പ്രദോഷ സ്തോത്രമ്
प्रदोष स्तोत्रम् in Malayalam · മലയാളം
നിങ്ങളുടെ ഭാഷ/ലിപിയിൽ വായിക്കൂ
ഉത്ഭവം & കഥ
Skanda Purana (Pradosha Stava / Pradosha Mahatmya) · Traditional (from the Skanda Purana) · Puranic (ancient)
The Pradosha Stotram is drawn from the Pradosha Mahatmya of the Skanda Purana, which extols the supreme merit of worshipping Lord Shiva during Pradosha — the twilight of Trayodashi. By tradition, it was at the churning of the ocean that Shiva drank the deadly halahala poison to save the worlds, and the grateful gods worshipped him at this twilight hour; ever since, Pradosha has been sacred to Shiva. The hymn paints the scene on Kailasa where, as the Lord dances with Gauri seated beside him, Brahma keeps time, Saraswati plays the veena, Vishnu the mridanga and Lakshmi sings — all the gods gathered in worship. It concludes that at this hour Shiva alone is to be adored, for then every deity is pleased.
✦ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ
The Skanda Purana relates the story of a poor Brahmin boy who, through the grace earned by Pradosha worship of Lord Shiva, was lifted from destitution to royal fortune — illustrating the hymn's promise that sincere worship at the Pradosha hour brings abounding prosperity in this very life, while pleasing all the gods who gather at Hara's side.
അർഥസഹിതം പൂർണ പാഠം
ഏതെങ്കിലും വരിയിലോ ▶ ബട്ടണിലോ തൊട്ട് കേൾക്കൂ
സത്യം ബ്രവീമി പരലോകഹിതം ബ്രവീമി സാരം ബ്രവീമ്യുപനിഷദ്ധൃദയം ബ്രവീമി। സംസാരമുല്ബണമസാരമവാപ്യ ജന്തോഃ സാരോഽയമീശ്വരപദാമ്ബുരുഹസ്യ സേവാ॥൧॥
Satyaṁ bravīmi para-loka-hitaṁ bravīmi Sāraṁ bravīmy-upaniṣad-dhṛdayaṁ bravīmi। Saṁsāram-ulbaṇam-asāram-avāpya jantoḥ Sāro'yam-īśvara-padāmburuhasya sevā॥1॥
അർഥം:मैं सत्य कहता हूँ, परलोक का हित कहता हूँ, सार कहता हूँ, उपनिषदों का हृदय कहता हूँ: इस उग्र एवं असार संसार में (जन्म) पाकर, प्राणी के लिए एकमात्र सार ईश्वर के चरण-कमलों की सेवा है।
യേ നാര്ചയന്തി ഗിരിശം സമയേ പ്രദോഷേ യേ നാര്ചിതം ശിവമപി പ്രണമന്തി ചാന്യേ। ഏതത്കഥാം ശ്രുതിപുടൈര്ന പിബന്തി മൂഢാ- സ്തേ ജന്മജന്മസു ഭവന്തി നരാ ദരിദ്രാഃ॥൨॥
Ye nārcayanti giriśaṁ samaye pradoṣe Ye nārcitaṁ śivam-api praṇamanti cānye। Etat-kathāṁ śruti-puṭair-na pibanti mūḍhā- Ste janma-janmasu bhavanti narā daridrāḥ॥2॥
അർഥം:जो प्रदोष काल में गिरीश (शिव) का अर्चन नहीं करते, और जो अन्य लोग दूसरों द्वारा पूजित शिव को भी प्रणाम नहीं करते, तथा जो मूढ़ इस पवित्र कथा को कानों से नहीं पीते — वे मनुष्य जन्म-जन्म में दरिद्र होते हैं।
യേ വൈ പ്രദോഷസമയേ പരമേശ്വരസ്യ കുര്വന്ത്യനന്യമനസോഽങ്ഘ്രിസരോജപൂജാമ്। നിത്യം പ്രവൃദ്ധധനധാന്യകലത്രപുത്ര- സൌഭാഗ്യസമ്പദധികാസ്ത ഇഹൈവ ലോകേ॥൩॥
Ye vai pradoṣa-samaye parameśvarasya Kurvanty-ananya-manaso'ṅghri-saroja-pūjām। Nityaṁ pravṛddha-dhana-dhānya-kalatra-putra- Saubhāgya-sampad-adhikāsta ihaiva loke॥3॥
അർഥം:किन्तु जो प्रदोष काल में अनन्य मन से परमेश्वर के चरण-कमलों की पूजा करते हैं — वे इसी लोक में धन, धान्य, स्त्री, पुत्र, सौभाग्य एवं सम्पत्ति में निरन्तर अधिक समृद्ध होते हैं।
കൈലാസശൈലഭുവനേ ത്രിജഗജ്ജനിത്രീം ഗൌരീം നിവേശ്യ കനകാര്ചിതരത്നപീഠേ। നൃത്യം വിധാതുമഭിവാഞ്ഛതി ശൂലപാണൌ ദേവാഃ പ്രദോഷസമയേ നു ഭജന്തി സര്വേ॥൪॥
Kailāsa-śaila-bhuvane tri-jagaj-janitrīṁ Gaurīṁ niveśya kanakārcita-ratna-pīṭhe। Nṛtyaṁ vidhātum-abhivāñchati śūla-pāṇau Devāḥ pradoṣa-samaye nu bhajanti sarve॥4॥
