శివ సహస్రనామ
शिव सहस्रनाम in Telugu · తెలుగు
మీ భాష/లిపిలో చదవండి
✦ అర్థం
శివ సహస్రనామం భగవాన్ శివుని వెయ్యి నామాల స్తోత్రం. దీని అత్యంత ప్రామాణిక రూపం మహాభారతపు అనుశాసన పర్వంలో ఉంది, అక్కడ దీనిని భగవాన్ కృష్ణుడు యుధిష్ఠిరునికి వినిపించాడు. దీని పఠనం మోక్షం, శాంతి, సర్వ కోరికల సిద్ధికి పరమ సాధనంగా భావిస్తారు.
మూలం & కథ
Mahabharata, Anushasana Parva (Book 13), Chapter 17 · Composed by Sage Tandi; revealed by Lord Krishna, narrated by Upamanyu · Ancient — traditionally c. 3000 BCE; scholarly c. 400 BCE
మహాభారతపు అనుశాసన పర్వంలో భగవాన్ కృష్ణుడు యుధిష్ఠిరునికి చెబుతాడు ఋషి ఉపమన్యు తనకు శివుని వెయ్యి నామాలు బోధించాడని — ఆ నామాలు ముందు బ్రహ్మ, ఋషులచే ఉచ్చరించబడి, మహాతపస్వి తండిచే సంకలించబడ్డాయి, అతను బ్రహ్మలోకంలో ఘోర తపస్సుతో వాటిని పొందాడు. విష్ణుస్వరూపుడైన కృష్ణుడు శివుని తపస్సు చేసి ఈ నామాలతో వరాలు పొందాడు, తద్వారా సహస్రనామం భక్తి పరమ మార్గంగా స్థాపితమైంది, ఇది ప్రతి హిందూ సంప్రదాయంలో పూజనీయం.
✦ శాస్త్రాలలో చెప్పినట్లు
ఫలశ్రుతి తెలుపుతుంది ఈ స్తోత్రం బ్రహ్మ నుండి ఇంద్రుడు, ఇంద్రుని నుండి మృత్యువు, మృత్యువు నుండి రుద్రులు, చివరికి తండి తపస్సుతో ప్రపంచానికి చేరిందని — 'బ్రహ్మ హృదయంలో నిక్షిప్తమైన' రహస్యం. స్వయంగా భగవాన్ కృష్ణుడు ఈ నామాలతో శివుని స్తుతించి తన మహా వరాలు పొందాడని చెబుతారు. రుద్రుని ముందు ఒక సంవత్సరం నిత్యం పఠించేవాడు తాను నిజాయితీగా కోరినది పొందుతాడని, శివుని నిజమైన భక్తునికి మృత్యువు లేదా విపత్తు భయం ఉండదని సంప్రదాయం చెబుతుంది.
వింటూ పఠించండి
అర్థంతో పూర్తి పాఠం
ఏ పంక్తిపైన అయినా లేదా ▶ బటన్పై తాకి వినండి
ధ్యాయేన్నిత్యం మహేశం రజతగిరినిభం చారుచన్ద్రావతంసం రత్నాకల్పోజ్జ్వలాఙ్గం పరశుమృగవరాభీతిహస్తం ప్రసన్నమ్ । పద్మాసీనం సమన్తాత్ స్తుతమమరగణైర్వ్యాఘ్రకృత్తిం వసానం విశ్వాద్యం విశ్వవన్ద్యం నిఖిలభయహరం పఞ్చవక్త్రం త్రినేత్రమ్ ॥
Dhyayennityam mahesham rajatagirinibham charuchandravatamsam Ratnakalpojjvalangam parashumrigavarabhitihastam prasannam Padmasinam samantat stutamamaraganairvyaghrakrittim vasanam Vishvadyam vishvavandyam nikhilabhayaharam panchavaktram trinetram
అర్థం:महेश का सदा ध्यान करें — जो रजत-पर्वत (कैलास) के समान देदीप्यमान हैं, मस्तक पर सुन्दर बालचन्द्र धारण किए हुए, रत्नजटित आभूषणों से जिनके अंग जगमगा रहे हैं, जिनके हाथों में परशु, मृग, वरमुद्रा और अभयमुद्रा शोभित हैं, जो शान्त-स्वरूप हैं; पद्मासन में विराजमान, चारों ओर से देवगणों द्वारा स्तुत, व्याघ्रचर्म धारण किए हुए; जो विश्व के आदिकारण हैं, विश्व द्वारा पूजित, समस्त भय के हर्ता, पंचमुख और त्रिनेत्र हैं।
ఉపమన్యురువాచ — బ్రహ్మప్రోక్తైరృషిప్రోక్తైర్వేదవేదాఙ్గసమ్భవైః । సర్వలోకేషు విఖ్యాతం స్తుత్యం స్తోష్యామి నామభిః ॥ మహద్భిర్విహితైః సత్యైః సిద్ధైః సర్వార్థసాధకైః । ఋషిణా తణ్డినా భక్త్యా కృతైర్వేదకృతాత్మనా ॥
Upamanyuruvacha — Brahmaproktairrishiproktairvedavedangasambhavaih Sarvalokeshu vikhyatam stutyam stoshyami namabhih Mahadbhirvihitaih satyaih siddhaih sarvarthasadhakaih Rishina tandina bhaktya kritairvedakritatmana
అర్థం:उपमन्यु बोले — ब्रह्मा और ऋषियों द्वारा कहे गए, वेद और वेदांगों से उद्भूत, समस्त लोकों में विख्यात और स्तुति-योग्य उन नामों से मैं उनकी स्तुति करूँगा — जो महान्, सत्य और पूर्ण द्वारा निर्धारित, समस्त कामनाओं को पूर्ण करने वाले हैं, और जिन्हें वेदस्वरूप ऋषि ताण्डि ने भक्तिपूर्वक रचा।
॥ అథ శివసహస్రనామస్తోత్రమ్ ॥
Atha shivasahasranamastotram
అర్థం:अब श्री शिव के सहस्र नामों का पाठ आरम्भ होता है।
స్థిరః స్థాణుః ప్రభుర్భీమః ప్రవరో వరదో వరః । సర్వాత్మా సర్వవిఖ్యాతః సర్వః సర్వకరో భవః ॥ ౧॥
Sthirah sthanuh prabhurbhimah pravaro varado varah Sarvatma sarvavikhyatah sarvah sarvakaro bhavah
అర్థం:स्थिर, स्थाणु (अचल स्तम्भ), प्रभु, भयंकर भीम, श्रेष्ठ, वरद; सर्वात्मा, सर्वत्र विख्यात, सर्व, सर्वकर्ता, अस्तित्व के मूल भव।
జటీ చర్మీ శిఖీ ఖడ్గీ సర్వాఙ్గః సర్వభావనః । హరశ్చ హరిణాక్షశ్చ సర్వభూతహరః ప్రభుః ॥ ౨॥
Jati charmi shikhi khadgi sarvangah sarvabhavanah Harashcha harinakshashcha sarvabhutaharah prabhuh
అర్థం:जटा, मृगचर्म और शिखा धारण करने वाले, खड्गधारी; पूर्णांग, समस्त भावों के स्रष्टा; संहारकर्ता हर, मृगनयन, समस्त प्राणियों का संहरण करने वाले प्रभु।
ప్రవృత్తిశ్చ నివృత్తిశ్చ నియతః శాశ్వతో ధ్రువః । శ్మశానవాసీ భగవాన్ఖచరో గోచరోఽర్దనః ॥ ౩॥
Pravrittishcha nivrittishcha niyatah shashvato dhruvah Shmashanavasi bhagavankhacharo gocharordanah
అర్థం:जो प्रवृत्ति और निवृत्ति रूप हैं, नियमित, नित्य, सदा स्थिर; श्मशानवासी प्रभु, आकाश में और पृथ्वी पर विचरण करने वाले, शत्रुओं के नाशक।
అభివాద్యో మహాకర్మా తపస్వీ భూతభావనః । ఉన్మత్తవేషప్రచ్ఛన్నః సర్వలోకప్రజాపతిః ॥ ౪॥
Abhivadyo mahakarma tapasvi bhutabhavanah Unmattaveshaprachchhannah sarvalokaprajapatih
అర్థం:नमस्कार-योग्य, महान् कर्मों वाले, महातपस्वी, भूतों के स्रोत; अवधूत वेश में गुप्त, समस्त लोकों के प्राणियों के स्वामी।
మహారూపో మహాకాయో వృషరూపో మహాయశాః । మహాత్మా సర్వభూతాత్మా విశ్వరూపో మహాహనుః ॥ ౫॥
Maharupo mahakayo vrisharupo mahayashah Mahatma sarvabhutatma vishvarupo mahahanuh
అర్థం:विशाल रूप और विशाल देह वाले, वृषभरूप, महायशस्वी; महान् आत्मा, समस्त प्राणियों की आत्मा, विश्वरूप, महाहनु।
లోకపాలోఽన్తర్హితాత్మా ప్రసాదో హయగర్దభిః । పవిత్రం చ మహాంశ్చైవ నియమో నియమాశ్రితః ॥ ౬॥
Lokapalontarhitatma prasado hayagardabhih Pavitram cha mahamshchaiva niyamo niyamashritah
అర్థం:लोकों के रक्षक, हृदय में गुप्त रूप से वास करने वाली आत्मा, कृपास्वरूप, अश्व और खच्चर से वाहित; पावन, महान्, संयमस्वरूप, तपस्या में स्थित।
సర్వకర్మా స్వయమ్భూత ఆదిరాదికరో నిధిః । సహస్రాక్షో విశాలాక్షః సోమో నక్షత్రసాధకః ॥ ౭॥
Sarvakarma svayambhuta adiradikaro nidhih Sahasraksho vishalakshah somo nakshatrasadhakah
అర్థం:समस्त कर्मों के कर्ता, स्वयम्भू, आदि, आदिकारण, निधि; सहस्राक्ष, विशालाक्ष, सोम, नक्षत्रों के सिद्धिदाता।
