ಭಜ ಗೋವಿನ್ದಮ್
भज गोविन्दम् in Kannada · ಕನ್ನಡ
ಮೂಲ & ಕಥೆ
Composed independently by Adi Shankaracharya · Adi Shankaracharya · 8th century CE (circa 788-820)
According to tradition, Shankaracharya was walking through the streets of Varanasi (Kashi) with his disciples when he saw an aged scholar laboriously memorizing Panini's Sanskrit grammar rules. Moved by compassion, Shankaracharya spontaneously composed 'Bhaja Govindam' — urging the old man that grammar rules would not save him at the hour of death and that he should instead turn his mind to God. Each of his 14 disciples then added one verse, making it a collective composition. The work is also called 'Moha Mudgara' — the hammer that shatters delusion.
✦ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ
Shankaracharya himself demonstrated the teaching of Bhaja Govindam through his life. Despite dying at age 32, he established four mathas (monasteries) across India, wrote commentaries on the Upanishads, Brahma Sutras and Bhagavad Gita, composed dozens of devotional hymns, and defeated every philosophical opponent in debate. His life proves that one who worships Govinda (turns to the Divine) accomplishes more in a short life than those who spend decades in material pursuits.
ಕೇಳುತ್ತಾ ಪಠಿಸಿ
ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪಾಠ
ಯಾವುದೇ ಸಾಲನ್ನು ಅಥವಾ ▶ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ ಕೇಳಿ
ಭಜ ಗೋವಿನ್ದಂ ಭಜ ಗೋವಿನ್ದಂ ಗೋವಿನ್ದಂ ಭಜ ಮೂಢಮತೇ । ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತೇ ಸನ್ನಿಹಿತೇ ಕಾಲೇ ನಹಿ ನಹಿ ರಕ್ಷತಿ ಡುಕೃಞ್ಕರಣೇ ॥
Bhaja govindam bhaja govindam govindam bhaja mudhamate Samprapte sannihite kale nahi nahi rakshati dukrinkarane
ಅರ್ಥ:गोविन्द को भजो, गोविन्द को भजो, गोविन्द को भजो, हे मूढ़ बुद्धि! जब मृत्यु का नियत समय निकट आ जाएगा, तब व्याकरण के नियम ('डुकृञ्करणे') तुम्हारी तनिक भी रक्षा नहीं करेंगे।
ಮೂಢ ಜಹೀಹಿ ಧನಾಗಮತೃಷ್ಣಾಂ ಕುರು ಸದ್ಬುದ್ಧಿಂ ಮನಸಿ ವಿತೃಷ್ಣಾಮ್ । ಯಲ್ಲಭಸೇ ನಿಜಕರ್ಮೋಪಾತ್ತಂ ವಿತ್ತಂ ತೇನ ವಿನೋದಯ ಚಿತ್ತಮ್ ॥
