ ರಾಮದೂತ! ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
ಉಚ್ಚಾಟಯ ರಿಪೂನ್ ಸರ್ವಾನ್ ಮೋಹನಂ ಕುರು ಭೂಭುಜಾಮ್। ವಿದ್ವೇಷಿಣೋ ಮಾರಯ ತ್ವಂ ತ್ರಿಮೂರ್ತ್ಯಾತ್ಮಕ ಸರ್ವದಾ॥೫॥
Ucchaataya ripoon sarvaan mohanam kuru bhoobhujaam, Vidveshino maaraya tvam trimoortyaatmaka sarvadaa. (5)
ಅರ್ಥ:ನನ್ನ ಸಮಸ್ತ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚಾಟಿಸು, (ವಿರೋಧಿ) ರಾಜರನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸು; ನನ್ನ ದ್ವೇಷಿಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸು, ಓ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಸ್ವರೂಪ! ಸದಾ (ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು).
ಸಞ್ಜೀವಪರ್ವತೋದ್ಧಾರ ಮಮ ದುಃಖಂ ನಿವಾರಯ। ಘೋರಾನುಪದ್ರವಾನ್ ಸರ್ವಾನ್ ನಾಶಯಾಕ್ಷಾಸುರಾನ್ತಕ॥೬॥
Sanjeeva-parvatoddhaara mama duhkham nivaaraya, Ghoraan upadravaan sarvaan naashaya-akshaasuraantaka. (6)
ಅರ್ಥ:ಓ ಸಂಜೀವನಿ ಪರ್ವತವನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿದವನೇ! ನನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ನಿವಾರಿಸು; ಸಮಸ್ತ ಘೋರ ಉಪದ್ರವಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡು, ಓ ಅಕ್ಷಾಸುರನನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸಿದವನೇ!
ಏವಂ ಸ್ತುತ್ವಾ ಹನೂಮನ್ತಂ ನರಃ ಶ್ರದ್ಧಾಸಮನ್ವಿತಃ। ಪುತ್ರಪೌತ್ರಾದಿಸಹಿತಃ ಸರ್ವಾನ್ ಕಾಮಾನವಾಪ್ನುಯಾತ್॥೭॥
Evam stutvaa hanoomantam narah shraddhaa-samanvitah, Putra-pautraadi-sahitah sarvaan kaamaan avaapnuyaat. (7)
ಅರ್ಥ:ಹೀಗೆ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಶ್ರದ್ಧೆಯುಳ್ಳ ಮನುಷ್ಯನು ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರಾದಿಗಳ ಸಹಿತ ಸಮಸ್ತ ಬಯಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
ಮರ್ಕಟೇಶ ಮಹೋತ್ಸಾಹ ಸರ್ವಶೋಕವಿನಾಶಕ। ಶತ್ರೂನ್ ಸಂಹರ ಮಾಂ ರಕ್ಷ ಶ್ರಿಯಂ ದತ್ವಾ ಚ ಮಾಂ ಭರ॥೮॥
Markateesha mahotsaaha sarvashoka-vinaashaka, Shatroon samhara maam raksha shriyam datvaa cha maam bhara. (8)
ಅರ್ಥ:ಓ ಮಹಾ ಉತ್ಸಾಹವುಳ್ಳ ವಾನರೇಶ! ಓ ಸಮಸ್ತ ಶೋಕವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನೇ! ನನ್ನ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸು, ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಶ್ರೀಯನ್ನು ಪ್ರಸಾದಿಸಿ ನನ್ನನ್ನು ಭರಿಸು.
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
श्री हनुमत् स्तोत्रम् ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಹನುಮಂತನ ವೀರೋಚಿತ ಕಾರ್ಯಗಳ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ರಕ್ಷಣೆ, ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ, ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ
ಹನುಮಂತನಿಂದ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ, 'ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ದುಃಖರಾಶಿ'ಯಿಂದ (ರಿಪು-ದುಃಖ-ಪುಂಜ) ರಕ್ಷಣೆ ಯಾಚಿಸುತ್ತದೆ
ಬಂಧನ ಛೇದನಕ್ಕೆ (ಬಂಧನಂ ಛೇದಯ) ಪ್ರಾರ್ಥನೆ — ಸಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ, ಕಷ್ಟಗಳಿಂದ ವಿಮೋಚನೆಗಾಗಿ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ
ರೋಗ ನಾಶಕ್ಕೆ ('ದುಷ್ಟರೋಗಾನ್ ಹನ ಹನ') ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ಹನುಮಂತನನ್ನು ಆರೋಗ್ಯದಾತನಾಗಿ ಆವಾಹಿಸುತ್ತದೆ
ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು, ಧನವನ್ನು (ವಸುಧಾಂ ಶ್ರಿಯಂ ಚ), ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು (ವಶ್ಯಂ ಕುರು) ಕೇಳುತ್ತದೆ
ದುಃಖವನ್ನು, ಘೋರ ಉಪದ್ರವಗಳನ್ನು ತೊಡೆಯಲು ಹನುಮಂತನನ್ನು ಸಂಜೀವನಿ ಪರ್ವತ ಉದ್ಧಾರಕನಾಗಿ ಆವಾಹಿಸುತ್ತದೆ
ಫಲಶ್ರುತಿ ಶ್ರದ್ಧೆಯುಳ್ಳ ಪಠಕನು ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಸಮಸ್ತ ಬಯಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆಂದು ವಚನ ನೀಡುತ್ತದೆ (ಸರ್ವಾನ್ ಕಾಮಾನ್ ಅವಾಪ್ನುಯಾತ್)
श्री हनुमत् स्तोत्रम् ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
ಸ್ನಾನದ ನಂತರ ಶ್ರೀ ಹನುಮಂತನ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಮುಂದೆ ಕುಳಿತು ದೀಪ ಬೆಳಗಿಸಿ; ಸಿಂಧೂರ, ಕೆಂಪು ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ. ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪಠಿಸಿ, ಏಕೆಂದರೆ ಸ್ತೋತ್ರವೇ ಇದು 'ಶ್ರದ್ಧೆಯುಳ್ಳ' ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಫಲದಾಯಕವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಹನುಮಂತನಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ, ಬಂಧ ವಿಮೋಚನೆ, ರೋಗ ನಿವೃತ್ತಿ, ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕೇಳುವುದರಿಂದ, ಪ್ರತಿ ಯಾಚನೆಗೆ ತಲುಪುವಾಗ ನಿಮ್ಮ ಅವಶ್ಯಕತೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಜವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಧ್ಯಾನಿಸಿ. ಇದನ್ನು (ಅದರ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳಿಗಾಗಿ) 8 ಬಾರಿ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿದಿನ ಹನುಮಾನ್ ಪೂಜೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಪಠಿಸಬಹುದು; ಮಂಗಳವಾರ, ಶನಿವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಆಹಾರ, ಪವಿತ್ರ ಆಚರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಪಠಿಸುವುದು ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ श्री हनुमत् स्तोत्रम्ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