చన్ద్రః సూర్యః శనిః కేతుర్గ్రహో గ్రహపతిర్వరః । అత్రిరత్ర్యానమస్కర్తా మృగబాణార్పణోఽనఘః ॥ ౮॥
Chandrah suryah shanih keturgraho grahapatirvarah Atriratryanamaskarta mrigabanarpanonaghah
అర్థం:चन्द्र, सूर्य, शनि, केतु, ग्रह और ग्रहपति, वरदाता; अत्रि ऋषि और अत्रि-पत्नी द्वारा वन्दित, मृगांक धारण करने वाले, निष्पाप।
మహాతపా ఘోరతపా అదీనో దీనసాధకః । సంవత్సరకరో మన్త్రః ప్రమాణం పరమం తపః ॥ ౯॥
Mahatapa ghoratapa adino dinasadhakah Samvatsarakaro mantrah pramanam paramam tapah
అర్థం:महातप और उग्रतप वाले, अदीन जो दीनों का उद्धार करते हैं; संवत्सर के कर्ता, पवित्र मन्त्र, सर्व के मापक, परम तप।
యోగీ యోజ్యో మహాబీజో మహారేతా మహాబలః । సువర్ణరేతాః సర్వజ్ఞః సుబీజో బీజవాహనః ॥ ౧౦॥
Yogi yojyo mahabijo mahareta mahabalah Suvarnaretah sarvajnah subijo bijavahanah
అర్థం:योगी, योग के लक्ष्य, महावीर्य और महाशक्ति वाले, महाबल; स्वर्णवीर्य, सर्वज्ञ, शुभवीर्य, बीज के धारक।
దశబాహుస్త్వనిమిషో నీలకణ్ఠ ఉమాపతిః । విశ్వరూపః స్వయంశ్రేష్ఠో బలవీరో బలో గణః ॥ ౧౧॥
Dashabahustvanimisho nilakantha umapatih Vishvarupah svayamshreshtho balaviro balo ganah
అర్థం:दशभुज, अनिमिष, नीलकण्ठ, उमापति; विश्वरूप, स्वेच्छा से सर्वश्रेष्ठ, बलवान् और वीर, बलस्वरूप, गणपति।
గణకర్తా గణపతిర్దిగ్వాసాః కామ ఏవ చ । మన్త్రవిత్పరమో మన్త్రః సర్వభావకరో హరః ॥ ౧౨॥
Ganakarta ganapatirdigvasah kama eva cha Mantravitparamo mantrah sarvabhavakaro harah
అర్థం:गणों के कर्ता और स्वामी, दिगम्बर, और काम-स्वरूप; मन्त्रज्ञ, परम मन्त्र, समस्त भावों के कर्ता, हर।
కమణ్డలుధరో ధన్వీ బాణహస్తః కపాలవాన్ । అశనీ శతఘ్నీ ఖడ్గీ పట్టిశీ చాయుధీ మహాన్ ॥ ౧౩॥
Kamandaludharo dhanvi banahastah kapalavan Ashani shataghni khadgi pattishi chayudhi mahan
అర్థం:कमण्डलु, धनुष, हाथों में बाण और कपाल धारण करने वाले; वज्र, शतघ्नी, खड्ग और शूल से सज्जित — महान् आयुधधारी।
స్రువహస్తః సురూపశ్చ తేజస్తేజస్కరో నిధిః । ఉష్ణీషీ చ సువక్త్రశ్చ ఉదగ్రో వినతస్తథా ॥ ౧౪॥
Sruvahastah surupashcha tejastejaskaro nidhih Ushnishi cha suvaktrashcha udagro vinatastatha
అర్థం:स्रुवा धारण करने वाले, सुन्दर रूप वाले, तेज और तेज के कर्ता, निधि; उष्णीषधारी, सुमुख, उन्नत और विनम्र दोनों।
దీర్ఘశ్చ హరికేశశ్చ సుతీర్థః కృష్ణ ఏవ చ । శృగాలరూపః సిద్ధార్థో ముణ్డః సర్వశుభఙ్కరః ॥ ౧౫॥
Dirghashcha harikeshashcha sutirthah krishna eva cha Shrigalarupah siddhartho mundah sarvashubhankarah
అర్థం:उन्नत, पिंगलकेश, तीर्थस्वरूप, और कृष्ण (श्याम); शृगालरूप, सिद्धार्थ, मुण्डित-शिर, सर्वशुभंकर।
అజశ్చ బహురూపశ్చ గన్ధధారీ కపర్ద్యపి । ఊర్ధ్వరేతా ఊర్ధ్వలిఙ్గ ఊర్ధ్వశాయీ నభఃస్థలః ॥ ౧౬॥
Ajashcha bahurupashcha gandhadhari kapardyapi Urdhvareta urdhvalinga urdhvashayi nabhahsthalah
అర్థం:अजन्मा, अनेक रूप वाले, सुगन्ध धारण करने वाले, कपर्दी; ऊर्ध्वरेता, ऊर्ध्वलिंग, ऊर्ध्वशायी, आकाशवासी।
త్రిజటీ చీరవాసాశ్చ రుద్రః సేనాపతిర్విభుః । అహశ్చరో నక్తఞ్చరస్తిగ్మమన్యుః సువర్చసః ॥ ౧౭॥
Trijati chiravasashcha rudrah senapatirvibhuh Ahashcharo naktancharastigmamanyuh suvarchasah
అర్థం:त्रिजटाधारी, चीरवस्त्रधारी, रुद्र, सेनापति, सर्वव्यापी; दिन और रात विचरण करने वाले, उग्र क्रोध वाले फिर भी देदीप्यमान तेजवाले।
గజహా దైత్యహా కాలో లోకధాతా గుణాకరః । సింహశార్దూలరూపశ్చ ఆర్ద్రచర్మామ్బరావృతః ॥ ౧౮॥
Gajaha daityaha kalo lokadhata gunakarah Simhashardularupashcha ardracharmambaravritah
అర్థం:गजासुर और दैत्यों के संहारक, काल-स्वरूप, लोकों के धारक, गुणों की खान; सिंह और व्याघ्र रूप वाले, ताजे चर्म में लिपटे हुए।
కాలయోగీ మహానాదః సర్వకామశ్చతుష్పథః । నిశాచరః ప్రేతచారీ భూతచారీ మహేశ్వరః ॥ ౧౯॥
Kalayogi mahanadah sarvakamashchatushpathah Nishacharah pretachari bhutachari maheshvarah
అర్థం:कल्प के योगी, महागर्जन वाले, समस्त कामनाओं के पूर्तिकर्ता, चतुष्पथ वाले; रात्रिचर, भूत-प्रेतों में विचरने वाले, महेश्वर महाप्रभु।
బహుభూతో బహుధరః స్వర్భానురమితో గతిః । నృత్యప్రియో నిత్యనర్తో నర్తకః సర్వలాలసః ॥ ౨౦॥
Bahubhuto bahudharah svarbhanuramito gatih Nrityapriyo nityanarto nartakah sarvalalasah
అర్థం:अनेक रूप वाले, सर्वधारक, स्वर्भानु (राहु-प्रकाश), अप्रमेय गति वाले; नृत्यप्रिय, सदा नृत्य करने वाले, नर्तक, सर्व के लिए उत्सुक।
ఘోరో మహాతపాః పాశో నిత్యో గిరిరుహో నభః । సహస్రహస్తో విజయో వ్యవసాయో హ్యతన్ద్రితః ॥ ౨౧॥
Ghoro mahatapah pasho nityo giriruho nabhah Sahasrahasto vijayo vyavasayo hyatandritah
అర్థం:भयंकर, महातपस्वी, पाश, शाश्वत, पर्वत से उत्पन्न, आकाश-सा विशाल; सहस्रबाहु, विजयी, दृढ़ प्रयत्न वाले, अथक।
అధర్షణో ధర్షణాత్మా యజ్ఞహా కామనాశకః । దక్షయాగాపహారీ చ సుసహో మధ్యమస్తథా ॥ ౨౨॥
Adharshano dharshanatma yajnaha kamanashakah Dakshayagapahari cha susaho madhyamastatha
అర్థం:अजेय फिर भी आक्रमणकारी आत्मा, (दक्ष-)यज्ञ के नाशक, काम के संहारक; दक्ष की आहुति हरने वाले, सर्वसहिष्णु, मध्यवर्ती।
తేజోపహారీ బలహా ముదితోఽర్థోఽజితోఽవరః । గమ్భీరఘోషా గమ్భీరో గమ్భీరబలవాహనః ॥ ౨౩॥
Tejopahari balaha muditorthojitovarah Gambhiraghosha gambhiro gambhirabalavahanah
అర్థం:दूसरों के बल को हरने वाले, अहंकार के नाशक, आनन्दमय, लक्ष्य, अजेय, श्रेष्ठतम; गम्भीर वाणी और गम्भीर स्वभाव वाले, गहन बल और धैर्य वाले।
న్యగ్రోధరూపో న్యగ్రోధో వృక్షపర్ణస్థితిర్విభుః । సుతీక్ష్ణదశనశ్చైవ మహాకాయో మహాననః ॥ ౨౪॥
Nyagrodharupo nyagrodho vrikshaparnasthitirvibhuh Sutikshnadashanashchaiva mahakayo mahananah
అర్థం:वटरूप, वट, उसके पत्र पर विराजमान, सर्वव्यापी; तीक्ष्ण दाँतों वाले, विशाल देह और विशाल मुख वाले।
విష్వక్సేనో హరిర్యజ్ఞః సంయుగాపీడవాహనః । తీక్ష్ణతాపశ్చ హర్యశ్వః సహాయః కర్మకాలవిత్ ॥ ౨౫॥
Vishvakseno hariryajnah samyugapidavahanah Tikshnatapashcha haryashvah sahayah karmakalavit
అర్థం:विष्वक्सेन, हरि, यज्ञ, युद्ध की भीड़ में वाहित; उग्र ताप वाले, पिंगल अश्वों वाले, सहायक, कर्म और काल के ज्ञाता।
విష్ణుప్రసాదితో యజ్ఞః సముద్రో వడవాముఖః । హుతాశనసహాయశ్చ ప్రశాన్తాత్మా హుతాశనః ॥ ౨౬॥