Mudha jahihi dhanagamatrishnam kuru sadbuddhim manasi vitrishnam Yallabhase nijakarmopattam vittam tena vinodaya chittam
ಅರ್ಥ:हे मूढ़! धन कमाने की तृष्णा त्याग दे; मन में तृष्णारहित सद्बुद्धि धारण कर। अपने सत्कर्म से जो भी प्राप्त हो, उसी से अपने चित्त को सन्तुष्ट रख।
ನಾರೀಸ್ತನಭರ ನಾಭೀದೇಶಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮಾ ಗಾ ಮೋಹಾವೇಶಮ್ । ಏತನ್ಮಾಂಸವಸಾದಿವಿಕಾರಂ ಮನಸಿ ವಿಚಿನ್ತಯ ವಾರಂ ವಾರಮ್ ॥
Naristanabhara nabhidesham drishtva ma ga mohavesham Etanmamsavasadivikaram manasi vichintaya varam varam
ಅರ್ಥ:स्त्री के शरीर को देखकर मोह और आवेश में मत पड़; बार-बार मन में विचार कर कि यह तो मांस, चर्बी आदि का ही विकार है।
ನಲಿನೀದಲ ಗತಜಲಮತಿತರಲಂ ತದ್ವಜ್ಜೀವಿತಮತಿಶಯ ಚಪಲಮ್ । ವಿದ್ಧಿ ವ್ಯಾಧ್ಯಭಿಮಾನಗ್ರಸ್ತಂ ಲೋಕಂ ಶೋಕಹತಂ ಚ ಸಮಸ್ತಮ್ ॥
Nalinidala gatajalamatitaralam tadvajjivitamatishaya chapalam Viddhi vyadhyabhimanagrastam lokam shokahatam cha samastam
ಅರ್ಥ:कमल के पत्ते पर पड़ी जल की बूँद के समान जीवन अत्यन्त चंचल है। जान ले कि यह समस्त संसार रोग, अभिमान और शोक से ग्रस्त है।
ಯಾವದ್ವಿತ್ತೋಪಾರ್ಜನಸಕ್ತಃ ತಾವನ್ನಿಜಪರಿವಾರೋ ರಕ್ತಃ । ಪಶ್ಚಾಜ್ಜೀವತಿ ಜರ್ಜರದೇಹೇ ವಾರ್ತಾಂ ಕೋಽಪಿ ನ ಪೃಚ್ಛತಿ ಗೇಹೇ ॥
Yavadvittoparjanasaktah tavannijaparivaro raktah Pashchajjivati jarjaradehe vartam kopi na prichchhati gehe
ಅರ್ಥ:जब तक तू धन कमाने में समर्थ है, तभी तक तेरा परिवार तुझसे स्नेह रखता है; बाद में जब शरीर जर्जर हो जाता है, तब घर में कोई तेरा हाल तक नहीं पूछता।
ಯಾವತ್ಪವನೋ ನಿವಸತಿ ದೇಹೇ ತಾವತ್ಪೃಚ್ಛತಿ ಕುಶಲಂ ಗೇಹೇ । ಗತವತಿ ವಾಯೌ ದೇಹಾಪಾಯೇ ಭಾರ್ಯಾ ಬಿಭ್ಯತಿ ತಸ್ಮಿನ್ಕಾಯೇ ॥
Yavatpavano nivasati dehe tavatprichchhati kushalam gehe Gatavati vayau dehapaye bharya bibhyati tasminkaye
ಅರ್ಥ:जब तक देह में प्राण-वायु है, तभी तक घर में लोग कुशल पूछते हैं; प्राण निकल जाने और देह के नष्ट होने पर, उसी शरीर से पत्नी भी डरने लगती है।
ಬಾಲಸ್ತಾವತ್ಕ್ರೀಡಾಸಕ್ತಃ ತರುಣಸ್ತಾವತ್ತರುಣೀಸಕ್ತಃ । ವೃದ್ಧಸ್ತಾವಚ್ಚಿನ್ತಾಸಕ್ತಃ ಪರಮೇ ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ಕೋಽಪಿ ನ ಸಕ್ತಃ ॥
Balastavatkridasaktah tarunastavattarunisaktah Vriddhastavachchintasaktah parame brahmani kopi na saktah
ಅರ್ಥ:बालक खेल में लगा है, युवक युवती में आसक्त है, वृद्ध चिन्ता में डूबा है — पर परब्रह्म में, हाय, कोई भी आसक्त नहीं है।
ಕಾ ತೇ ಕಾನ್ತಾ ಕಸ್ತೇ ಪುತ್ರಃ ಸಂಸಾರೋಽಯಮತೀವ ವಿಚಿತ್ರಃ । ಕಸ್ಯ ತ್ವಂ ಕಃ ಕುತ ಆಯಾತಃ ತತ್ತ್ವಂ ಚಿನ್ತಯ ತದಿಹ ಭ್ರಾತಃ ॥
Ka te kanta kaste putrah samsaroyamativa vichitrah Kasya tvam kah kuta ayatah tattvam chintaya tadiha bhratah
ಅರ್ಥ:तेरी पत्नी कौन? तेरा पुत्र कौन? यह संसार अत्यन्त विचित्र है। तू किसका है? कहाँ से आया है? हे भाई! इस तत्त्व का यहाँ विचार कर।
ಸತ್ಸಙ್ಗತ್ವೇ ನಿಸ್ಸಙ್ಗತ್ವಂ ನಿಸ್ಸಙ್ಗತ್ವೇ ನಿರ್ಮೋಹತ್ವಮ್ । ನಿರ್ಮೋಹತ್ವೇ ನಿಶ್ಚಲತತ್ತ್ವಂ ನಿಶ್ಚಲತತ್ತ್ವೇ ಜೀವನ್ಮುಕ್ತಿಃ ॥
Satsangatve nissangatvam nissangatve nirmohatvam Nirmohatve nishchalatattvam nishchalatattve jivanmuktih
ಅರ್ಥ:सत्संग से निःसंगता आती है; निःसंगता से निर्मोहता; निर्मोहता से निश्चल तत्त्व; और निश्चल तत्त्व से जीवन्मुक्ति प्राप्त होती है।
ವಯಸಿ ಗತೇ ಕಃ ಕಾಮವಿಕಾರಃ ಶುಷ್ಕೇ ನೀರೇ ಕಃ ಕಾಸಾರಃ । ಕ್ಷೀಣೇ ವಿತ್ತೇ ಕಃ ಪರಿವಾರಃ ಜ್ಞಾತೇ ತತ್ತ್ವೇ ಕಃ ಸಂಸಾರಃ ॥
Vayasi gate kah kamavikarah shushke nire kah kasarah Kshine vitte kah parivarah jnate tattve kah samsarah
ಅರ್ಥ:यौवन बीत जाने पर कामविकार कहाँ? जल सूख जाने पर सरोवर कहाँ? धन क्षीण होने पर परिवार कहाँ? तत्त्वज्ञान हो जाने पर संसार कहाँ?
ಮಾ ಕುರು ಧನ ಯೌವನ ಗರ್ವಂ ಹರತಿ ನಿಮೇಷಾತ್ಕಾಲಃ ಸರ್ವಮ್ । ಮಾಯಾಮಯಮಿದಮಖಿಲಂ ಹಿತ್ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಪದಂ ತ್ವಂ ಪ್ರವಿಶ ವಿದಿತ್ವಾ ॥
Ma kuru dhana yauvana garvam harati nimeshatkalah sarvam Mayamayamidamakhilam hitva brahmapadam tvam pravisha viditva
ಅರ್ಥ:धन, जन और यौवन का गर्व मत कर; काल क्षण भर में इन सबको हर लेता है। इस समस्त मायामय जगत् को त्यागकर, ब्रह्मपद को जानकर उसमें प्रवेश कर।
ದಿನಯಾಮಿನ್ಯೌ ಸಾಯಂ ಪ್ರಾತಃ ಶಿಶಿರವಸನ್ತೌ ಪುನರಾಯಾತಃ । ಕಾಲಃ ಕ್ರೀಡತಿ ಗಚ್ಛತ್ಯಾಯುಃ ತದಪಿ ನ ಮುಞ್ಚತ್ಯಾಶಾವಾಯುಃ ॥
Dinayaminyau sayam pratah shishiravasantau punarayatah Kalah kridati gachchhatyayuh tadapi na munchatyashavayuh
ಅರ್ಥ:दिन-रात, सायं-प्रातः, शिशिर-वसन्त बार-बार आते-जाते हैं; काल क्रीड़ा करता है, आयु बीतती जाती है — फिर भी आशा-रूपी वायु नहीं छोड़ती।
