ಭವಾನ್ಯಷ್ಟಕಮ್
भवान्यष्टकम् in Kannada · ಕನ್ನಡ
ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ/ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿ
✦ ಅರ್ಥ
ಭವಾನ್ಯಷ್ಟಕಂ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ರಚಿಸಿದ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸ್ತೋತ್ರ, ಇದು ಮಾತೆ ಭವಾನಿ (ಪಾರ್ವತಿ/ದುರ್ಗೆ) ಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕವೂ 'ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ' — 'ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ' — ಎಂದು ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಭಯ, ಅಸಹಾಯಕತೆ, ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಾತೆಯ ಕೃಪೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Composed by Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · 8th century CE
ಭವಾನ್ಯಷ್ಟಕಂ ಮಾತೆ ಭವಾನಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯ ಸ್ತೋತ್ರ. ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅವಲಂಬಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರತಿ ಆಸರೆಯನ್ನೂ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ — ತಂದೆ, ತಾಯಿ, ಧನ, ವಿದ್ಯೆ, ಕರ್ಮಕಾಂಡ, ಪುಣ್ಯ, ಕೊನೆಗೆ ಇತರ ದೇವತೆಗಳೂ — ಮತ್ತು ತನಗೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇವುಗಳನ್ನು ತಾನು ತಿಳಿಯೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ; ಮಾತೆಯೇ ತನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ. ರಿಕ್ತ ಹಸ್ತಗಳಿಂದ, ಸಮರ್ಪಿತ ಹೃದಯದಿಂದ ಮಾತೆಯ ಬಳಿಗೆ ಬರುವ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ದೇವಿ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
ಈ ಸ್ತೋತ್ರ ಸ್ವತಃ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಶರಣಾಗತಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿತೆಂದು, ಮತ್ತು ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲದ ನಿಜವಾದ ಅಸಹಾಯಕತೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಯಾರು ಪಠಿಸಿದರೂ, ಅವರಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮಾತೆಯ ರಕ್ಷಣೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅಗ್ನಿ, ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಶತ್ರುಗಳು, ಕಾಡಿನವರೆಗೆ ಪ್ರತಿ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಸರಿಸುವ ಏಳನೆಯ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಯಾವುದೇ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕವಚವಾಗಿ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೇಳುತ್ತಾ ಪಠಿಸಿ
ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪಾಠ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ನ ತಾತೋ ನ ಮಾತಾ ನ ಬನ್ಧುರ್ನ ದಾತಾ ನ ಪುತ್ರೋ ನ ಪುತ್ರೀ ನ ಭೃತ್ಯೋ ನ ಭರ್ತಾ । ನ ಜಾಯಾ ನ ವಿದ್ಯಾ ನ ವೃತ್ತಿರ್ಮಮೈವ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Na tato na mata na bandhurna data na putro na putri na bhrityo na bharta Na jaya na vidya na vrittirmamaiva gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ತಂದೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ತಾಯಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಬಂಧುವೂ ಇಲ್ಲ, ದಾತೃವೂ ಇಲ್ಲ; ಮಗನೂ ಇಲ್ಲ, ಮಗಳೂ ಇಲ್ಲ, ಸೇವಕನೂ ಇಲ್ಲ, ಪತಿಯೂ ಇಲ್ಲ; ಪತ್ನಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ವಿದ್ಯೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಜೀವನೋಪಾಯವೂ ನನ್ನದಲ್ಲ — ನೀನೇ ನನ್ನ ಗತಿ, ನೀನೇ ನನ್ನ ಗತಿ, ನೀನೊಬ್ಬಳೇ, ಓ ಭವಾನೀ.