Vishnuprasadito yajnah samudro vadavamukhah Hutashanasahayashcha prashantatma hutashanah
అర్థం:विष्णु द्वारा प्रसन्न किए गए, यज्ञ, सागर और उसमें स्थित वडवानल; अग्नि के साथी, शान्त आत्मा, और स्वयं भक्षक अग्नि।
ఉగ్రతేజా మహాతేజా జన్యో విజయకాలవిత్ । జ్యోతిషామయనం సిద్ధిః సర్వవిగ్రహ ఏవ చ ॥ ౨౭॥
Ugrateja mahateja janyo vijayakalavit Jyotishamayanam siddhih sarvavigraha eva cha
అర్థం:उग्र तेज और महातेज वाले, युद्ध में उत्पन्न, विजय के क्षण के ज्ञाता; (स्वर्ग के) ज्योतियों का मार्ग, सिद्धि-स्वरूप, और सर्वरूप।
శిఖీ ముణ్డీ జటీ జ్వాలీ మూర్తిజో మూర్ధగో బలీ । వేణవీ పణవీ తాలీ ఖలీ కాలకటఙ్కటః ॥ ౨౮॥
Shikhi mundi jati jvali murtijo murdhago bali Venavi panavi tali khali kalakatankatah
అర్థం:शिखाधारी, मुण्डित, जटाधारी, प्रज्वलित, स्व-प्रतिमा से उत्पन्न, मस्तक का मुकुट, महाबली; वंशी, मृदंग और झाँझ बजाने वाले, मर्दन करने वाले — कालकटंकट।
నక్షత్రవిగ్రహమతిర్గుణబుద్ధిర్లయో గమః । ప్రజాపతిర్విశ్వబాహుర్విభాగః సర్వగోముఖః ॥ ౨౯॥
Nakshatravigrahamatirgunabuddhirlayo gamah Prajapatirvishvabahurvibhagah sarvagomukhah
అర్థం:तारों-सी उज्ज्वल बुद्धि वाले, गुणयुक्त प्रज्ञा वाले, प्रलय और गन्ता; प्रजापति, विश्वबाहु, वितरण-स्वरूप, गोमुख होकर सर्व की ओर अभिमुख।
విమోచనః సుసరణో హిరణ్యకవచోద్భవః । మేఢ్రజో బలచారీ చ మహీచారీ స్రుతస్తథా ॥ ౩౦॥
Vimochanah susarano hiranyakavachodbhavah Medhrajo balachari cha mahichari srutastatha
అర్థం:मोचक (मुक्तिदाता), सुशरण, हिरण्यकवच से उत्पन्न; सृष्टि के स्रोत, बल में विचरण करने वाले, पृथ्वी पर विचरने वाले, श्रुत (विख्यात)।
సర్వతూర్యనినాదీ చ సర్వాతోద్యపరిగ్రహః । వ్యాలరూపో గుహావాసీ గుహో మాలీ తరఙ్గవిత్ ॥ ౩౧॥
Sarvaturyaninadi cha sarvatodyaparigrahah Vyalarupo guhavasi guho mali tarangavit
అర్థం:समस्त वाद्यों को बजाने वाले, हर संगीत के स्वामी; सर्परूप, गुहावासी, गुप्त, मालाधारी, (अस्तित्व की) तरंग के ज्ञाता।
త్రిదశస్త్రికాలధృక్కర్మసర్వబన్ధవిమోచనః । బన్ధనస్త్వసురేన్ద్రాణాం యుధి శత్రువినాశనః ॥ ౩౨॥
Tridashastrikaladhrikkarmasarvabandhavimochanah Bandhanastvasurendranam yudhi shatruvinashanah
అర్థం:त्रिदश (देवगण), तीनों कालों के धारक, कर्म के हर बन्धन से मुक्त करने वाले; असुर-स्वामियों के बन्धक, युद्ध में शत्रुओं के संहारक।
సాఙ్ఖ్యప్రసాదో దుర్వాసాః సర్వసాధునిషేవితః । ప్రస్కన్దనో విభాగజ్ఞో అతుల్యో యజ్ఞభాగవిత్ ॥ ౩౩॥
Sankhyaprasado durvasah sarvasadhunishevitah Praskandano vibhagajno atulyo yajnabhagavit
అర్థం:सांख्य की कृपा, दुर्वासा, समस्त संतों द्वारा सेवित; प्रकट होने वाले, भेदों के ज्ञाता, अनुपम, यज्ञभाग के ज्ञाता।
సర్వవాసః సర్వచారీ దుర్వాసా వాసవోఽమరః । హైమో హేమకరో యజ్ఞః సర్వధారీ ధరోత్తమః ॥ ౩౪॥
Sarvavasah sarvachari durvasa vasavomarah Haimo hemakaro yajnah sarvadhari dharottamah
అర్థం:सर्वत्र वास करने वाले, सर्वत्र विचरने वाले, दुर्वासा, वासव (इन्द्र), अमर; स्वर्णमय, स्वर्णकार, यज्ञ, सर्वधारक, धारकों में श्रेष्ठ।
లోహితాక్షో మహాక్షశ్చ విజయాక్షో విశారదః । సఙ్గ్రహో నిగ్రహః కర్తా సర్పచీరనివాసనః ॥ ౩౫॥
Lohitaksho mahakshashcha vijayaksho visharadah Sangraho nigrahah karta sarpachiranivasanah
అర్థం:रक्तनेत्र, विशालनेत्र, विजयनेत्र, विद्वान्; संग्रह और संयम करने वाले, कर्ता, सर्प-कंचुक धारण करने वाले।
ముఖ్యోఽముఖ్యశ్చ దేహశ్చ కాహలిః సర్వకామదః । సర్వకాసప్రసాదశ్చ సుబలో బలరూపధృత్ ॥ ౩౬॥
Mukhyomukhyashcha dehashcha kahalih sarvakamadah Sarvakasaprasadashcha subalo balarupadhrit
అర్థం:मुख्य और अमुख्य, देहधारी, कहल (दुन्दुभि), समस्त कामनाओं के दाता; हर खाँसी और रोग में कृपालु, महाबली, बल-रूप के धारक।
సర్వకామవరశ్చైవ సర్వదః సర్వతోముఖః । ఆకాశనిర్విరూపశ్చ నిపాతీ హ్యవశః ఖగః ॥ ౩౭॥
Sarvakamavarashchaiva sarvadah sarvatomukhah Akashanirvirupashcha nipati hyavashah khagah
అర్థం:समस्त कामनाओं के वरदाता, सर्वदाता, सब दिशाओं की ओर अभिमुख; आकाश-सा निराकार, झपट्टा मारने वाले, स्वतन्त्र और अबन्ध, आकाशगामी।
రౌద్రరూపోంఽశురాదిత్యో బహురశ్మిః సువర్చసీ । వసువేగో మహావేగో మనోవేగో నిశాచరః ॥ ౩౮॥
Raudrarupomshuradityo bahurashmih suvarchasi Vasuvego mahavego manovego nishacharah
అర్థం:उग्र रूप वाले, अनेक किरणों और प्रचण्ड प्रभा वाले देदीप्यमान सूर्य; वसुओं-सा वेगवान्, महावेग वाले, मन-सा शीघ्र, रात्रिचर।
సర్వవాసీ శ్రియావాసీ ఉపదేశకరోఽకరః । మునిరాత్మనిరాలోకః సమ్భగ్నశ్చ సహస్రదః ॥ ౩౯॥
Sarvavasi shriyavasi upadeshakarokarah Muniratmaniralokah sambhagnashcha sahasradah
అర్థం:सब में वास करने वाले, श्री (समृद्धि) में वास करने वाले, उपदेश के दाता, निष्क्रिय; मौनी मुनि, दृष्टि से परे स्वयं-प्रकाश, विभक्त, सहस्रों के दाता।
పక్షీ చ పక్షరూపశ్చ అతిదీప్తో విశామ్పతిః । ఉన్మాదో మదనః కామో హ్యశ్వత్థోఽర్థకరో యశః ॥ ౪౦॥
Pakshi cha paksharupashcha atidipto vishampatih Unmado madanah kamo hyashvatthorthakaro yashah
అర్థం:पक्षी और पक्षिरूप, अति देदीप्यमान, प्रजा के स्वामी; उन्माद, उन्मादक, काम, अश्वत्थ (पीपल), धन के कर्ता, यश।
వామదేవశ్చ వామశ్చ ప్రాగ్దక్షిణశ్చ వామనః । సిద్ధయోగీ మహర్షిశ్చ సిద్ధార్థః సిద్ధసాధకః ॥ ౪౧॥
Vamadevashcha vamashcha pragdakshinashcha vamanah Siddhayogi maharshishcha siddharthah siddhasadhakah
అర్థం:वामदेव, सुन्दर, पूर्व और दक्षिण (मुखों) वाले, वामन (बौने); सिद्ध योगी, महर्षि, सिद्धार्थ, सिद्धों के पूर्तिकर्ता।
భిక్షుశ్చ భిక్షురూపశ్చ విపణో మృదురవ్యయః । మహాసేనో విశాఖశ్చ షష్టిభాగో గవామ్పతిః ॥ ౪౨॥
Bhikshushcha bhikshurupashcha vipano mriduravyayah Mahaseno vishakhashcha shashtibhago gavampatih
అర్థం:भिक्षु और भिक्षुरूप, व्यापारी, सौम्य और अविनाशी; महासेन (स्कन्द), विशाख, षष्ठांश, पशुपति।
వజ్రహస్తశ్చ విష్కమ్భీ చమూస్తమ్భన ఏవ చ । వృత్తావృత్తకరస్తాలో మధుర్మధుకలోచనః ॥ ౪౩॥
Vajrahastashcha vishkambhi chamustambhana eva cha Vrittavrittakarastalo madhurmadhukalochanah
అర్థం:हाथ में वज्र, आधार, और सेनाओं को स्तम्भित करने वाले; चक्र और उसके भंग के कर्ता, ताल, मधुर, मधुनयन।
