દુર્ગા કવચ
दुर्गा कवच in Gujarati · ગુજરાતી
ઉત્પત્તિ અને કથા
Markandeya Purana, Devi Mahatmyam (Durga Saptashati) · Sage Markandeya · Ancient (c. 400-500 CE for the text; story set in mythological time)
The Durga Kavach appears in the Markandeya Purana as a dialogue between Sage Markandeya and Brahma. When Markandeya asked Brahma for the supreme secret that protects all human beings, Brahma revealed the Devi Kavach — the divine armor of the Goddess. He explained that this prayer had never been revealed to anyone before, and that whoever recites it becomes encased in an impenetrable shield of divine energy, with each goddess stationed at a specific part of the body to ward off all harm.
✦ શાસ્ત્રોમાં કહ્યા પ્રમાણે
The Durga Kavach is associated with the miraculous protection of devotees in life-threatening situations. In the Devi Mahatmyam itself, the divine armor protected the gods when they were attacked by the demon armies of Mahishasura. In one famous tradition, a devotee who recited the Kavach daily was caught in a devastating flood. While others perished, he was found unharmed on a small patch of dry ground — witnesses said they saw a circle of light around him during the entire ordeal, as if invisible hands had held back the waters from his body, exactly as the Kavach promises protection for every limb.
સાંભળતાં સાંભળતાં જપો
અર્થ સહિત સંપૂર્ણ પાઠ
કોઈપણ પંક્તિ અથવા ▶ બટન દબાવી સાંભળો
ૐ અસ્ય શ્રી ચણ્ડી કવચસ્ય બ્રહ્મા ઋષિઃ। અનુષ્ટુપ્ છન્દઃ। ચામુણ્ડા દેવતા। અંગન્યાસોક્તમાતરો બીજમ્। દિગ્બન્ધદેવતાસ્તત્ત્વમ્। શ્રી જગદમ્બાપ્રીત્યર્થે સપ્તશતીપાઠાઙ્ગત્વેન જપે વિનિયોગઃ॥
Om Asya Shri Chandi Kavachasya Brahma Rishiph Anushtup Chhandah Chamunda Devata Anganyasokta Mataro Bijam Digbandha Devatas Tattvam Shri Jagadamba Prityarthe Saptashati Pathangtvena Jape Viniyogah
અર્થ:ॐ। इस श्रीचण्डी कवच के ऋषि ब्रह्मा हैं, छन्द अनुष्टुप् है, देवता चामुण्डा हैं — (दुर्गा की प्रसन्नता हेतु इसका विनियोग है)।
ૐ નમશ્ચણ્ડિકાયૈ માર્કણ્ડેય ઉવાચ — યદ્ગુહ્યં પરમં લોકે સર્વરક્ષાકરં નૃણામ્। યન્ન કસ્યચિદાખ્યાતં તન્મે બ્રૂહિ પિતામહ॥
Om Namash Chandikayai Markandeya Uvacha — Yad Guhyam Paramam Loke Sarva Raksha Karam Nrinam Yanna Kasyachid Akhyatam Tanme Bruhi Pitamaha
અર્થ:ॐ चण्डिका को नमस्कार। मार्कण्डेय बोले: हे ब्रह्मन्! इस लोक में जो परम गुह्य है, वह मुझे बताइए।
બ્રહ્મોવાચ — અસ્તિ ગુહ્યતમં વિપ્ર સર્વભૂતોપકારકમ્। દેવ્યાસ્તુ કવચં પુણ્યં તચ્છૃણુષ્વ મહામુને॥
Brahma Uvacha — Asti Guhyatamam Vipra Sarva Bhutopakaarakam Devyas Tu Kavacham Punyam Tat Shrinushva Mahamune
અર્થ:ब्रह्मा बोले: हे विप्र! देवी का एक अति गुह्य और समस्त प्राणियों का उपकार करने वाला कवच है।
