ଗଂଗା ସ୍ତୋତ୍ର
गंगा स्तोत्र in Odia · ଓଡ଼ିଆ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଷା/ଲିପିରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ
✦ ଅର୍ଥ
ଗଙ୍ଗା ସ୍ତୋତ୍ରମ୍ ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ରଚିତ ମା ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ ଚଉଦ ଶ୍ଲୋକର ସ୍ତୋତ୍ର, ଯାହା 'ଦେବି ସୁରେଶ୍ୱରି ଭଗବତି ଗଙ୍ଗେ' ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଏଥିରେ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଭାଗୀରଥୀ, ଜାହ୍ନବୀ, ଅଲକାନନ୍ଦା ନାମରେ ଡକାଯାଏ। ଏହା ପବିତ୍ରତା, ଶାନ୍ତି ଓ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରଦାନ କରେ ଏବଂ ଯମର ଭୟ ଦୂର କରେ।
ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କଥା
Composed by Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · c. 8th century CE
ଅଦ୍ୱୈତ ବେଦାନ୍ତର ମହାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ମା ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ଚଉଦ ଶ୍ଲୋକର ଏହି ଦୀପ୍ତିମାନ ସ୍ତୋତ୍ର ରଚନା କଲେ — ସେହି ନଦୀ ଯାହା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚରଣରୁ ଶିବଙ୍କ ଜଟା ଦେଇ ପୃଥିବୀକୁ ପବିତ୍ର କରିବାକୁ ଓହ୍ଲାଏ। ସେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଅନେକ ନାମ — ଭାଗୀରଥୀ, ଜାହ୍ନବୀ, ଅଲକାନନ୍ଦା — ରେ ଡାକନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ଚରଣ-କମଳରେ ଶରଣ ମାଗନ୍ତି, ଏହା ଘୋଷଣା କରି ଯେ ସେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପାପ ଧୋଇଦିଅନ୍ତି ଏବଂ ଆତ୍ମାକୁ ଜନ୍ମ-ମୃତ୍ୟୁ ସାଗରରୁ ପାର କରି ପରମଧାମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେଇଯାଆନ୍ତି।
ଅର୍ଥ ସହିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ ପାଠ
ଯେକୌଣସି ଧାଡ଼ି କିମ୍ବା ▶ ବଟନ୍ ଛୁଇଁ ଶୁଣନ୍ତୁ
ଦେଵି ସୁରେଶ୍ଵରି ଭଗଵତି ଗଙ୍ଗେ ତ୍ରିଭୁଵନତାରିଣି ତରଲତରଙ୍ଗେ। ଶଙ୍କରମୌଲିଵିହାରିଣି ଵିମଲେ ମମ ମତିରାସ୍ତାଂ ତଵ ପଦକମଲେ॥
Devi Sureshwari Bhagavati Gange Tribhuvana-tarini Tarala-tarange. Shankara-mauli-viharini Vimale Mama matir-astam tava pada-kamale.
ଅର୍ଥ:ହେ ଦେବୀ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଅଧୀଶ୍ୱରୀ, ଦିବ୍ୟ ଗଙ୍ଗେ! ତୁମ ଚଞ୍ଚଳ ତରଙ୍ଗରେ ତିନି ଲୋକକୁ ତାରିଣୀ; ଶିବଙ୍କ ଜଟାରେ ବିହାରିଣୀ, ହେ ବିମଳା — ମୋ ବୁଦ୍ଧି ତୁମ ଚରଣ-କମଳରେ ସ୍ଥିର ରହୁ।
ଭାଗୀରଥି ସୁଖଦାଯିନି ମାତସ୍ତଵ ଜଲମହିମା ନିଗମେ ଖ୍ଯାତଃ। ନାଽହଂ ଜାନେ ତଵ ମହିମାନଂ ପାହି କୃପାମଯି ମାମଜ୍ଞାନମ୍॥
Bhagirathi Sukhadayini Matas-tava jala-mahima nigame khyatah. Naham jane tava mahimanam Pahi kripamayi mam-ajnanam.