వాచస్పత్యో వాజసనో నిత్యమాశ్రమపూజితః । బ్రహ్మచారీ లోకచారీ సర్వచారీ విచారవిత్ ॥ ౪౪॥
Vachaspatyo vajasano nityamashramapujitah Brahmachari lokachari sarvachari vicharavit
అర్థం:वाणी के स्वामी, शीघ्रगामी, आश्रमों में सदा पूजित; ब्रह्मचारी, लोकों में विचरने वाले, सर्वगामी, सम्यक् विचार के ज्ञाता।
ఈశాన ఈశ్వరః కాలో నిశాచారీ పినాకవాన్ । నిమిత్తస్థో నిమిత్తం చ నన్దిర్నన్దికరో హరిః ॥ ౪౫॥
Ishana ishvarah kalo nishachari pinakavan Nimittastho nimittam cha nandirnandikaro harih
అర్థం:ईशान शासक, प्रभु, काल, रात्रिचर, पिनाक धनुष धारक; कारण और मूल कारण रूप में स्थित, नन्दी और आनन्द के कर्ता, हरि।
నన్దీశ్వరశ్చ నన్దీ చ నన్దనో నన్దివర్ధనః । భగహారీ నిహన్తా చ కాలో బ్రహ్మా పితామహః ॥ ౪౬॥
Nandishvarashcha nandi cha nandano nandivardhanah Bhagahari nihanta cha kalo brahma pitamahah
అర్థం:नन्दीश्वर और नन्दी, आनन्दमय, आनन्द के वर्धक; (प्रलय में) सम्पदाओं के हर्ता, संहारक, काल, ब्रह्मा, पितामह।
చతుర్ముఖో మహాలిఙ్గశ్చారులిఙ్గస్తథైవ చ । లిఙ్గాధ్యక్షః సురాధ్యక్షో యోగాధ్యక్షో యుగావహః ॥ ౪౭॥
Chaturmukho mahalingashcharulingastathaiva cha Lingadhyakshah suradhyaksho yogadhyaksho yugavahah
అర్థం:चतुर्मुख, महालिंग और सुन्दर लिंग वाले; लिंग, देवों और योग के अध्यक्ष, युगों के प्रवर्तक।
బీజాధ్యక్షో బీజకర్తా అవ్యాత్మాఽనుగతో బలః । ఇతిహాసః సకల్పశ్చ గౌతమోఽథ నిశాకరః ॥ ౪౮॥
Bijadhyaksho bijakarta avyatmanugato balah Itihasah sakalpashcha gautamotha nishakarah
అర్థం:(सृष्टि के) बीज के अध्यक्ष और कर्ता, अन्तर्यामी, अनुगत, बलवान्; इतिहास-स्वरूप, कल्प सहित, गौतम, और निशाकर (चन्द्र)।
దమ్భో హ్యదమ్భో వైదమ్భో వశ్యో వశకరః కలిః । లోకకర్తా పశుపతిర్మహాకర్తా హ్యనౌషధః ॥ ౪౯॥
Dambho hyadambho vaidambho vashyo vashakarah kalih Lokakarta pashupatirmahakarta hyanaushadhah
అర్థం:अहंकार और निरहंकार और अहंकार के स्वामी, नियम्य और नियन्ता, कलि (कलह); लोकों के कर्ता, पशुपति, महाकर्ता, निरौषध।
అక్షరం పరమం బ్రహ్మ బలవచ్ఛక్ర ఏవ చ । నీతిర్హ్యనీతిః శుద్ధాత్మా శుద్ధో మాన్యో గతాగతః ॥ ౫౦॥
Aksharam paramam brahma balavachchhakra eva cha Nitirhyanitih shuddhatma shuddho manyo gatagatah
అర్థం:अविनाशी परब्रह्म, महान् इन्द्र (शक्र); धर्म और धर्मातीत दोनों, शुद्ध आत्मा, पवित्र, सम्मानित, गन्ता-आगन्ता।
బహుప్రసాదః సుస్వప్నో దర్పణోఽథ త్వమిత్రజిత్ । వేదకారో మన్త్రకారో విద్వాన్సమరమర్దనః ॥ ౫౧॥
Bahuprasadah susvapno darpanotha tvamitrajit Vedakaro mantrakaro vidvansamaramardanah
అర్థం:प्रचुर कृपा वाले, सुन्दर स्वप्न वाले, दर्पण, शत्रुओं के विजेता; वेद और मन्त्रों के कर्ता, ज्ञानी, युद्ध में पराभव करने वाले।
మహామేఘనివాసీ చ మహాఘోరో వశీకరః । అగ్నిర్జ్వాలో మహాజ్వాలో అతిధూమ్రో హుతో హవిః ॥ ౫౨॥
Mahameghanivasi cha mahaghoro vashikarah Agnirjvalo mahajvalo atidhumro huto havih
అర్థం:महामेघ में वास करने वाले, अत्यन्त भयंकर, दमनकारी; अग्नि, ज्वाला और महाज्वाला, गहन धूम्र-श्याम, अर्पित आहुति।
వృషణః శఙ్కరో నిత్యం వర్చస్వీ ధూమకేతనః । నీలస్తథాఙ్గలుబ్ధశ్చ శోభనో నిరవగ్రహః ॥ ౫౩॥
Vrishanah shankaro nityam varchasvi dhumaketanah Nilastathangalubdhashcha shobhano niravagrahah
అర్థం:वृषभ (और कृपा-वर्षक), शंकर कल्याणकारी, सदा देदीप्यमान, धूमध्वज; नीलवर्ण, भक्ति के अभिलाषी, सुन्दर, अबाध।
స్వస్తిదః స్వస్తిభావశ్చ భాగీ భాగకరో లఘుః । ఉత్సఙ్గశ్చ మహాఙ్గశ్చ మహాగర్భపరాయణః ॥ ౫౪॥
Svastidah svastibhavashcha bhagi bhagakaro laghuh Utsangashcha mahangashcha mahagarbhaparayanah
అర్థం:कल्याण के दाता, कल्याण-स्वरूप, भाग देने वाले और भाग के कर्ता, शीघ्र; विशाल गोद और विशाल देह वाले, महान् ब्रह्मगर्भ में रत।
కృష్ణవర్ణః సువర్ణశ్చ ఇన్ద్రియం సర్వదేహినామ్ । మహాపాదో మహాహస్తో మహాకాయో మహాయశాః ॥ ౫౫॥
Krishnavarnah suvarnashcha indriyam sarvadehinam Mahapado mahahasto mahakayo mahayashah
అర్థం:श्यामवर्ण और स्वर्णवर्ण, समस्त देहधारियों की इन्द्रिय-शक्ति; महान् चरणों, महान् हाथों, महान् देह और महायश वाले।
మహామూర్ధా మహామాత్రో మహానేత్రో నిశాలయః । మహాన్తకో మహాకర్ణో మహోష్ఠశ్చ మహాహనుః ॥ ౫౬॥
Mahamurdha mahamatro mahanetro nishalayah Mahantako mahakarno mahoshthashcha mahahanuh
అర్థం:महान् मस्तक, महान् माप, महान् नेत्रों वाले, रात्रि के धाम; महान् अन्तक, महान् कानों, महान् ओष्ठों और महाहनु वाले।
మహానాసో మహాకమ్బుర్మహాగ్రీవః శ్మశానభాక్ । మహావక్షా మహోరస్కో హ్యన్తరాత్మా మృగాలయః ॥ ౫౭॥
Mahanaso mahakamburmahagrivah shmashanabhak Mahavaksha mahorasko hyantaratma mrigalayah
అర్థం:महान् नासिका, शंख-सी ग्रीवा और विशाल कण्ठ वाले, श्मशान के निवासी; विशाल वक्ष और छाती वाले, अन्तरात्मा, मृग के विश्रामस्थल।
లమ్బనో లమ్బితోష్ఠశ్చ మహామాయః పయోనిధిః । మహాదన్తో మహాదంష్ట్రో మహాజిహ్వో మహాముఖః ॥ ౫౮॥
Lambano lambitoshthashcha mahamayah payonidhih Mahadanto mahadamshtro mahajihvo mahamukhah
అర్థం:लम्बित रूप और लटकते ओष्ठ वाले, महामाया वाले, क्षीरसागर; महान् दाँतों और दँष्ट्राओं, विशाल जिह्वा और महान् मुख वाले।
మహానఖో మహారోమా మహాకేశో మహాజటః । ప్రసన్నశ్చ ప్రసాదశ్చ ప్రత్యయో గిరిసాధనః ॥ ౫౯॥
Mahanakho maharoma mahakesho mahajatah Prasannashcha prasadashcha pratyayo girisadhanah
అర్థం:महान् नखों, महान् केशों, महान् जटाओं और महान् जटा-समूह वाले; कृपालु और कृपा-स्वरूप, दृढ़ निश्चय, पर्वत पर सिद्ध।
స్నేహనోఽస్నేహనశ్చైవ అజితశ్చ మహామునిః । వృక్షాకారో వృక్షకేతురనలో వాయువాహనః ॥ ౬౦॥
Snehanosnehanashchaiva ajitashcha mahamunih Vrikshakaro vrikshaketuranalo vayuvahanah
అర్థం:प्रेममय और निर्लिप्त (आसक्ति से परे), अजेय, महर्षि; वृक्षरूप, वृक्षध्वज, अग्नि, वायु द्वारा वाहित।
గణ్డలీ మేరుధామా చ దేవాధిపతిరేవ చ । అథర్వశీర్షః సామాస్య ఋక్సహస్రామితేక్షణః ॥ ౬౧॥
Gandali merudhama cha devadhipatireva cha Atharvashirshah samasya riksahasramitekshanah
అర్థం:कपोल-आभूषण वाले, मेरु पर विराजमान, और स्वयं देवेश; जिनका मस्तक अथर्व है, मुख साम है, सहस्र ऋचाओं से अप्रमेय दृष्टि वाले।