ಕಾ ತೇ ಕಾನ್ತಾ ಧನಗತಚಿನ್ತಾ ವಾತುಲ ಕಿಂ ತವ ನಾಸ್ತಿ ನಿಯನ್ತಾ । ತ್ರಿಜಗತಿ ಸಜ್ಜನಸಙ್ಗತಿರೇಕಾ ಭವತಿ ಭವಾರ್ಣವತರಣೇ ನೌಕಾ ॥
Ka te kanta dhanagatachinta vatula kim tava nasti niyanta Trijagati sajjanasangatireka bhavati bhavarnavatarane nauka
ಅರ್ಥ:हे बावले! पत्नी और धन की यह चिन्ता क्यों? क्या तेरा कोई नियन्ता (मार्गदर्शक) नहीं? तीनों लोकों में सत्संगति ही एकमात्र नौका है जो भवसागर से पार उतारती है।
ದ್ವಾದಶ ಮಞ್ಜರಿಕಾಭಿರಶೇಷಃ ಕಥಿತೋ ವೈಯಾಕರಣಸ್ಯೈಷಃ । ಉಪದೇಶೋಽಭೂದ್ವಿದ್ಯಾ ನಿಪುಣೈಃ ಶ್ರೀಮಚ್ಛಙ್ಕರ ಭಗವಚ್ಛರಣೈಃ ॥
Dvadasha manjarikabhirasheshah kathito vaiyakaranasyaishah Upadeshobhudvidya nipunaih shrimachchhankara bhagavachchharanaih
ಅರ್ಥ:बारह श्लोकों (द्वादश-मञ्जरिका) में कहा गया यह सम्पूर्ण उपदेश, विद्या में निपुण श्रीमद् भगवान् शंकराचार्य के चरणों द्वारा (उस) वैयाकरण को दिया गया।
ಜಟಿಲೋ ಮುಣ್ಡೀ ಲುಞ್ಛಿತಕೇಶಃ ಕಾಷಾಯಾಮ್ಬರ ಬಹುಕೃತವೇಷಃ । ಪಶ್ಯನ್ನಪಿ ಚ ನ ಪಶ್ಯತಿ ಮೂಢಃ ಉದರನಿಮಿತ್ತಂ ಬಹುಕೃತವೇಷಃ ॥
Jatilo mundi lunchhitakeshah kashayambara bahukritaveshah Pashyannapi cha na pashyati mudhah udaranimittam bahukritaveshah
ಅರ್ಥ:कोई जटाधारी, कोई मुण्डित, कोई केश-लुञ्चित, कोई काषाय वस्त्रों में अनेक वेष धारण किए — मूढ़ देखते हुए भी नहीं देखता; ये अनेक वेष केवल पेट के लिए हैं।
ಅಙ್ಗಂ ಗಲಿತಂ ಪಲಿತಂ ಮುಣ್ಡಂ ದಶನವಿಹೀನಂ ಜಾತಂ ತುಣ್ಡಮ್ । ವೃದ್ಧೋ ಯಾತಿ ಗೃಹೀತ್ವಾ ದಣ್ಡಂ ತದಪಿ ನ ಮುಞ್ಚತ್ಯಾಶಾಪಿಣ್ಡಮ್ ॥
Angam galitam palitam mundam dashanavihinam jatam tundam Vriddho yati grihitva dandam tadapi na munchatyashapindam
ಅರ್ಥ:अंग शिथिल, सिर श्वेत, मुख दन्तहीन हो गया; वृद्ध हाथ में लाठी लेकर चलता है — फिर भी वह आशा का पिण्ड नहीं छोड़ता।
ಅಗ್ರೇ ವಹ್ನಿಃ ಪೃಷ್ಠೇ ಭಾನುಃ ರಾತ್ರೌ ಚುಬುಕ ಸಮರ್ಪಿತ ಜಾನುಃ । ಕರತಲ ಭಿಕ್ಷಸ್ತರುತಲವಾಸಃ ತದಪಿ ನ ಮುಞ್ಚತ್ಯಾಶಾಪಾಶಃ ॥
Agre vahnih prishthe bhanuh ratrau chubuka samarpita januh Karatala bhikshastarutalavasah tadapi na munchatyashapashah
ಅರ್ಥ:आगे आग, पीठ पीछे सूर्य की धूप; रात में घुटनों को ठोड़ी से लगाए बैठा; हथेली में भिक्षा, वृक्ष के नीचे निवास — फिर भी आशा का फंदा नहीं छूटता।