પ્રથમં શૈલપુત્રી ચ દ્વિતીયં બ્રહ્મચારિણી। તૃતીયં ચન્દ્રઘણ્ટેતિ કૂષ્માણ્ડેતિ ચતુર્થકમ્॥
Prathamam Shailaputri Cha Dvitiyam Brahmacharini Tritiyam Chandraghanteti Kushmandeti Chaturthakam
અર્થ:पहली शैलपुत्री, दूसरी ब्रह्मचारिणी, तीसरी चन्द्रघण्टा, चौथी कूष्माण्डा —
પઞ્ચમં સ્કન્દમાતેતિ ષષ્ઠં કાત્યાયનીતિ ચ। સપ્તમં કાલરાત્રીતિ મહાગૌરીતિ ચાષ્ટમમ્॥
Panchamam Skanda Mateti Shashtham Katyayani Ti Cha Saptamam Kalaratri Ti Mahagauri Ti Chashtamam
અર્થ:पाँचवीं स्कन्दमाता, छठी कात्यायनी, सातवीं कालरात्रि, आठवीं महागौरी —
નવમં સિદ્ધિદાત્રી ચ નવદુર્ગાઃ પ્રકીર્તિતાઃ। ઉક્તાન્યેતાનિ નામાનિ બ્રહ્મણૈવ મહાત્મના॥
Navamam Siddhidatri Cha Nava Durgah Prakirtitah Uktanyetani Namani Brahmanaiva Mahatmana
અર્થ:नवीं सिद्धिदात्री — ये नौ दुर्गाएँ कही गई हैं; इन नामों का माहात्म्य (ब्रह्मा ने कहा)।
શૂલેન પાહિ નો દેવિ પાહિ ખડ્ગેન ચામ્બિકે। ઘણ્ટાસ્વનેન નઃ પાહિ ચાપજ્યાનિઃસ્વનેન ચ॥
Shulena Pahi No Devi Pahi Khadgena Chambike Ghanta Swanena Nah Pahi Chapajya Nihswanena Cha
અર્થ:हे देवी! शूल से हमारी रक्षा करो; हे अम्बिके, खड्ग से रक्षा करो; घण्टा की ध्वनि से भी (हमारी रक्षा करो)।
પ્રાચ્યાં રક્ષતુ મામૈન્દ્રી આગ્નેય્યામગ્નિદેવતા। દક્ષિણે ચાવતુ વારાહી નૈઋત્યામસિધારિણી॥
Prachyam Rakshatu Mam Aindri Agneyam Agni Devata Dakshine Chavatu Varahi Nairityam Asi Dharini
અર્થ:पूर्व में ऐन्द्री मेरी रक्षा करे, आग्नेय कोण में अग्निदेवता रक्षा करे।
પ્રતીચ્યાં વારુણી રક્ષેદ્વાયવ્યાં મૃગવાહિની। ઉદીચ્યાં પાતુ કૌમારી ઐશાન્યાં શૂલધારિણી॥
Pratichyam Varuni Rakshed Vayavyam Mrigavahini Udichyam Patu Kaumari Aishanyam Shuladharini
અર્થ:पश्चिम में वारुणी रक्षा करे, वायव्य कोण में मृगवाहिनी रक्षा करे।
ઊર્ધ્વં બ્રહ્માણી મે રક્ષેદધસ્તાદ્વૈષ્ણવી તથા। એવં દશ દિશો રક્ષેચ્ચામુણ્ડા શવવાહના॥
Urdhvam Brahmani Me Rakshed Adhastad Vaishnavi Tatha Evam Dasha Disho Rakshet Chamunda Shava Vahana
અર્થ:ऊपर ब्रह्माणी मेरी रक्षा करे, नीचे वैष्णवी; इस प्रकार चामुण्डा सब ओर से रक्षा करे।
જયા મે ચાગ્રતઃ પાતુ વિજયા પાતુ પૃષ્ઠતઃ। અજિતા વામપાર્શ્વે તુ દક્ષિણે ચાપરાજિતા॥
Jaya Me Chagratah Patu Vijaya Patu Prishthatah Ajita Vama Parshve Tu Dakshine Cha Aparajita
અર્થ:आगे जया मेरी रक्षा करे, पीछे विजया रक्षा करे; अजिता (बायें) और अपराजिता (दायें) रक्षा करे।
શિખામુદ્યોતિની રક્ષેદુમા મૂર્ધ્નિ વ્યવસ્થિતા। માલાધરી લલાટે ચ ભ્રુવૌ રક્ષેદ્યશસ્વિની॥
Shikham Udyotini Rakshed Uma Murdhni Vyavasthita Maladhari Lalate Cha Bhruvau Rakshed Yashaswini
અર્થ:शिखा (चोटी) की रक्षा उद्योतिनी करे; मस्तक पर स्थित उमा रक्षा करे।
ત્રિનેત્રા ચ ભ્રુવોર્મધ્યે યમઘણ્ટા ચ નાસિકે। શંખિની ચક્ષુષોર્મધ્યે શ્રોત્રયોર્દ્વારવાસિની॥