యజుఃపాదభుజో గుహ్యః ప్రకాశో జఙ్గమస్తథా । అమోఘార్థః ప్రసాదశ్చ అభిగమ్యః సుదర్శనః ॥ ౬౨॥
Yajuhpadabhujo guhyah prakasho jangamastatha Amogharthah prasadashcha abhigamyah sudarshanah
అర్థం:जिनके चरण और भुजाएँ यजुस् हैं, गुप्त, प्रकट, गतिशील; अमोघ संकल्प वाले, कृपा, सुलभ, सुदर्शन (सुन्दर दर्शन वाले)।
ఉపకారః ప్రియః సర్వః కనకః కాఞ్చనచ్ఛవిః । నాభిర్నన్దికరో భావః పుష్కరస్థపతిః స్థిరః ॥ ౬౩॥
Upakarah priyah sarvah kanakah kanchanachchhavih Nabhirnandikaro bhavah pushkarasthapatih sthirah
అర్థం:हितकारी, प्रिय, सर्व, स्वर्ण, स्वर्णकान्ति वाले; नाभि (केन्द्र), आनन्द के कर्ता, सत्ता-स्वरूप, कमल पर दृढ़ स्थित।
ద్వాదశస్త్రాసనశ్చాద్యో యజ్ఞో యజ్ఞసమాహితః । నక్తం కలిశ్చ కాలశ్చ మకరః కాలపూజితః ॥ ౬౪॥
Dvadashastrasanashchadyo yajno yajnasamahitah Naktam kalishcha kalashcha makarah kalapujitah
అర్థం:द्वादश (आदित्य), सिंहासन वाले, आदि, पूर्ण-संगृहीत यज्ञ; रात्रि, कलह और काल, मकर, युगों से पूजित।
సగణో గణకారశ్చ భూతవాహనసారథిః । భస్మశయో భస్మగోప్తా భస్మభూతస్తరుర్గణః ॥ ౬౫॥
Sagano ganakarashcha bhutavahanasarathih Bhasmashayo bhasmagopta bhasmabhutastarurganah
అర్థం:अपने गणों और उनके कर्ता सहित, भूतगणों द्वारा खींचे रथ वाले सारथि; भस्म पर विश्राम करने वाले, भस्म के रक्षक, भस्मीभूत, वृक्ष, गण।
లోకపాలస్తథా లోకో మహాత్మా సర్వపూజితః । శుక్లస్త్రిశుక్లః సమ్పన్నః శుచిర్భూతనిషేవితః ॥ ౬౬॥
Lokapalastatha loko mahatma sarvapujitah Shuklastrishuklah sampannah shuchirbhutanishevitah
అర్థం:लोकों के रक्षक, लोक, महान् आत्मा, सर्वपूजित; श्वेत, त्रिश्वेत, पूर्ण, पवित्र, समस्त प्राणियों द्वारा सेवित।
ఆశ్రమస్థః క్రియావస్థో విశ్వకర్మమతిర్వరః । విశాలశాఖస్తామ్రోష్ఠో హ్యమ్బుజాలః సునిశ్చలః ॥ ౬౭॥
Ashramasthah kriyavastho vishvakarmamatirvarah Vishalashakhastamroshtho hyambujalah sunishchalah
అర్థం:आश्रम में वास करने वाले, कर्म में स्थित, विश्वकर्मा-सी बुद्धि वाले, श्रेष्ठ; फैली शाखाओं वाले, ताम्र-ओष्ठ, कमल-जाल, पूर्ण शान्त।
కపిలః కపిశః శుక్ల ఆయుశ్చైవి పరోఽపరః । గన్ధర్వో హ్యదితిస్తార్క్ష్యః సువిజ్ఞేయః సుశారదః ॥ ౬౮॥
Kapilah kapishah shukla ayushchaivi paroparah Gandharvo hyaditistarkshyah suvijneyah susharadah
అర్థం:पिंगल, भूरे और श्वेत, आयु-स्वरूप, उच्च और निम्न; गन्धर्व, अदिति, गरुड़ (तार्क्ष्य), सुगम-ज्ञेय, सूक्ष्म बुद्धि वाले।
పరశ్వధాయుధో దేవ అనుకారీ సుబాన్ధవః । తుమ్బవీణో మహాక్రోధ ఊర్ధ్వరేతా జలేశయః ॥ ౬౯॥
Parashvadhayudho deva anukari subandhavah Tumbavino mahakrodha urdhvareta jaleshayah
అర్థం:फरसा धारण करने वाले देव, अनुकरणकर्ता, सत्कुल-बन्धु; तुम्बी-वीणा वाले, महाक्रोधी, ऊर्ध्वरेता, जल पर विश्राम करने वाले।
ఉగ్రో వంశకరో వంశో వంశనాదో హ్యనిన్దితః । సర్వాఙ్గరూపో మాయావీ సుహృదో హ్యనిలోఽనలః ॥ ౭౦॥
Ugro vamshakaro vamsho vamshanado hyaninditah Sarvangarupo mayavi suhrido hyanilonalah
అర్థం:उग्र, वंश के कर्ता, वंश और उसका स्वर, अनिन्द्य; पूर्णांग, मायावी (माया के स्वामी), कृपालु मित्र, वायु और अग्नि।
బన్ధనో బన్ధకర్తా చ సుబన్ధనవిమోచనః । స యజ్ఞారిః స కామారిర్మహాదంష్ట్రో మహాయుధః ॥ ౭౧॥
Bandhano bandhakarta cha subandhanavimochanah Sa yajnarih sa kamarirmahadamshtro mahayudhah
అర్థం:बन्धन और उसके कर्ता और हर बन्धन से मुक्त करने वाले; (दक्ष-)यज्ञ के शत्रु, काम के शत्रु, महान् दँष्ट्राओं और शक्तिशाली आयुधों वाले।
బహుధానిన్దితః శర్వః శఙ్కరః శఙ్కరోఽధనః । అమరేశో మహాదేవో విశ్వదేవః సురారిహా ॥ ౭౨॥
Bahudhaninditah sharvah shankarah shankarodhanah Amaresho mahadevo vishvadevah surariha
అర్థం:विविध रूप से स्तुत, शर्व, शंकर शान्ति के दाता, अनासक्त; अमरों के स्वामी, महादेव, विश्व के देव, देव-शत्रुओं के संहारक।
అహిర్బుధ్న్యోఽనిలాభశ్చ చేకితానో హవిస్తథా । అజైకపాచ్చ కాపాలీ త్రిశఙ్కురజితః శివః ॥ ౭౩॥
Ahirbudhnyonilabhashcha chekitano havistatha Ajaikapachcha kapali trishankurajitah shivah
అర్థం:अहिर्बुध्न्य (गहराई का नाग), निर्वात-कान्ति, चेकितान, आहुति; अजैकपाद, कपाली, त्रिशंकु, अजेय, शिव (कल्याणकारी)।
ధన్వన్తరిర్ధూమకేతుః స్కన్దో వైశ్రవణస్తథా । ధాతా శక్రశ్చ విష్ణుశ్చ మిత్రస్త్వష్టా ధ్రువో ధరః ॥ ౭౪॥
Dhanvantarirdhumaketuh skando vaishravanastatha Dhata shakrashcha vishnushcha mitrastvashta dhruvo dharah
అర్థం:धन्वन्तरि, धूमकेतु, स्कन्द, वैश्रवण (कुबेर); धाता, शक्र, विष्णु, मित्र, त्वष्टा, ध्रुव, धारक।
ప్రభావః సర్వగో వాయురర్యమా సవితా రవిః । ఉషఙ్గుశ్చ విధాతా చ మాన్ధాతా భూతభావనః ॥ ౭౫॥
Prabhavah sarvago vayuraryama savita ravih Ushangushcha vidhata cha mandhata bhutabhavanah
అర్థం:शक्ति और सर्वव्यापी, वायु, अर्यमा, सवितृ, सूर्य; उशनस्, विधाता, मान्धाता, भूतों के स्रोत।
విభుర్వర్ణవిభావీ చ సర్వకామగుణావహః । పద్మనాభో మహాగర్భశ్చన్ద్రవక్త్రోఽనిలోఽనలః ॥ ౭౬॥
Vibhurvarnavibhavi cha sarvakamagunavahah Padmanabho mahagarbhashchandravaktronilonalah
అర్థం:सर्वव्यापी, विविध प्रकाश वाले, समस्त कामनाओं और गुणों के धारक; पद्मनाभ, महागर्भ, चन्द्रमुख, वायु और अग्नि।
బలవాంశ్చోపశాన్తశ్చ పురాణః పుణ్యచఞ్చురీ । కురుకర్తా కురువాసీ కురుభూతో గుణౌషధః ॥ ౭౭॥
Balavamshchopashantashcha puranah punyachanchuri Kurukarta kuruvasi kurubhuto gunaushadhah
అర్థం:बलवान् और गहन शान्त, प्राचीन, पुण्यकीर्ति; कुरुभूमि के कर्ता, निवासी और स्वरूप, गुणों की औषधि।
సర్వాశయో దర్భచారీ సర్వేషాం ప్రాణినాం పతిః । దేవదేవః సుఖాసక్తః సదసత్సర్వరత్నవిత్ ॥ ౭౮॥
Sarvashayo darbhachari sarvesham praninam patih Devadevah sukhasaktah sadasatsarvaratnavit
అర్థం:सर्व के आश्रय, कुश पर विचरने वाले, समस्त प्राणियों के स्वामी; देवों के देव, आनन्द में स्थित, सत्, असत् और समस्त रत्नों के ज्ञाता।
కైలాసగిరివాసీ చ హిమవద్గిరిసంశ్రయః । కూలహారీ కూలకర్తా బహువిద్యో బహుప్రదః ॥ ౭౯॥
Kailasagirivasi cha himavadgirisamshrayah Kulahari kulakarta bahuvidyo bahupradah
అర్థం:कैलास पर्वत पर वास करने वाले और हिमालय का आश्रय लेने वाले; तटों (सीमाओं) के नाशक और कर्ता, विविध ज्ञान वाले, बहुत के दाता।