ଅର୍ଥ:ହେ ଭାଗୀରଥୀ, ସୁଖଦାୟିନୀ, ହେ ମା — ତୁମ ଜଳର ମହିମା ବେଦରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ମୁଁ ତୁମ ମହିମା ଜାଣେ ନାହିଁ; ହେ କୃପାମୟୀ, ଅଜ୍ଞାନ ମୋତେ ରକ୍ଷା କର।
ହରିପଦପାଦ୍ଯତରଙ୍ଗିଣି ଗଙ୍ଗେ ହିମଵିଧୁମୁକ୍ତାଧଵଲତରଙ୍ଗେ। ଦୂରୀକୁରୁ ମମ ଦୁଷ୍କୃତିଭାରଂ କୁରୁ କୃପଯା ଭଵସାଗରପାରମ୍॥
Hari-pada-padya-tarangini Gange Hima-vidhu-mukta-dhavala-tarange. Duri-kuru mama dushkriti-bharam Kuru kripaya bhava-sagara-param.
ଅର୍ଥ:ହେ ଗଙ୍ଗେ, ଯିଏ ହରି (ବିଷ୍ଣୁ) ଙ୍କ ଚରଣ ଧୌତକାରୀ ଧାରା, ତୁଷାର, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ମୁକ୍ତା ପରି ଧବଳ ତରଙ୍ଗରେ — ମୋ ପାପର ଭାର ଦୂର କର ଏବଂ କୃପା କରି ମୋତେ ଭବସାଗର ପାର କରାଅ।
ତଵ ଜଲମମଲଂ ଯେନ ନିପୀତଂ ପରମପଦଂ ଖଲୁ ତେନ ଗୃହୀତମ୍। ମାତର୍ଗଙ୍ଗେ ତ୍ଵଯି ଯୋ ଭକ୍ତଃ କିଲ ତଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ନ ଯମଃ ଶକ୍ତଃ॥
Tava jalam-amalam yena nipitam Parama-padam khalu tena grihitam. Matar-Gange tvayi yo bhaktah Kila tam drashtum na Yamah shaktah.
ଅର୍ଥ:ଯିଏ ତୁମ ନିର୍ମଳ ଜଳ ପିଇଲା, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ପରମପଦ ପ୍ରାପ୍ତ କଲା। ହେ ମା ଗଙ୍ଗେ, ତୁମ ଭକ୍ତଙ୍କ ଆଡ଼କୁ — ସତରେ, ମୃତ୍ୟୁଦେବ ଯମ ମଧ୍ୟ ଚାହିଁପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ପତିତୋଦ୍ଧାରିଣି ଜାହ୍ନଵି ଗଙ୍ଗେ ଖଣ୍ଡିତଗିରିଵରମଣ୍ଡିତଭଙ୍ଗେ। ଭୀଷ୍ମଜନନି ହେ ମୁନିଵରକନ୍ଯେ ପତିତନିଵାରିଣି ତ୍ରିଭୁଵନଧନ୍ଯେ॥
Patitod-dharini Jahnavi Gange Khandita-girivara-mandita-bhange. Bhishma-janani he muni-vara-kanye Patita-nivarini tribhuvana-dhanye.
ଅର୍ଥ:ହେ ପତିତୋଦ୍ଧାରିଣୀ, ଜାହ୍ନବୀ ଗଙ୍ଗେ, ଭଙ୍ଗା ପର୍ବତରେ ବାଜୁଥିବା ତରଙ୍ଗରେ ଶୋଭିତା; ହେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଜନନୀ, ହେ ମୁନିବରଙ୍କ କନ୍ୟା, ପତିତମାନଙ୍କ ପାପହାରିଣୀ, ତିନି ଲୋକରେ ଧନ୍ୟା।
କଲ୍ପଲତାମିଵ ଫଲଦାମ୍ ଲୋକେ ପ୍ରଣମତି ଯସ୍ତ୍ଵାଂ ନ ପତତି ଶୋକେ। ପାରାଵାରଵିହାରିଣି ଗଙ୍ଗେ ଵିମୁଖଯୁଵତିକୃତତରଲାପାଙ୍ଗେ॥
Kalpa-latam-iva phaladam loke Pranamati yas-tvam na patati shoke. Paravara-viharini Gange Vimukha-yuvati-krita-tarala-pange.
