Mantra.Tips
subhashitanitimoderationwisdom

ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ ವರ್ಜಯೇತ್

अति सर्वत्र वर्जयेत् in Kannada · ಕನ್ನಡ

🕉️ hindu·📿 3× ಜಪ·🕐 ಚಿಂತನೆಗೆ ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಅತಿಯ ಕಡೆಗೆ ಪ್ರಲೋಭನೆ ಇದ್ದಾಗ·📜 Subhashita (Sanskrit niti tradition)
Share:

ಅರ್ಥ

ಈ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸುಭಾಷಿತ ಮೂರು ಪೌರಾಣಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ — ಸೀತೆಯ ಅನುಪಮ ಸೌಂದರ್ಯ, ರಾವಣನ ಅಹಂಕಾರ, ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಅಪರಿಮಿತ ದಾನ — ಸಂಯಮ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಅತಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಅದರ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವ ವಾಕ್ಯ 'ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ ವರ್ಜಯೇತ್' (ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು) ಭಾರತೀಯ ಜ್ಞಾನದ ಒಂದು ಮೂಲ ಬೋಧನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ಸಂಯಮ ಅಗತ್ಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಅತಿಯಾದಾಗ ಗುಣಗಳೂ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗುತ್ತವೆ.

ಮೂಲ & ಕಥೆ

Subhashita (Sanskrit niti tradition) · Anonymous (traditional Subhashita) · Classical Sanskrit literature

ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಸಮೃದ್ಧ ಸುಭಾಷಿತ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ, ಇದು ಜ್ಞಾನ, ನಡವಳಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಸಾವಿರಾರು ನೆನಪಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಯಮದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಬೋಧಿಸಲು ಇದು ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳು, ಪುರಾಣಗಳಿಂದ ಮೂವರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ, ಅವರ ಅತಿ — ಸೌಂದರ್ಯ, ಗರ್ವ, ಔದಾರ್ಯದ — ದುಃಖಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು ವರ್ಜಿಸುವ ಕಾಲಾತೀತ ನಿಯಮದೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.

ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ

ಈ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ನಿಜವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ಮರಿಸುವವರಿಗೆ ಒಂದು ಶಾಂತ ಆಂತರಿಕ ದಿಕ್ಸೂಚಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ 'ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು ವರ್ಜಿಸು' ಎಂಬ ಸರಳ ನಿಯಮ ಬಯಕೆ, ಗರ್ವ, ಕೊನೆಗೆ ಅನುಚಿತ ಗುಣದ ಅತಿಶಯಗಳಿಂದ ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರಿಸಿ ಬಂದಿದೆ.

ಮಂತ್ರ

ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ

ಅತಿ ರೂಪೇಣ ವೈ ಸೀತಾ ಅತಿಗರ್ವೇಣ ರಾವಣಃ। ಅತಿದಾನಾದ್ಬಲಿರ್ಬದ್ಧೋ ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ ವರ್ಜಯೇತ್॥

ati rūpeṇa vai sītā ati-garveṇa rāvaṇaḥ। ati-dānād balir baddho ati sarvatra varjayet॥

ಅರ್ಥ:ಅತಿ ರೂಪ (ಸೌಂದರ್ಯ) ದ ಕಾರಣ ಸೀತೆಗೆ ಕಷ್ಟ ಬಂದಿತು, ಅತಿ ಗರ್ವದಿಂದ ರಾವಣ ನಾಶವಾದ, ಅತಿ ದಾನದಿಂದ ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಬಂಧಿತನಾದ; ಆದ್ದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು (ಅತಿಶಯವನ್ನು) ವರ್ಜಿಸಬೇಕು. ಮೂರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಸುಭಾಷಿತ ಮಧ್ಯಮ ಮಾರ್ಗ (ಸಂಯಮ) ದ ಕಾಲಾತೀತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ — ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳೂ ಅತಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂದು.

ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ

ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

ಅತಿ🔊atiಅತಿ, ಅತ್ಯಧಿಕ, ತೀರಾ ಹೆಚ್ಚು
ರೂಪೇಣ🔊rūpeṇa(ತನ್ನ) ರೂಪದ (ಸೌಂದರ್ಯದ) ಕಾರಣ
ವೈ🔊vaiನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ, ವಾಸ್ತವವಾಗಿ
ಸೀತಾ🔊sītāಸೀತೆ (ಯಾರ ಅತಿ ಸೌಂದರ್ಯ ಆಕೆಯ ಅಪಹರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತೋ)
ಅತಿಗರ್ವೇಣ🔊ati-garveṇaಅತಿ ಗರ್ವ/ಅಹಂಕಾರದ ಕಾರಣ
ರಾವಣಃ🔊rāvaṇaḥರಾವಣ (ತನ್ನ ಅತಿ ಗರ್ವದಿಂದ ನಾಶವಾದ)
ಅತಿದಾನಾತ್🔊ati-dānātಅತಿ ದಾನ/ಔದಾರ್ಯದ ಕಾರಣ
ಬಲಿಃ🔊baliḥಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ (ತನ್ನ ಅಪರಿಮಿತ ಔದಾರ್ಯದಿಂದ ಬಂಧಿತನಾದ)
ಬದ್ಧಃ🔊baddhaḥಬಂಧಿತನಾದ, ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ
ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ🔊ati sarvatraಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿ
ವರ್ಜಯೇತ್🔊varjayetವರ್ಜಿಸಬೇಕು, ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು

अति सर्वत्र वर्जयेत् ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು

ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಸಂಯಮ, ಸಮತೋಲನ ಎಂಬ ಮುಖ್ಯ ಜೀವನ ಕೌಶಲವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ

ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳೂ ಅತಿಯಾದಾಗ ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತದೆ

ಆತ್ಮ ಸಂಯಮ, ವಿವೇಕ, ಸಮತೋಲಿತ ಜೀವನ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ

ಬೋಧನೆಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ನೆನಪಿಡುವಂತೆ ಮಾಡುವ ನೆನಪಿನ ಪೌರಾಣಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ

ನೈತಿಕ ಚಿಂತನೆ, ಸಮತೋಲಿತ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಒಂದು ಮೌಲ್ಯಯುತ ಶ್ಲೋಕ

ಸಮಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿ, ನಡವಳಿಕೆಯ ಅತಿಶಯಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ

अति सर्वत्र वर्जयेत् ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ

ಜಪ ಸಂಖ್ಯೆ3ಬಾರಿ
ಉತ್ತಮ ಸಮಯಚಿಂತನೆಗೆ ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಅತಿಯ ಕಡೆಗೆ ಪ್ರಲೋಭನೆ ಇದ್ದಾಗ

ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಪಠಿಸಿ, ಅದರ ಮೂರು ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ — ಸೌಂದರ್ಯ, ಗರ್ವ, ದಾನ, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಅತಿಯಿಂದ ನಾಶವಾಯಿತು. ಮುಕ್ತಾಯ ಸೂಕ್ತಿ 'ಅತಿ ಸರ್ವತ್ರ ವರ್ಜಯೇತ್' ಅನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸಿ, ಎಲ್ಲಿ ಸಂಯಮ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾ. ಇದನ್ನು ಕರ್ಮಕಾಂಡದ ಜಪಕ್ಕಿಂತ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ಚಿಂತನಶೀಲ ಸ್ಮರಣೆಯಾಗಿ ಬಳಸುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ अति सर्वत्र वर्जयेत् ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ — ಅವೇ ಮೂಲ ಶ್ಲೋಕಗಳು, ಅಕ್ಷರ-ಅಕ್ಷರ ಲಿಪ್ಯಂತರಗೊಂಡು, ನೀವು ಸುಲಭವಾಗಿ ಓದಿ ಪಠಿಸಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು (ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್) ಒತ್ತಿ ಅದರ ಪಠಣ ಕೇಳಿ.
ಹೌದು — ಲಿಪಿ ಮಾತ್ರ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ; ಪದಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅರ್ಥ ಮೂಲವೇ. ಈ ಪುಟದ ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥ, ಪ್ರಯೋಜನಗಳು, ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ ಹಾಗೆಯೇ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ.
ಇದರ ಅರ್ಥ 'ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಅತಿಯನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.' ಈ ಶ್ಲೋಕ ಮೂರು ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ — ಸೀತೆಯ ಅತಿ ಸೌಂದರ್ಯ, ರಾವಣನ ಅತಿ ಗರ್ವ, ಬಲಿಯ ಅತಿ ದಾನ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು — ಸಂಯಮ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಾಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಬೋಧಿಸಲು.
ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯದಾದ ಒಂದರ ಅತಿಯೂ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ: ಸೀತೆಯ ಅನುಪಮ ಸೌಂದರ್ಯ ಆಕೆಯ ಅಪಹರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು, ರಾವಣನ ಗರ್ವ ಅವನನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿತು, ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಅಪರಿಮಿತ ಔದಾರ್ಯ ಅವನನ್ನು ವಾಮನನಿಂದ ಬಂಧಿತನಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅವು ಸಂಯಮದ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಮಂಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಸಂಯಮ. ಈ ಶ್ಲೋಕ ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ, ಜೀವನದ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ, ಸಂಯಮ ವಿವೇಕ ಎಂದು, ಏಕೆಂದರೆ ಯಾವುದೇ ಅತಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿದರೆ — ಸೌಂದರ್ಯ, ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಅಥವಾ ಔದಾರ್ಯದಂತಹ ಗುಣವೂ — ಹಾನಿಯನ್ನು ತರಬಹುದು.

ಇವನ್ನೂ ಓದಿ

ಉಪಯುಕ್ತವಾಯಿತೇ? ಆತ್ಮೀಯರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ 🙏

Share:

ಪೂರ್ಣ अति सर्वत्र वर्जयेत्ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