Trinetra Cha Bhruvor Madhye Yamaghanta Cha Nasike Shankhini Chakshushor Madhye Shrotrayor Dvaravasini
અર્થ:भौंहों के मध्य त्रिनेत्रा रक्षा करे, और नासिका पर यमघण्टा रक्षा करे।
કપોલૌ કાલિકા રક્ષેત્કર્ણમૂલે તુ શાંકરી। નાસિકાયાં સુગન્ધા ચ ઉત્તરોષ્ઠે ચ ચર્ચિકા॥
Kapolau Kalika Rakshet Karnamule Tu Shankari Nasikayam Sugandha Cha Uttaroshthe Cha Charchika
અર્થ:कपोलों की रक्षा कालिका करे, कानों के मूल की शांकरी; नासिका की (सुगन्धा) रक्षा करे।
અધરે ચામૃતકલા જિહ્વાયાં ચ સરસ્વતી। દન્તાન્ રક્ષતુ કૌમારી કણ્ઠદેશે તુ ચણ્ડિકા॥
Adhare Chamrita Kala Jihvayam Cha Saraswati Dantan Rakshatu Kaumari Kantha Deshe Tu Chandika
અર્થ:अधर की रक्षा अमृतकला करे, जिह्वा की सरस्वती; दाँतों की (कौमारी) रक्षा करे।
ઘણ્ટિકાં ચિત્રઘણ્ટા ચ મહામાયા ચ તાલુકે। કામાક્ષી ચિબુકં રક્ષેદ્વાચં મે સર્વમંગલા॥
Ghantikam Chitraghanta Cha Mahamaya Cha Taluke Kamakshi Chibukam Rakshed Vacham Me Sarvamangala
અર્થ:कण्ठ (घण्टिका) की रक्षा चित्रघण्टा करे, तालु की महामाया; (कामाक्षी आदि सब अंगों की रक्षा करें)।
ગ્રીવાયાં ભદ્રકાલી ચ પૃષ્ઠવંશે ધનુર્ધરી। નીલગ્રીવા બહિઃકણ્ઠે નલિકાં નલકૂબરી॥
Grivayam Bhadrakali cha prishthavamshe Dhanurdhari; Nilagriva bahihkanthe nalikam Nalakubari.
સ્કન્ધયોઃ ખડ્ગિની રક્ષેદ્ બાહૂ મે વજ્રધારિણી। હસ્તયોર્દણ્ડિની રક્ષેદમ્બિકા ચાઙ્ગુલીસ્તથા॥
Skandhayoh Khadgini rakshed bahu me Vajradharini; Hastayor Dandini rakshed Ambika changulistatha.
નખાઞ્છૂલેશ્વરી રક્ષેત્ કુક્ષૌ રક્ષેન્નલેશ્વરી। સ્તનૌ રક્ષેન્મહાલક્ષ્મીર્મનઃશોકવિનાશિની॥
Nakhanchhuleshwari rakshet kukshau rakshen Naleshwari; Stanau rakshen Mahalakshmir manahshokavinashini.
હૃદયે લલિતા દેવી ઉદરે શૂલધારિણી। નાભૌ ચ કામિની રક્ષેદ્ગુહ્યં ગુહ્યેશ્વરી તથા॥
Hridaye Lalita Devi udare Shuladharini; Nabhau cha Kamini rakshed guhyam Guhyeshwari tatha.
પૂતના કામિકા મેઢ્રં ગુદે મહિષવાહિની। કટ્યાં ભગવતી રક્ષેજ્જાનુની વિન્ધ્યવાસિની॥
Putana Kamika medhram gude Mahishavahini; Katyam Bhagavati rakshej januni Vindhyavasini.
જઙ્ઘે મહાબલા પ્રોક્તા સર્વકામપ્રદાયિની। ગુલ્ફયોર્નારસિંહી ચ પાદૌ ચામિતતેજસી॥
Janghe Mahabala prokta sarvakamapradayini; Gulphayor Narasimhi cha padau chamitatejasi.
પાદાઙ્ગુલીઃ શ્રીર્મે રક્ષેત્પાદાધસ્તલવાસિની। નખાન્દંષ્ટ્રાકરાલી ચ કેશાંશ્ચૈવોર્ધ્વકેશિની॥
Padangulih Shrir me rakshet padadhastalavasini; Nakhan Damshtrakarali cha keshanshchaivordhvakeshini.
રોમકૂપેષુ કૌબેરી ત્વચં વાગીશ્વરી તથા। રક્તમજ્જાવસામાંસાન્યસ્થિમેદાંસિ પાર્વતી॥
Romakupeshu Kauberi tvacham Vagishwari tatha; Raktamajjavasamamsanyasthimedamsi Parvati.
અન્ત્રાણિ કાલરાત્રિશ્ચ પિત્તં ચ મુકુટેશ્વરી। પદ્માવતી પદ્મકોશે કફે ચૂડામણિસ્તથા॥
Antrani Kalaratrishcha pittam cha Mukuteshwari; Padmavati padmakoshe kaphe Chudamanistatha.