ଅର୍ଥ:ଏହି ଲୋକରେ ଫଳଦାୟିନୀ କଳ୍ପଲତା ପରି — ଯିଏ ତୁମକୁ ପ୍ରଣାମ କରେ ସେ ଶୋକରେ ପଡ଼େ ନାହିଁ। ହେ ଦୁଇ ତୀରରେ ବିହାରିଣୀ ଗଙ୍ଗେ, ତୁମ ଚଞ୍ଚଳ କଟାକ୍ଷ ବିମୁଖଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ତୁମ ଆଡ଼କୁ ଫେରାଏ।
ତଵ ଚେନ୍ମାତଃ ସ୍ରୋତଃ ସ୍ନାତଃ ପୁନରପି ଜଠରେ ସୋଽପି ନ ଜାତଃ। ନରକନିଵାରିଣି ଜାହ୍ନଵି ଗଙ୍ଗେ କଲୁଷଵିନାଶିନି ମହିମୋତ୍ତୁଙ୍ଗେ॥
Tava chen-matah srotah snatah Punar-api jathare so'pi na jatah. Naraka-nivarini Jahnavi Gange Kalusha-vinashini mahimottunge.
ଅର୍ଥ:ହେ ମା, ଯିଏ ତୁମ ଧାରାରେ ସ୍ନାନ କରେ ସେ ପୁଣି ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନିଏ ନାହିଁ। ହେ ଜାହ୍ନବୀ ଗଙ୍ଗେ, ନରକନିବାରିଣୀ, ଅପବିତ୍ରତା ବିନାଶିନୀ, ମହିମାରେ ଉନ୍ନତା।
ପୁନରସଦଙ୍ଗେ ପୁଣ୍ଯତରଙ୍ଗେ ଜଯ ଜଯ ଜାହ୍ନଵି କରୁଣାପାଙ୍ଗେ। ଇନ୍ଦ୍ରମୁକୁଟମଣିରାଜିତଚରଣେ ସୁଖଦେ ଶୁଭଦେ ଭୃତ୍ଯଶରଣ୍ଯେ॥
Punar-asad-ange punya-tarange Jaya jaya Jahnavi karuna-pange. Indra-mukuta-mani-rajita-charane Sukhade shubhade bhritya-sharanye.
ଅର୍ଥ:ଅପବିତ୍ର ଦେହକୁ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ରତା ଦାନକାରିଣୀ, ହେ ପୁଣ୍ୟତରଙ୍ଗା — ଜୟ ହେଉ, ଜୟ ହେଉ ଜାହ୍ନବୀ, କରୁଣାକଟାକ୍ଷା; ଯାହାର ଚରଣ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମୁକୁଟର ମଣିରେ ପ୍ରକାଶିତ; ସୁଖ ଓ ଶୁଭ ଦାନକାରିଣୀ, ସେବକମାନଙ୍କ ଶରଣ।
ରୋଗଂ ଶୋକଂ ତାପଂ ପାପଂ ହର ମେ ଭଗଵତି କୁମତିକଲାପମ୍। ତ୍ରିଭୁଵନସାରେ ଵସୁଧାହାରେ ତ୍ଵମସି ଗତିର୍ମମ ଖଲୁ ସଂସାରେ॥
Rogam shokam tapam papam Hara me bhagavati kumati-kalapam. Tribhuvana-sare Vasudha-hare Tvam-asi gatir-mama khalu samsare.
ଅର୍ଥ:ହେ ଭଗବତୀ, ମୋ ରୋଗ, ଶୋକ, ତାପ, ପାପ ଓ କୁବୁଦ୍ଧି-ସମୂହ ହରଣ କର। ହେ ତିନି ଲୋକର ସାର, ପୃଥିବୀର ହାର — ଏହି ସଂସାରରେ ତୁମେ ହିଁ ସତରେ ମୋ ଏକମାତ୍ର ଗତି।
ଅଲକାନନ୍ଦେ ପରମାନନ୍ଦେ କୁରୁ କରୁଣାମଯି କାତରଵନ୍ଦ୍ଯେ। ତଵ ତଟନିକଟେ ଯସ୍ଯ ନିଵାସଃ ଖଲୁ ଵୈକୁଣ୍ଠେ ତସ୍ଯ ନିଵାସଃ॥
Alakanande Paramanande Kuru karunamayi katara-vandye. Tava tata-nikate yasya nivasah Khalu Vaikunthe tasya nivasah.