ಕುರುತೇ ಗಙ್ಗಾಸಾಗರಗಮನಂ ವ್ರತ ಪರಿಪಾಲನಮಥವಾ ದಾನಮ್ । ಜ್ಞಾನವಿಹೀನಃ ಸರ್ವಮತೇನ ಭಜತಿ ನ ಮುಕ್ತಿಂ ಜನ್ಮಶತೇನ ॥
Kurute gangasagaragamanam vrata paripalanamathava danam Jnanavihinah sarvamatena bhajati na muktim janmashatena
ಅರ್ಥ:कोई गंगासागर की यात्रा करे, व्रत पाले अथवा दान दे — फिर भी ज्ञान से रहित होने पर, समस्त मतों के अनुसार, सौ जन्मों में भी मुक्ति नहीं पाता।
ಸುರಮನ್ದಿರ ನಿವಾಸಃ ಶಯ್ಯಾ ಭೂತಲಮಜಿನಂ ವಾಸಃ । ಸರ್ವ ಪರಿಗ್ರಹ ಭೋಗತ್ಯಾಗಃ ಕಸ್ಯ ಸುಖಂ ನ ಕರೋತಿ ವಿರಾಗಃ ॥
Suramandira nivasah shayya bhutalamajinam vasah Sarva parigraha bhogatyagah kasya sukham na karoti viragah
ಅರ್ಥ:देव-मन्दिर में निवास, शय्या के रूप में भूमि, वस्त्र के रूप में मृगचर्म — समस्त परिग्रह और भोग का त्याग: ऐसा वैराग्य किसे सुख नहीं देता?
ಯೋಗರತೋ ವಾ ಭೋಗರತೋ ವಾ ಸಙ್ಗರತೋ ವಾ ಸಙ್ಗವಿಹೀನಃ । ಯಸ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ರಮತೇ ಚಿತ್ತಂ ನನ್ದತಿ ನನ್ದತಿ ನನ್ದತ್ಯೇವ ॥
Yogarato va bhogarato va sangarato va sangavihinah Yasya brahmani ramate chittam nandati nandati nandatyeva
ಅರ್ಥ:योग में रत हो या भोग में, संग में हो या संगरहित — जिसका चित्त ब्रह्म में रमता है, वही आनन्दित होता है, आनन्दित होता है, सचमुच आनन्दित होता है।
ಭಗವದ್ಗೀತಾ ಕಿಞ್ಚಿದಧೀತಾ ಗಙ್ಗಾಜಲ ಲವಕಣಿಕಾ ಪೀತಾ । ಸಕೃದಪಿ ಯೇನ ಮುರಾರಿಸಮರ್ಚಾ ಕ್ರಿಯತೇ ತಸ್ಯ ಯಮೇನ ನ ಚರ್ಚಾ ॥
Bhagavadgita kinchidadhita gangajala lavakanika pita Sakridapi yena murarisamarcha kriyate tasya yamena na charcha
ಅರ್ಥ:जिसने भगवद्गीता का थोड़ा भी अध्ययन किया, गंगाजल की एक बूँद भी पी, और एक बार भी मुरारि की अर्चना की — उससे यम (मृत्यु) कोई विवाद नहीं करता।
ಪುನರಪಿ ಜನನಂ ಪುನರಪಿ ಮರಣಂ ಪುನರಪಿ ಜನನೀಜಠರೇ ಶಯನಮ್ । ಇಹ ಸಂಸಾರೇ ಬಹುದುಸ್ತಾರೇ ಕೃಪಯಾಽಪಾರೇ ಪಾಹಿ ಮುರಾರೇ ॥
Punarapi jananam punarapi maranam punarapi jananijathare shayanam Iha samsare bahudustare kripayapare pahi murare
ಅರ್ಥ:फिर जन्म, फिर मृत्यु, फिर माता के गर्भ में शयन — यह संसार पार करना अत्यन्त कठिन है। हे मुरारे! अपनी अपार कृपा से मेरी रक्षा कीजिए।
ರಥ್ಯಾಚರ್ಪಟ ವಿರಚಿತ ಕನ್ಥಃ ಪುಣ್ಯಾಪುಣ್ಯ ವಿವರ್ಜಿತ ಪನ್ಥಃ । ಯೋಗೀ ಯೋಗನಿಯೋಜಿತ ಚಿತ್ತಃ ರಮತೇ ಬಾಲೋನ್ಮತ್ತವದೇವ ॥