જ્વાલામુખી નખજ્વાલા અભેદ્યા સર્વસન્ધિષુ। શુક્રં બ્રહ્માણી મે રક્ષેચ્છાયાં છત્રેશ્વરી તથા॥
Jvalamukhi nakhajvala Abhedya sarvasandhishu; Shukram Brahmani me rakshech chhayam Chhatreshwari tatha.
અહઙ્કારં મનો બુદ્ધિં રક્ષ મે ધર્મચારિણિ। પ્રાણાપાનૌ તથા વ્યાનં સમાનોદાનમેવ ચ॥
Ahankaram mano buddhim raksha me Dharmacharini; Pranapanau tatha vyanam samanodanameva cha.
વજ્રહસ્તા ચ મે રક્ષેત્પ્રાણં કલ્યાણશોભના। રસે રૂપે ચ ગન્ધે ચ શબ્દે સ્પર્શે ચ યોગિની॥
Vajrahasta cha me rakshet pranam Kalyanashobhana; Rase rupe cha gandhe cha shabde sparshe cha Yogini.
સત્ત્વં રજસ્તમશ્ચૈવ રક્ષેન્નારાયણી સદા। આયૂ રક્ષતુ વારાહી ધર્મં રક્ષતુ વૈષ્ણવી॥
Sattvam rajastamashchaiva rakshen Narayani sada; Ayu rakshatu Varahi dharmam rakshatu Vaishnavi.
યશઃ કીર્તિં ચ લક્ષ્મીં ચ ધનં વિદ્યાં ચ ચક્રિણી। ગોત્રમિન્દ્રાણી મે રક્ષેત્પશૂન્મે રક્ષ ચણ્ડિકે॥
Yashah kirtim cha Lakshmim cha dhanam vidyam cha Chakrini; Gotram Indrani me rakshet pashun me raksha Chandike.
પુત્રાન્ રક્ષેન્મહાલક્ષ્મીર્ભાર્યાં રક્ષતુ ભૈરવી। પન્થાનં સુપથા રક્ષેન્માર્ગં ક્ષેમકરી તથા॥
Putran rakshen Mahalakshmir bharyam rakshatu Bhairavi; Panthanam Supatha rakshen margam Kshemakari tatha.
રાજદ્વારે મહાલક્ષ્મીર્વિજયા સર્વતઃ સ્થિતા। રક્ષાહીનં તુ યત્સ્થાનં વર્જિતં કવચેન તુ॥
Rajadvare Mahalakshmir Vijaya sarvatah sthita; Rakshahinam tu yatsthanam varjitam kavachena tu.
તત્સર્વં રક્ષ મે દેવિ જયન્તી પાપનાશિની। પદમેકં ન ગચ્છેત્તુ યદીચ્છેચ્છુભમાત્મનઃ॥
Tatsarvam raksha me Devi Jayanti papanashini; Padamekam na gachchhet tu yadichchhech chubhamatmanah.
કવચેનાવૃતો નિત્યં યત્ર યત્રાધિગચ્છતિ। તત્ર તત્રાર્થલાભશ્ચ વિજયઃ સાર્વકામિકઃ॥
Kavachenavrito nityam yatra yatradhigachchhati; Tatra tatrarthalabhashcha vijayah sarvakamikah.
યં યં કામયતે કામં તં તં પ્રાપ્નોતિ નિશ્ચિતમ્। પરમૈશ્વર્યમતુલં પ્રાપ્સ્યતે ભૂતલે પુમાન્॥
Yam yam kamayate kamam tam tam prapnoti nishchitam; Paramaishvaryamatulam prapsyate bhutale puman.
નિર્ભયો જાયતે મર્ત્યઃ સઙ્ગ્રામેષ્વપરાજિતઃ। ત્રૈલોક્યે તુ ભવેત્પૂજ્યઃ કવચેનાવૃતઃ પુમાન્॥
Nirbhayo jayate martyah sangrameshvaparajitah; Trailokye tu bhavet pujyah kavachenavritah puman.
ઇદં તુ દેવ્યાઃ કવચં દેવાનામપિ દુર્લભમ્। યઃ પઠેત્પ્રયતો નિત્યં ત્રિસન્ધ્યં શ્રદ્ધયાન્વિતઃ॥
Idam tu Devyah kavacham devanamapi durlabham; Yah pathet prayato nityam trisandhyam shraddhayanvitah.