ଅର୍ଥ:ହେ ଅଲକାନନ୍ଦା, ହେ ପରମାନନ୍ଦ-ସ୍ୱରୂପା! ହେ କୃପାମୟୀ, ଆର୍ତ୍ତଜନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଦିତା — କୃପା କର। ଯିଏ ତୁମ ତୀର ସମୀପରେ ବାସ କରେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ବୈକୁଣ୍ଠରେ ବାସ କରେ।
ଵରମିହ ନୀରେ କମଠୋ ମୀନଃ କିଂ ଵା ତୀରେ ଶରଟଃ କ୍ଷୀଣଃ। ଅଥଵା ଶ୍ଵପଚୋ ମଲିନୋ ଦୀନସ୍ତଵ ନ ହି ଦୂରେ ନୃପତିକୁଲୀନଃ॥
Varam-iha nire kamatho minah Kim va tire sharatah kshinah. Athava shvapacho malino dinas-tava na hi dure nripati-kulinah.
ଅର୍ଥ:ତୁମ ଜଳରେ କଇଁଛ ବା ମାଛ ହେବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବା ତୀରରେ ଦୁର୍ବଳ ଝିଟିପିଟି ହେବା, ଅଥବା ମଳିନ-ଦୀନ ଚାଣ୍ଡାଳ ହେବା ମଧ୍ୟ — କିନ୍ତୁ ତୁମଠାରୁ ଦୂର ଉଚ୍ଚକୁଳର ରାଜା ହେବା ନୁହେଁ।
ଭୋ ଭୁଵନେଶ୍ଵରି ପୁଣ୍ଯେ ଧନ୍ଯେ ଦେଵି ଦ୍ରଵମଯି ମୁନିଵରକନ୍ଯେ। ଗଙ୍ଗାସ୍ତଵମିମମମଲଂ ନିତ୍ଯଂ ପଠତି ନରୋ ଯଃ ସ ଜଯତି ସତ୍ଯମ୍॥
Bho Bhuvaneshwari Punye Dhanye Devi dravamayi muni-vara-kanye. Ganga-stavam-imam-amalam nityam Pathati naro yah sa jayati satyam.
ଅର୍ଥ:ହେ ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ, ପୁଣ୍ୟମୟୀ, ଧନ୍ୟା! ହେ ଦ୍ରବମୟୀ ଦେବୀ, ମୁନିବରଙ୍କ କନ୍ୟା! ଯେଉଁ ମଣିଷ ପ୍ରତିଦିନ ଏହି ନିର୍ମଳ ଗଙ୍ଗା-ସ୍ତୋତ୍ର ପାଠ କରେ, ସେ ସତରେ ବିଜୟୀ ହୁଏ।
ଯେଷାଂ ହୃଦଯେ ଗଙ୍ଗାଭକ୍ତିସ୍ତେଷାଂ ଭଵତି ସଦା ସୁଖମୁକ୍ତିଃ। ମଧୁରାକାନ୍ତାପଞ୍ଝଟିକାଭିଃ ପରମାନନ୍ଦକଲିତଲଲିତାଭିଃ॥
Yesham hridaye Ganga-bhaktis-tesham bhavati sada sukha-muktih. Madhura-kanta-panjhatikabhih Paramananda-kalita-lalitabhih.