Rathyacharpata virachita kanthah punyapunya vivarjita panthah Yogi yoganiyojita chittah ramate balonmattavadeva
ಅರ್ಥ:गली के चिथड़ों से बनी गुदड़ी पहने, पुण्य-पाप से परे मार्ग पर चलते हुए, योग में चित्त लगाए योगी बालक अथवा उन्मत्त के समान विचरता है।
ಕಸ್ತ್ವಂ ಕೋಽಹಂ ಕುತ ಆಯಾತಃ ಕಾ ಮೇ ಜನನೀ ಕೋ ಮೇ ತಾತಃ । ಇತಿ ಪರಿಭಾವಯ ಸರ್ವಮಸಾರಂ ವಿಶ್ವಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಸ್ವಪ್ನವಿಚಾರಮ್ ॥
Kastvam koham kuta ayatah ka me janani ko me tatah Iti paribhavaya sarvamasaram vishvam tyaktva svapnavicharam
ಅರ್ಥ:तू कौन है? मैं कौन हूँ? कहाँ से आया हूँ? मेरी माता कौन, पिता कौन? इस प्रकार विचार कर, और इस समस्त संसार को स्वप्न-सा असार जानकर त्याग दे।
ತ್ವಯಿ ಮಯಿ ಚಾನ್ಯತ್ರೈಕೋ ವಿಷ್ಣುಃ ವ್ಯರ್ಥಂ ಕುಪ್ಯಸಿ ಮಯ್ಯಸಹಿಷ್ಣುಃ । ಭವ ಸಮಚಿತ್ತಃ ಸರ್ವತ್ರ ತ್ವಂ ವಾಞ್ಛಸ್ಯಚಿರಾದ್ಯದಿ ವಿಷ್ಣುತ್ವಮ್ ॥
Tvayi mayi chanyatraiko vishnuh vyartham kupyasi mayyasahishnuh Bhava samachittah sarvatra tvam vanchhasyachiradyadi vishnutvam
ಅರ್ಥ:तुझमें, मुझमें और सर्वत्र एक ही विष्णु हैं। तू व्यर्थ ही असहिष्णु होकर मुझ पर क्रोध करता है। यदि शीघ्र विष्णुत्व पाना चाहता है तो सर्वत्र समचित्त हो जा।
ಶತ್ರೌ ಮಿತ್ರೇ ಪುತ್ರೇ ಬನ್ಧೌ ಮಾ ಕುರು ಯತ್ನಂ ವಿಗ್ರಹಸನ್ಧೌ । ಸರ್ವಸ್ಮಿನ್ನಪಿ ಪಶ್ಯಾತ್ಮಾನಂ ಸರ್ವತ್ರೋತ್ಸೃಜ ಭೇದಾಜ್ಞಾನಮ್ ॥
Shatrau mitre putre bandhau ma kuru yatnam vigrahasandhau Sarvasminnapi pashyatmanam sarvatrotsrija bhedajnanam
ಅರ್ಥ:शत्रु, मित्र, पुत्र या बन्धु से विग्रह या सन्धि का प्रयत्न मत कर। सबमें आत्मा को देखकर, सर्वत्र भेद के अज्ञान को त्याग दे।
ಕಾಮಂ ಕ್ರೋಧಂ ಲೋಭಂ ಮೋಹಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾಽಽತ್ಮಾನಂ ಪಶ್ಯತಿ ಸೋಽಹಮ್ । ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವಿಹೀನಾ ಮೂಢಾಃ ತೇ ಪಚ್ಯನ್ತೇ ನರಕನಿಗೂಢಾಃ ॥
Kamam krodham lobham moham tyaktvatmanam pashyati soham Atmajnanavihina mudhah te pachyante narakanigudhah
ಅರ್ಥ:काम, क्रोध, लोभ और मोह को त्यागकर मनुष्य आत्मा को 'सोऽहम्' रूप में देखता है। आत्मज्ञान से रहित मूढ़ नरकों में गुप्त रूप से पीड़ित किए जाते हैं।
ಗೇಯಂ ಗೀತಾ ನಾಮಸಹಸ್ರಂ ಧ್ಯೇಯಂ ಶ್ರೀಪತಿ ರೂಪಮಜಸ್ರಮ್ । ನೇಯಂ ಸಜ್ಜನ ಸಙ್ಗೇ ಚಿತ್ತಂ ದೇಯಂ ದೀನಜನಾಯ ಚ ವಿತ್ತಮ್ ॥