ಭವಾಬ್ಧಾವಪಾರೇ ಮಹಾದುಃಖಭೀರು ಪಪಾತ ಪ್ರಕಾಮೀ ಪ್ರಲೋಭೀ ಪ್ರಮತ್ತಃ । ಕುಸಂಸಾರಪಾಶಪ್ರಬದ್ಧಃ ಸದಾಹಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Bhavabdhavapare mahaduhkhabhiru papata prakami pralobhi pramattah Kusamsarapashaprabaddhah sadaham gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ಅಪಾರವಾದ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ, ಅದರ ಮಹಾ ದುಃಖಕ್ಕೆ ಹೆದರಿ, ನಾನು ಬಿದ್ದಿದ್ದೇನೆ, ಕಾಮನೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಲೋಭದಿಂದ, ಮೋಹದಿಂದ, ಸದಾ ಈ ದುಷ್ಟ ಸಂಸಾರ ಪಾಶದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿತನಾಗಿ — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ನ ಜಾನಾಮಿ ದಾನಂ ನ ಚ ಧ್ಯಾನಯೋಗಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ತನ್ತ್ರಂ ನ ಚ ಸ್ತೋತ್ರಮನ್ತ್ರಮ್ । ನ ಜಾನಾಮಿ ಪೂಜಾಂ ನ ಚ ನ್ಯಾಸಯೋಗಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Na janami danam na cha dhyanayogam na janami tantram na cha stotramantram Na janami pujam na cha nyasayogam gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ನನಗೆ ದಾನ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಧ್ಯಾನಯೋಗ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ; ನನಗೆ ತಂತ್ರ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಸ್ತೋತ್ರ, ಮಂತ್ರ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ; ನನಗೆ ಪೂಜೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ನ್ಯಾಸಯೋಗ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ನ ಜಾನಾಮಿ ಪುಣ್ಯಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ತೀರ್ಥಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ಮುಕ್ತಿಂ ಲಯಂ ವಾ ಕದಾಚಿತ್ । ನ ಜಾನಾಮಿ ಭಕ್ತಿಂ ವ್ರತಂ ವಾಪಿ ಮಾತರ್ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Na janami punyam na janami tirtham na janami muktim layam va kadachit Na janami bhaktim vratam vapi matargatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ನನಗೆ ಪುಣ್ಯ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ತೀರ್ಥ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ; ನನಗೆ ಮುಕ್ತಿ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಎಂದೂ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಲಯ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ; ನನಗೆ ಭಕ್ತಿ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಯಾವ ವ್ರತವೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಓ ತಾಯೇ — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ಕುಕರ್ಮೀ ಕುಸಙ್ಗೀ ಕುಬುದ್ಧಿಃ ಕುದಾಸಃ ಕುಲಾಚಾರಹೀನಃ ಕದಾಚಾರಲೀನಃ । ಕುದೃಷ್ಟಿಃ ಕುವಾಕ್ಯಪ್ರಬನ್ಧಃ ಸದಾಹಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Kukarmi kusangi kubuddhih kudasah kulacharahinah kadacharalinah Kudrishtih kuvakyaprabandhah sadaham gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ದುಷ್ಕರ್ಮಿ, ದುಸ್ಸಂಗಿ, ದುರ್ಬುದ್ಧಿ, ದುಷ್ಟ ದಾಸ; ಸದಾಚಾರವಿಲ್ಲದವನು, ದುರಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದವನು; ಕೆಟ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಯವನು, ಕೆಟ್ಟ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದವನು ಸದಾ ನಾನು — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ಪ್ರಜೇಶಂ ರಮೇಶಂ ಮಹೇಶಂ ಸುರೇಶಂ ದಿನೇಶಂ ನಿಶೀಥೇಶ್ವರಂ ವಾ ಕದಾಚಿತ್ । ನ ಜಾನಾಮಿ ಚಾನ್ಯತ್ ಸದಾಹಂ ಶರಣ್ಯೇ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Prajesham ramesham mahesham suresham dinesham nishitheshvaram va kadachit Na janami chanyat sadaham sharanye gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಶಿವ, ಇಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿಯ ಒಡೆಯ (ಚಂದ್ರ) — ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನೂ ನಾನು ಎಂದೂ ಅರಿಯೆ, ಓ ಶರಣ ನೀಡುವವಳೇ — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ವಿವಾದೇ ವಿಷಾದೇ ಪ್ರಮಾದೇ ಪ್ರವಾಸೇ ಜಲೇ ಚಾನಲೇ ಪರ್ವತೇ ಶತ್ರುಮಧ್ಯೇ । ಅರಣ್ಯೇ ಶರಣ್ಯೇ ಸದಾ ಮಾಂ ಪ್ರಪಾಹಿ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Vivade vishade pramade pravase jale chanale parvate shatrumadhye Aranye sharanye sada mam prapahi gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ವಿವಾದದಲ್ಲಿ, ವಿಷಾದದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಮಾದದಲ್ಲಿ, ಪರದೇಶದಲ್ಲಿ; ನೀರಿನಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ, ಶತ್ರುಗಳ ನಡುವೆ; ನಿರ್ಜನ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ — ಓ ಶರಣ್ಯಳೇ, ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ಅನಾಥೋ ದರಿದ್ರೋ ಜರಾರೋಗಯುಕ್ತೋ ಮಹಾಕ್ಷೀಣದೀನಃ ಸದಾ ಜಾಡ್ಯವಕ್ತ್ರಃ । ವಿಪತ್ತೌ ಪ್ರವಿಷ್ಟಃ ಪ್ರನಷ್ಟಃ ಸದಾಹಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ ॥
Anatho daridro jararogayukto mahakshinadinah sada jadyavaktrah Vipattau pravishtah pranashtah sadaham gatistvam gatistvam tvameka bhavani
ಅರ್ಥ:ಅನಾಥ, ದರಿದ್ರ, ಮುಪ್ಪು ಮತ್ತು ರೋಗದಿಂದ ಪೀಡಿತ, ಬಹಳ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ ದೀನ, ಸದಾ ಜಡಮುಖ; ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶಗೊಂಡವನು ನಾನು — ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ, ಓ ಭವಾನೀ.
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
भवान्यष्टकम् ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ರಚಿಸಿದ ಭವಾನ್ಯಷ್ಟಕಂ ಮಾತೆ ಭವಾನಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.
ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನು ತನಗೆ ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ತನ್ನದೇ ಆದ ಯಾವುದೇ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪುಣ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ತನ್ನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮಾತೆಯ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ — 'ನೀನೇ ನನ್ನ ಏಕೈಕ ಗತಿ'.
ಪ್ರತಿ ಅಪಾಯ ಮತ್ತು ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ (ಏಳನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ವಿವಾದ, ಅಗ್ನಿ, ನೀರು, ಶತ್ರುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಡನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ), ಮತ್ತು ಶರಣಾಗತಿಯ ಮೂಲಕ ಆಂತರಿಕ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದು ಭಯ, ಅಸಹಾಯಕತೆ ಮತ್ತು ಒಂಟಿತನದ ಭಾವನೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿತ ಭಕ್ತನ ಮೇಲೆ ಮಾತೆಯ ಕೃಪೆಯನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
ದೇವಿಯ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ದುರ್ಗಾ ಚಾಲೀಸಾ, ಮಹಿಷಾಸುರ ಮರ್ದಿನಿ ಸ್ತೋತ್ರ ಮತ್ತು ದುರ್ಗಾ ಕವಚದೊಂದಿಗೆ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
भवान्यष्टकम् ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
ಮಾತೆ (ಭವಾನಿ/ದುರ್ಗೆ) ಮೂರ್ತಿಯ ಮುಂದೆ ಕುಳಿತು, ದೀಪ ಹಚ್ಚಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಮರ್ಪಣ ಭಾವದಿಂದ ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಪಠಿಸಿ, 'ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ಗತಿಸ್ತ್ವಂ ತ್ವಮೇಕಾ ಭವಾನಿ' ಎಂಬ ಪಲ್ಲವಿ ಹೃದಯವನ್ನು ಮಾತೆಯ ಬಳಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಲಿ. ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅನಿಸಿದಾಗ ಪಠಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ भवान्यष्टकम्ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