వణిజో వర్ధకీ వృక్షో బకులశ్చన్దనశ్ఛదః । సారగ్రీవో మహాజత్రురలోలశ్చ మహౌషధః ॥ ౮౦॥
Vanijo vardhaki vriksho bakulashchandanashchhadah Saragrivo mahajatruralolashcha mahaushadhah
అర్థం:व्यापारी, बढ़ई, वृक्ष, बकुल, चन्दन और पत्र; दृढ़ ग्रीवा और मजबूत कन्धों वाले, अचंचल, महान् औषधि।
సిద్ధార్థకారీ సిద్ధార్థశ్ఛన్దోవ్యాకరణోత్తరః । సింహనాదః సింహదంష్ట్రః సింహగః సింహవాహనః ॥ ౮౧॥
Siddharthakari siddharthashchhandovyakaranottarah Simhanadah simhadamshtrah simhagah simhavahanah
అర్థం:सिद्ध-अर्थ के कर्ता और धारक, छन्द और व्याकरण में सर्वोच्च; सिंह-गर्जन और सिंह-दँष्ट्रा वाले, सिंह-गति, सिंह-वाहित।
ప్రభావాత్మా జగత్కాలస్థాలో లోకహితస్తరుః । సారఙ్గో నవచక్రాఙ్గః కేతుమాలీ సభావనః ॥ ౮౨॥
Prabhavatma jagatkalasthalo lokahitastaruh Sarango navachakrangah ketumali sabhavanah
అర్థం:शक्तिशाली आत्मा वाले, जगत् के काल, चषक, जगत् के हितकारी, वृक्ष; शारंग (चितकबरे), नूतन नवचक्र वाले, ध्वजाओं से मण्डित, शुभ-संकल्प वाले।
భూతాలయో భూతపతిరహోరాత్రమనిన్దితః ॥ ౮౩॥
Bhutalayo bhutapatirahoratramaninditah
అర్థం:समस्त प्राणियों के धाम, भूतों के स्वामी, दिन-रात स्वरूप, अनिन्द्य।
వాహితా సర్వభూతానాం నిలయశ్చ విభుర్భవః । అమోఘః సంయతో హ్యశ్వో భోజనః ప్రాణధారణః ॥ ౮౪॥
Vahita sarvabhutanam nilayashcha vibhurbhavah Amoghah samyato hyashvo bhojanah pranadharanah
అర్థం:समस्त प्राणियों के धारक, विश्रामस्थल, सर्वव्यापी भव; अमोघ, संयमी, वेगवान् अश्व, अन्न, प्राण के धारक।
ధృతిమాన్మతిమాన్దక్షః సత్కృతశ్చ యుగాధిపః । గోపాలిర్గోపతిర్గ్రామో గోచర్మవసనో హరిః। హిరణ్యబాహుశ్చ తథా గుహాపాలః ప్రవేశినామ్ । ప్రకృష్టారిర్మహాహర్షో జితకామో జితేన్ద్రియః ॥ ౮౫॥
Dhritimanmatimandakshah satkritashcha yugadhipah Gopalirgopatirgramo gocharmavasano harih Hiranyabahushcha tatha guhapalah praveshinam Prakrishtarirmahaharsho jitakamo jitendriyah
అర్థం:दृढ़ संकल्प वाले, प्रज्ञावान्, सक्षम, सुसम्मानित, कल्प के स्वामी; गोपाल, गोस्वामी, ग्राम, गोचर्मधारी, हरि; स्वर्णबाहु, प्रवेश करने वालों के लिए गुहा के रक्षक, महान् शत्रु-दमनकर्ता, परम आनन्दमय, काम और इन्द्रियों के विजेता।
గాన్ధారశ్చ సువాసశ్చ తపఃసక్తో రతిర్నరః । మహాగీతో మహానృత్యో హ్యప్సరోగణసేవితః ॥ ౮౬॥
Gandharashcha suvasashcha tapahsakto ratirnarah Mahagito mahanrityo hyapsaroganasevitah
అర్థం:गान्धार (स्वर) वाले, सुन्दर निवास वाले, तप, आनन्द और (विराट) पुरुष में रत; महागान और महानृत्य वाले, अप्सरा-गणों द्वारा सेवित।
మహాకేతుర్మహాధాతుర్నైకసానుచరశ్చలః । ఆవేదనీయ ఆదేశః సర్వగన్ధసుఖావహః ॥ ౮౭॥
Mahaketurmahadhaturnaikasanucharashchalah Avedaniya adeshah sarvagandhasukhavahah
అర్థం:महान् ध्वज और महान् तत्त्व वाले, अनेक शिखरों वाले, गतिशील; ज्ञेय, आज्ञा, समस्त सुगन्ध और आनन्द के दाता।
తోరణస్తారణో వాతః పరిధీ పతిఖేచరః । సంయోగో వర్ధనో వృద్ధో అతివృద్ధో గుణాధికః ॥ ౮౮॥
Toranastarano vatah paridhi patikhecharah Samyogo vardhano vriddho ativriddho gunadhikah
అర్థం:तोरण और उद्धारक, वायु, प्राकार, आकाशचारियों के स्वामी; योग, वृद्धि, वृद्ध, अति प्राचीन, गुणों में श्रेष्ठ।
నిత్య ఆత్మసహాయశ్చ దేవాసురపతిః పతిః । యుక్తశ్చ యుక్తబాహుశ్చ దేవో దివి సుపర్వణః ॥ ౮౯॥
Nitya atmasahayashcha devasurapatih patih Yuktashcha yuktabahushcha devo divi suparvanah
అర్థం:शाश्वत, स्व-सहायक, देवों और असुरों के स्वामी, अधिपति; संयुक्त और संयुक्त-भुज, स्वर्ग में सुसन्धि के देव।
ఆషాఢశ్చ సుషాణ్ఢశ్చ ధ్రువోఽథ హరిణో హరః । వపురావర్తమానేభ్యో వసుశ్రేష్ఠో మహాపథః ॥ ౯౦॥
Ashadhashcha sushandhashcha dhruvotha harino harah Vapuravartamanebhyo vasushreshtho mahapathah
అర్థం:आषाढ और सुषन्ध, ध्रुव, हरिण (मृग), हर; घूमते (लोकों) से परे देह वाले, वसुओं में श्रेष्ठ, महापथ।
శిరోహారీ విమర్శశ్చ సర్వలక్షణలక్షితః । అక్షశ్చ రథయోగీ చ సర్వయోగీ మహాబలః ॥ ౯౧॥
Shirohari vimarshashcha sarvalakshanalakshitah Akshashcha rathayogi cha sarvayogi mahabalah
అర్థం:(खप्परों का) शिरोधारी, प्रतिबिम्ब-स्वरूप, समस्त शुभ लक्षणों से अंकित; अक्ष और रथ में जुते, सर्वयोगी, महाबली।
సమామ్నాయోఽసమామ్నాయస్తీర్థదేవో మహారథః । నిర్జీవో జీవనో మన్త్రః శుభాక్షో బహుకర్కశః ॥ ౯౨॥
Samamnayosamamnayastirthadevo maharathah Nirjivo jivano mantrah shubhaksho bahukarkashah
అర్థం:परम्परा और परम्परा से परे, तीर्थों के देव, महारथी; निर्जीव और जीवनदाता, मन्त्र, शुभ नेत्रों वाले, अत्यन्त दुर्गम।
రత్నప్రభూతో రత్నాఙ్గో మహార్ణవనిపానవిత్ । మూలం విశాలో హ్యమృతో వ్యక్తావ్యక్తస్తపోనిధిః ॥ ౯౩॥
Ratnaprabhuto ratnango maharnavanipanavit Mulam vishalo hyamrito vyaktavyaktastaponidhih
అర్థం:रत्नों से उत्पन्न, रत्न-अंग वाले, महासागर की गहराइयों के ज्ञाता; मूल, विशाल, अमर, व्यक्त-अव्यक्त, तप के कोष।
ఆరోహణోఽధిరోహశ్చ శీలధారీ మహాయశాః । సేనాకల్పో మహాకల్పో యోగో యుగకరో హరిః ॥ ౯౪॥
Arohanodhirohashcha shiladhari mahayashah Senakalpo mahakalpo yogo yugakaro harih
అర్థం:आरोहण और अति-आरोहण, सदाचार के धारक, महायशस्वी; सेना के विधाता, महाकल्प वाले, योग-स्वरूप, युगों के कर्ता, हरि।
యుగరూపో మహారూపో మహానాగహనో వధః । న్యాయనిర్వపణః పాదః పణ్డితో హ్యచలోపమః ॥ ౯౫॥
Yugarupo maharupo mahanagahano vadhah Nyayanirvapanah padah pandito hyachalopamah
అర్థం:युगों के रूप वाले, विशाल रूप वाले, महासर्प के संहारक, संहारक; न्याय के दाता, चरण, ज्ञानी, अचल पर्वत-समान।
బహుమాలో మహామాలః శశీ హరసులోచనః । విస్తారో లవణః కూపస్త్రియుగః సఫలోదయః ॥ ౯౬॥
Bahumalo mahamalah shashi harasulochanah Vistaro lavanah kupastriyugah saphalodayah
అర్థం:अनेक मालाओं और महामाला वाले, चन्द्र, हर के सुन्दर नेत्र; विस्तार, लवणसागर, कूप, तीन युगों वाले, फलप्रद उदय वाले।
త్రిలోచనో విషణ్ణాఙ్గో మణివిద్ధో జటాధరః । బిన్దుర్విసర్గః సుముఖః శరః సర్వాయుధః సహః ॥ ౯౭॥
Trilochano vishannango manividdho jatadharah Bindurvisargah sumukhah sharah sarvayudhah sahah
అర్థం:त्रिलोचन, झुके अंग वाले, रत्न-विद्ध, जटाधारी; बिन्दु और विसर्ग, सुमुख, बाण, समस्त आयुध, सहनशील।