അർഥം:कैलास पर्वत के भवन में त्रिशूलपाणि (शिव) तीनों लोकों की जननी गौरी को स्वर्णजड़ित रत्नपीठ पर बैठाकर नृत्य करने की इच्छा करते हैं; और उस प्रदोष काल में समस्त देव उनका भजन करते हैं।
വാഗ്ദേവീ ധൃതവല്ലകീ ശതമുഖോ വേണും ദധത് പദ്മജസ്താലോന്നിദ്രകരോ രമാ ഭഗവതീ ഗേയപ്രയോഗാന്വിതാ। വിഷ്ണുഃ സാന്ദ്രമൃദങ്ഗവാദനപടുര്ദേവാഃ സമന്താത്സ്ഥിതാഃ സേവന്തേ തമനു പ്രദോഷസമയേ ദേവം മൃഡാനീപതിമ്॥൫॥
Vāg-devī dhṛta-vallakī śata-mukho veṇuṁ dadhat Padmajas-tālonnidra-karo ramā bhagavatī geya-prayogānvitā। Viṣṇuḥ sāndra-mṛdaṅga-vādana-paṭur-devāḥ samantāt-sthitāḥ Sevante tam-anu pradoṣa-samaye devaṁ mṛḍānī-patim॥5॥
അർഥം:वाग्देवी (सरस्वती) वीणा धारण करती हैं, शतमुख वेणु बजाते हैं, ब्रह्मा उत्सुक हाथों से ताल देते हैं, भगवती रमा (लक्ष्मी) गान में सम्मिलित होती हैं, विष्णु सान्द्र मृदंग बजाने में निपुण हैं, और देवगण चारों ओर खड़े होकर — उस प्रदोष काल में मृडानीपति देव की सेवा करते हैं।
ഗന്ധര്വയക്ഷപതയോരഗസിദ്ധസാധ്യ- വിദ്യാധരാഽമരവരാപ്സരസാം ഗണാംശ്ച। യേഽന്യേ ത്രിലോകനിലയാഃ സഹഭൂതവര്ഗാഃ പ്രാപ്തേ പ്രദോഷസമയേ ഹരപാര്ശ്വസംസ്ഥാഃ॥൬॥
Gandharva-yakṣa-pati-yor-aga-siddha-sādhya- Vidyādharā'mara-varāpsarasāṁ gaṇāṁśca। Ye'nye tri-loka-nilayāḥ saha-bhūta-vargāḥ Prāpte pradoṣa-samaye hara-pārśva-saṁsthāḥ॥6॥
അർഥം:गन्धर्व एवं यक्षों के अधिपति, नाग, सिद्ध, साध्य, विद्याधर, श्रेष्ठ अमर एवं अप्सराओं के गण, तथा तीनों लोकों के अन्य निवासी एवं भूतगण — प्रदोष काल आने पर सब हर के पार्श्व में स्थित होते हैं।
അതഃ പ്രദോഷേ ശിവ ഏക ഏവ പൂജ്യോഽഥ നാന്യേ ഹരിപദ്മജാദ്യാഃ। തസ്മിന്മഹേശേ വിധിനേജ്യമാനേ സര്വേ പ്രസീദന്തി സുരാധിനാഥാഃ॥൭॥
Ataḥ pradoṣe śiva eka eva Pūjyo'tha nānye hari-padmajādyāḥ। Tasmin-maheśe vidhinejyamāne Sarve prasīdanti surādhi-nāthāḥ॥7॥
അർഥം:इसलिए प्रदोष काल में केवल शिव ही पूज्य हैं, अन्य विष्णु, ब्रह्मा आदि नहीं; क्योंकि उस महेश के विधिपूर्वक पूजित होने पर समस्त देवाधिनाथ प्रसन्न हो जाते हैं।
പദം-പദം അർഥം
ഉച്ചാരണം കേൾക്കാൻ ഏതെങ്കിലും പദത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്യൂ
प्रदोष स्तोत्रम् പാരായണ ഫലങ്ങൾ
Reveals the special glory and merit of worshipping Shiva during Pradosha Kaal (twilight of Trayodashi)
The third verse promises growing wealth, grain, family well-being and prosperity in this very life to Pradosha worshippers
Frees one from the poverty said to follow those who neglect Pradosha worship, birth after birth
Establishes that at Pradosha, worship of Shiva pleases all the gods at once, who gather at his side
Inspires single-pointed devotion to the lotus-feet of the Lord as the one true essence of human life
A beautiful contemplation of Shiva's cosmic dance on Kailasa amid the music of Brahma, Vishnu and the Devas
प्रदोष स्तोत्रम् പാരായണ വിധി
This stotram is most powerfully recited during Pradosha Kaal, the auspicious twilight of the thirteenth lunar day, ideally before a Shiva Lingam or image of Nataraja with Nandi. After lighting a lamp, recite the verses with a single-pointed mind, contemplating the Lord's dance on Kailasa as all the gods worship at his side. It is traditionally chanted as part of Pradosha Vrata, often along with abhishekam of the Lingam. It may also be recited on Mondays and Maha Shivaratri. Worship offered with this hymn at Pradosha is said to please all the deities at once.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ഇവയും വായിക്കൂ
ॐ
പൂർണ प्रदोष स्तोत्रम् ശ്ലോകം-ശ്ലോകം അർഥസഹിതം വായിക്കൂ, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ പവിത്ര പാഠങ്ങൾ കാണൂ