ଅର୍ଥ:ଯାହାର ହୃଦୟରେ ଗଙ୍ଗା-ଭକ୍ତି ଅଛି, ତାହାକୁ ଏହି ମଧୁର, ସୁନ୍ଦର, ପରମାନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲଳିତ ପଦ ଦ୍ୱାରା ସଦା ସୁଖ ଓ ମୁକ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
ଗଙ୍ଗାସ୍ତୋତ୍ରମିଦଂ ଭଵସାରଂ ଵାଞ୍ଛିତଫଲଦମ୍ ଵିମଲଂ ସାରମ୍। ଶଙ୍କରସେଵକଶଙ୍କରରଚିତଂ ପଠତି ସୁଖୀସ୍ତଵ ଇତି ଚ ସମାପ୍ତଃ॥
Ganga-stotram-idam bhava-saram Vanchhita-phaladam vimalam saram. Shankara-sevaka-Shankara-rachitam Pathati sukhi bhava tava iti cha samaptah.
ଅର୍ଥ:ଏହି ଗଙ୍ଗା-ସ୍ତୋତ୍ର ଭବସାଗରର ସାର, ବାଞ୍ଛିତ ଫଳଦାୟକ, ନିର୍ମଳ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଶଙ୍କରଙ୍କ ସେବକ ଶଙ୍କର (ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ) ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ। ଯିଏ ଏହାର ପାଠ କରେ ସେ ସୁଖୀ ହୁଏ। ଏହିପରି ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ସମାପ୍ତ ହୁଏ।
ଶବ୍ଦ-ଶବ୍ଦ ଅର୍ଥ
ଉଚ୍ଚାରଣ ଶୁଣିବାକୁ ଯେକୌଣସି ଶବ୍ଦରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ
गंगा स्तोत्र ପାଠର ଲାଭ
ମା ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରିୟ ସ୍ତୋତ୍ର, ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚଉଦ ଶ୍ଲୋକରେ ରଚିତ
କୁହାଯାଏ ଯେ ଏହା ଅନେକ ଜନ୍ମର ପାପ ଓ ଦୁଷ୍କୃତ୍ୟ ଧୋଇଦିଏ ଏବଂ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ସଂସାର-ସାଗରରୁ ପାର କରାଇଦିଏ
ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଏ ଯେ ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ସତ୍ୟ ଭକ୍ତ ଯମ (ମୃତ୍ୟୁ) କୁ ଭୟ କରେ ନାହିଁ ଏବଂ ପରମପଦ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ
ନଦୀ-ଘାଟରେ, ଗଙ୍ଗା ସ୍ନାନ (ପବିତ୍ର ବୁଡ଼) ସମୟରେ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାର ଗଙ୍ଗା ଆରତିରେ ପାଠ କରାଯାଏ
ପବିତ୍ରତା, ଶାନ୍ତି ଓ ମୁକ୍ତି (ମୋକ୍ଷ) ପ୍ରଦାନ କରେ; ରୋଗ, ଶୋକ ଓ କୁବୁଦ୍ଧି ଦୂର କରେ
ଗଙ୍ଗା ଦଶହରା, ଗଙ୍ଗା ସପ୍ତମୀ ଓ କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ବିଶେଷ ରୂପେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ
गंगा स्तोत्र ପାଠ ବିଧି
ଗଙ୍ଗା ସମ୍ମୁଖରେ, କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ଧ୍ୟାନ କରୁ କରୁ ପାଠ କରନ୍ତୁ, ଆଦର୍ଶ ଭାବେ ସ୍ନାନ ପରେ, ନଦୀକୁ ଦୀପ ଓ ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରୁ କରୁ। ଚଉଦ ଶ୍ଲୋକକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଓ ଭକ୍ତିଭରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ — ଅନେକ ଲୋକ ଏହାକୁ ପବିତ୍ର ବୁଡ଼ (ଗଙ୍ଗା ସ୍ନାନ) ନେବା ସମୟରେ କିମ୍ବା ସନ୍ଧ୍ୟାର ଗଙ୍ଗା ଆରତିରେ ପାଠ କରନ୍ତି। ପବିତ୍ରତା ଓ ମନର ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଏହାକୁ ପ୍ରତିଦିନ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ାଯାଇପାରେ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ
ॐ
ସମ୍ପୂର୍ଣ गंगा स्तोत्र ଶ୍ଳୋକ-ଶ୍ଳୋକ ଅର୍ଥ ସହିତ ପଢ଼ନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଅଧିକ ପବିତ୍ର ପାଠ ଦେଖନ୍ତୁ