Geyam gita namasahasram dhyeyam shripati rupamajasram Neyam sajjana sange chittam deyam dinajanaya cha vittam
ಅರ್ಥ:गीता और (विष्णु-)सहस्रनाम गाने योग्य हैं; श्रीपति के रूप का निरन्तर ध्यान करना चाहिए; चित्त को सत्संग में लगाना चाहिए; और धन दीन-जनों को देना चाहिए।
ಸುಖತಃ ಕ್ರಿಯತೇ ಕಾಮಾಭೋಗಃ ಪಶ್ಚಾದನ್ತ ಶರೀರೇ ರೋಗಃ । ಯದ್ಯಪಿ ಲೋಕೇ ಮರಣಂ ಶರಣಂ ತದಪಿ ನ ಮುಞ್ಚತಿ ಪಾಪಾಚರಣಮ್ ॥
Sukhatah kriyate kamabhogah pashchadanta sharire rogah Yadyapi loke maranam sharanam tadapi na munchati papacharanam
ಅರ್ಥ:सुखपूर्वक भोग किया जाता है — पर बाद में, हाय! शरीर में रोग लग जाता है। यद्यपि संसार में मरण ही सबका अन्त है, फिर भी मनुष्य पापाचरण नहीं छोड़ता।
ಅರ್ಥಮನರ್ಥಂ ಭಾವಯ ನಿತ್ಯಂ ನಾಸ್ತಿತತಃ ಸುಖಲೇಶಃ ಸತ್ಯಮ್ । ಪುತ್ರಾದಪಿ ಧನಭಾಜಾಂ ಭೀತಿಃ ಸರ್ವತ್ರೈಷಾ ವಿಹಿತಾ ರೀತಿಃ ॥
Arthamanartham bhavaya nityam nastitatah sukhaleshah satyam Putradapi dhanabhajam bhitih sarvatraisha vihita ritih
ಅರ್ಥ:सदा विचार कर कि धन अनर्थकारी है; सत्य तो यह है कि उसमें सुख का लेश भी नहीं। धनवानों को अपने पुत्र से भी भय रहता है — सर्वत्र यही रीति है।
ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಂ ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರಂ ನಿತ್ಯಾನಿತ್ಯ ವಿವೇಕವಿಚಾರಮ್ । ಜಾಪ್ಯಸಮೇತಸಮಾಧಿವಿಧಾನಂ ಕುರ್ವವಧಾನಂ ಮಹದವಧಾನಮ್ ॥
Pranayamam pratyaharam nityanitya vivekavicharam Japyasametasamadhividhanam kurvavadhanam mahadavadhanam
ಅರ್ಥ:प्राणायाम, प्रत्याहार, नित्य-अनित्य का विवेक-विचार, और जप-सहित समाधि का अनुष्ठान — इन्हें बड़ी सावधानी से, बड़ी एकाग्रता से कर।
ಗುರುಚರಣಾಮ್ಬುಜ ನಿರ್ಭರಭಕ್ತಃ ಸಂಸಾರಾದಚಿರಾದ್ಭವ ಮುಕ್ತಃ । ಸೇನ್ದ್ರಿಯಮಾನಸ ನಿಯಮಾದೇವಂ ದ್ರಕ್ಷ್ಯಸಿ ನಿಜಹೃದಯಸ್ಥಂ ದೇವಮ್ ॥
Gurucharanambuja nirbharabhaktah samsaradachiradbhava muktah Sendriyamanasa niyamadevam drakshyasi nijahridayastham devam
ಅರ್ಥ:गुरु के चरण-कमलों में पूर्ण भक्ति रखने वाला बनकर संसार से शीघ्र मुक्त हो जा। इस प्रकार इन्द्रिय और मन के संयम से तू अपने हृदय में स्थित देव का दर्शन करेगा।
ಮೂಢಃ ಕಶ್ಚನ ವೈಯಾಕರಣೋ ಡುಃಕೃಙ್ಕರಣಾಧ್ಯಯನಧುರೀಣಃ । ಶ್ರೀಮಚ್ಛಙ್ಕರ ಭಗವಚ್ಛಿಷ್ಯೈಃ ಬೋಧಿತ ಆಸೀಚ್ಛೋಧಿತ ಕರಣಃ ॥