દૈવી કલા ભવેત્તસ્ય ત્રૈલોક્યેષ્વપરાજિતઃ। જીવેદ્વર્ષશતં સાગ્રમપમૃત્યુવિવર્જિતઃ॥
Daivi kala bhavet tasya trailokyeshvaparajitah; Jived varshashatam sagram apamrityuvivarjitah.
નશ્યન્તિ વ્યાધયઃ સર્વે લૂતાવિસ્ફોટકાદયઃ। સ્થાવરં જઙ્ગમં વાપિ કૃત્રિમં ચાપિ યદ્વિષમ્॥
Nashyanti vyadhayah sarve lutavisphotakadayah; Sthavaram jangamam vapi kritrimam chapi yadvisham.
અભિચારાણિ સર્વાણિ મન્ત્રયન્ત્રાણિ ભૂતલે। ભૂચરાઃ ખેચરાશ્ચૈવ જલજાશ્ચોપદેશિકાઃ॥
Abhicharani sarvani mantrayantrani bhutale; Bhucharah khecharashchaiva jalajashchopadeshikah.
સહજાઃ કુલજા માલાઃ શાકિની ડાકિની તથા। અન્તરિક્ષચરા ઘોરા ડાકિન્યશ્ચ મહાબલાઃ॥
Sahajah kulaja malah Shakini Dakini tatha; Antarikshachara ghora Dakinyashcha mahabalah.
ગ્રહભૂતપિશાચાશ્ચ યક્ષગન્ધર્વરાક્ષસાઃ। બ્રહ્મરાક્ષસવેતાલાઃ કૂષ્માણ્ડા ભૈરવાદયઃ॥
Grahabhutapishachashcha yakshagandharvarakshasah; Brahmarakshasavetalah kushmanda Bhairavadayah.
નશ્યન્તિ દર્શનાત્તસ્ય કવચે હૃદિ સંસ્થિતે। માનોન્નતિર્ભવેદ્રાજ્ઞસ્તેજોવૃદ્ધિકરં પરમ્॥
Nashyanti darshanat tasya kavache hridi samsthite; Manonnatirbhaved rajnastejovriddhikaram param.
યશસા વર્ધતે સોઽપિ કીર્તિમણ્ડિતભૂતલે। જપેત્સપ્તશતીં ચણ્ડીં કૃત્વા તુ કવચં પુરા॥
Yashasa vardhate so'pi kirtimanditabhutale; Japet saptashatim Chandim kritva tu kavacham pura.
યાવદ્ભૂમણ્ડલં ધત્તે સશૈલવનકાનનમ્। તાવત્તિષ્ઠતિ મેદિન્યાં સન્તતિઃ પુત્રપૌત્રકી॥
Yavad bhumandalam dhatte sashailavanakananam; Tavat tishthati medinyam santatih putrapautraki.
દેહાન્તે પરમં સ્થાનં યત્સુરૈરપિ દુર્લભમ્। પ્રાપ્નોતિ પુરુષો નિત્યં મહામાયાપ્રસાદતઃ॥
Dehante paramam sthanam yatsurairapi durlabham; Prapnoti purusho nityam Mahamayaprasadatah.
લભતે પરમં રૂપં શિવેન સહ મોદતે॥ ॥ ઇતિ શ્રીવારાહપુરાણે હરિહરબ્રહ્મવિરચિતં દેવ્યાઃ કવચં સમ્પૂર્ણમ્ ॥
Labhate paramam rupam Shivena saha modate. Iti shri Varahapurane Hariharabrahmavirachitam Devyah kavacham sampurnam.
શબ્દ-શબ્દ અર્થ
ઉચ્ચારણ સાંભળવા કોઈપણ શબ્દ પર ક્લિક કરો
दुर्गा कवच પાઠના લાભ
Creates an impenetrable divine armor of protection around the devotee
Each body part is specifically protected by a different form of the Goddess
Destroys all enemies, evil spirits, and negative energies
Essential part of the Durga Saptashati recitation during Navratri
Removes fear, anxiety, and provides courage in dangerous situations
Grants the blessings and protection of all nine forms of Durga simultaneously
Protects from all ten directions through the Matrika goddesses
दुर्गा कवच જપ વિધિ
Sit facing east or north. Begin with a prayer to Ganesha for the removal of obstacles. The Durga Kavach is traditionally recited as part of the complete Durga Saptashati (700 verses). It can also be recited independently for protection. While reciting, visualize each goddess taking her position to protect the corresponding body part. Conclude with a prayer to Durga Mata for her continued protection.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
આ પણ વાંચો
ॐ
સંપૂર્ણ दुर्गा कवच શ્લોક-શ્લોક અર્થ સહિત વાંચો, અથવા વધુ પવિત્ર પાઠ જુઓ