నివేదనః సుఖాజాతః సుగన్ధారో మహాధనుః । గన్ధపాలీ చ భగవానుత్థానః సర్వకర్మణామ్ ॥ ౯౮॥
Nivedanah sukhajatah sugandharo mahadhanuh Gandhapali cha bhagavanutthanah sarvakarmanam
అర్థం:उद्घोषक, सुख से उत्पन्न, सुगन्धार वाले, महाधनुष; सुगन्ध के रक्षक, प्रभु, समस्त कर्मों के उत्थान।
మన్థానో బహులో వాయుః సకలః సర్వలోచనః । తలస్తాలః కరస్థాలీ ఊర్ధ్వసంహననో మహాన్ ॥ ౯౯॥
Manthano bahulo vayuh sakalah sarvalochanah Talastalah karasthali urdhvasamhanano mahan
అర్థం:मन्थन-दण्ड, प्रचुर, वायु, समस्त, सर्वनेत्र; धरातल, ताल, हाथ में चषक, ऊर्ध्व देह वाले, महान्।
ఛత్రం సుచ్ఛత్రో విఖ్యాతో లోకః సర్వాశ్రయః క్రమః । ముణ్డో విరూపో వికృతో దణ్డీ కుణ్డీ వికుర్వణః। హర్యక్షః కకుభో వజ్రో శతజిహ్వః సహస్రపాత్ । సహస్రమూర్ధా దేవేన్ద్రః సర్వదేవమయో గురుః ॥ ౧౦౦॥
Chhatram suchchhatro vikhyato lokah sarvashrayah kramah Mundo virupo vikrito dandi kundi vikurvanah Haryakshah kakubho vajro shatajihvah sahasrapat Sahasramurdha devendrah sarvadevamayo guruh
అర్థం:छत्र और सुन्दर छत्र वाले, विख्यात, जगत्, सर्व के आश्रय, पग; मुण्डित, विकृत और कुरूप, दण्डधारी, मुद्रिकाधारी, परिवर्तनकर्ता; सिंह-नेत्र, शिखर, वज्र, शत-जिह्व, सहस्रपाद, सहस्रशीर्ष देवेन्द्र, सर्वदेवमय, गुरु।
సహస్రబాహుః సర్వాఙ్గః శరణ్యః సర్వలోకకృత్ । పవిత్రం త్రికకున్మన్త్రః కనిష్ఠః కృష్ణపిఙ్గలః। బ్రహ్మదణ్డవినిర్మాతా శతఘ్నీపాశశక్తిమాన్ । పద్మగర్భో మహాగర్భో బ్రహ్మగర్భో జలోద్భవః ॥ ౧౦౧॥
Sahasrabahuh sarvangah sharanyah sarvalokakrit Pavitram trikakunmantrah kanishthah krishnapingalah Brahmadandavinirmata shataghnipashashaktiman Padmagarbho mahagarbho brahmagarbho jalodbhavah
అర్థం:सहस्रबाहु, पूर्णांग, आश्रय, समस्त लोकों के कर्ता; पवित्र, त्रिशिखर, मन्त्र, कनिष्ठ, कृष्ण-पिंगल; ब्रह्मदण्ड के कर्ता, शतघ्नी, पाश और शूल धारक; पद्मगर्भ, महागर्भ, ब्रह्मगर्भ, जल से उत्पन्न।
గభస్తిర్బ్రహ్మకృద్బ్రహ్మీ బ్రహ్మవిద్బ్రాహ్మణో గతిః । అనన్తరూపో నైకాత్మా తిగ్మతేజాః స్వయమ్భువః ॥ ౧౦౨॥
Gabhastirbrahmakridbrahmi brahmavidbrahmano gatih Anantarupo naikatma tigmatejah svayambhuvah
అర్థం:ज्योति-किरण, ब्रह्म और ब्रह्मन् के कर्ता, ब्रह्मज्ञ, ब्राह्मण, लक्ष्य; अनन्त रूप, बहु-आत्मा, उग्र तेज, स्वयम्भू।
ఊర్ధ్వగాత్మా పశుపతిర్వాతరంహా మనోజవః । చన్దనీ పద్మనాలాగ్రః సురభ్యుత్తరణో నరః ॥ ౧౦౩॥
Urdhvagatma pashupatirvataramha manojavah Chandani padmanalagrah surabhyuttarano narah
అర్థం:ऊर्ध्वगामी आत्मा, पशुपति, वायु-सा शीघ्र, मन-सा शीघ्र; चन्दन-अनुलिप्त, कमल-नाल का अग्र, कामधेनु के उद्धारक, पुरुष।
కర్ణికారమహాస్రగ్వీ నీలమౌలిః పినాకధృత్ । ఉమాపతిరుమాకాన్తో జాహ్నవీధృగుమాధవః ॥ ౧౦౪॥
Karnikaramahasragvi nilamaulih pinakadhrit Umapatirumakanto jahnavidhrigumadhavah
అర్థం:महान् कर्णिकार पुष्पों से मण्डित, नीलशिख, पिनाकधारी; उमा के स्वामी और प्रिय, गंगा (जाह्नवी) के धारक, उमा के पति।
వరో వరాహో వరదో వరేణ్యః సుమహాస్వనః । మహాప్రసాదో దమనః శత్రుహా శ్వేతపిఙ్గలః ॥ ౧౦౫॥
Varo varaho varado varenyah sumahasvanah Mahaprasado damanah shatruha shvetapingalah
అర్థం:वर और वराह, वरदाता, परम योग्य, महानाद वाले; महाकृपालु, दमनकर्ता, शत्रु-संहारक, श्वेत-पिंगल।
పీతాత్మా పరమాత్మా చ ప్రయతాత్మా ప్రధానధృత్ । సర్వపార్శ్వముఖస్త్ర్యక్షో ధర్మసాధారణో వరః ॥ ౧౦౬॥
Pitatma paramatma cha prayatatma pradhanadhrit Sarvaparshvamukhastryaksho dharmasadharano varah
అర్థం:स्वर्ण आत्मा, परमात्मा, संयत आत्मा, प्रधान के धारक; सर्वाभिमुख, त्रिनेत्र, धर्म की समान भूमि, श्रेष्ठ।
చరాచరాత్మా సూక్ష్మాత్మా అమృతో గోవృషేశ్వరః । సాధ్యర్షిర్వసురాదిత్యో వివస్వాన్సవితాఽమృతః। వ్యాసః సర్గః సుసఙ్క్షేపో విస్తరః పర్యయో నరః । ఋతు సంవత్సరో మాసః పక్షః సఙ్ఖ్యాసమాపనః ॥ ౧౦౭॥
Characharatma sukshmatma amrito govrisheshvarah Sadhyarshirvasuradityo vivasvansavitamritah Vyasah sargah susankshepo vistarah paryayo narah Ritu samvatsaro masah pakshah sankhyasamapanah
అర్థం:चर और अचर की आत्मा, सूक्ष्म आत्मा, अमर, वृष और गो के स्वामी; साध्य-ऋषि, वसु, आदित्य, विवस्वान्, सवितृ, अमर; व्यास, सृष्टि, सूक्ष्म संक्षेप और विस्तार, पुनरावृत्ति, पुरुष; ऋतु, वर्ष, मास, पक्ष, समस्त गणना की पूर्णता।
కలా కాష్ఠా లవా మాత్రా ముహూర్తాహఃక్షపాః క్షణాః । విశ్వక్షేత్రం ప్రజాబీజం లిఙ్గమాద్యస్తు నిర్గమః ॥ ౧౦౮॥
Kala kashtha lava matra muhurtahahkshapah kshanah Vishvakshetram prajabijam lingamadyastu nirgamah
అర్థం:कला, काष्ठा, लव, मात्रा, मुहूर्त, दिन, रात्रि और क्षण (काल के विभाग); विश्व-क्षेत्र, भूतों का बीज, लिंग, आदि, प्रस्थान।
సదసద్వ్యక్తమవ్యక్తం పితా మాతా పితామహః । స్వర్గద్వారం ప్రజాద్వారం మోక్షద్వారం త్రివిష్టపమ్ ॥ ౧౦౯॥
Sadasadvyaktamavyaktam pita mata pitamahah Svargadvaram prajadvaram mokshadvaram trivishtapam
అర్థం:सत् और असत्, व्यक्त और अव्यक्त, पिता, माता और पितामह; स्वर्ग का द्वार, भूतों का द्वार, मोक्ष का द्वार, दिव्य धाम।
నిర్వాణం హ్లాదనశ్చైవ బ్రహ్మలోకః పరా గతిః । దేవాసురవినిర్మాతా దేవాసురపరాయణః ॥ ౧౧౦॥
Nirvanam hladanashchaiva brahmalokah para gatih Devasuravinirmata devasuraparayanah
అర్థం:निर्वाण और आह्लादक, ब्रह्मलोक, परम लक्ष्य; देवों और असुरों के कर्ता, देवों और असुरों के आश्रय।
దేవాసురగురుర్దేవో దేవాసురనమస్కృతః । దేవాసురమహామాత్రో దేవాసురగణాశ్రయః ॥ ౧౧౧॥
Devasuragururdevo devasuranamaskritah Devasuramahamatro devasuraganashrayah
అర్థం:देवों और असुरों के गुरु, देव, देवों और असुरों द्वारा वन्दित; देवों और असुरों के महामन्त्री, उनके गणों के आधार।
దేవాసురగణాధ్యక్షో దేవాసురగణాగ్రణీః । దేవాతిదేవో దేవర్షిర్దేవాసురవరప్రదః ॥ ౧౧౨॥
Devasuraganadhyaksho devasuraganagranih Devatidevo devarshirdevasuravarapradah
అర్థం:देवों और असुरों के गणों के अध्यक्ष, उनमें अग्रणी; देवों से परे देव, देवर्षि, देवों और असुरों को वरदान देने वाले।
దేవాసురేశ్వరో విశ్వో దేవాసురమహేశ్వరః । సర్వదేవమయోఽచిన్త్యో దేవతాత్మాఽఽత్మసమ్భవః ॥ ౧౧౩॥
Devasureshvaro vishvo devasuramaheshvarah Sarvadevamayochintyo devatatmatmasambhavah
అర్థం:देवों और असुरों के स्वामी, विश्व, देवों और असुरों के महेश्वर; सर्वदेवमय, अचिन्त्य, देवता की आत्मा, स्वयम्भू।
ఉద్భిత్త్రివిక్రమో వైద్యో విరజో నీరజోఽమరః ॥ ఈడ్యో హస్తీశ్వరో వ్యాఘ్రో దేవసింహో నరర్షభః ॥ ౧౧౪॥
Udbhittrivikramo vaidyo virajo nirajomarah Idyo hastishvaro vyaghro devasimho nararshabhah
అర్థం:प्रकट, त्रिविक्रम, वैद्य, निर्विकार, निर्मल, अमर; स्तुत्य, गजेन्द्र, व्याघ्र, दिव्य सिंह, नरों में वृषभ।
విబుధోఽగ్రవరః సూక్ష్మః సర్వదేవస్తపోమయః । సుయుక్తః శోభనో వజ్రీ ప్రాసానాం ప్రభవోఽవ్యయః ॥ ౧౧౫॥
Vibudhogravarah sukshmah sarvadevastapomayah Suyuktah shobhano vajri prasanam prabhavovyayah
అర్థం:ज्ञानी, श्रेष्ठतम, सूक्ष्म, सर्वदेव, तपोमय; सुसंयुक्त, देदीप्यमान, वज्रधारी, शूलों के स्रोत, अविनाशी।
గుహః కాన్తో నిజః సర్గః పవిత్రం సర్వపావనః । శృఙ్గీ శృఙ్గప్రియో బభ్రూ రాజరాజో నిరామయః ॥ ౧౧౬॥
Guhah kanto nijah sargah pavitram sarvapavanah Shringi shringapriyo babhru rajarajo niramayah
అర్థం:गुह (गुप्त), प्रिय, निजस्व, सृष्टि, पवित्र, सर्व-पावन; शृंगी, शृंग-प्रिय, बभ्रु (पिंगल), राजाधिराज, निरोग।
అభిరామః సురగణో విరామః సర్వసాధనః । లలాటాక్షో విశ్వదేవో హరిణో బ్రహ్మవర్చసః ॥ ౧౧౭॥
Abhiramah suragano viramah sarvasadhanah Lalataksho vishvadevo harino brahmavarchasah
అర్థం:आह्लादक, देवगण, उपरति, समस्त सिद्धि के साधन; ललाटाक्ष, सर्वदेव, मृग, ब्राह्मी प्रभा वाले।
స్థావరాణాం పతిశ్చైవ నియమేన్ద్రియవర్ధనః । సిద్ధార్థః సిద్ధభూతార్థోఽచిన్త్యః సత్యవ్రతః శుచిః ॥ ౧౧౮॥
Sthavaranam patishchaiva niyamendriyavardhanah Siddharthah siddhabhutarthochintyah satyavratah shuchih
అర్థం:समस्त अचर वस्तुओं के स्वामी, संयमित इन्द्रियों के वर्धक; सिद्धार्थ, सिद्ध-भाव और संकल्प वाले, अचिन्त्य, सत्यव्रत, पवित्र।
వ్రతాధిపః పరం బ్రహ్మ భక్తానాం పరమా గతిః । విముక్తో ముక్తతేజాశ్చ శ్రీమాన్శ్రీవర్ధనో జగత్ ॥ ౧౧౯॥
Vratadhipah param brahma bhaktanam parama gatih Vimukto muktatejashcha shrimanshrivardhano jagat
అర్థం:व्रतों के स्वामी, परब्रह्म, भक्तों के परम लक्ष्य; मुक्त, मुक्त-तेज वाले, यशस्वी, यश के वर्धक — जो स्वयं जगत् हैं।
॥ ఫలశ్రుతిః ॥
Phalashrutih
అర్థం:फलश्रुति — श्री शिव के इन सहस्र नामों के पाठ का फल:
శివమేభిః స్తువన్దేవం నామభిః పుష్టివర్ధనైః । నిత్యయుక్తః శుచిర్భక్తః ప్రాప్నోత్యాత్మానమాత్మనా ॥ ఏతద్ధి పరమం బ్రహ్మ పరం బ్రహ్మాధిగచ్ఛతి ॥
Shivamebhih stuvandevam namabhih pushtivardhanaih Nityayuktah shuchirbhaktah prapnotyatmanamatmana Etaddhi paramam brahma param brahmadhigachchhati
అర్థం:कल्याण बढ़ाने वाले इन नामों से देव शिव की स्तुति करता हुआ, सदा भक्तिनिष्ठ शुद्ध भक्त आत्मा द्वारा आत्मा को प्राप्त करता है। क्योंकि यही परब्रह्म है, और इसी के द्वारा मनुष्य परब्रह्म को प्राप्त होता है।
ఇదం పుణ్యం పవిత్రం చ సర్వదా పాపనాశనమ్ । యోగదం మోక్షదం చైవ స్వర్గదం తోషదం తథా ॥ ఏవమేతత్పఠన్తే య ఏకభక్త్యా తు శఙ్కరమ్ । యా గతిః సాఙ్ఖ్యయోగానాం వ్రజన్త్యేతాం గతిం తదా ॥
Idam punyam pavitram cha sarvada papanashanam Yogadam mokshadam chaiva svargadam toshadam tatha Evametatpathante ya ekabhaktya tu shankaram Ya gatih sankhyayoganam vrajantyetam gatim tada
అర్థం:यह स्तोत्र पुण्यमय और पवित्र है, सदा पाप का नाश करने वाला; यह योग, मोक्ष, स्वर्ग और सन्तोष प्रदान करता है। जो एकाग्र भक्ति से शंकर का स्मरण करते हुए इसका पाठ करते हैं, वे उसी गति को प्राप्त होते हैं जिसे सांख्य और योग के आचार्य प्राप्त करते हैं।
స్తవమేతం ప్రయత్నేన సదా రుద్రస్య సన్నిధౌ । అబ్దమేకం చరేద్భక్తః ప్రాప్నుయాదీప్సితం ఫలమ్ ॥ ఏతద్రహస్యం పరమం బ్రహ్మణో హృది సంస్థితమ్ ।
Stavametam prayatnena sada rudrasya sannidhau Abdamekam charedbhaktah prapnuyadipsitam phalam Etadrahasyam paramam brahmano hridi samsthitam
అర్థం:जो भक्त रुद्र के समक्ष पूरे एक वर्ष तक श्रद्धापूर्वक इस स्तोत्र का पाठ करता है, वह अपनी अभिलषित कामना का फल पाता है। यह परम रहस्य है, जो ब्रह्मा के हृदय में ही स्थित है।
ఇతి శ్రీమహాభారతే అనుశాసనపర్వణి శ్రీశివసహస్రనామస్తోత్రం సమ్పూర్ణమ్ ॥ ఓం నమః శివాయ ॥
Iti shrimahabharate anushasanaparvani shrishivasahasranamastotram sampurnam Om namah shivaya
అర్థం:इस प्रकार महाभारत के अनुशासन पर्व से श्री शिव सहस्रनाम स्तोत्र सम्पूर्ण हुआ। ॐ नमः शिवाय।
పదం-పదం అర్థం
ఉచ్చారణ వినడానికి ఏ పదంపైన అయినా క్లిక్ చేయండి
शिव सहस्रनाम పారాయణ ప్రయోజనాలు
శివుని వెయ్యి నామాల పఠనం మోక్షం, అంతరంగ శాంతికి అత్యంత ప్రభావవంతమైన ఆధ్యాత్మిక సాధనలలో ఒకటి.
ఫలశ్రుతి వాగ్దానం చేస్తుంది ఇది 'నిత్య పాపనాశకం' అని, యోగం, మోక్షం, స్వర్గం, సంతోషం ప్రసాదిస్తుందని.
భయం, రోగం, అకాల మృత్యువును తొలగిస్తుంది — మృత్యుంజయ శివుడు మృత్యువును జయించినవాడు.
ఏకాగ్ర భక్తితో పఠిస్తే సాంఖ్య, యోగ సాధకులు పొందిన లక్ష్యాన్నే ప్రసాదిస్తుంది.
శివుని ముందు ఒక సంవత్సరం నిత్యం పఠించే భక్తుడు తన హృదయ కోరిక పొందుతాడని సంప్రదాయం చెబుతుంది.
కోపం, అశాంతిని శాంతింపజేస్తుంది, ధ్యానాన్ని లోతుగా చేస్తుంది, మహాదేవ భక్తిలో మనస్సును స్థిరపరుస్తుంది.
ముఖ్యంగా సోమవారం, ప్రదోషం, మహాశివరాత్రి, శ్రావణ మాసంలో అత్యంత ప్రభావవంతం.
మహాభారతం నుండి తీసుకోబడింది, అక్కడ దీనిని స్వయంగా భగవాన్ కృష్ణుడు వెల్లడించాడు — సర్వోన్నత శాస్త్ర ప్రామాణ్యంతో.
शिव सहस्रनाम పారాయణ విధి
స్నానం చేసి శివలింగం లేదా మహాదేవుని ప్రతిమ ముందు తూర్పు లేదా ఉత్తరం వైపు తిరిగి కూర్చోండి. దీపం వెలిగించి, బిల్వపత్రాలు, నీరు సమర్పించి, మహేశ ధ్యానంతో ప్రారంభించండి. వెయ్యి నామాలను నెమ్మదిగా, స్పష్టంగా భక్తితో పఠించండి; పూర్ణ పఠనానికి సుమారు 25–30 నిమిషాలు పడుతుంది. ఫలశ్రుతి, 'ఓం నమః శివాయ' తో ముగించండి. శివలింగం ముందు, ముఖ్యంగా ప్రదోషంలో పఠించడం అత్యంత ఫలదాయకంగా భావిస్తారు.
తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు
ఇవి కూడా చదవండి
ॐ
పూర్తి शिव सहस्रनामను శ్లోకం-శ్లోకం అర్థంతో చదవండి, లేదా మరిన్ని పవిత్ర పాఠాలు చూడండి