Mudhah kashchana vaiyakarano duhkrinkaranadhyayanadhurinah Shrimachchhankara bhagavachchhishyaih bodhita asichchhodhita karanah
ಅರ್ಥ:कोई मूढ़ वैयाकरण व्याकरण के नियमों ('डुकृङ्करण') के अध्ययन में लीन था; श्रीमद् भगवान् शंकराचार्य के शिष्यों ने उसे समझाकर उसकी बुद्धि शुद्ध (सही) कर दी।
ಭಜ ಗೋವಿನ್ದಂ ಭಜ ಗೋವಿನ್ದಂ ಗೋವಿನ್ದಂ ಭಜ ಮೂಢಮತೇ । ನಾಮಸ್ಮರಣಾದನ್ಯಮುಪಾಯಂ ನಹಿ ಪಶ್ಯಾಮೋ ಭವತರಣೇ ॥
Bhaja govindam bhaja govindam govindam bhaja mudhamate Namasmaranadanyamupayam nahi pashyamo bhavatarane
ಅರ್ಥ:गोविन्द को भजो, गोविन्द को भजो, गोविन्द को भजो, हे मूढ़ बुद्धि! भवसागर से पार होने के लिए, नाम-स्मरण के अतिरिक्त हम कोई और उपाय नहीं देखते।
ಪದ-ಪದ ಅರ್ಥ
ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕೇಳಲು ಯಾವುದೇ ಪದವನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
भज गोविन्दम् ಪಾರಾಯಣದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
Profound wake-up call for the mind lost in material pursuits
Cultivates vairagya (detachment) — the foundation of spiritual progress
Written by Adi Shankaracharya — the greatest philosopher-sage of India
Each verse is a complete meditation on the nature of life and death
Frees the mind from attachment to wealth, body and relationships
One of the most quoted philosophical texts in all of Hinduism
भज गोविन्दम् ಪಾರಾಯಣ ವಿಧಿ
Bhaja Govindam is best read slowly, contemplating each verse deeply. It is not a mantra for rapid repetition but a philosophical meditation. Read one verse, close your eyes, and let its meaning penetrate. It is traditionally chanted in groups during satsang. The refrain 'Bhaja Govindam' should be felt as a direct call from the guru to your own wandering mind.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇವನ್ನೂ ಓದಿ
ॐ
ಪೂರ್ಣ भज गोविन्दम्ವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ-ಶ್ಲೋಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಓದಿ, ಅಥವಾ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೋಡಿ